Hoàn thiện nền tảng hạ tầng viễn thông quốc gia

Bộ thiết bị phần cứng thu phát internet vệ tinh.
Bộ thiết bị phần cứng thu phát internet vệ tinh.

Việc cấp giấy phép sử dụng tần số và thiết bị vô tuyến điện cho Starlink Services Việt Nam đánh dấu bước khởi đầu trong thí điểm dịch vụ internet vệ tinh tại Việt Nam. Với kế hoạch triển khai bốn trạm cổng và tối đa 600.000 thiết bị đầu cuối, mô hình này được kỳ vọng bổ sung hạ tầng kết nối ở những khu vực khó tiếp cận, đồng thời tạo tiền đề thu hút công nghệ viễn thông tiên tiến.

Đột phá chính sách, thúc đẩy công nghệ mới

Nghị quyết số 57/NQ-TW của Bộ Chính trị yêu cầu phát triển hạ tầng viễn thông, internet đáp ứng dự phòng, kết nối an toàn, bền vững thông qua vệ tinh. Do đó, công nghệ LEO (công nghệ vệ tinh quỹ đạo tầm thấp) được xem là một giải pháp chiến lược để hoàn thiện hạ tầng viễn thông.

Tuy nhiên, công nghệ vệ tinh quỹ đạo thấp không hoạt động theo mô hình truyền thống. Với số lượng vệ tinh rất lớn, vùng phủ toàn cầu, linh hoạt và thiết bị đầu cuối nhỏ, độ trễ truyền dẫn thấp…; công nghệ LEO cần có những quy định mới để kiểm soát và vẫn bảo đảm an ninh dữ liệu quốc gia. Trong bối cảnh đó, việc triển khai theo cơ chế thí điểm có kiểm soát theo Nghị quyết số 193/2025/QH15 cho thấy cách tiếp cận thận trọng nhưng chủ động.

Ông Nguyễn Anh Cương, Phó Cục trưởng Viễn thông, Bộ Khoa học và Công nghệ chia sẻ rằng: Trước khi cho cấp phép thí điểm dịch vụ internet vệ tinh, Quốc hội Việt Nam đã ban hành Nghị quyết số 193/2025/QH15. Nghị quyết này quy định thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá phát triển khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Sau khi tiến hành thí điểm, Việt Nam sẽ có những đánh giá dựa trên kết quả thực hiện và sẽ ban hành những quy định pháp luật dành cho dịch vụ này. Thí điểm không phải là “nới lỏng quản lý”, mà là một phương thức quản trị rủi ro. Nó cho phép cơ quan quản lý đánh giá tác động thực tiễn của công nghệ mới trước khi xây dựng khung pháp lý ổn định dài hạn, đồng thời giúp doanh nghiệp có môi trường pháp lý rõ ràng để triển khai dịch vụ, tránh tình trạng “vừa làm vừa dò đường” trong khoảng trống chính sách.

Theo bà Nguyễn Thị Minh Hường, Quyền Trưởng phòng Ấn định và Cấp phép tần số, Cục Tần số vô tuyến điện (Bộ Khoa học và Công nghệ), Cục đã tham mưu xây dựng hoàn thiện hành lang pháp lý để Starlink có thể triển khai tại Việt Nam.

Thứ nhất, thay đổi phương thức cấp phép sử dụng tần số vô tuyến điện. Thay vì cấp phép cho từng thiết bị đầu cuối, cơ quan quản lý chuyển sang cấp phép tập trung cho doanh nghiệp cung cấp dịch vụ. Cơ chế này phù hợp thực tế hệ thống LEO có thể triển khai hàng trăm nghìn thiết bị phân tán trên phạm vi rộng. Nội dung đã được cụ thể hóa tại Nghị định số 88/2025/NĐ-CP.

Thứ hai, đổi mới phương pháp xác định phí tần số. Trước đây, phí thường được tính dựa trên vùng phủ sóng và băng thông. Với mô hình mới, mức phí gắn với quy mô thị trường, cụ thể là số lượng thiết bị đầu cuối. Cách tiếp cận này kết nối quản lý kỹ thuật với hiệu quả khai thác thương mại, giảm áp lực tài chính trong giai đoạn đầu tư và khuyến khích doanh nghiệp mở rộng dịch vụ phù hợp nhu cầu thực tế. Quy định này được cụ thể hóa tại Thông tư số 65/2025/TT-BTC.

Song song đó, quy hoạch phổ tần số vô tuyến điện quốc gia cũng được điều chỉnh để cho phép các hệ thống vệ tinh phi địa tĩnh liên lạc với thiết bị đầu cuối đặt trên tàu biển, tàu bay trong băng tần Ku, bảo đảm tương thích với xu thế quốc tế.

Bảo đảm chủ quyền quỹ đạo và tài nguyên tần số

Bốn trạm mặt đất của Starlink sẽ được đặt tại phường Liên Chiểu 2 (thành phố Đà Nẵng), xã Bình Nguyên (tỉnh Phú Thọ), phường Tăng Nhơn Phú và phường Tân Thuận (Thành phố Hồ Chí Minh).

Các trạm gateway (trạm mặt đất) sẽ hoạt động trên băng tần Ka và băng tần E. Hai băng tần này có tiềm năng khai thác tốt tại Việt Nam. Tuy nhiên, các băng tần này được sử dụng chung với các nghiệp vụ khác nên khi thực hiện cấp phép, Cục Tần số vô tuyến điện đã tính toán để không gây can nhiễu tới các hệ thống vô tuyến hiện hữu và bảo đảm thông tin thông suốt. Vì vậy, Cục đã yêu cầu phía Starlink phải cam kết “Không được gây cản trở, ảnh hưởng bất lợi trong việc phối hợp tần số và quỹ đạo vệ tinh phi địa tĩnh của Việt Nam trong tương lai”.

Trong bối cảnh không gian vũ trụ ngày càng đông đúc, việc bảo đảm quyền chủ động trong quy hoạch quỹ đạo và phân bổ phổ tần là điều kiện quan trọng để Việt Nam có thể phát triển hệ thống vệ tinh quỹ đạo tầm thấp của riêng mình, tránh nguy cơ xung đột quỹ đạo hoặc can nhiễu tần số trong dài hạn.

Tốc độ trung bình mạng di động ở Việt Nam vào khoảng 144Mb (megabit), mạng cố định là 200Mb. Và thậm chí có thể sẵn sàng Gb Reddit, tức là tốc độ có thể lên tới 1Gb tại một số khu vực trọng tâm. Trong khi đó, internet vệ tinh sẽ cung cấp dịch vụ với tốc độ khoảng 100Mb. Và điều đó không phải là trở ngại đối với dịch vụ internet trong nước.

Thêm nữa, vùng phủ mạng di động của Việt Nam hiện nay đã lên đến 99,8%. Phía Cục Viễn thông (Bộ Khoa học và Công nghệ) cũng đang tích cực chỉ đạo các nhà mạng tiến hành phủ lõm sóng. Bên cạnh đó, Việt Nam cũng đã triển khai chương trình cung cấp dịch vụ viễn thông công ích để bảo đảm tất cả dân số tiếp cận mạng di động. Việt Nam đang cố gắng để phát triển một hạ tầng số ngang tầm với các nước tiên tiến.

Việc cho phép thí điểm cung cấp dịch vụ internet vệ tinh trên lãnh thổ Việt Nam sẽ góp phần như một “mảnh ghép” lấp vào những khoảng trống mà dịch vụ viễn thông truyền thống để lại. Internet vệ tinh chủ yếu sẽ cung cấp dịch vụ cho những địa hình mà internet truyền thống khó tiếp cận như khu vực trên không, ngoài biển, vùng sâu, vùng xa. Mạng internet vệ tinh cũng cung cấp một kênh dự phòng trong những tình huống khẩn cấp cho mạng viễn thông cố định mặt đất, ông Cương nhấn mạnh.

Đối với dịch vụ Starlink tại Việt Nam, ông Vũ Thế Bình, Tổng Thư ký Hiệp hội Internet Việt Nam cho rằng để thành công, Starlink cần quan tâm đến các vấn đề như hỗ trợ khai thác và sử dụng công nghệ, chính sách giá cả và hợp tác với các nhà cung cấp dịch vụ khác. Điều này sẽ giúp Starlink phát triển và đáp ứng nhu cầu của người dân tại Việt Nam. Việc SpaceX cân nhắc Việt Nam như một điểm triển khai Starlink tại Đông Nam Á cho thấy tiềm năng của thị trường và hạ tầng số trong nước.

Nếu được khai thác hiệu quả, đây có thể là bước đệm để Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu trở thành trung tâm kết nối viễn thông tầm khu vực. Việc cấp phép sử dụng tần số cho Starlink cũng phát đi thông điệp về môi trường pháp lý minh bạch, có kiểm soát và sẵn sàng đón nhận công nghệ tiên tiến. Từ đó, tạo tiền đề thu hút thêm các doanh nghiệp quốc tế đầu tư, chuyển giao công nghệ, góp phần hoàn thiện nền tảng hạ tầng số quốc gia và nâng cao năng lực cạnh tranh của Việt Nam trong kỷ nguyên kinh tế số.

Có thể bạn quan tâm

[Infographic] Xu hướng vi phạm và các phương thức, thủ đoạn mới trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ

[Infographic] Xu hướng vi phạm và các phương thức, thủ đoạn mới trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, các hành vi vi phạm quyền sở hữu trí tuệ đang có xu hướng gia tăng với nhiều phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, gây nhiều khó khăn cho công tác phát hiện, xử lý và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cũng như môi trường cạnh tranh lành mạnh.

Lãnh đạo Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cùng các nhà khoa học Liên bang Nga khảo sát, thu thập dữ liệu nghiên cứu về Biển Đông. (Ảnh: HIẾU LIÊN)

Tạo dữ liệu DNA, thúc đẩy công nghệ sinh học biển

Trong bối cảnh nhiều quốc gia đang đầu tư mạnh mẽ vào các cơ sở dữ liệu sinh học biển và nguồn gene bản địa, việc hình thành cơ sở dữ liệu DNA cho sinh vật biển Việt Nam là bước đi quan trọng nhằm nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học cơ bản, đồng thời tạo nền tảng cho hướng nghiên cứu liên ngành.

[Video] Còn khoảng 34 triệu thuê bao chưa xác nhận chính chủ

[Video] Còn khoảng 34 triệu thuê bao chưa xác nhận chính chủ

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, việc triển khai Thông tư 08/2026 hướng dẫn việc xác thực thông tin thuê bao di động mặt đất trong tháng 4 vừa qua đã phát hiện có gần 900.000 thuê bao không chính chủ, 60 triệu thuê bao đã xác nhận sử dụng chính chủ và còn khoảng 34 triệu thuê bao vẫn chưa xác nhận.

Lựa chọn ngành nghề ban đầu với học sinh trung học phổ thông có thể đúng, nhưng không còn đủ để định hình một hành trình nghề nghiệp dài hạn.

Chọn nghề giữa làn sóng AI

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang tạo nên những đổi thay mạnh mẽ ở các ngành nghề, trong khi hệ thống giáo dục, đào tạo nghề ở nước ta cũng đang bước vào một giai đoạn cấu trúc lại. Hai “làn sóng” ấy ảnh hưởng không nhỏ đến cách vận hành của thị trường lao động, đặt người học trước nhiều lựa chọn mới và không ngừng biến đổi.

Công tác dự báo và cảnh báo sớm chính là “tuyến phòng thủ” đầu tiên, giữ vai trò quyết định trong bảo vệ tính mạng người dân và tài sản. (Ảnh: TRỌNG TÙNG)

Rút ngắn thời gian phản ứng với thiên tai

Việc cảnh báo thiên tai sẽ chỉ thật sự hiệu quả khi thông tin nguy hiểm đến đúng người, đúng nơi và đúng thời điểm. Các mô hình tháp báo lũ thông minh và mạng quan trắc tự động đang giúp việc đưa dữ liệu về ngập lụt tới cộng đồng nhanh hơn, rút ngắn thời gian phản ứng của người dân khi thiên tai xảy ra.

Tiến sĩ Lê Xuân Huy, Phó Tổng Giám đốc VNSC và ông Yasuo Ishii, Phó Chủ tịch cấp cao JAXA trao thỏa thuận hợp tác. (Ảnh: VNSC)

Trung tâm Vũ trụ Việt Nam ký thỏa thuận hợp tác với Cơ quan Hàng không Vũ trụ Nhật Bản

Ngày 2/5, tại Hà Nội, lãnh đạo Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC) và lãnh đạo Cơ quan Hàng không vũ trụ Nhật Bản (JAXA) đã ký kết, trao đổi “Văn bản Sửa đổi thỏa thuận giữa Trung tâm Vũ trụ Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam với Cơ quan Hàng không vũ trụ Nhật Bản về trao đổi dữ liệu vệ tinh”.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Đào tạo an ninh mạng tại CyRadar giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực phòng thủ.

Tăng năng lực phòng vệ của doanh nghiệp

Chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội tăng trưởng cho doanh nghiệp Việt Nam nhưng cũng kéo theo những rủi ro an ninh mạng phức tạp. Khi dữ liệu trở thành tài sản chiến lược, khả năng bảo vệ hệ thống và thông tin không còn là vấn đề kỹ thuật mà trở thành năng lực phòng vệ quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp.

Hoạt động nghiên cứu tại Phòng Thí nghiệm trọng điểm Công nghệ Lọc, Hóa dầu (Viện Hóa học công nghiệp Việt Nam).

Đầu tư hạ tầng nghiên cứu cho công nghệ chiến lược

Phát triển hệ thống phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia là một trong những giải pháp để hiện thực hóa mục tiêu đột phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo Nghị quyết 57-NQ/TW. Thực trạng lạc hậu về công nghệ đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tổ chức lại hạ tầng nghiên cứu theo hướng tập trung, đồng bộ và hiệu quả.

Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an thành phố Đà Nẵng đấu tranh tội phạm trên không gian mạng. (Ảnh: Công Vinh)

Nâng cao ý thức làm chủ, bảo vệ không gian mạng

Tại Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp tục khẳng định chủ trương của Đảng về bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới, khi nhấn mạnh yêu cầu: Tự chủ chiến lược, có năng lực kiểm soát rủi ro, có thể chế vững, có trật tự xã hội ổn định, có sự hội nhập quốc tế sâu rộng...

UAV được thử nghiệm phun thuốc cho cây cà-phê tại xã Mường Ảng, tỉnh Điện Biên.

Cơ chế sandbox đã sang giai đoạn triển khai thực tế

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, bên cạnh chuẩn bị cấp phép mô hình thử nghiệm có kiểm soát đầu tiên về phát triển kinh tế tầm thấp, ứng dụng phương tiện bay không người lái (UAV) tại tỉnh Điện Biên, một số địa phương, doanh nghiệp cũng bày tỏ quan tâm đến việc triển khai thử nghiệm mô hình sandbox.