Kiến tạo niềm tin, giữ vững trận địa tư tưởng

Văn hóa là nền tảng tinh thần vững chắc, hun đúc bản lĩnh dân tộc, quy tụ sức mạnh đoàn kết, góp phần quan trọng trong công cuộc bảo vệ độc lập, tự do và toàn vẹn lãnh thổ. Trong bối cảnh cách mạng công nghiệp lần thứ tư và hội nhập quốc tế sâu rộng, văn hóa còn là nguồn lực mềm, khẳng định vị thế quốc gia trên trường quốc tế.

Đêm nhạc “Tổ quốc trong tim” tối 10/8 tại Sân vận động Mỹ Đình, Hà Nội.
Đêm nhạc “Tổ quốc trong tim” tối 10/8 tại Sân vận động Mỹ Đình, Hà Nội.

Trong dòng chảy phát triển ấy, công nghiệp văn hóa đang nổi lên như một trụ cột quan trọng, vừa đóng góp cho phát triển kinh tế-xã hội, vừa góp phần hình thành “lá chắn” vững chắc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trước những tác động phức tạp của toàn cầu hóa.

Ngay khi thành lập nước, Đảng ta đã xác định văn hóa là một trong những trụ cột của phát triển bền vững. Lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Văn hóa soi đường cho quốc dân đi” đã được cụ thể hóa trong đường lối, chính sách văn hóa của Đảng, Nhà nước.

Đặc biệt, kể từ khi thực hiện đường lối đổi mới, chủ trương chiến lược của Đảng và Nhà nước về phát triển văn hóa đã được khẳng định rõ nét qua các nghị quyết quan trọng, thể hiện tầm nhìn chiến lược trong tình hình mới, tiêu biểu là Nghị quyết số 33-NQ/ TW ngày 9/6/2014, về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước.

Nghị quyết đề ra các nhiệm vụ cụ thể: Phát huy vai trò của văn học-nghệ thuật trong việc bồi dưỡng tâm hồn, tình cảm của con người; đấu tranh phê phán, đẩy lùi cái xấu, cái ác, thấp hèn, lạc hậu; chống các quan điểm, hành vi sai trái, tiêu cực ảnh hưởng xấu đến xây dựng nền văn hóa, làm tha hóa con người; ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong một bộ phận cán bộ, công chức, đảng viên; chủ động đón nhận cơ hội phát triển, vượt qua các thách thức để giữ gìn, hoàn thiện bản sắc văn hóa dân tộc; hạn chế, khắc phục những ảnh hưởng tiêu cực, mặt trái của toàn cầu hóa về văn hóa,...

Nghị quyết Đại hội XIII, tại nội dung xây dựng và phát huy giá trị văn hóa, sức mạnh con người Việt Nam, Đảng ta yêu cầu: Tập trung nâng cao chất lượng, hiệu quả của các loại hình văn hóa, văn nghệ. Chú trọng nâng cao giá trị tư tưởng, nghệ thuật, đồng thời bảo đảm tự do, dân chủ trong sáng tạo văn học, nghệ thuật; khuyến khích những tìm tòi mới làm phong phú thêm bản sắc văn hóa Việt Nam; hạn chế các lệch lạc, các biểu hiện chạy theo thị hiếu tầm thường.

Trong Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt ngày 12/11/2021, xác định mục tiêu hoàn thiện cơ chế thị trường trong lĩnh vực văn hóa gắn với nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, phấn đấu giá trị gia tăng của các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP.

Bên cạnh đó Chiến lược cũng nhấn mạnh việc ngăn chặn, xử lý các hoạt động sáng tác, truyền bá tác phẩm văn học, nghệ thuật có tác động tiêu cực tới đời sống xã hội. Mới đây, Dự thảo Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII tại Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng nhấn mạnh: Xây dựng, hoàn thiện thể chế phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc với các giá trị cơ bản: Dân tộc, dân chủ, nhân văn và khoa học; bảo đảm phát triển văn hóa ngang tầm với chính trị, kinh tế, xã hội, để văn hóa thật sự là nền tảng, nguồn lực nội sinh, động lực to lớn, hệ điều tiết cho phát triển nhanh và bền vững đất nước.

Từ những chủ trương, định hướng trên cho thấy phát triển văn hóa nói chung và công nghiệp văn hóa nói riêng có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế-xã hội của đất nước và giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa. Thời gian qua, nhiều sản phẩm văn hóa như các bộ phim, bài hát, tác phẩm văn học, chương trình nghệ thuật đã góp phần giáo dục thế hệ trẻ, định hướng tư tưởng, bồi đắp niềm tin, nuôi dưỡng khát vọng dân tộc giúp đẩy lùi ảnh hưởng tiêu cực từ văn hóa ngoại lai, bài trừ những tư tưởng lệch lạc, phản văn hóa.

Tiêu biểu như sự thành công của điện ảnh Việt Nam với các bộ phim "Sống chung với lịch sử", “Mùi cỏ cháy”, “Địa đạo: Mặt trời trong bóng tối’, “Mưa đỏ”,... sự trỗi dậy của các ca khúc cách mạng được người trẻ sáng tác và thể hiện như “Viết tiếp câu chuyện hòa bình”, “Còn gì đẹp hơn”, “Tự hào là người Việt Nam",... hay sự bùng nổ các concert quốc gia mang âm hưởng ngợi ca đất nước và lịch sử dân tộc như “Tổ quốc trong tim”, đã nhân lên lòng tự hào dân tộc, tinh thần yêu nước trong cộng đồng.

Tuy nhiên, lĩnh vực văn hóa, văn nghệ cũng đang trở thành một mặt trận nóng bỏng, nơi các thế lực thù địch tìm mọi cách chống phá, gieo rắc những tư tưởng cực đoan, phản động. Chúng lợi dụng văn học, nghệ thuật để xuyên tạc lịch sử, phủ nhận thành tựu cách mạng, bôi nhọ các nhân vật lịch sử, hoặc thổi phồng sai lầm quá khứ, hòng tác động đến nhận thức của một bộ phận người dân thiếu thông tin, nhẹ dạ, tạo khoảng trống tư tưởng, dẫn đến sự phân hóa trong xã hội.

Mặt khác, trong quá trình đẩy mạnh phát triển công nghiệp văn hóa, chúng ta đang phải đối mặt với thách thức nội tại. Trước hết là nguy cơ thương mại hóa cực đoan, chạy theo thị hiếu thấp kém của một bộ phận công chúng, cho ra đời các sản phẩm giật gân, câu khách, phản văn hóa có thể bào mòn giá trị thẩm mỹ, làm suy giảm tính định hướng tư tưởng, thậm chí bị lợi dụng để truyền bá quan điểm sai trái, phủ nhận thành quả cách mạng.

Thứ hai, năng lực cạnh tranh của các ngành công nghiệp văn hóa trong nước còn hạn chế, khi chuỗi giá trị sáng tạo-sản xuất-phân phối chưa đồng bộ, dữ liệu thị trường và nhân lực chất lượng cao còn thiếu, nhiều sản phẩm văn hóa trong nước chưa đạt được yêu cầu, kỳ vọng của xã hội.

Thứ ba, quá trình chuyển đổi số chưa đồng đều, dẫn đến khoảng cách lớn giữa các địa phương, vùng miền, tạo sự chênh lệch, bất bình đẳng trong thụ hưởng văn hóa. Những yếu tố này khiến công nghiệp văn hóa đối diện nguy cơ bị lấn át bởi sản phẩm ngoại lai, có thể khiến vai trò định hướng và giữ vững trận địa tư tưởng bị suy giảm nếu không có biện pháp chấn chỉnh kịp thời.

Những thách thức trên đây, đòi hỏi cần có những giải pháp căn cơ, đồng bộ. Trước hết, cần xác định phát triển văn hóa nói chung, công nghiệp văn hóa nói riêng là nhiệm vụ chiến lược, gắn chặt với công tác tư tưởng, lý luận của Đảng. Văn hóa phải được coi là “mặt trận” ngang hàng với kinh tế, chính trị, quốc phòng, an ninh, do đó cần ưu tiên đầu tư cho các sản phẩm văn hóa có giá trị nghệ thuật, tư tưởng cao, vừa phản ánh khát vọng dân tộc, vừa hấp dẫn, lôi cuốn công chúng. Nhà nước cần có cơ chế khuyến khích sáng tạo, hỗ trợ nghệ sĩ, doanh nghiệp văn hóa, để họ gắn bó lâu dài với sự nghiệp phụng sự Tổ quốc. Tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong phát triển công nghiệp văn hóa để lan tỏa giá trị tích cực, chống lại thông tin xấu độc trên mạng xã hội.

Mỗi tác phẩm văn học nghệ thuật, mỗi chương trình truyền thông, mỗi sản phẩm giải trí cần được nhìn nhận như một “viên gạch” xây dựng niềm tin, khơi dậy lòng yêu nước, giúp dân tộc ta vững bước trên con đường hội nhập và phát triển.

Có thể bạn quan tâm

Nhà máy Lọc dầu Dung Quất. (Ảnh: ĐỨC CHÍNH)

Yêu cầu bảo đảm tự chủ an ninh năng lượng

Những biến động địa chính trị gần đây, đặc biệt là chiến tranh Nga-Ukraine và xung đột Israel, Mỹ và Iran, đã cho thấy rõ xu hướng “vũ khí hóa năng lượng”, khi các nguồn cung dầu khí không chỉ chịu tác động của quy luật thị trường mà còn bị chi phối bởi toan tính quyền lực và xung đột khu vực.

Ngành y tế tỉnh Lào Cai luôn chú trọng tuyên truyền và chăm sóc sức khỏe cho đồng bào dân tộc thiểu số và người cao tuổi. (Ảnh: Sở Y tế Lào Cai)

Nhân quyền không thể bị lợi dụng

Dưới vỏ bọc “cứu trợ người tị nạn”, tổ chức khủng bố “Ủy ban cứu người vượt biển” (BPSOS) thời gian gần đây tiếp tục bộc lộ rõ bản chất chính trị hóa hoạt động nhân đạo, lợi dụng danh nghĩa nhân quyền để can thiệp, gây sức ép đối với Việt Nam.

Các tân binh Hà Nội lên đường nhập ngũ.

Nghĩa vụ thiêng liêng, cao quý

Thực hiện nghĩa vụ quân sự là quyền lợi và trách nhiệm thiêng liêng cao cả của thanh niên Việt Nam để bảo vệ nền độc lập, tự do, hòa bình cho Tổ quốc, bảo vệ sự bình yên cho chính quê hương, gia đình, người thân của mình.

Ảnh minh họa.

Mong manh ranh giới thật-giả

Khi cuộc chiến tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, một cuộc chiến khác đang âm thầm lan rộng - cuộc chiến ngăn chặn thông tin giả về cuộc xung đột. Tin giả tràn lan đã phơi bày những lỗ hổng quản lý thông tin trên mạng xã hội, đe dọa làm xói mòn niềm tin của công chúng.

Cử tri thôn A’ur, xã Avương (Đà Nẵng) được đón tiếp và hướng dẫn thực hiện quyền bầu cử. (Ảnh: Ủy ban bầu cử Thành phố Đà Nẵng)

Trách nhiệm và niềm tin

Ngày Tổng tuyển cử bầu đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đã khép lại. Từ miền núi, biên giới đến hải đảo xa xôi, từ đô thị đến những bản làng vùng sâu, vùng xa, hình ảnh cử tri nô nức đi bỏ phiếu đã trở thành biểu tượng sinh động cho quyền làm chủ của nhân dân.

Tọa đàm “Nhận diện & chống tin giả trong kỷ nguyên AI” tại Trường đại học Giao thông vận tải Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Ban tổ chức)

Ứng xử văn minh trên môi trường số

Bộ Quy tắc ứng xử văn hóa trên môi trường số là một bước đi quan trọng nhằm định hình những chuẩn mực ứng xử phù hợp với yêu cầu của thời đại, qua đó gửi đi thông điệp rõ ràng về trách nhiệm của mỗi cá nhân, tổ chức trong việc xây dựng một không gian mạng văn minh, lành mạnh, nhân văn.

Các đại biểu dự hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. (Ảnh: ĐĂNG ANH)

Hết lòng phụng sự nhân dân

Tư tưởng vì dân luôn được Chủ tịch Hồ Chí Minh đề cao. Tư tưởng ấy khởi nguồn, xuất phát ngay từ khi nước nhà mới thành lập, bắt đầu hành trình bền bỉ xây dựng một nhà nước thật sự của dân, do dân, vì dân. Ngay tại Điều 1 Hiến pháp năm 1946 đã khẳng định: “Nước Việt Nam là một nước dân chủ cộng hòa.

Binh sĩ Ukraine vận hành vũ khí tại quận Kupyansk, Ukraine. (Ảnh: THX)

Hiện thực hóa khát vọng hòa bình

Thế giới đang chứng kiến số vụ xung đột và bạo lực tăng mạnh chưa từng thấy kể từ sau chiến tranh thế giới thứ hai, kéo theo hệ lụy nghiêm trọng đối với cuộc sống của hàng triệu người dân, làm bùng phát nhiều cuộc khủng hoảng nhân đạo.

Giải đua thuyền buồm trên sông Hậu.

Bài 2: Tái định vị để tạo đà bứt phá

Nếu giữ gìn bản sắc là nền móng, thì việc xác lập lại vị thế chính là điều kiện tiên quyết để du lịch Việt Nam vươn lên mạnh mẽ trong chặng đường mới. Du lịch được nhìn nhận như một lĩnh vực kinh tế tổng hợp, có mối liên kết chặt chẽ với văn hóa, con người, môi trường và sức mạnh mềm quốc gia.

Các nghệ nhân ở bản Hoài Khao (Cao Bằng) thực hiện kỹ thuật thêu và in hoa văn bằng sáp ong.

Phát triển du lịch bền vững từ giá trị bản sắc

Năm 2026, du lịch Việt Nam đứng trước cơ hội phát triển bứt phá. Ngay trong tháng đầu tiên của năm mới, ngành du lịch đạt bước tăng trưởng chưa từng có khi đón gần 2,5 triệu lượt khách quốc tế - một cột mốc kỷ lục mở ra giai đoạn phát triển mới. 

Công nhân tại công trường dự án Nhà hát Ngọc trai (Hà Nội) trong niềm hân hoan nhận những phần quà Tết từ Ban tổ chức chương trình "Xây Tết 2026". (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Mùa Xuân đầm ấm, nghĩa tình

Mùa Xuân đang nhẹ đến gõ cửa từng gia đình, mang theo hơi ấm của đất trời, của niềm tin và những khởi đầu mới. Tết không chỉ là thời khắc sum vầy của mỗi gia đình, mà còn là dịp để cả xã hội soi lại mức độ sẻ chia, trách nhiệm và tình người dành cho những phận đời còn thiếu thốn.

Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh Tây Ninh tổ chức tuyên truyền pháp luật phòng ngừa tội phạm bắt cóc online và hướng dẫn sử dụng mạng xã hội an toàn, lành mạnh cho học sinh của Trường THPT Tây Ninh (phường Tân Ninh, tỉnh Tây Ninh). (Ảnh: BAN TỔ CHỨC)

Đề cao trách nhiệm số

Ngày 31/12/2025, thay mặt Ban Bí thư, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký ban hành Chỉ thị số 57-CT/TW (Chỉ thị số 57) về tăng cường bảo đảm an ninh mạng, bảo mật thông tin và an ninh dữ liệu trong hệ thống chính trị, trong đó định hình những nhiệm vụ, giải pháp cụ thể nhằm củng cố nền tảng an ninh số quốc gia.

Cán bộ chiến sĩ Ban chỉ huy Bộ đội biên phòng tỉnh Đắk Lắk xây nhà cho người dân.

"Chiến dịch Quang Trung" - Chiến dịch của lòng dân

“Chiến dịch Quang Trung” thần tốc xây dựng, sửa chữa nhà ở cho các gia đình có nhà bị thiệt hại do bão, lũ tại khu vực miền trung là chiến dịch chưa có tiền lệ trong thời bình, song đã giành thắng lợi giòn giã.

Đại diện Thanh niên tiêu biểu tham quan Trưng bày ảnh “Dưới cờ Đảng - Đất nước tiến vào Kỷ nguyên mới” tại Đại hội XIV của Đảng. (Ảnh: TRẦN HẢI)

Niềm tin son sắt với Đảng

Có lẽ, chỉ ở Việt Nam, Đảng mới được nhân dân gọi bằng cách xưng hô vừa thân thương, vừa trang trọng: “Đảng ta”. Đó không phải ngẫu nhiên, mà là kết tinh của mối quan hệ máu thịt bền chặt giữa Đảng với nhân dân.

Ngay khi Đảng công bố dự thảo các văn kiện trình Đại hội XIV, các thế lực thù địch, phản động và phần tử cơ hội chính trị lập tức gia tăng sử dụng chiêu bài “góp ý”, “phản biện” để rêu rao những luận điệu không đúng sự thật. (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Vạch trần thủ đoạn chống phá Đại hội XIV của Đảng

Trước Đại hội XIV, nhằm chống phá Đại hội của Đảng, các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị đang đẩy mạnh công kích, tung ra nhiều luận điệu sai trái, xuyên tạc sự thật, xuyên tạc nhiều nội dung dự thảo các văn kiện với luận điệu hết sức nguy hiểm, đòi hỏi phải tích cực đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạn đó.

(Ảnh: HNV)

Điều kiện tiên quyết để Việt Nam vững bước trong kỷ nguyên mới

Cùng với những biến đổi của thế giới, xuất hiện các luận điệu cho rằng chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh đã lỗi thời. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy chính những biến đổi ấy càng khẳng định sức sống bền bỉ, tính thời sự và vai trò định hướng của nền tảng tư tưởng này đối với con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.

Bị can Lê Trung Khoa (Nguồn: Bộ Công an)

Bộ mặt thật của những kẻ xuyên tạc, xúc phạm Nhà nước, kích động chống phá

Vừa qua, căn cứ vào những tài liệu, bằng chứng rõ ràng, Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an đã khởi tố, truy tố Lê Trung Khoa và Nguyễn Văn Đài về tội “Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” theo Điều 117 Bộ luật Hình sự năm 2015.

(Ảnh minh họa: TRẦN HẢI)

Tránh bệnh hình thức trong bình xét, đánh giá cuối năm

Ở một số nơi, số chỗ, công tác kiểm điểm, bình xét cuối năm không đạt hiệu quả như mong muốn, dẫn đến nguy cơ tạo nên những băn khoăn, hụt hẫng trong đội ngũ cán bộ khi mà những nỗ lực, trách nhiệm và sự tận tâm suốt cả năm làm việc chưa được nhìn nhận một cách công bằng, thực chất.