EU thúc đẩy tự chủ chiến lược để tăng cường an ninh kinh tế

Tại kỳ họp Đại hội đồng Y tế thế giới lần thứ 79 diễn ra ở Geneva, Tổ chức Y tế thế giới cảnh báo các đợt bùng phát dịch Ebola ở CHDC Congo và virus Hanta trên tàu du lịch MV Hondius chỉ là những cuộc khủng hoảng mới nhất của thế giới đang trong thời kỳ nguy hiểm và chia rẽ bởi xung đột, khủng hoảng kinh tế và biến đổi khí hậu.

Mỹ hủy kế hoạch tấn công Iran vào ngày 19/5 theo đề nghị của 3 nước vùng Vịnh. Tehran cũng gấp rút gửi Washington kế hoạch hòa bình 14 điểm thông qua trung gian Pakistan. Những động thái được đánh giá tích cực của các bên liên quan khiến giới quan sát có quyền hy vọng về khả năng xung đột sớm chấm dứt ở Trung Đông.

Hôm nay (19/5), Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae bắt đầu chuyến công du tới Hàn Quốc, tham dự hội nghị thượng đỉnh song phương với Tổng thống nước chủ nhà Lee Jae Myung. Trái với giai đoạn nguội lạnh trước đây, hai bên đang nỗ lực vượt qua những khúc mắc để chung tay giải quyết hàng loạt vấn đề mang tính chiến lược trước mắt.

Tia hy vọng về một hồi kết trong tương lai gần cho chiến sự tại Ukraine đã bị dập tắt, sau hàng loạt động thái gia tăng căng thẳng ở mức cao độ của Nga và Ukraine trên chiến trường. Triển vọng hòa bình cho cuộc chiến tại Ukraine vẫn xa vời.

Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Nhóm các nền kinh tế mới nổi (BRICS) mở rộng vừa bế mạc tại New Delhi, Ấn Độ. Hội nghị nhấn mạnh nhu cầu tiếp tục cải cách hệ thống quản trị toàn cầu và tăng cường tiếng nói của các nước đang phát triển nhằm ứng phó các thách thức toàn cầu.

Những ngày qua, Syria đón nhận tin vui khi Liên minh châu Âu (EU), Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) cùng nhiều nước nối lại hợp tác, mở đường giúp quốc gia Trung Đông tái hòa nhập vào dòng chảy chung của khu vực và quốc tế sau nhiều thập niên chìm trong xung đột.

Khi các tuyến hàng hải chiến lược đứng trước nguy cơ bị “vũ khí hóa” và bất kỳ sự gián đoạn nào đều kéo theo tác động dây chuyền tới các lĩnh vực năng lượng, logistics, thương mại, nhiều quốc gia đẩy mạnh chính sách “ngoại giao năng lượng”.

Diễn ra vào thời điểm then chốt đối với mối quan hệ Mỹ-Trung Quốc, chuyến công du tới Bắc Kinh lần này của người đứng đầu Nhà trắng là cơ hội để hai bên thu hẹp khác biệt, mở cánh cửa hợp tác trong nhiều lĩnh vực giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Hội nghị thượng đỉnh Africa Forward, do Pháp và Kenya đồng chủ trì, vừa khép lại với cam kết xây dựng mối quan hệ đối tác bình đẳng, cùng có lợi giữa Paris và các nước châu Phi.

Hiệp ước về di cư và tị nạn của Liên minh châu Âu (EU), cuộc cải tổ toàn diện nhất trong nhiều năm qua của Brussels ở lĩnh vực quản lý di cư, sẽ chính thức được áp dụng vào tháng 6 tới. Tuy nhiên, đó chỉ là bước khởi đầu của một hành trình dài và nhiều khó khăn.

Chuyến thăm của bà Rufo cũng đánh dấu sự kiện Đại sứ Pháp tại Algeria Stephane Romatet trở lại nhiệm sở sau khoảng 1 năm bị triệu hồi về nước trong giai đoạn căng thẳng ngoại giao song phương.

Cuộc bầu cử địa phương giữa nhiệm kỳ năm 2026 ở Anh hôm 7/5 nhằm bầu ra hơn 5.000 ủy viên hội đồng tại 136 hội đồng, bao gồm tất cả 32 quận của London, 6 thị trưởng ở Anh, 129 thành viên Nghị viện Scotland và 96 thành viên Nghị viện xứ Wales.

Tàu du lịch MV Hondius chở khoảng 150 hành khách được phát hiện là ổ dịch virus Hanta làm 3 người tử vong, đang gây tâm lý lo lắng cho cả châu Âu, châu Phi và Nam Mỹ, vốn là những nơi con tàu từng ghé qua.

Mỹ tuyên bố kết thúc chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, chuyển sang giai đoạn bảo đảm an toàn hàng hải và ổn định khu vực. Dù vẫn đe dọa có thể tấn công trở lại nhưng động thái bất ngờ này của Washington cũng đã mang tới tia hy vọng về khả năng mở cánh cửa hòa bình Trung Đông.

Thế giới đang chứng kiến một bức tranh tương phản rõ rệt. Số vụ xung đột và bạo lực tăng mạnh chưa từng thấy kể từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai, kéo chi tiêu quân sự toàn cầu lên mức cao kỷ lục, chạm mốc gần 2.900 tỷ USD. 

Những diễn biến mới liên quan cuộc xung đột tại Trung Đông, cùng rạn nứt trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã đặt các nước châu Âu trước một thực tế không thể né tránh: Được bảo trợ an ninh không đồng nghĩa với an toàn bền vững.

Mỹ và Iran tiếp tục phải “cân não” trong cuộc đối đầu căng thẳng hiện nay khi vừa phải theo đuổi đối thoại để tìm giải pháp chấm dứt xung đột, vừa duy trì sức mạnh răn đe làm đòn bẩy chiến lược trên bàn đàm phán.

Hơn 1.500 đại biểu đến từ 48 quốc gia vừa quy tụ tại “Diễn đàn Khu vực châu Phi về phát triển bền vững” với mục tiêu chung là tìm lời giải cho bài toán phát triển ở châu Phi.

Quan hệ giữa Mỹ và các đồng minh trong NATO thêm vết rạn khi Lầu năm góc vừa tuyên bố rút khoảng 5.000 binh sĩ khỏi Đức trong vòng 6 đến 12 tháng tới.

Thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh trước thông tin Tổng thống Mỹ Donald Trump yêu cầu chuẩn bị kịch bản phong tỏa kéo dài các cảng của Iran tại Eo biển Hormuz. 

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Mối quan hệ đồng minh giữa Mỹ và Anh, từng được hai bên ca ngợi là “đặc biệt”, đang đối mặt sóng gió do khác biệt lập trường về xung đột Trung Đông.

Trong bối cảnh tình hình an ninh toàn cầu tiếp tục diễn biến phức tạp, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng, trong khi các cơ chế kiểm soát vũ khí và giải trừ quân bị đa phương đối mặt nhiều thách thức.

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Khả năng đạt thỏa thuận giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas và các nhóm vũ trang ở Dải Gaza đã thắp lên hy vọng cho việc chấm dứt xung đột giữa Israel và Hamas, tiến tới khôi phục hòa bình ở dải đất hẹp bên bờ Địa Trung Hải.