Giáo dục STEM khơi dậy khả năng sáng tạo

Trang bị cho người học những kiến thức, kỹ năng cần thiết liên quan khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học đang trở thành xu hướng giáo dục ở nhiều nước trên thế giới. Trong bối cảnh nước ta đang đổi mới chương trình giáo dục phổ thông thì việc vận dụng, học hỏi mô hình tích hợp các môn học nêu trên (STEM) được xem là chìa khóa khơi dậy khả năng vận dụng và sáng tạo cho người học.

Có mặt tại ngày hội Robothon quốc gia năm 2017, chúng tôi thấy các em học sinh vô cùng hào hứng khi được tiếp cận với một phương thức giáo dục mới, giáo dục STEM. Học sinh có thể tự thiết kế, chế tạo các rô-bốt đa dạng, cánh tay máy cầm nâng các vật và hiểu được nguyên lý hoạt động của các sản phẩm. Ðây là phương pháp giáo dục mới đang được nhiều nước trên thế giới áp dụng, qua đó trang bị những kiến thức, kỹ năng cần thiết liên quan đến các lĩnh vực khoa học, kỹ thuật, công nghệ và toán học cho học sinh. Các kiến thức, kỹ năng được tích hợp, lồng ghép và bổ trợ cho nhau, giúp học sinh không chỉ hiểu biết về nguyên lý mà còn có thể áp dụng để thực hành, tạo ra được những sản phẩm trong cuộc sống hằng ngày như: thiết kế đèn thông minh trong nhà, hệ thống tưới cây tự động… Qua tìm hiểu được biết, học sinh được cung cấp một bộ dụng cụ cơ bản, trong đó có một bảng mạch là "trái tim" hoạt động của các sản phẩm. Ðể chế tạo sản phẩm, học sinh buộc phải tìm hiểu về cơ chế hoạt động, lập trình chức năng của sản phẩm. Thông qua việc chủ động lập trình các sản phẩm, học sinh được đào tạo từ cơ bản đến nâng cao kiến thức về lập trình và chế tạo, giúp các em phát triển năng lực tư duy, công nghệ, làm sản phẩm cá nhân và theo nhóm. Em Nguyễn Gia Linh, học sinh lớp 8A4, Trường THCS và THPT Nguyễn Tất Thành (Cầu Giấy, Hà Nội) cho biết, phương thức học mới này giúp em cảm thấy tự tin, tập trung hơn các bài giảng ở trên lớp. Học sinh có thể phát triển những khả năng của mình, nhất là theo đuổi ước mơ làm những công việc liên quan đến rô-bốt. Nhiều phụ huynh học sinh khi được hỏi cho biết, những học sinh tham gia khóa học STEM đều rất thích những thứ liên quan đến công nghệ, các con tăng khả năng sáng tạo để hoàn thành những công việc về lắp ráp.

Sau một thời gian triển khai giáo dục STEM tại Việt Nam theo hình thức hợp tác công - tư, lãnh đạo Công ty DTT Eduspec cho rằng, những học sinh theo học theo cách tiếp cận giáo dục STEM đều có ưu thế nổi bật như: kiến thức khoa học, kỹ thuật, công nghệ và toán học chắc chắn; khả năng sáng tạo, tư duy logic; hiệu suất học tập và làm việc tăng. Giáo dục STEM vận dụng phương pháp học tập chủ yếu dựa trên thực hành và các hoạt động trải nghiệm sáng tạo. Các môn học của STEM là lồng ghép được các bài học khoa học vào những hoạt động thực tiễn, cho nên, học sinh rất hào hứng. Với học sinh phổ thông, việc theo học các môn học STEM còn có ảnh hưởng tích cực tới khả năng lựa chọn nghề nghiệp tương lai. Khi được học nhiều dạng kiến thức trong một thể tích hợp, học sinh sẽ chủ động, thích thú với việc học tập thay vì thái độ e ngại hoặc tránh né một lĩnh vực nào đó, từ đó sẽ khuyến khích các em có định hướng tốt hơn khi chọn chuyên ngành cho các bậc học cao hơn và sự chắc chắn cho cả sự nghiệp về sau.

Phó Vụ trưởng Giáo dục Tiểu học (Bộ Giáo dục và Ðào tạo) Tạ Ngọc Trí cho rằng, giáo dục STEM là một trong những xu hướng mà các trường học cần quan tâm để có thể phát triển năng lực, phẩm chất học sinh. Các khóa học về STEM giúp các em có tư duy lập trình, có khả năng vận hành và lắp ráp rô-bốt, nhờ đó học sinh có những kiến thức khoa học ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.

Để thúc đẩy giáo dục STEM, vừa qua, Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 16/CT-TTg về tăng cường năng lực tiếp cận cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, trong đó, có những giải pháp và nhiệm vụ thực hiện giáo dục STEM. Nhiều chuyên gia cho rằng, giáo dục STEM là định hướng cần tiếp cận bởi thế mạnh trong việc hình thành và phát triển năng lực giải quyết vấn đề cho người học, tạo phong cách học tập sáng tạo. Tuy nhiên, trong hoàn cảnh còn có hạn chế về trình độ và năng lực của đội ngũ giáo viên; cơ sở vật chất của các nhà trường; điều kiện kinh tế - xã hội của các địa phương… thì việc triển khai đồng bộ giáo dục STEM lại không hề đơn giản. Các môn học công nghệ liên quan đến rô-bốt cần đầu tư trang, thiết bị đắt tiền, nếu triển khai đại trà cũng không phải làm ngay được. Mặt khác, tại các trường học, chưa có giáo viên STEM mà chỉ có giáo viên về tin học hoặc những giáo viên về khoa học tự nhiên. Ðể có giáo viên tại trường hoặc hình thành các câu lạc bộ về giáo dục STEM cần có thời gian chuẩn bị kỹ càng.

Có thể bạn quan tâm

Thí sinh tham gia kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026. (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Điểm sàn các chương trình đào tạo lĩnh vực pháp luật năm 2026

Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào (điểm sàn) từ điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông để tuyển sinh các chương trình đào tạo thuộc lĩnh vực pháp luật năm 2026. Đây là năm đầu tiên áp dụng điểm sàn theo phương thức xét điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông với nhóm ngành pháp luật. 

(Ảnh minh họa: Học viện Chính trị Công an nhân dân)

Công bố kết quả điểm kỳ thi đánh giá của Bộ Công an năm 2026

Kết quả điểm kỳ thi đánh giá của Bộ Công an phục vụ cho việc xét tuyển vào các trường, học viện công an nhân dân năm 2026 vừa được công bố. Sau khi công bố điểm, thí sinh có 5 ngày để nộp đơn phúc khảo tại trường nơi đăng ký dự thi, từ ngày 8 đến 12/7.

Đồng chí Lê Minh Ngân, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Lai Châu kiểm tra thiết bị phục vụ học tập của học sinh tại Trường Nội trú liên cấp Phong Thổ.

Sẵn sàng khánh thành Trường nội trú liên cấp Phong Thổ tại Lai Châu

Thực hiện chỉ đạo của đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Lai Châu Lê Minh Ngân khi kiểm tra thi công tại Trường nội trú liên cấp Phong Thổ (tỉnh Lai Châu), Tổng công ty Thương mại và Xây dựng số 6 Điện Biên đang tập trung tối đa nhân lực, thiết bị khẩn trương lắp đặt, hoàn thiện các hạng mục bảo đảm khánh thành công trình trước ngày 20/7.

Ở khu vực Vinh, nếu được tăng chỉ tiêu, mỗi trường sẽ tăng từ 30 đến 50 chỉ tiêu. (Ảnh: NGUYỄN HÀ)

Nghệ An đề xuất tăng chỉ tiêu tuyển sinh vào lớp 10

Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Nghệ An vừa có tờ trình gửi Ủy ban nhân dân tỉnh đề nghị bổ sung hơn 3.400 chỉ tiêu tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 các trường trung học phổ thông và Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp-Giáo dục thường xuyên. Đây là lần thứ 3, tỉnh Nghệ An tăng chỉ tiêu tuyển sinh vào lớp 10, năm học 2026-2027.

Cần nhân rộng các cuộc thi cho trẻ em để khuyến khích thói quen vận động từ sớm. (Ảnh: VM)

Xây dựng học đường an toàn, học sinh khỏe mạnh

Đảng và Nhà nước luôn xác định bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe trẻ em, học sinh, sinh viên là nhiệm vụ đặc biệt ưu tiên, có vai trò quan trọng đối với sự phát triển toàn diện của thế hệ trẻ. 

Thành lập hai Phân hiệu Học viện Chính sách và Phát triển tại Bắc Ninh và Đà Nẵng.

Thành lập hai Phân hiệu Học viện Chính sách và Phát triển tại Bắc Ninh và Đà Nẵng

Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu phát triển nhanh và bền vững dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và nguồn nhân lực chất lượng cao, sự ra đời của hai Phân hiệu Học viện Chính sách và Phát triển tại Bắc Ninh và Đà Nẵng được kỳ vọng sẽ mở rộng không gian đào tạo, kiến tạo nguồn nhân lực cho các cực tăng trưởng mới.

Bộ Giáo dục và Đào tạo: Có dấu hiệu bất thường cần làm rõ trong công tác coi thi tại điểm thi Trường trung học phổ thông chuyên tỉnh Tuyên Quang

Bộ Giáo dục và Đào tạo: Có dấu hiệu bất thường cần làm rõ trong công tác coi thi tại điểm thi Trường trung học phổ thông chuyên tỉnh Tuyên Quang

Tổ công tác của Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục nhận định kết quả thi môn Toán tại điểm thi Trường trung học phổ thông chuyên thuộc Hội đồng thi tỉnh Tuyên Quang là bất thường, có dấu hiệu cần tiếp tục được xác minh, làm rõ, nhất là đối với công tác coi thi tại điểm thi này.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang thi hành Lệnh giữ người đối với Nguyễn Hà Duy, giáo viên Trường THPT Chuyên Tuyên Quang để điều tra.

Tuyên Quang lệnh giữ khẩn cấp đối tượng vi phạm liên quan đến kết quả điểm thi môn Toán tại kỳ thi tốt nghiệp THPT quốc gia năm 2026

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang đã thi hành Lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp đối với Nguyễn Hà Duy, sinh năm 1998, là giáo viên Trường THPT chuyên Tuyên Quang để điều tra liên quan đến kết quả điểm thi môn Toán tại kỳ thi tốt nghiệp THPT quốc gia năm 2026, thuộc điểm thi Trường THPT chuyên Tuyên Quang.

Chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trở thành “từ khóa” trong lựa chọn nguyện vọng đại học năm 2026.

Chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trở thành “từ khóa” trong lựa chọn nguyện vọng đại học năm 2026

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo, kinh tế xanh và phát triển bền vững đang làm thay đổi mạnh mẽ thị trường lao động, nhiều cơ sở giáo dục đại học đã nhanh chóng điều chỉnh chương trình đào tạo, xây dựng hệ sinh thái kết nối doanh nghiệp nhằm chuẩn bị cho sinh viên năng lực thích ứng với những yêu cầu mới của nền kinh tế.

[Video] 15 tỉnh, thành thí điểm sáp nhập trường học

[Video] 15 tỉnh, thành thí điểm sáp nhập trường học

Bộ Giáo dục và Đào tạo ngày 4/7 cho biết sẽ lựa chọn 15 địa phương trên cả nước để thí điểm sắp xếp trường học trên cả nước. Việc chọn lựa này bảo đảm tính đại diện toàn diện về vùng miền, điều kiện kinh tế xã hội cũng như đặc điểm dân cư của từng khu vực.