Giáo sư Jennifer Tour Chayes: "Chúng ta cần tạo thêm nhiều lĩnh vực khoa học mới"

“Ngay cả những người xuất thân không phải là trí thức cũng có thể trở thành nhà khoa học. Vì thế, cần tạo nhiều lĩnh vực khoa học mới, nhiều nền công nghiệp mới sẽ trực tiếp tác động cho nhân loại”, Giáo sư Jennifer Tour Chayes, thành viên Hội đồng Giải thưởng VinFuture, Trưởng khoa Công nghệ Thông tin, Đại học California, Berkeley truyền cảm hứng cho các bạn trẻ Việt Nam.
 Giáo sư Jennifer Tour Chayes.
Giáo sư Jennifer Tour Chayes.

Giáo sư Jennifer Tour Chayes từng công tác tại công ty công nghệ hàng đầu thế giới Microsoft (Mỹ) nhiều năm. Sau đó, vì mong muốn được phát triển nhiều hơn và muốn có nhiều cơ hội giúp đỡ các nhà khoa học trẻ nghiên cứu về công nghệ, bà chuyển về trường Đại học California, Berkeley.

Trong buổi giao lưu cùng các chuyên gia trong nước, các nhà khoa học trẻ, sinh viên tài năng cũng như cộng đồng khởi nghiệp Việt Nam tại Tuần lễ Khoa học-Công nghệ VinFuture, Giáo sư Jennifer Tour Chayes chia sẻ, thế giới đang có thay đổi rất nhanh với nền tảng máy tính, điện toán, đặc biệt là những thay đổi trong lĩnh vực khoa học dữ liệu để mọi người trao đổi giao dịch và phân bổ nguồn lực.

Đại dịch Covid-19 đã tạo ra thách thức với thế giới về nhiều mặt nhưng nó cũng tạo ra bước ngoặt về công nghệ khiến cả thế giới chuyển dịch sang hình thức giao dịch trực tuyến và sử dụng nhiều nền tảng số hóa.

“Ở chừng mực nào, ta đã có một ngôi nhà số hóa trong giáo dục, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và triển khai”, Giáo sư Jennifer Tour Chayes chia sẻ.

Vì thế, với vai trò là một giáo sư ở trường đại học California, bà và các cộng sự đã thúc đẩy những bước đi rất nhanh trong phát triển điện toán, nghiên cứu về AI. “Chúng tôi là nhóm số 1 về AI với nhiều công ty như Databricks - công ty tư nhân lớn nhất phát triển về robot cho các nhà máy”, bà nói.

Do đó, theo Giáo sư Jennifer Tour Chayes, bên cạnh việc mở rộng cơ hội cho giáo dục thì các nước cần phải tăng cường phát triển các khía cạnh mới về khoa học máy tính và các phân ngành khác. Thí dụ như tại trường Đại học California hiện đã có nhiều phân môn sâu hơn về khoa học công nghệ.

Giáo sư Jennifer Tour Chayes.

Giáo sư Jennifer Tour Chayes.

Một trong những xu hướng mới nổi mà nhóm nghiên cứu của bà đang triển khai đó là có các máy để dự đoán cấu trúc chức năng Protein.

“Trong y tế số, chúng tôi có chương trình y tế chính xác. Với sự hỗ trợ của máy tính sẽ đưa ra can thiệp chính xác nhằm cải thiện sức khỏe con người. Chúng tôi đang hợp tác các nhà lâm sàng để đưa máy tính can thiệp trong y tế”, bà nói.

Nhờ công nghệ, các nghiên cứu của bà đang nỗ lực làm thay đổi nhiều ngành nghề, như sàng lọc ung thư. Thí dụ, để hiểu siêu dữ liệu đa chiều về một người, nhờ công nghệ sẽ có hình ảnh con người từ nhiều năm. Đây chính là khoa học về y học chính xác với sự trợ giúp của máy tính và trí tuệ nhân tạo AI. Do đó, nhóm nghiên cứu của bà sẽ vi tính hóa, điện toán hóa và cá nhân hóa việc sàng lọc ung thư.

“Chúng ta có thể sử dụng phương pháp mới AI để thay đổi ảnh chụp dữ liệu, thí dụ như chụp tuyến vú con người. Thường chúng ta phải mất nhiều tiền để cải thiện sức khỏe người bệnh nhưng để việc tầm soát, điều trị hiệu quả, chúng ta cần dùng thêm công nghệ hỗ trợ”, bà nói.

Chia sẻ với các bạn trẻ về lý do bản thân luôn phấn khích khi tạo ra đổi mới sáng tạo, Giáo sư Jennifer Tour Chayes cho hay, việc chuyển dịch chiếm một phần rất quan trọng. Vì trong các nghiên cứu khoa học, vấn đề không phải chỉ ở đổi mới sáng tạo mà còn ở giai đoạn triển khai.

Tuy nhiên, khi lựa chọn để chuyển dịch, đổi mới sáng tạo trong nghiên cứu khoa học cần phải xem yếu tố kinh tế và những quyết định về chính sách từ Chính phủ. Khi đó, chúng ta sẽ tiết kiệm hơn khi chuyển dịch sang hình thái mới, ổn định trong thời gian dài với chi phí đỡ tốn kém hơn.

Trong hành trình nghiên cứu khoa học của mình, giáo sư cũng gặp không ít khó khăn như nhiều nhà khoa học khác. Cũng có lúc, bà cảm thấy mệt mỏi, cảm thấy nản chí nhưng thay vì lùi bước, bà chọn cách bình tĩnh lại xem điều mình hướng tới là gì và mục tiêu mình hướng tới trong những nghiên cứu khoa học mình theo đuổi là ai.

Bà cũng chia sẻ với các bạn trẻ, ba yếu tố chung cho một thành công của một nhà nghiên cứu khoa học: Một là, họ được truyền cảm hứng; Hai là họ có cảm hứng và làm việc nhất quán bền bỉ hướng tới mục tiêu của họ, luôn nỗ lực trong công việc và ba là họ biết cách hợp tác với ai để đạt mục tiêu của mình. Từ đó, các bạn trẻ hãy cần tìm cảm hứng và kiên định với con đường mình đã chọn.

“Tôi nghĩ điều quan trọng chúng ta cần tiếp tục phấn đấu, hợp tác với nhau để đạt những hoài bão lớn, để đạt được ước mơ của mình”, giáo sư cho hay.

Đánh giá về sự phát triển khoa học và công nghệ của Việt Nam, giáo sư cho rằng, Việt Nam đã cố gắng tạo ra những tạo ra những tổ chức mới như VinFuture để có những chương trình đào tạo về khoa học công nghệ tốt nhất, tạo ra sự kết nối toàn cầu cho những sinh viên Việt Nam. Điều đó sẽ có giá trị giúp cho các nhà khoa học trẻ Việt Nam được tiếp cận với các giáo sư hàng đầu thế giới, tìm kiếm cơ hội học tập, hợp tác.

Giáo sư cũng tin tưởng rằng, trong tương lai, mối quan hệ của các trường đại học Việt Nam với trường Đại học California có những liên kết chặt chẽ hơn nữa với mục tiêu cùng xây dựng nên mô hình các trường đại học của tương lai, đóng góp vào sự tiến bộ của nhân loại.

Có thể bạn quan tâm

Ký kết hợp tác giữa hai đơn vị. (Ảnh: HNV)

Ký kết hợp tác chiến lược, thúc đẩy sáng tạo số và ứng dụng AI trong giáo dục Việt Nam

Với việc ký kết hợp tác chiến lược này, NIC trở thành đối tác hàng đầu của Canva tại Việt Nam trong lĩnh vực phát triển nguồn nhân lực số cho ngành giáo dục. Việc hợp tác hướng tới ba mục tiêu trọng tâm, thể hiện tinh thần đồng hành giữa Nhà nước và doanh nghiệp công nghệ vì sự phát triển bền vững của nền giáo dục.

Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương đã có buổi làm việc với Giám đốc điều hành bộ phận Open Government Products thuộc Cơ quan Công nghệ Chính phủ Singapore (GovTech) Lý Hồng Nghị.

Thúc đẩy những định hướng hợp tác chiến lược về khoa học, công nghệ đi vào thực tiễn

Làm việc với Giám đốc điều hành bộ phận Open Government Products thuộc Cơ quan Công nghệ Chính phủ Singapore (GovTech) Lý Hồng Nghị, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc cho biết, đào tạo nhân lực; phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số đều là những vấn đề Việt Nam ưu tiên và mong muốn Singapore chia sẻ kinh nghiệm.

Sinh viên Đại học Quốc gia Hà Nội thực hành trên hệ thống thiết bị đo kiểm phục vụ đào tạo, nghiên cứu IoT và bán dẫn. (Ảnh: VNU)

Làm chủ công nghệ, tăng sức cạnh tranh

Hành lang chính sách cho phát triển công nghệ chiến lược đang từng bước được hoàn thiện, cùng với cơ chế đặt hàng, tài trợ, thử nghiệm và hỗ trợ doanh nghiệp. Vấn đề hiện nay là đưa các cơ chế đó vào thực tiễn, tạo ra sản phẩm cụ thể, nâng cao năng lực làm chủ công nghệ, tăng sức cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Các diễn giả tham dự hội thảo “Chuyển đổi số trong khu vực công: Kiến tạo hạ tầng bền vững và bảo đảm an ninh dữ liệu hướng đến mục tiêu tăng trưởng quốc gia”. (Ảnh: Ban tổ chức)

Chuyển đổi số khu vực công: Làm chủ dữ liệu, kiến tạo hạ tầng bền vững

Chuyển đổi số khu vực công đang chuyển từ số hóa quy trình sang quản trị dựa trên dữ liệu. Cùng với hạ tầng có khả năng kết nối, chia sẻ và mở rộng, bảo đảm an ninh dữ liệu và năng lực phục hồi sau sự cố đang trở thành những điều kiện nền tảng để nâng cao hiệu quả quản trị và tạo động lực tăng trưởng.

Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân.

Kết nối chuyên gia trí tuệ nhân tạo toàn cầu để giải bài toán Việt Nam

Mạng lưới chuyên gia trí tuệ nhân tạo (AI) Việt Nam toàn cầu được hình thành không chỉ để tập hợp trí thức người Việt trong và ngoài nước, mà còn mở ra cơ chế để các chuyên gia trực tiếp tham gia giải quyết những bài toán cụ thể, phát triển sản phẩm trí tuệ nhân tạo có ý nghĩa chiến lược đối với đất nước.

Tọa đàm “Định hướng nội dung khung chính sách hỗ trợ quản trị tài sản trí tuệ thuộc các ngành công nghiệp văn hóa và sáng tạo Việt Nam” do Trường Khoa học và Nhân văn tổ chức.

Hệ sinh thái hỗ trợ quản trị tài sản trí tuệ

Tọa đàm khoa học “Định hướng nội dung khung chính sách hỗ trợ quản trị tài sản trí tuệ thuộc các ngành công nghiệp văn hóa và sáng tạo Việt Nam” do Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn vừa tổ chức kỳ vọng cung cấp thêm luận cứ khoa học và thực tiễn cho quá trình hoàn thiện chính sách sở hữu trí tuệ.

Quốc hội biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện, Luật Viễn thông, Luật Giao dịch điện tử và Luật Chuyển giao công nghệ. (Ảnh: DUY LINH)

Luật sửa đổi 4 luật lĩnh vực khoa học-công nghệ: Cắt giảm điều kiện kinh doanh, đẩy mạnh phân cấp

Luật tập trung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, hoàn thiện cơ sở pháp lý cho phát triển hạ tầng viễn thông phục vụ phát triển kinh tế-xã hội, kinh tế gắn với quốc phòng-an ninh.

Ảnh thiết kế có yếu tố AI.

Tăng tốc chặng đường cuối, hướng tới chấm dứt nuôi nhốt gấu lấy mật trong năm 2026

Từ hơn 4.000 cá thể gấu nuôi nhốt năm 2005, đến nay cả nước còn 206 cá thể, phần lớn trong đó bị nuôi nhốt hơn 20 năm, sức khỏe suy giảm và cần được đưa đến các cơ sở cứu hộ. Việc hoàn thành mục tiêu chấm dứt tình trạng nuôi nhốt gấu lấy mật trong năm 2026 đang bước vào chặng đường cuối, nhưng cũng là giai đoạn nhiều thách thức.

Tổ lưu động thu thập thông tin về đất đai. (Ảnh: CÔNG VINH)

Tạo giá trị cho nền kinh tế số từ dữ liệu địa điểm

Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ của dữ liệu, với hành lang pháp lý ngày càng hoàn thiện và nhiều cơ sở dữ liệu quốc gia được hình thành. Tuy nhiên, việc có nhiều dữ liệu không đồng nghĩa với có nền kinh tế dữ liệu. 

Các giải pháp công nghệ cho ô-tô điện được trưng bày tại Triển lãm Thành tựu đất nước "80 năm hành trình Độc lập-Tự do-Hạnh phúc". (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Bộ Chính trị sửa đổi chức năng, nhiệm vụ Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Bộ Chính trị vừa ban hành Quy định số 215-QĐ/TW, ngày 18/8/2026 về sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy định số 230-QĐ/TW, ngày 10/1/2025 về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, chế độ làm việc, quan hệ công tác của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Toàn cảnh lễ khai mạc Trường hè IACR-VIASM về Mật mã năm 2026.

Thúc đẩy nghiên cứu học thuật mật mã giữa Việt Nam với quốc tế

Trường hè IACR-VIASM năm 2026 là hoạt động thúc đẩy nghiên cứu mật mã mang tầm quốc tế tiếp nối chuỗi hoạt động mật mã quốc tế đã được tổ chức tại Việt Nam, gồm: VietCrypt 2006, IACR ASIACRYPT 2016, Trường hè IACR-SEAMS 2016, Trường hè IACR-VIASM 2022 và ACM ASIACCS 2025 với diễn đàn vệ tinh Young Cryptographers Forum.

Nuôi cá lồng bè ở hồ Hòa Bình (Phú Thọ).

Ứng dụng khoa học cho chuỗi giá trị nông nghiệp xanh

Chuyển đổi sản xuất nông nghiệp đang là yêu cầu bắt buộc trong quá trình phát triển của xã hội hiện đại và hội nhập quốc tế. Xây dựng hệ thống ứng dụng khoa học, công nghệ đồng bộ cho chuỗi giá trị nông nghiệp được xác định là “chìa khóa” thành công cho việc hiện thực hóa mục tiêu nông nghiệp xanh, bền vững.

Khóa đào tạo về công nghệ lò phản ứng của Trung tâm Đào tạo hạt nhân (Viện Năng lượng Nguyên tử Việt Nam). (Ảnh: AN LAM)

Xây dựng đội ngũ cho chương trình điện hạt nhân

Phát triển nguồn nhân lực đáp ứng các yêu cầu của quốc gia cung cấp công nghệ và Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) là một trong những nền tảng quan trọng để Việt Nam triển khai chương trình điện hạt nhân an toàn, hiệu quả.