Tại hội thảo, các đại biểu nhất trí cho rằng cần thiết phải ban hành luật này nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ và nâng cao hiệu lực, hiệu quả của hệ thống pháp luật về tình trạng khẩn cấp; tạo lập cơ sở pháp lý cho thi hành pháp luật nhằm tăng cường tính chủ động trong việc ứng phó, khắc phục kịp thời, hiệu quả trường hợp xảy ra tình huống khẩn cấp, góp phần bảo vệ Nhà nước và nhân dân, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
Góp ý tại hội thảo, các đại biểu cũng đã dẫn chứng cụ thể thực tế trong đợt dịch Covid-19 vừa qua để thấy cần thiết phải chỉnh sửa một số nội dung, đồng thời cũng có những đề xuất để các điều luật bảo đảm phù hợp thực tiễn tại Việt Nam hiện nay. Trong đó, tập trung vào một số điểm chính như: về thẩm quyền ban bố tình trạng khẩn cấp; về định nghĩa và phân loại tình trạng khẩn cấp; về kiểm soát quyền lực trong tình trạng khẩn cấp; về bảo vệ quyền con người trong tình trạng khẩn cấp; về cơ chế hỗ trợ kinh tế-xã hội trong tình trạng khẩn cấp…
Theo Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp thành phố Nguyễn Vinh Huy, dự thảo hiện quy định Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định ban bố tình trạng khẩn cấp, sau đó Chủ tịch nước công bố. Điều này có thể gây chậm trễ trong những tình huống khẩn cấp cần phản ứng nhanh. Ông Huy đề xuất cho phép Thủ tướng Chính phủ được quyền ban bố tình trạng khẩn cấp trong những trường hợp cấp bách, sau đó báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội để phê duyệt.
Cũng theo ông Huy, về cơ chế hỗ trợ kinh tế-xã hội cũng chưa rõ ràng, do đó đề xuất thành lập Quỹ Dự phòng ứng phó với tình trạng khẩn cấp. Đồng thời, cần phân loại tình trạng khẩn cấp (tình trạng khẩn cấp về thiên tai, về an ninh quốc phòng, về dịch bệnh y tế và một số tình trạng khẩn cấp khác) để từ đó có thể phân quyền rõ ràng, gắn với trách nhiệm tránh lạm quyền.
Theo ThS,BS Lê Hồng Nga, Phó Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố (HCDC), cần nghiên cứu, làm rõ khái niệm về “tình trạng khẩn cấp”, “tình trạng khẩn cấp quốc phòng”, “tình trạng khẩn cấp an ninh trật tự”, “tình trạng khẩn cấp thảm họa lớn”.
Phó Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố cũng đề xuất bổ sung quy định về mua sắm, dự trữ vật tư, trang thiết bị, thuốc men điều trị trong tình trạng khẩn cấp vì thực tế trong đợt Covid-19 vừa qua khi dịch bệnh bùng phát nhanh, kho dự trữ không đủ đáp ứng cho nhu cầu chống dịch.
Bên cạnh đó, các đại biểu cũng góp ý dự thảo cần bổ sung nguyên tắc bảo vệ quyền con người theo tiêu chuẩn quốc tế, chỉ được hạn chế quyền công dân khi có căn cứ rõ ràng, minh bạch tránh lạm quyền đồng thời bổ sung điều khoản về bồi thường nếu quyền công dân bị hạn chế sai quy định.
Với xu hướng tinh gọn bộ máy Nhà nước trong giai đoạn hiện nay, các đại biểu cũng kiến nghị khi ban hành luật này cần bảo đảm không tạo ra thêm cơ quan hành chính mới, tránh cồng kềnh bộ máy, đồng thời giảm chồng chéo, tiết kiệm nguồn lực.
Phát biểu kết luận tại hội nghị, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh Hà Phước Thắng thay mặt cho Thường trực Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố ghi nhận những ý kiến trao đổi, góp ý của các đại biểu tại hội thảo, đồng thời cho biết sẽ tập hợp để báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, gửi cho đơn vị chủ trì soạn thảo, các đại biểu Quốc hội của đoàn Thành phố để nghiên cứu, tiếp tục có thảo luận tại kỳ họp Quốc hội sắp tới, góp phần hoàn thiện Dự án Luật Tình trạng khẩn cấp để Dự án Luật này nhanh chóng được bấm nút thông qua.
