Kết nạp thêm sáu thành viên, BRICS chứng tỏ sức hấp dẫn

Hội nghị cấp cao nhóm BRICS (gồm Brazil, Nga, Ấn Ðộ, Trung Quốc và Nam Phi) lần thứ 15 đã bế mạc thành công tại thành phố Johannesburg, Nam Phi. Việc kết nạp sáu quốc gia tới từ các khu vực Mỹ Latin, châu Phi và Tây Á làm thành viên mới kể từ năm 2024 đã chứng tỏ sức hút của BRICS.
Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Thủ tướng Ấn Ðộ Narendra Modi, Tổng thống Brazil Lula da Silva và Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov chụp ảnh kỷ niệm tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS 2023, ngày 23/8/2023. (Ảnh: Reuters)
Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Thủ tướng Ấn Ðộ Narendra Modi, Tổng thống Brazil Lula da Silva và Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov chụp ảnh kỷ niệm tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS 2023, ngày 23/8/2023. (Ảnh: Reuters)

Tại hội nghị cấp cao đầu tiên được tổ chức trực tiếp kể từ đại dịch Covid-19 bùng phát, các nhà lãnh đạo BRICS đã chia sẻ tầm nhìn của nhóm hướng đến tư cách là các quốc gia đại diện cho nhu cầu và mối quan tâm của người dân ở các nước Nam bán cầu, gồm nhu cầu tăng trưởng kinh tế có lợi, phát triển bền vững và cải cách các hệ thống đa phương.

BRICS cũng khẳng định cam kết đối với chủ nghĩa đa phương và duy trì luật pháp quốc tế, bao gồm các mục đích và nguyên tắc được ghi trong Hiến chương Liên hợp quốc, đồng thời nhấn mạnh cam kết của BRICS về việc giải quyết những khác biệt và tranh chấp một cách hòa bình, thông qua đối thoại và tham vấn toàn diện.

Các nhà lãnh đạo BRICS cũng khuyến khích các tổ chức tài chính đa phương và các tổ chức quốc tế đóng vai trò tích cực trong việc xây dựng sự đồng thuận toàn cầu về chính sách kinh tế. Tuyên bố có đoạn nhấn mạnh về động lực toàn cầu hướng tới sử dụng đồng nội tệ, các thỏa thuận tài chính thay thế và hệ thống thanh toán thay thế. Do đó, các nhà lãnh đạo BRICS đồng ý giao nhiệm vụ cho các Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương các nước thành viên xem xét các vấn đề này và báo cáo cho các nhà lãnh đạo BRICS trước hội nghị cấp cao lần thứ 16, dự kiến được tổ chức tháng 10/2024, tại thành phố Kazan của Nga.

Hội nghị thông qua Tuyên bố Johannesburg II phản ánh các thông điệp chính của BRICS trong các vấn đề quan trọng về kinh tế, tài chính và chính trị toàn cầu. Tuyên bố thể hiện các giá trị chung và lợi ích chung làm nền tảng cho sự hợp tác cùng có lợi của năm quốc gia BRICS, khẳng định tính đa dạng của nhóm.

BRICS quyết định mời Argentina, Ai Cập, Ethiopia, Iran, Saudi Arabia và Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) trở thành thành viên chính thức của nhóm và tư cách thành viên này sẽ có hiệu lực từ ngày 1/1/2024. Tổng thống Brazil Luiz Lula da Silva nêu rõ việc có nhiều nước mong muốn gia nhập BRICS cho thấy đường lối đúng đắn của nhóm khi quyết định theo đuổi trật tự kinh tế thế giới mới.

Nhà lãnh đạo Brazil khẳng định khối này luôn sẵn sàng chào đón các ứng viên mới. Thủ tướng Ấn Ðộ Narendra Modi cho biết, việc mở rộng BRICS hướng tới mục tiêu thúc đẩy nền kinh tế thế giới tăng trưởng nhanh hơn, giải quyết vấn đề nghèo đói, giáo dục, công nghệ, dịch vụ y tế… đối với các nước đang phát triển.

Trong khi đó, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhắc lại mục đích sáng lập khối là mang đến cho thế giới sự chắc chắn, ổn định và năng lượng tích cực hơn. Theo ông, các nước BRICS cần tăng cường hợp tác kinh doanh và tài chính, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và lan tỏa sự phát triển ra khắp thế giới để tất cả đều có thể được hưởng lợi. Ðồng thời, các quốc gia BRICS nên mở rộng hợp tác chính trị và an ninh để duy trì hòa bình và ổn định khi tình hình địa chính trị ngày càng "căng thẳng".

Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa kêu gọi các nước BRICS thúc đẩy lợi ích phát triển của khu vực Nam bán cầu, hoan nghênh cam kết liên tục của các nước BRICS với châu Phi trên tinh thần hợp tác và tôn trọng lẫn nhau như tinh thần Nam Phi lựa chọn cho năm BRICS 2023 là "BRICS và châu Phi: Quan hệ đối tác vì tăng trưởng nhanh, phát triển bền vững và chủ nghĩa đa phương bao trùm".

Tổng thống Nga Vladimir Putin không trực tiếp tham dự hội nghị nhưng có bài phát biểu trực tuyến, trong đó nhấn mạnh BRICS đang nỗ lực thiết lập một thế giới đa cực dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau cũng như các nguyên tắc của Liên hợp quốc.

Nước chủ nhà Nam Phi chia sẻ thông tin có 40 nước bày tỏ quan tâm gia nhập BRICS, trong đó có 22 quốc gia đã đưa ra lời đề nghị chính thức. Việc kết nạp sáu nước để nâng tổng số thành viên lên 11 và có thể còn tăng nữa thời gian tới, chứng tỏ sức hấp dẫn không nhỏ của BRICS.

Có thể bạn quan tâm

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.

Thiệt hại sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nhiều hệ lụy khó lường

Xung đột kéo dài tại Trung Đông tác động mạnh lên thị trường lao động, hàng không, du lịch, tài chính công và triển vọng tăng trưởng tại nhiều nền kinh tế lớn ở hai châu lục Á, Âu. Các chuyên gia nhận định rằng, kể cả khi xung đột chấm dứt, vết thương này phải mất nhiều năm mới có thể khép miệng.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Homuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Khủng hoảng tại Eo biển Hormuz: Kịch bản xấu

Khủng hoảng tại Eo biển Hormuz đang chuyển sang giai đoạn bị đánh giá là nguy hiểm nhất khi lượng dầu tồn kho toàn cầu suy giảm nhanh chóng, dòng vận chuyển dầu bằng tàu biển tiếp tục bị gián đoạn và áp lực lan rộng sang toàn bộ chuỗi cung ứng năng lượng...

Trụ sở WHO tại Geneva, Thụy Sĩ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ứng phó thách thức y tế toàn cầu

Tại kỳ họp Đại hội đồng Y tế thế giới lần thứ 79 diễn ra ở Geneva, Tổ chức Y tế thế giới cảnh báo các đợt bùng phát dịch Ebola ở CHDC Congo và virus Hanta trên tàu du lịch MV Hondius chỉ là những cuộc khủng hoảng mới nhất của thế giới đang trong thời kỳ nguy hiểm và chia rẽ bởi xung đột, khủng hoảng kinh tế và biến đổi khí hậu.

Tòa nhà bị phá hủy sau các cuộc không kích của Mỹ-Israel xuống thủ đô Tehran, Iran, ngày 4/3/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Trung Đông: Chìa khóa mở cánh cửa hòa bình

Mỹ hủy kế hoạch tấn công Iran vào ngày 19/5 theo đề nghị của 3 nước vùng Vịnh. Tehran cũng gấp rút gửi Washington kế hoạch hòa bình 14 điểm thông qua trung gian Pakistan. Những động thái được đánh giá tích cực của các bên liên quan khiến giới quan sát có quyền hy vọng về khả năng xung đột sớm chấm dứt ở Trung Đông.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: Bộ Ngoại giao)

Nhật Bản-Hàn Quốc: Gác lại quá khứ, hướng tới tương lai

Hôm nay (19/5), Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae bắt đầu chuyến công du tới Hàn Quốc, tham dự hội nghị thượng đỉnh song phương với Tổng thống nước chủ nhà Lee Jae Myung. Trái với giai đoạn nguội lạnh trước đây, hai bên đang nỗ lực vượt qua những khúc mắc để chung tay giải quyết hàng loạt vấn đề mang tính chiến lược trước mắt.