Hiểm họa từ biến thể mới của virus SARS-CoV-2

Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cảnh báo, các biến thể phụ của Omicron với nguy cơ lây nhiễm cao đang ngày càng phổ biến, làm gia tăng số ca mắc Covid-19 ở hơn 50 quốc gia trên thế giới. Sự "biến hình" không ngừng của virus SARS-CoV-2 là mối đe dọa thường trực, thúc giục các nước phải thận trọng, cảnh giác và chủ động ứng phó với mọi kịch bản dịch bệnh có thể xảy ra trong tương lai.

Ảnh minh họa. (Nguồn: news.gsu.edu/vietnam+)
Ảnh minh họa. (Nguồn: news.gsu.edu/vietnam+)

Theo WHO, biến thể phụ BA.2 của Omicron đang là dòng gây bệnh chủ đạo trên thế giới và khiến số ca mắc Covid-19 gia tăng tại hơn 50 quốc gia. Các biến thể dòng phụ là BA.4 và BA.5 cũng nằm trong diện bị cảnh báo. Khoảng 700 ca nhiễm dòng phụ BA.4 được phát hiện ở ít nhất 16 quốc gia và 300 ca nhiễm BA.5 được phát hiện ở 17 quốc gia. Trưởng nhóm kỹ thuật về Covid-19 của WHO Maria Van Kerkhove cho biết, dù hai dòng phụ này không gây nguy hiểm hơn so với biến thể Omicron nhưng lại lây lan nhanh hơn. Một dòng phụ khác là BA.2.12.1 cũng đã xuất hiện ở 23 quốc gia, với hơn 9.000 ca nhiễm.

Do tốc độ lây nhiễm cao cho nên biến thể Omicron có nhiều điều kiện để đột biến, dẫn tới sự xuất hiện của hàng loạt biến thể phụ. Tuy nhiên, nguy cơ về làn sóng dịch mới không chỉ đến từ các biến thể phụ của Omicron. Mới đây, các nhà khoa học Israel đã gióng hồi chuông cảnh báo về khả năng gây bùng phát dịch trở lại của biến thể Delta, biến thể từng "làm mưa làm gió", để lại hậu quả nặng nề tại nhiều châu lục. Mức độ nghiêm trọng của các biến thể phụ vẫn còn là ẩn số, cần được các nhà khoa học tiếp tục nghiên cứu kỹ càng. Song chắc chắn rằng, sự bùng phát của những làn sóng dịch mới sẽ kéo lùi thành tựu phục hồi mà toàn thế giới đã phải rất vất vả mới đạt được sau hơn hai năm đương đầu với dịch bệnh.

Nhờ hiệu quả của chiến dịch "phủ sóng" vaccine và các biện pháp phòng dịch, cuộc chiến chống đại dịch Covid-19 trên thế giới đã bước sang giai đoạn mới. Nhịp sống dần quay trở về trạng thái bình thường. Phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội trở thành nhu cầu cấp thiết của các quốc gia sau quãng thời gian dài gián đoạn mọi hoạt động. Theo Tổ chức Du lịch thế giới (UNWTO), lượng khách du lịch quốc tế trên toàn cầu đã tăng hơn hai lần vào tháng 1 năm nay so cùng kỳ năm 2021. Châu Âu và châu Mỹ là hai khu vực có "ngành công nghiệp không khói" tăng trưởng mạnh mẽ nhất. UNWTO cho biết, hầu hết các khu vực trên thế giới đang chào đón du khách trở lại. Tại châu Âu, rất đông du khách đến Pháp, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Hy Lạp... Các nước Nam Mỹ và vùng Caribe với những bãi biển du lịch đã và đang trở thành điểm đến hấp dẫn đối với du khách quốc tế.

Tuy nhiên, WHO khuyến cáo, dịch Covid-19 vẫn tiếp tục là vấn đề y tế khẩn cấp toàn cầu. WHO khuyến nghị các quốc gia trang bị cho mình những "bộ công cụ" hữu hiệu để ứng phó với các tình huống có thể xảy ra. Hội nghị cấp cao toàn cầu lần thứ 2 về đại dịch Covid-19 mới diễn ra đã nhận được những cam kết đóng góp tài chính mới cho cuộc chiến chống Covid-19, với tổng giá trị là hơn 3 tỷ USD. Trong đó, hơn 2 tỷ USD sẽ được phân bổ cho các hoạt động ứng phó trực tiếp với dịch bệnh, khoảng 962 triệu USD được dùng để phục vụ công tác chuẩn bị ứng phó với các đại dịch trong tương lai, bảo đảm an ninh y tế toàn cầu.

Mỹ hiện đang thúc đẩy nghiên cứu vắc-xin thế hệ thứ hai. Giới chuyên gia nhận định, tuy các loại vaccine ngừa Covid-19 thế hệ thứ nhất đã giúp giảm đáng kể số ca tử vong, bệnh nặng hay nhập viện, nhưng các loại vaccine này có thể không còn hiệu quả trong ngăn ngừa sự lây lan của các biến thể mới. Bởi lẽ đó, việc nghiên cứu vắc-xin thế hệ thứ hai đóng vai trò quan trọng. Một số quốc gia như Peru, Colombia… gần đây triển khai chương trình tiêm mũi vaccine thứ tư để tăng khả năng miễn dịch trong cộng đồng, trong khi Cuba tập trung nghiên cứu về tính an toàn của vaccine đối với trẻ sơ sinh.

Trong hơn hai năm qua, virus SARS-CoV-2 từng biến đổi nhiều lần, dẫn đến sự xuất hiện của ngày càng nhiều biến thể mới. Con đường đi đến kết thúc đại dịch Covid-19 vẫn còn dài và nhiều chông gai, đòi hỏi các quốc gia không được phép lơ là, chủ quan khi nguy cơ bùng phát làn sóng dịch mới luôn hiện hữu.

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa: Xinhua)

Cánh cửa khó mở

Thượng viện Mỹ lại vừa tiến hành bỏ phiếu về dự luật ngân sách cho Bộ An ninh nội địa (DHS), nhưng kết quả cũng chẳng khác những lần trước. Sự phản đối của phe Dân chủ tại Thượng viện khiến đảng Cộng hòa khó lòng mở cánh cửa ngân sách để giúp DHS nối lại hoạt động sau ba tuần tê liệt vì cạn kiệt ngân khố.

Hiện trường một vụ tấn công nhà tù ở Abuja, Nigeria. (Ảnh: Xinhua)

ECOWAS và nhiệm vụ không dễ hoàn tất trong triển khai lực lượng dự bị khu vực

Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) vừa nhất trí huy động lực lượng dự bị khu vực, với kế hoạch triển khai đợt đầu khoảng 2.000 binh sĩ trong năm 2026. Quyết định không mấy dễ dàng và cũng khá tốn kém của ECOWAS được kỳ vọng sẽ giúp ngăn ngừa làn sóng bạo lực và xung đột lan rộng ở Lục địa đen.

Những ngôi nhà tại tỉnh Nangarhar, Afghanistan bị phá hủy sau cuộc không kích của Pakistan, ngày 22/2. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước ngoặt nguy hiểm

Những tháng đầu năm 2026, những đốm lửa căng thẳng âm ỉ giữa các nước bất ngờ bùng phát thành ngọn lửa xung đột, có nguy cơ lan rộng . Khi những “lằn ranh đỏ” căng thẳng liên tục bị vượt qua, các tính toán lợi ích chiến lược lấn át lòng tin và thế giới đối mặt nhiều cuộc khủng hoảng, giải pháp ngoại giao càng trở nên cấp bách.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

EU vừa phải nỗ lực cân bằng giữa tự do hóa thương mại, vừa phải bảo vệ lợi ích của người nông dân

Ủy ban châu Âu (EC) vừa quyết định triển khai tạm thời Hiệp định thương mại tự do (FTA) với Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), bất chấp những thách thức pháp lý phải đối mặt. Động thái này cho thấy EU đang nỗ lực thực thi chiến lược đa dạng hóa đối tác, tăng cường tự chủ và củng cố chuỗi cung ứng.

Một bé gái đang lấy nước tại một trại người tị nạn nội địa (IDP) ở Mogadishu, thủ đô Somalia, năm 2017. (Ảnh: Xinhuanet)

Trách nhiệm nhân đạo

Liên minh châu Âu (EU) vừa công bố khoản viện trợ nhân đạo trị giá 63 triệu euro (hơn 74 triệu USD) cho Somalia. Gói tài chính dành cho những mảnh đời khốn khổ ở quốc gia Đông Phi nghèo đói thắp lên hy vọng cho người dân Somalia.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trình bày Thông điệp liên bang tại Tòa nhà Quốc hội ở Washington DC., ngày 24/2/2026. (Ảnh: whitehouse.gov)

Củng cố niềm tin

Không đơn thuần là bản tổng hợp thành tích chèo lái đất nước trong hơn 1 năm qua, Thông điệp Liên bang năm 2026 mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra được coi là chiến lược chính trị nhằm củng cố niềm tin của giới lãnh đạo và người dân vào các quyết sách của chính quyền, cũng như tái khẳng định các ưu tiên trong thời gian tới.

Cơ sở dự trữ khí đốt tự nhiên tại Zsana, Hungary. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vết rạn và chiếc van ống dẫn dầu

Cuộc xung đột tại Ukraine đã bước sang năm thứ 5 và vẫn chưa thấy tia hy vọng nào để chấm dứt. Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua nghị quyết kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức và vô điều kiện, nhưng cuộc xung đột kéo dài này lại bộc lộ những vết rạn nứt ngay trong lòng châu Âu.

Các tay súng và người ủng hộ lực lượng Houthi tại Yemen tham gia một cuộc tuần hành vũ trang phản đối Israel ở huyện Arhab, phía bắc thủ đô Sanaa, Yemen, ngày 3/11/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Vòng xoáy bất ổn ở Yemen

Chính phủ mới của Yemen vừa tổ chức cuộc họp nội các đầu tiên tại Aden, dưới sự chủ trì của Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Shayea Al-Zindani. Việc các bộ trưởng trở về nước đảm nhiệm công việc được xem là bước đi nhằm củng cố an ninh, khôi phục dịch vụ công và thúc đẩy ổn định kinh tế với sự hỗ trợ từ Saudi Arabia.

Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp Liên đoàn Arập (AL) và Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) ở Doha, Qatar ngày 15/9/2025. Ảnh: AA/TTXVN

Tăng cường kết nối khu vực

Mới đây các Bộ trưởng Giao thông vận tải thuộc Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã nhóm họp tại Thổ Nhĩ Kỳ để tìm biện pháp thúc đẩy hành lang đường sắt và đường bộ kết nối vùng Vịnh với châu Âu và châu Phi. Hội nghị đã phản ánh nỗ lực của OIC trong việc tăng cường kết nối khu vực, củng cố chuỗi cung ứng và logistics nhân đạo.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich 2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

“Mỏ neo” cho hòa bình tại Ukraine

Đề xuất từ phía Kiev tại Hội nghị An ninh Munich đã làm nóng trở lại câu hỏi cốt lõi về tương lai an ninh của Ukraine và cấu trúc ổn định tại châu Âu. Yêu cầu được bảo đảm an ninh tối thiểu 20 năm trước khi ký hòa ước không chỉ phản ánh nỗi lo của Kiev, mà còn là phép thử đối với mức độ cam kết dài hạn của phương Tây.

Hội nghị An ninh Munich 2024 khai mạc tại khách sạn Bayerischer Hof. (Nguồn: Mạng xã hội X)

Bài toán tự chủ chiến lược

Hội nghị An ninh Munich 2026, diễn ra từ ngày 13 đến 15/2, được dự báo là bị phủ bóng bởi mây đen căng thẳng do những chia rẽ, rạn nứt sâu sắc trong mối quan hệ đồng minh xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và châu Âu. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. (Ảnh: Xinhua)

Bức tranh hợp tác nhiều màu sắc

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vừa có chuyến thăm ngắn ngày tới Malaysia. Dù chỉ gói gọn trong hai ngày nhưng chuyến công du của nhà lãnh đạo quốc gia Nam Á được đánh giá là thành công hơn mong đợi, thổi luồng gió mới cho quan hệ Ấn Độ-Malaysia, đồng thời tô điểm thêm vào bức tranh hợp tác đa dạng và nhiều màu sắc của New Delhi.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc gặp ở Nhà Trắng, Washington, DC, ngày 13/2/2025. (Ảnh: XINHUA)

Phép thử từ thỏa thuận thương mại Ấn Độ-Mỹ

Thỏa thuận thương mại mới đạt được giữa Ấn Độ và Mỹ thoạt nhìn là một thỏa thuận “đôi bên cùng thắng”, giúp thúc đẩy quan hệ thương mại song phương. Thế nhưng, phía sau đó là những câu hỏi còn bỏ ngỏ, nhất là về mức độ cắt giảm nhập khẩu dầu từ Nga mà New Delhi sẽ thực hiện. 

Lực lượng an ninh Somalia được triển khai tại Thủ đô Mogadishu. Ảnh (tư liệu): THX/TTXVN

Điểm nóng trên “bản đồ an ninh” của Mỹ

Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Phi của Mỹ (AFRICOM), Tướng Michael Anderson lên tiếng cảnh báo về nguy cơ gia tăng các mối đe dọa từ hai nhóm khủng bố là tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) và Al-Qaeda, đặc biệt tại khu vực Sahel và Tây Phi.

Người dân mua sắm tại siêu thị ở Vienna, Áo. Ảnh: THX/TTXVN

Kinh tế châu Âu phục hồi ấn tượng

Kinh tế Khu vực đồng euro (Eurozone) ghi nhận dấu hiệu phục hồi ấn tượng khi tăng trưởng vượt các dự báo. Với mức 1,5% trong năm 2025, đây là năm tăng trưởng thứ hai liên tiếp của Eurozone, bất chấp một năm đầy biến động với những thách thức từ tranh chấp thương mại và căng thẳng địa chính trị toàn cầu.