Nâng cao năng lực cạnh tranh cho hàng xuất khẩu Việt Nam trong chuỗi thương mại toàn cầu

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu tái cấu trúc mạnh mẽ, yêu cầu về phát triển bền vững, tiêu chuẩn môi trường và chuyển đổi số ngày càng khắt khe, nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng hóa xuất khẩu Việt Nam không chỉ là yêu cầu trước mắt, mà là chiến lược dài hạn để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Phiên tọa đàm trong khuôn khổ Diễn đàn “Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh cho sản phẩm xuất khẩu Việt Nam trong chuỗi thương mại toàn cầu”. (Ảnh: KIM DUNG)
Phiên tọa đàm trong khuôn khổ Diễn đàn “Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh cho sản phẩm xuất khẩu Việt Nam trong chuỗi thương mại toàn cầu”. (Ảnh: KIM DUNG)

Nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, ngày 3/2, tại Trung tâm Hội chợ và triển lãm Việt Nam (VEC), huyện Đông Anh (Hà Nội), trong khuôn khổ Hội chợ Mùa Xuân 2026, Cục Xúc tiến Thương mại (Bộ Công thương) đã tổ chức Diễn đàn “Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh cho sản phẩm xuất khẩu Việt Nam trong chuỗi thương mại toàn cầu” thu hút sự quan tâm của nhiều hiệp hội ngành hàng, tổ chức xúc tiến thương mại quốc tế và đông đảo doanh nghiệp xuất khẩu.

Đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, giảm phụ thuộc

Phát biểu tại diễn đàn, ông Hoàng Minh Chiến, Phó Cục trưởng Xúc tiến thương mại (Bộ Công thương) cho rằng, trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục biến động sâu sắc, xu hướng bảo hộ thương mại gia tăng, cùng các yêu cầu ngày càng cao về phát triển bền vững, tiêu chuẩn môi trường-xã hội, truy xuất nguồn gốc và chuyển đổi số, hoạt động xuất khẩu của Việt Nam đang đứng trước nhiều thách thức chưa từng có.

Tuy nhiên, theo ông Chiến, đây cũng là giai đoạn mở ra những cơ hội mới nếu Việt Nam biết tận dụng xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu, dịch chuyển đầu tư và thương mại, đồng thời nâng cao năng lực nội tại của doanh nghiệp.

ndo_br_3354633105555900046.jpg
Ông Hoàng Minh Chiến, Phó Cục trưởng Xúc tiến thương mại (Bộ Công thương)

Đồng quan điểm, Phó Cục trưởng Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương) Trần Quốc Toản cho biết, năm 2025 hoạt động xuất nhập khẩu của Việt Nam tiếp tục đạt kết quả tích cực với tổng kim ngạch xuất khẩu ước trên 475 tỷ USD, tăng hơn 17%; nhập khẩu đạt khoảng 455 tỷ USD, tăng trên 19%, duy trì xuất siêu khoảng 20 tỷ USD.

Cơ cấu hàng hóa xuất khẩu chuyển dịch theo hướng tích cực, gia tăng tỷ trọng các mặt hàng có giá trị cao như điện tử, máy tính, điện thoại, dệt may, giày dép; các nhóm nông sản chủ lực như cà phê, thủy sản của Việt Nam ngày càng khẳng định thương hiệu và chất lượng trên thị trường quốc tế.

Sau phát biểu khai mạc, phiên tọa đàm chuyên đề trong khuôn khổ diễn đàn đã tập trung làm rõ các vấn đề then chốt về chính sách xuất nhập khẩu, định hướng phát triển thị trường và nâng cao chuỗi giá trị cho các ngành xuất khẩu chủ lực như dệt may, da giày, gỗ và lâm sản, thủ công mỹ nghệ; xúc tiến thương mại, giao thương quốc tế và các mô hình thành công trong khai thác thương mại điện tử B2B.

Đặc biệt, đại diện các hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp cho rằng xuất khẩu các ngành chủ lực vẫn duy trì được tăng trưởng, song đang đối mặt với rủi ro lớn do phụ thuộc cao vào một số thị trường trọng điểm, đặc biệt là thị trường Mỹ.

Ông Cao Văn Thanh, Chánh Văn phòng Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam cho biết, dù kim ngạch xuất khẩu toàn ngành đạt trên 17 tỷ USD, nhưng hơn 50% sản lượng xuất khẩu tập trung vào thị trường Mỹ, khiến rủi ro bị điều tra phòng vệ thương mại và áp thuế ngày càng gia tăng. Trong bối cảnh đàm phán thương mại Việt Nam-Hoa Kỳ còn nhiều biến động, doanh nghiệp ngành gỗ chịu áp lực lớn về đơn hàng, chi phí và khả năng duy trì tăng trưởng cao.

Từ thực tế đó, ông Cao Văn Thanh nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết cần phải đa dạng hóa thị trường, giảm lệ thuộc vào một thị trường đơn lẻ; đồng thời mở rộng sang các thị trường tiềm năng nhưng còn dư địa lớn như Trung Đông, châu Phi, Nam Mỹ, dù thừa nhận đây là những thị trường khó, đòi hỏi đầu tư dài hạn và chiến lược bài bản.

Chuyển đổi mô hình từ gia công sang giá trị gia tăng

Cùng với mở rộng thị trường, chuyển đổi mô hình sản xuất -xuất khẩu được coi là yếu tố sống còn. Các tham luận cho rằng doanh nghiệp không thể tiếp tục phụ thuộc vào gia công đơn giản (OEM), mà cần từng bước chuyển sang mô hình trực tiếp thiết kế, phát triển và hoàn thiện sản phẩm (ODM), xây dựng năng lực thiết kế, chủ động chuỗi cung ứng và gia tăng giá trị sản phẩm.

20260203-141107.jpg
Quang cảnh diễn đàn.

Đối với ngành da giày-túi xách, bà Phan Thị Thanh Xuân, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Da giày Việt Nam cho rằng không nên quá đặt nặng mục tiêu tăng trưởng về số lượng, mà cần tập trung cải thiện biên lợi nhuận, trong bối cảnh doanh nghiệp chịu áp lực lớn từ chi phí lao động, nguyên liệu và cạnh tranh thuế quan với các nước như Ấn Độ, Indonesia, Trung Quốc.

Từ góc độ doanh nghiệp sản xuất, ông Nguyễn Đức Mạnh, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư Thương mại TNG chia sẻ, đầu tư vào công nghệ, tự động hóa và chuyển đổi số không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu bắt buộc để nâng cao năng suất lao động, cải thiện chất lượng sản phẩm và đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của khách hàng quốc tế.

Các ý kiến tại diễn đàn cũng nhấn mạnh sản xuất xanh, tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải đã trở thành điều kiện bắt buộc để tiếp cận thị trường. Ông Lò Văn Quyết, Trưởng Đại diện Văn phòng Xúc tiến Thương mại tại Hàng Châu, Trung Quốc cho biết, việc đầu tư hệ thống xử lý nước thải đạt chuẩn không chỉ giúp đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường ngày càng khắt khe, mà còn mang lại hiệu quả kinh tế, giúp doanh nghiệp giảm chi phí vận hành khoảng 10-12%.

Đối với thị trường Trung Quốc, ông Lò Văn Quyết đánh giá đây là thị trường lớn với nhu cầu tiêu dùng tăng nhanh, đặc biệt từ tầng lớp trung lưu. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần chủ động cập nhật chính sách nhập khẩu, quy định pháp lý, quản lý rủi ro thanh toán và bảo vệ thương hiệu để tránh tranh chấp và cạnh tranh không lành mạnh trên các nền tảng thương mại điện tử.

Diễn đàn được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy hoạt động xuất khẩu theo hướng bền vững-gia tăng giá trị-chuyển đổi số, đồng thời nâng cao vị thế và thương hiệu của sản phẩm Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Việc tổ chức Diễn đàn trong khuôn khổ Hội chợ Mùa Xuân 2026 tiếp tục khẳng định vai trò của Hội chợ như một nền tảng xúc tiến thương mại tổng hợp, hiện đại và bền vững, góp phần thúc đẩy xuất khẩu, phát triển kinh tế và nâng cao vị thế hàng hóa Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Có thể bạn quan tâm

Hạ tầng không chỉ là những công trình vật chất, mà là nền móng cho một chu kỳ tăng trưởng mới. (Ảnh: HNV)

Vai trò then chốt của hạ tầng từ đầu công đến tăng trưởng dài hạn

Trong bức tranh kinh tế khu vực ASEAN giai đoạn hậu đại dịch, Việt Nam tiếp tục nổi lên như một điểm sáng về tăng trưởng và triển vọng trung-dài hạn. Sau giai đoạn phục hồi mạnh mẽ, nền kinh tế Việt Nam duy trì được nhịp tăng trưởng tích cực trong các năm tiếp theo, bất chấp bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động.

Không gian trưng bày kết hợp livestream quảng bá và tiêu thụ hàng Việt Nam sẽ chính thức mở cửa từ ngày 5/2 tới đây tại Hà Nội.

Sắp khai trương không gian trưng bày, quảng bá và tiêu thụ hàng Việt Nam

Vào 5/2 tới đây, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương) tổ chức khai trương không gian trưng bày kết hợp livestream quảng bá và tiêu thụ hàng Việt Nam tại địa chỉ 62 Tràng Tiền, phường Hoàn Kiếm (Hà Nội), hướng tới trở thành điểm đến tôn vinh, kết nối tiêu thụ hàng Việt Nam chất lượng cao.

Người dân cần cảnh giác trước các thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi, đặc biệt trong dịp cận Tết. Nguồn: Hiệp hội An ninh mạng quốc gia (NCA)

Tinh vi xây dựng bối cảnh để chiếm đoạt tài sản

Hiện nay, các đường dây lừa đảo xuyên biên giới đang có xu hướng gia tăng về quy mô lẫn mức độ tinh vi. Các đối tượng liên tục “nâng cấp” thủ đoạn bằng cách đầu tư dàn dựng bối cảnh giả mạo cơ quan nhà nước, ngân hàng, sử dụng trang phục, giấy tờ và công nghệ để tạo vỏ bọc đáng tin cậy, nhằm thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản.

Lễ khởi động dự án "Tiếp cận dịch vụ ngân hàng của người khuyết tật".

Bảo đảm quyền tiếp cận bình đẳng dịch vụ ngân hàng cho người khuyết tật

Ngày 3/2, tại Hà Nội, Hội Người mù Việt Nam tổ chức lễ khởi động Dự án tiếp cận dịch vụ ngân hàng của người khuyết tật và tập huấn nâng cao nhận thức về tiếp cận và sử dụng an toàn dịch vụ ngân hàng, với sự tham gia của gần 100 đại biểu người khuyết tật là người khiếm thị, khiếm thính và khuyết tật vận động.

Hợp tác xã nam dược Hoàng Lương (tỉnh Hưng Yên) đã phát triển được hơn 70ha vùng trồng cây dược liệu.

Phát triển các sản phẩm hữu ích từ cây dược liệu

Hợp tác xã nam dược Hoàng Lương (xã Tiền Hải, tỉnh Hưng Yên) là mô hình khởi nghiệp tiêu biểu của một thanh niên 9x trên địa bàn, biến đất hoang thành "vườn thuốc vàng" hữu cơ. Hợp tác xã chuyên sản xuất dược liệu, tạo việc làm cho người dân địa phương và khơi dậy khát vọng làm giàu trên quê hương.

Các món trang sức bạc được trưng bày tại một tiệm vàng bạc ở Indonesia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Ngày 3/2: Giá bạc phục hồi sau phiên giảm sâu

Chiều 3/2, giá bạc thế giới phục hồi, giao dịch quanh ngưỡng 86,53 USD/ounce, tăng khoảng 9% so với phiên trước đó. Thị trường trong nước cũng điều chỉnh theo thế giới, hiện đang bán ra quanh mốc 89 triệu đồng/kg.

[Video] Ngăn bán cầm chừng xăng dầu, bảo đảm thị trường Tết ổn định

[Video] Ngăn bán cầm chừng xăng dầu, bảo đảm thị trường Tết ổn định

Trước nguy cơ xuất hiện tình trạng bán cầm chừng xăng dầu, nhất là mặt hàng dầu diesel tại một số khu vực, Bộ Công Thương yêu cầu các doanh nghiệp triển khai đồng bộ giải pháp bảo đảm nguồn cung ổn định, liên tục, phục vụ nhu cầu sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.

Thứ trưởng Tài chính Đỗ Thành Trung.

Chính sách tài chính: Từ quản lý ngân sách sang kiến tạo và dẫn dắt phát triển

Ngành tài chính triển khai quyết liệt, đồng bộ các trụ cột cải cách để thực sự trở thành một trong những động lực then chốt của mô hình phát triển mới, góp phần hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, đưa Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới. Báo Nhân Dân phỏng vấn Thứ trưởng Tài chính Đỗ Thành Trung về vấn đề này.

Với vai trò là đơn vị tổ chức, Vietnam Airlines tiếp tục phát huy lợi thế mạng bay rộng khắp, uy tín thương hiệu góp phần lan tỏa hình ảnh Việt Nam ra thế giới, đồng thời đưa thế giới đến gần hơn với Việt Nam.

Vietnam Airlines công bố 140 chương trình xúc tiến, quảng bá du lịch mang chủ đề “Bay cao khát vọng Việt Nam”

Hãng hàng không Vietnam Airlines phối hợp cùng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam chính thức ra mắt chuỗi sự kiện với chủ đề “Bay cao khát vọng Việt Nam” nhằm quảng bá hình ảnh, văn hóa và điểm đến Việt Nam tại thị trường trong nước và quốc tế, đồng thời thúc đẩy dòng khách du lịch hai chiều trong giai đoạn tới.

Đại diện Ban chỉ đạo 389 các tỉnh, thành phố ký kết Quy chế phối hợp trong công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả.

Tăng cường phối hợp liên tỉnh trong công tác chống buôn lậu

Chiều 2/2, Ban chỉ đạo chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả (Ban chỉ đạo 389) các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Bắc Ninh, Cao Bằng, Hải Phòng, Hưng Yên, Lào Cai, Lạng Sơn, Ninh Bình, Phú Thọ, Quảng Ninh và Thái Nguyên đã ký kết Quy chế phối hợp trong công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả.