Sinh kế bền vững
Ông Trần Đức Tân, Giám đốc Hợp tác xã sản xuất kinh doanh gốm sứ Tân Thịnh (xã Bát Tràng, thành phố Hà Nội) cho biết: Hợp tác xã hiện có 11 thành viên. Đáng chú ý, các thành viên đều là những nghệ nhân của làng, trong đó mỗi người có một thế mạnh riêng về từng dòng gốm khác nhau. Mỗi nghệ nhân tổ chức sản xuất tại một xưởng riêng, tạo thành mạng lưới các cơ sở sản xuất cùng liên kết trong một hợp tác xã. Theo ông Tân, mô hình này để những người làm nghề có một tổ chức chung, phù hợp với đặc thù của làng nghề truyền thống, đồng thời tạo điều kiện liên kết cùng phát triển. Hiện nay, xưởng sản xuất của mỗi nghệ nhân tạo việc làm cho hơn 20 lao động với mức thu nhập bình quân 10-15 triệu đồng/người/tháng, cao hơn rất nhiều so với làm nông thông thường.
“Giá trị của mô hình không chỉ nằm ở doanh thu hay số lượng sản phẩm mà mỗi xưởng sản xuất là một nơi tạo việc làm, giữ người lao động ở lại với nghề. Hằng năm, Hợp tác xã còn tổ chức các lớp đào tạo cơ bản về sáng tác cho công nhân, qua đó giúp người lao động từng bước nâng kỹ năng và hình thành đội ngũ kế cận cho nghề gốm. Khi nghề tạo ra thu nhập để người lao động có thể sống “khỏe”, người trẻ sẽ có lý do tiếp nối những giá trị văn hóa của làng và duy trì chúng trong đời sống đương đại”, ông Tân nhấn mạnh.
Bên cạnh các hợp tác xã, Bát Tràng còn có nhiều hộ kinh doanh gốm sứ tổ chức sản xuất theo mô hình gia đình với xưởng riêng và quy mô linh hoạt. Từ những không gian sản xuất đó, sản phẩm gốm Bát Tràng đang được tiếp cận thị trường theo cách rất mới, đó là bán hàng qua livestream trên các nền tảng mạng xã hội. Với nhiều hộ gia đình, nền tảng số đang trở thành một kênh tiêu thụ quan trọng, giúp những sản phẩm được làm ngay tại các xưởng nhỏ có thể tiếp cận trực tiếp với người tiêu dùng ở nhiều địa phương.
Chị Khánh Linh (phường Nghĩa Đô, thành phố Hà Nội), một khách hàng mua gốm qua livestream, cho hay: Những buổi giới thiệu sản phẩm trực tiếp từ xưởng hay từ cửa hàng gốm giúp người mua nhìn thấy quá trình làm nghề, nghe người bán giới thiệu về chất liệu, kiểu dáng, công năng và câu chuyện phía sau mỗi sản phẩm đã tạo hứng khởi và niềm yêu thích mua sắm cho người tiêu dùng.
Điểm tựa xây dựng nông thôn mới
Thực tế hoạt động của Hợp tác xã sản xuất và kinh doanh gốm sứ Tân Thịnh hay các phiên livestream của từng hộ kinh doanh đã phản ánh một lợi thế lớn về phát triển kinh tế làng nghề, trở thành điểm tựa cho xây dựng nông thôn mới trên địa bàn xã Bát Tràng. Theo báo cáo của xã Bát Tràng, giai đoạn 2020-2025, thu nhập bình quân đầu người của xã ước đạt 83,5 triệu đồng/người/năm; xã không còn hộ nghèo, hơn 95% gia đình đạt danh hiệu gia đình văn hóa. Những kết quả ấy có sự đóng góp đáng kể của hệ thống hợp tác xã, hộ kinh doanh, nghệ nhân và người lao động.
Trong khi đó, theo Văn phòng Điều phối Chương trình xây dựng nông thôn mới Hà Nội, Bộ tiêu chí xã nông thôn mới thành phố Hà Nội giai đoạn 2026-2030 vừa được Ủy ban nhân dân thành phố ban hành đã đặt “Phát triển kinh tế nông thôn” thành một trong 10 nhóm tiêu chí. Trong nhóm này, thành phố yêu cầu xã có hợp tác xã hoạt động hiệu quả; có hoạt động phát triển kinh tế tư nhân gắn với tạo việc làm, thu nhập cho người lao động địa phương; đồng thời có làng nghề được công nhận hoặc khu vực sản xuất, dịch vụ quy mô phù hợp được quy hoạch, đầu tư theo quy định. Như vậy, những gì đang diễn ra ở Bát Tràng chính là một trong những điểm cốt lõi xây dựng nông thôn mới.
Tại một cuộc họp bàn về xây dựng đời sống văn hóa năm 2026, ông Hoàng Anh Tú, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân xã Bát Tràng đã nhấn mạnh, trong bối cảnh xã Bát Tràng bước vào giai đoạn phát triển mới đặt ra yêu cầu cao hơn về giữ gìn và phát huy giá trị truyền thống làng nghề gắn với phát triển du lịch, dịch vụ.
Thực tế với Bát Tràng, sản phẩm gốm đang được đưa vào nhiều hoạt động xúc tiến thương mại, du lịch và trải nghiệm. Cuối năm 2025, xã phối hợp tổ chức triển lãm quảng bá, giao thương các sản phẩm OCOP, thủ công mỹ nghệ và làng nghề phục vụ du lịch. Hoạt động này kết nối nghệ nhân, doanh nghiệp, nhà thiết kế với thị trường đồng thời giới thiệu quy trình sản xuất và không gian văn hóa làng nghề tới du khách, tiếp tục mở ra không gian mới cho phát triển kinh tế gắn với xây dựng nông thôn mới.
![[Infographic] Chứng khoán tuần 28/9-2/10/2026: Thị trường có tuần thứ 2 liên tiếp giảm điểm, khối ngoại tiếp tục bán ròng](https://cdn.nhandan.vn/images/kMjyT3enSeolYVNXfE5p9VFBTmkp1Vu890FCU8PbnK5iFV3b--SusW2iuUPU4tcO5mfTdr-GmXC4O9Kp6hLg6g/ndo_tr_ttck-4764.jpg.avif)
