Hội thảo là hoạt động tiếp tục khẳng định sự quan tâm đặc biệt của lãnh đạo Đảng, Nhà nước trong lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt, đồng bộ các giải pháp nhằm đẩy nhanh tiến độ, hiệu quả việc thu thập, xử lý xác minh, kết luận thông tin có giá trị phục vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ và các khu mộ liệt sĩ tập thể.
Đây là những kết quả bước đầu quan trọng, thể hiện đúng tinh thần đợt “cao điểm của cao điểm” Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Cung cấp thông tin tại hội thảo, nhân chứng Nguyễn Thành Phước, người sinh sống cạnh nghĩa địa Chí Hòa-Chợ Quán năm 1968 vẫn còn nguyên ký ức về những ngày chiến sự ác liệt. Ông kể: “Tôi đứng cạnh hầm chôn chỉ vài mét, khi đó có một hầm dài mấy chục mét, ngang khoảng 4m. Nhiều thi hài chiến sĩ được đưa xuống chôn tập thể. Ước mong lớn nhất của tôi là sớm đưa các anh về với đồng đội. Tôi sẵn sàng hỗ trợ, chỉ lại chính xác những vị trí mình biết để phục vụ công tác khai quật”.
Lời kể của người nhân chứng đã ngoài 70 tuổi trở thành một trong những mảnh ghép quan trọng, kết nối với các nguồn tư liệu khác để từng bước làm sáng tỏ câu chuyện tìm kiếm liệt sĩ hy sinh được chôn cất tại Công viên Lê Thị Riêng ngày nay.
Một nguồn chứng cứ quan trọng khác đến từ hồ sơ nghiên cứu kéo dài 8 năm của nhóm chuyên gia do kiến trúc sư Nguyễn Xuân Thắng thực hiện. Từ những bức ảnh rời rạc thu thập trên internet, kết hợp bản đồ, không ảnh chiến tranh, ảnh vệ tinh và khảo sát thực địa, nhóm nghiên cứu đã xác định được vị trí rãnh mộ tập thể số 3 với độ tin cậy cao.
Theo Đại tá, Tiến sĩ Bùi Yên Tĩnh, Phó Cục trưởng Cục Tác chiến, Bộ Tổng Tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam, hồ sơ được thực hiện công phu với phương pháp tiếp cận khoa học hiện đại.
Ông cho biết, việc đối chiếu không ảnh, ảnh vệ tinh lịch sử với hiện trạng địa hình ngày nay đã giúp khoanh vùng, thu hẹp phạm vi tìm kiếm một cách logic và có cơ sở khoa học vững chắc.
Kết quả nghiên cứu bước đầu nhận định khu vực này có ba rãnh mộ tập thể với khoảng 900 liệt sĩ.
Phát biểu kết luận hội thảo, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, nhấn mạnh đây là kết quả có ý nghĩa đặc biệt sau gần sáu thập kỷ tìm kiếm.
“Chúng ta đã tiến thêm một bước rất quan trọng trên hành trình đi tìm sự thật lịch sử và tìm kiếm nơi an nghỉ của các anh hùng liệt sĩ còn nằm lại giữa lòng Thành phố Hồ Chí Minh. Đây là thành quả của nghiên cứu khoa học, kết quả của sự kiên trì, trách nhiệm và lòng tri ân đối với những người đã ngã xuống vì Tổ quốc”, Phó Thủ tướng khẳng định.
Hội thảo đã thống nhất nhận định đã có đầy đủ cơ sở lịch sử, cơ sở khoa học, cơ sở pháp lý, cơ sở thực tiễn để khẳng định độ tin cậy cao có khu mộ liệt sĩ tập thể tại khu vực công viên Lê Thị Riêng hiện nay, đủ điều kiện để triển khai các bước khảo sát chuyên sâu, tìm kiếm và khai quật theo quy định.
Phó Thủ tướng đề nghị Thành phố Hồ Chí Minh, Quân khu 7 và các cơ quan liên quan khẩn trương tiến hành khảo sát chuyên sâu, ứng dụng các phương pháp công nghệ hiện đại như radar xuyên đất, khảo cổ học và công nghệ số để xác định chính xác vị trí, phạm vi khu mộ tập thể trước khi tổ chức khai quật.
Theo kế hoạch, chậm nhất đến cuối tháng 6, đầu tháng 7/2026 sẽ triển khai công tác khai quật, quy tập liệt sĩ tại công viên Lê Thị Riêng.
Trước đó, Đoàn công tác của Ban Chỉ đạo 515 Quốc gia đã đến dâng hương, viếng các Anh hùng liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng.
