Nâng cao năng lực hấp thụ công nghệ cho doanh nghiệp

Thời gian qua, việc thúc đẩy hoạt động ứng dụng, chuyển giao, đổi mới công nghệ và đổi mới sáng tạo khu vực phía nam được Bộ Khoa học và Công nghệ và các đơn vị liên quan chú trọng.
Doanh nghiệp ứng dụng công nghệ trong nuôi trồng tảo xoắn. (Ảnh: HÀ LINH)
Doanh nghiệp ứng dụng công nghệ trong nuôi trồng tảo xoắn. (Ảnh: HÀ LINH)

Nhiều cuộc trao đổi, xin ý kiến chuyên gia, nhà khoa học đã được tổ chức nhằm tăng hiệu quả triển khai các hoạt động, nâng cao sự đóng góp của khoa học và công nghệ vào phát triển kinh tế-xã hội.

Những năm gần đây, nhằm góp phần tháo gỡ những khó khăn, hạn chế, ngành khoa học và công nghệ phía nam luôn tăng cường hợp tác, kết nối với các trung tâm, viện nghiên cứu, trường đại học trong khu vực để nâng cao tiềm lực khoa học và công nghệ, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao; liên kết chia sẻ, trao đổi kinh nghiệm giữa các địa phương, tạo sự gắn kết chặt chẽ nhằm khai thác tốt hơn nguồn lực và điều kiện sẵn có, giúp các địa phương phát triển lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao.

Trong quá trình hợp tác, các chuyên gia, nhà khoa học đã hỗ trợ doanh nghiệp về chuyển giao, đổi mới, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo. Một số công nghệ và giải pháp công nghệ ngoài nước cũng được giới thiệu nhằm đáp ứng nhu cầu công nghệ của các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp khu vực phía nam như: Tiệt trùng cho thực phẩm ăn liền; công nghệ Proton cấp đông nhanh, giữ nguyên độ tươi của thực phẩm; nghiền bột thông minh…

Từ đó, các sở khoa học và công nghệ, chuyên gia và doanh nghiệp cùng chia sẻ những thuận lợi, khó khăn, vướng mắc và trao đổi kinh nghiệm trong triển khai các chính sách, tạo dựng các mô hình hợp tác, hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm, kết nối, đào tạo, nâng cao nguồn nhân lực, hợp tác nghiên cứu, đổi mới công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Theo nhận định của các chuyên gia công nghệ, khu vực phía nam là địa bàn có vị trí quan trọng nhưng hoạt động ứng dụng, chuyển giao công nghệ chưa đáp ứng như kỳ vọng. Việc nghiên cứu tạo ra công nghệ mới, tri thức mới là cần thiết để nâng cao tiềm lực khoa học và công nghệ, tuy nhiên, doanh nghiệp cần công nghệ ứng dụng ngay để đáp ứng thực tiễn sản xuất, vì thế cần có các giải pháp tức thời. Một trong các giải pháp là chuyển giao công nghệ từ nước ngoài vào Việt Nam.

Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chánh Văn phòng Bộ Khoa học và Công nghệ phụ trách khu vực phía nam cho biết, Bộ đã và đang xây dựng nhiều chương trình nhằm thúc đẩy hoạt động ứng dụng, chuyển giao, đổi mới công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Để bắt kịp nhu cầu ngày càng cao của doanh nghiệp, Bộ cũng có các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện hoạt động ứng dụng, chuyển giao công nghệ tiên tiến từ nước ngoài vào Việt Nam. Các văn phòng đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ luôn sẵn sàng lắng nghe nhu cầu của doanh nghiệp để hỗ trợ tìm kiếm công nghệ phù hợp.

Chia sẻ về vấn đề này, Phó Trưởng phòng Phát triển công nghệ, Cục Phát triển công nghệ và Đổi mới sáng tạo (Bộ Khoa học và Công nghệ) Nguyễn Khánh Tùng cho biết, việc thúc đẩy chuyển giao công nghệ từ nước ngoài vào Việt Nam đã được quy định tại Quyết định 1851/QĐ-TTg, và được sửa đổi bằng Quyết định 138/QĐ-TTg do Thủ tướng phê duyệt vào đầu năm 2022.

Bộ Khoa học và Công nghệ và các bộ, ngành liên quan được giao xây dựng chương trình hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện hoạt động ứng dụng công nghệ nước ngoài vào Việt Nam; hỗ trợ tổ chức, doanh nghiệp chuyển giao, làm chủ và phát triển công nghệ; nâng cao năng lực, nhân lực của doanh nghiệp. Đề án cũng xác định một số lĩnh vực công nghệ ưu tiên chuyển giao như: Nông nghiệp công nghệ cao, chế biến nông sản, công nghiệp điện tử...

Đáng chú ý, thời gian qua, Cục Phát triển công nghệ và Đổi mới sáng tạo đã xây dựng được 14 bản đồ công nghệ giúp các doanh nghiệp định hướng phát triển. Các bản đồ công nghệ về chọn tạo giống và sản xuất lúa gạo, công nghệ gene, công nghệ tế bào gốc, công nghệ sản xuất vaccine cho người, công nghệ sản xuất vật liệu và linh kiện điện tử, bán dẫn, công nghệ sản xuất nhựa kỹ thuật và công nghệ in 3D... giúp doanh nghiệp làm căn cứ để phát triển công nghệ phù hợp.

Ông Phạm Thế Dũng, Phó Cục trưởng Phát triển công nghệ và Đổi mới sáng tạo (Bộ Khoa học và Công nghệ) cho rằng, mặc dù đã đạt một số kết quả đáng ghi nhận, nhưng hiện vẫn còn khoảng trống giữa chính sách và thực thi trong hoạt động ứng dụng, chuyển giao, đổi mới công nghệ và đổi mới sáng tạo tại các địa phương, doanh nghiệp.

Để hoạt động ứng dụng, chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo tại khu vực phía nam nói riêng và cả nước nói chung hiệu quả hơn, Cục sẽ chủ động phối hợp các sở khoa học và công nghệ triển khai một số nhiệm vụ cụ thể như: Hỗ trợ các địa phương trong việc tăng cường kết nối, hợp tác nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo với các quốc gia, vùng lãnh thổ; phối hợp, hướng dẫn đánh giá trình độ và năng lực công nghệ sản xuất, xác định nhu cầu công nghệ trên một số lĩnh vực trọng điểm của các địa phương; đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực hấp thụ công nghệ cho các doanh nghiệp…

Cục Phát triển công nghệ và Đổi mới sáng tạo phối hợp các sở khoa học và công nghệ hỗ trợ việc ứng dụng, chuyển giao công nghệ sẽ góp phần nâng cao năng suất, chất lượng cho các sản phẩm chủ lực, sản phẩm trọng điểm của các tỉnh, thành phố khu vực phía nam; hướng dẫn, hỗ trợ các tỉnh, thành phố trong việc thu thập, đánh giá chỉ số đổi mới sáng tạo địa phương nhằm cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn cho lãnh đạo các cấp trong việc ra quyết định, xây dựng và thực thi chính sách, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của địa phương trong vùng nói riêng và cả nước nói chung.

Có thể bạn quan tâm

Toàn cảnh hội thảo. (Ảnh: BÍCH LIÊN)

Đề xuất đãi ngộ 300 triệu đồng/tháng cho Tổng công trình sư

Dự thảo Thông tư quy định cơ chế tài chính đối với nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược đề xuất mức thu nhập tối đa 300 triệu đồng/tháng đối với Tổng công trình sư. Đây được xem là bước đi đột phá nhằm xây dựng cơ chế đãi ngộ đủ sức cạnh tranh để thu hút, giữ chân nhân tài, từng bước làm chủ các công nghệ chiến lược.

Các đại biểu tham quan tại VCCA 2025. (Ảnh: Ban Tổ chức cung cấp)

Robot, AI và drone Make in Vietnam trước cơ hội bứt phá

Không chỉ là diễn đàn khoa học, Hội nghị khoa học và Triển lãm quốc tế về Điều khiển và tự động hóa lần thứ 8 (VCCA 2026) hướng tới mục tiêu kết nối nhà khoa học với doanh nghiệp, thúc đẩy thương mại hóa các công nghệ chiến lược như robot, AI, drone và tự động hóa thông minh.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng phát biểu chỉ đạo tại Lễ kỷ niệm.

Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam và sứ mệnh dẫn dắt ngành hạt nhân Việt Nam trong kỷ nguyên mới

Sáng 7/7, Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam (VinAtom) tổ chức Lễ kỷ niệm 50 năm thành lập (26/4/1976-26/4/2026), đánh dấu chặng đường nửa thế kỷ xây dựng, phát triển và cống hiến cho ngành năng lượng nguyên tử Việt Nam. Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đến dự và phát biểu chỉ đạo tại Lễ kỷ niệm.

Khách tham quan triển lãm Vietnam ETE & Greenergy Expo 2025.

Sắp diễn ra Triển lãm quốc tế về công nghệ, thiết bị điện và sản phẩm tiết kiệm năng lượng

Triển lãm quốc tế lần thứ 19 về công nghệ, thiết bị điện (Vietnam ETE 2026) và sản phẩm tiết kiệm năng lượng, năng lượng xanh (Greenergy Expo 2026) sẽ diễn ra tại Trung tâm Triển lãm Quốc tế ICE Hà Nội từ ngày 7 đến 9/10, kỳ vọng thu hút khoảng 20 nghìn lượt khách tới tham quan, làm việc và kết nối giao thương.

Hoạt động tại phòng thí nghiệm Trường đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: Diệp Ngọc)

Chiến lược công nghệ lượng tử nhằm bảo vệ chủ quyền công nghệ, tích hợp không gian số toàn cầu

Sau 18 tháng triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, công nghệ lượng tử được đặt ở vị trí trung tâm, cụ thể hóa trong Danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược theo Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Nhiều hành vi thường xuất hiện trong các vụ lừa đảo công nghệ cao tăng mạnh mức xử phạt.

Tăng mức xử phạt hàng loạt thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao

Từ 1/7/2026, Nghị định 174/2026/NĐ-CP có hiệu lực, thay thế nhiều quy định của Nghị định 15/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, công nghệ thông tin và giao dịch điện tử. Đáng chú ý, nhiều hành vi thường xuất hiện trong các vụ lừa đảo công nghệ cao... đã tăng mạnh mức xử phạt.

Một hội nghị của Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) trao đổi về công tác thanh tra xử lý vi phạm bản quyền về sở hữu công nghiệp.

Bước chuyển trong tư duy chính sách về sở hữu trí tuệ

Kết luận 51-KL/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh công tác sở hữu trí tuệ phục vụ phát triển kinh tế-xã hội trong tình hình mới đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tư duy chính sách, đưa sở hữu trí tuệ từ công cụ bảo hộ quyền thành nguồn lực phát triển quốc gia, gắn với yêu cầu hoàn thiện thể chế và tổ chức thực thi đồng bộ.

Diễn đàn châu Âu-châu Phi nhằm tăng cường hợp tác trong kỷ nguyên số. (Ảnh: ACCORD)

Đối phó thách thức tin giả

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra nhiều cơ hội thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, song cũng tạo ra những thách thức lớn. Nguy cơ lan truyền thông tin sai lệch gia tăng không chỉ ở những khu vực công nghệ chưa phát triển đồng đều như châu Phi mà ở cả những nơi đã phát triển mạnh mẽ như châu Âu. 

Tiến sĩ Hoàng Lương trao đổi với nhóm nghiên cứu về kết quả xử lý nước thải bằng công nghệ EBB (Ảnh: LƯƠNG HIẾU)

Ứng dụng “gạch sinh học” xử lý nước thải

Việc xử lý nước thải tại các khu dân cư, làng nghề, trang trại chăn nuôi ở Việt Nam gặp nhiều khó khăn như chi phí đầu tư cao, công nghệ xử lý phức tạp do nhiều loại nước thải đan xen và khó vận hành ở quy mô nhỏ…

Hoạt động nghiên cứu, thực hành tại Trường đại học Phenikaa. (Ảnh: VŨ THƠM)

Mô hình hợp tác “3 nhà” trong phát triển khoa học, công nghệ

Nghị quyết số 57-NQ/TW xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là sự nghiệp của toàn dân, toàn hệ thống chính trị; trong đó, người dân và doanh nghiệp là trung tâm, chủ thể; nhà khoa học là nhân tố then chốt; Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, dẫn dắt và thúc đẩy.

Xã Phụng Hiệp, thành phố Cần Thơ lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Chuyển đổi số - “chìa khóa” vận hành hiệu quả chính quyền cơ sở

Thực hiện chuyển đổi số, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo trong hoạt động của các cơ quan trong hệ thống chính trị theo yêu cầu đặt ra tại Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị đã từng bước góp phần tạo đột phá trong xây dựng và vận hành chính quyền nhân dân.

Nông dân tham gia dự án hỗ trợ kinh doanh nông hộ tại Cao Bằng (Ảnh: VIỆT HÀ)

Chuyển giao công nghệ, đổi mới tư duy sản xuất

Chuyển giao khoa học và công nghệ đang góp phần đổi mới tư duy sản xuất, hình thành nhiều mô hình kinh tế và nâng cao năng lực công nghệ tại địa phương. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả cao hơn, hoạt động này cần được đổi mới theo hướng gắn chặt với thị trường, doanh nghiệp và mục tiêu tăng trưởng.

Quang cảnh sự kiện Shopee Brands And Creators Summit 2026.

AI trở thành động lực tăng trưởng mới của thương mại điện tử

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự phát triển của thương mại điện tử, không chỉ góp phần nâng cao trải nghiệm mua sắm, mà còn hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu vận hành, mở rộng tiếp cận khách hàng và nâng cao năng lực cạnh tranh trong môi trường số.

Nghiên cứu khoa học tại Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

Triển khai Nghị quyết 57: Tạo đột phá trong phát triển và trọng dụng nhân tài khoa học

Sau 18 tháng triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW, nhiều kết quả quan trọng đã tạo nền tảng cho phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, để tạo đột phá tăng trưởng, yêu cầu cấp bách hiện nay là xây dựng đội ngũ nhân lực chất lượng cao đủ năng lực làm chủ các công nghệ chiến lược.