Rút ngắn thời gian phản ứng với thiên tai

Việc cảnh báo thiên tai sẽ chỉ thật sự hiệu quả khi thông tin nguy hiểm đến đúng người, đúng nơi và đúng thời điểm. Các mô hình tháp báo lũ thông minh và mạng quan trắc tự động đang giúp việc đưa dữ liệu về ngập lụt tới cộng đồng nhanh hơn, rút ngắn thời gian phản ứng của người dân khi thiên tai xảy ra.

Công tác dự báo và cảnh báo sớm chính là “tuyến phòng thủ” đầu tiên, giữ vai trò quyết định trong bảo vệ tính mạng người dân và tài sản. (Ảnh: TRỌNG TÙNG)
Công tác dự báo và cảnh báo sớm chính là “tuyến phòng thủ” đầu tiên, giữ vai trò quyết định trong bảo vệ tính mạng người dân và tài sản. (Ảnh: TRỌNG TÙNG)

Việt Nam là quốc gia chịu nhiều tác động của thiên tai và biến đổi khí hậu. Mưa lớn cực đoan, lũ quét, sạt lở đất hay ngập lụt đô thị xảy ra ngày càng bất thường, trong khi thời gian từ khi xuất hiện mưa lớn đến khi nước dâng nguy hiểm tại nhiều khu vực rất ngắn.

Thực tế đó cho thấy, cảnh báo thiên tai không thể chỉ dừng ở các bản tin chung. Với người dân ở vùng ngập, điều cần nhất là biết mực nước tại nơi mình sinh sống đang ở mức nào, có tiếp tục dâng nhanh hay không, thời điểm nào phải di chuyển, tuyến đường nào còn an toàn.

Đây cũng là hạn chế của phương thức cảnh báo truyền thống khi dữ liệu chủ yếu dựa vào các trạm quan trắc mực nước sông, trong khi chính quyền và người dân nhiều nơi vẫn chưa biết chính xác mức độ ngập thực tế tại từng khu dân cư, từng tuyến phố cụ thể ra sao.

Trong bối cảnh đó, tháp báo lũ thông minh thuộc hệ thống giám sát và cảnh báo ngập lụt tự động VFASS được thiết kế như một điểm quan trắc và cảnh báo trực tiếp tại hiện trường.

Khác với tháp báo lũ truyền thống chủ yếu giúp quan sát bằng mắt thường, tháp báo lũ thông minh tích hợp cảm biến đo mực nước, thiết bị truyền dữ liệu, nguồn năng lượng và nền tảng quản lý số.

Điểm mới của mô hình này là kết hợp giữa cảnh báo trực quan tại chỗ và cảnh báo số từ xa. Người dân có thể quan sát trực tiếp mực nước trên thân tháp, trong khi chính quyền, cơ quan chuyên môn và lực lượng phòng, chống thiên tai có thể theo dõi dữ liệu theo thời gian thực trên nền tảng quản lý.

Khi mực nước vượt ngưỡng, hệ thống có thể kích hoạt cảnh báo tự động, giúp rút ngắn thời gian truyền tin và hỗ trợ ra quyết định nhanh hơn.

Theo Thạc sĩ Lê Viết Xê, Công ty cổ phần Tư vấn và Phát triển kỹ thuật tài nguyên nước, hệ thống giám sát ngập lụt tự động VFASS sử dụng cảm biến đo độ ngập bằng công nghệ radar, bộ thu thập và truyền dữ liệu kết nối với cảm biến qua RS-485 (chuẩn truyền thông nối tiếp công nghiệp phổ biến, sử dụng tín hiệu vi sai trên cặp dây xoắn để truyền dữ liệu đi xa và chống nhiễu tốt) hoặc LoRa (công nghệ hỗ trợ truyền tải dữ liệu ở khoảng cách lên đến hàng km với lượng điện năng tiêu thụ ít nhất), truyền dữ liệu qua mạng 3G/4G, dùng năng lượng mặt trời và pin dự phòng để bảo đảm vận hành liên tục.

Dữ liệu được đưa lên nền tảng điện toán đám mây, có thể theo dõi qua web, ứng dụng di động, chia sẻ qua API (giao thức cho phép các phần mềm/ứng dụng khác nhau kết nối, tương tác và trao đổi dữ liệu) và phát cảnh báo khi mực nước vượt ngưỡng hoặc khi hệ thống có bất thường.

Tháp có chiều cao 3m, có kẻ thước mực nước bằng sơn phản quang, phía trên có đèn xoay tự động sử dụng năng lượng mặt trời, phát sáng khi độ sâu ngập lụt vượt ngưỡng; bên trong gắn cảm biến đo mực nước kết nối với thiết bị datalogger (thiết bị điện tử tự động thu thập, lưu trữ và truyền tải dữ liệu từ các cảm biến).

Điều đáng chú ý là các thiết bị này không chỉ làm nhiệm vụ “đo” mà còn tham gia toàn bộ chuỗi cảnh báo: cảm biến, xử lý, truyền dữ liệu, hiển thị, cảnh báo đa kênh.

nhandan-03052026-005.jpg
Tháp báo lũ thông minh được lắp đặt tại nhiều địa phương.

Khi lượng mưa, độ sâu ngập hoặc mực nước vượt ngưỡng, hệ thống có thể tự động cảnh báo tới cộng đồng và lực lượng chỉ huy phòng, chống thiên tai thông qua nhiều hình thức như ứng dụng, tin nhắn, web, loa cảnh báo hoặc kết nối LoRa.

Hệ thống giám sát ngập lụt tự động VFASS có khả năng quan trắc mực nước thời gian thực, cảnh báo sớm đa kênh đến người dân và chính quyền.

Hệ thống được thiết kế trên nền tảng điện toán đám mây quy mô quốc gia, có khả năng tự mở rộng, tự khôi phục khi lỗi, giám sát tự động tình trạng kết nối, pin, cảm biến và máy chủ.

Đây là những yếu tố quan trọng để một hệ thống cảnh báo không chỉ hoạt động trong điều kiện bình thường, mà còn có khả năng duy trì khi thiên tai gây gián đoạn điện lưới hoặc đường truyền.

Ở góc độ quản lý, hệ thống quan trắc này sẽ giúp nâng cao năng lực chỉ huy, điều hành phòng, chống thiên tai các cấp. Không chỉ phục vụ cảnh báo tức thời, dữ liệu quan trắc còn có giá trị trong xây dựng bản đồ ngập, mô hình dự báo lũ, quy hoạch đô thị và tổ chức hạ tầng phòng tránh thiên tai.

Theo Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành: Việc ứng dụng các công nghệ này không chỉ giúp nâng cao độ chính xác của dự báo mà còn giúp rút ngắn thời gian xử lý dữ liệu, tăng cường khả năng phân tích rủi ro, xây dựng các kịch bản ứng phó thiên tai hiệu quả hơn.

Có thể bạn quan tâm

Công trường thi công cầu Ngọc Hồi. (Ảnh: HÙNG THÁI)

Thi công các dự án trọng điểm trong kỳ nghỉ lễ

Dù đang trong kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5, nhưng tại nhiều xã, phường của Hà Nội, không khí làm việc vẫn rất khẩn trương để đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng những dự án trọng điểm. Trên các công trường, nhịp độ thi công cũng được duy trì liên tục nhằm bảo đảm hoàn thành mục tiêu năm 2026.

Lãnh đạo Trung ương Đoàn trao Bằng khen và Huy hiệu “Tuổi trẻ dũng cảm” tặng Nguyễn Lê Tú. (Ảnh: TUẤN VŨ)

Rèn bản lĩnh, kỹ năng cho người trẻ

Thời gian qua, nhiều tấm gương người trẻ Việt Nam xả thân cứu người, tạo nên những câu chuyện đẹp trong cộng đồng. Để lan tỏa tinh thần thanh niên, rèn luyện bản lĩnh cho thanh, thiếu niên, các cấp bộ đoàn đã thực hiện các chương trình, đề án tăng cường kỹ năng, khơi gợi tinh thần xung kích.

Nghệ nhân Nguyễn Công Đạt thực hiện in liễn làng Chuồn trong không gian Ngự Hà Viên, Huế. (Ảnh: MẠNH HÀO)

Những di sản sống của làng nghề

Có những làng nghề không mất đi hẳn nhưng lặng lẽ rút khỏi đời sống, chỉ còn lại trong ký ức của một vài người già hay trong những dấu vết mờ nhạt đâu đó.

Tin nổi bật ngày 2/5: Các nhà lãnh đạo cấp cao Việt Nam tiếp, hội đàm, hội kiến Thủ tướng Nhật Bản; Mỹ tuyên bố kết thúc chiến dịch quân sự với Iran

Tin nổi bật ngày 2/5: Các nhà lãnh đạo cấp cao Việt Nam tiếp, hội đàm, hội kiến Thủ tướng Nhật Bản; Mỹ tuyên bố kết thúc chiến dịch quân sự với Iran

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Thủ tướng Lê Minh Hưng, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tiếp, hội đàm, hội kiến Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae; Tổng thống Mỹ tuyên bố kết thúc chiến dịch quân sự với Iran; Giá vàng, bạc đồng loạt giảm… là một số tin tức đáng chú ý trong ngày 2/5.

Cảnh sát giao thông tăng cường kiểm soát, phân luồng cao tốc, hạn chế ùn tắc. (Ảnh: Công an Hà Nội cung cấp)

Cảnh sát giao thông phân luồng đón người dân quay lại Thủ đô sau kỳ nghỉ lễ

Chiều 2/5, lưu lượng phương tiện từ các tỉnh, thành phố đổ về Hà Nội tăng mạnh sau kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5, khiến nhiều tuyến cao tốc và trục giao thông cửa ngõ đứng trước nguy cơ ùn tắc. Lực lượng chức năng đã chủ động triển khai các phương án phân luồng, điều tiết giao thông, bảo đảm đi lại an toàn, thông suốt cho người dân.

Phòng Cảnh sát giao thông Hà Nội trực 100% quân số, tăng cường tuần tra, kiểm soát trên toàn địa bàn.

Giữ vững trật tự an toàn giao thông địa bàn Thủ đô

Trong dịp nghỉ lễ 30/4-1/5, bám sát chỉ đạo của Ban Giám đốc Công an thành phố, Phòng Cảnh sát giao thông Hà Nội đã huy động tối đa lực lượng, phương tiện, tổ chức trực 100% quân số, tăng cường tuần tra, kiểm soát trên toàn địa bàn.

Thành phố Đồng Nai hiện có khoảng 1,4 triệu công nhân.

Đồng Nai nỗ lực để “không ai bị bỏ lại phía sau”

Bảo đảm an sinh xã hội để mỗi người dân đều được thụ hưởng thành quả là một trong những nhiệm vụ hàng đầu được cả hệ thống chính trị thành phố Đồng Nai ưu tiên thực hiện. Trong đó, với một thành phố “thủ phủ” công nghiệp thì việc nâng cao đời sống vật chất, tinh thần công nhân, góp phần quan trọng để phát triển nhanh, bền vững.

Một gia đình sẵn sàng cho chuyến du lịch trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5 lựa chọn tàu hỏa chất lượng cao làm phương tiện di chuyển.

Hành khách “đổi gu” di chuyển: Tàu trải nghiệm lên ngôi dịp lễ

Trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5 năm nay, ngành đường sắt chứng kiến một sự chuyển dịch rõ rệt trong thói quen đi lại của người dân. Không chỉ đơn thuần là một phương tiện vận tải, những đoàn tàu chất lượng cao như "Hoa Phượng Đỏ" trên tuyến Hà Nội-Hải Phòng trở thành lựa chọn ưu tiên, mang lại hành trình trải nghiệm cho mọi lứa tuổi.

Đường phố được trang hoàng băng-rôn, cờ hoa cho ngày lễ lớn của dân tộc.

Hà Nội rực rỡ sắc màu văn hóa trong kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5

Hòa chung không khí vui tươi, tự hào của cả nước, Thủ đô Hà Nội những ngày này hiện lên như một bức tranh văn hóa sống động, nơi mà di sản ngàn năm và nghệ thuật đương đại cùng hòa nhịp, tạo nên trải nghiệm khó quên cho người dân lẫn du khách thập phương.

Tin nổi bật ngày 1/5: Thủ tướng Nhật Bản thăm chính thức Việt Nam; Cháy ô-tô tại cây xăng ở Đà Nẵng, 2 người tử vong

Tin nổi bật ngày 1/5: Thủ tướng Nhật Bản thăm chính thức Việt Nam; Cháy ô-tô tại cây xăng ở Đà Nẵng, 2 người tử vong

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae thăm chính thức Việt Nam; Đa dạng trải nghiệm cho du khách dịp nghỉ lễ 30/4-1/5; Cháy ô-tô tại cây xăng ở Đà Nẵng, 2 người tử vong; Ngày 1/5, toàn quốc xảy ra 48 vụ tai nạn giao thông; Vàng SJC "bốc hơi" gần 11 triệu đồng/lượng từ đầu tháng 4...là một số tin tức nổi bật trong ngày 1/5.

Con trai của Luật sư Nguyễn Hữu Thọ và ký ức những ngày chiến đấu ở rừng

Con trai của Luật sư Nguyễn Hữu Thọ và ký ức những ngày chiến đấu ở rừng

Là con trai cả của Luật sư Nguyễn Hữu Thọ, trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, ông Nguyễn Hữu Châu có hơn 13 năm hoạt động và chiến đấu ở Căn cứ Trung ương Cục miền nam. Hòa vào không khí của những ngày tháng Tư lịch sử, ông chia sẻ với chúng tôi về hồi ức của những tháng ngày không quên ở chiến khu ngày đó.

Trạm dừng nghỉ trên cao tốc Vĩnh Hảo-Phan Thiết đón lượng khách và phương tiện dừng xe nghỉ ngơi, tiếp nhiên liệu ngày 30/4,

Mạng lưới trạm dừng nghỉ trên cao tốc bắc-nam giúp chuyến đi an toàn hơn trong kỳ nghỉ

Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, bảo đảm đáp ứng nhu cầu đi lại, tiếp nhiên liệu và nghỉ ngơi của người dân trong dịp cao điểm lễ 30/4 và 1/5 năm 2026, hệ thống trạm dừng nghỉ, trạm tạm và điểm dịch vụ trên tuyến cao tốc bắc-nam phía đông hoạt động chính thức từ ngày 29/4 giúp các chuyến đi an toàn, thuận tiện hơn.

Lực lượng Cảnh sát giao thông thành phố Đà Nẵng thực hiện nhiệm vụ với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”.

Đà Nẵng bảo đảm trật tự an toàn giao thông dịp lễ 30/4 và 1/5

Nhằm bảo đảm trật tự, an toàn giao thông trong dịp lễ 30/4 và 1/5, Phòng Cảnh sát giao thông Công an thành phố Đà Nẵng đã xây dựng kế hoạch thực hiện cao điểm, huy động tối đa lực lượng, phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm trật tự an toàn giao thông.