Nền kinh tế Đức đứng trước ngã rẽ đầy thử thách

Hội đồng các chuyên gia Đức vừa công bố báo cáo thường niên 2025, với những đánh giá mang tính cảnh báo về triển vọng không mấy sáng sủa của nền kinh tế lớn nhất châu Âu. Theo đó, các gói kích thích và quỹ đầu tư khổng lồ chưa phát huy hiệu quả để đưa kinh tế Đức thoát khỏi khủng hoảng.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát biểu trong một cuộc họp báo ở Berlin. Ảnh: THX/TTXVN
Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát biểu trong một cuộc họp báo ở Berlin. Ảnh: THX/TTXVN

Báo cáo của Hội đồng các chuyên gia kinh tế Đức được đưa ra sau nửa năm Thủ tướng Friedrich Merz nhậm chức. Với dự báo GDP năm nay của Đức chỉ tăng 0,2%, và năm 2026 là 0,9%,

Chủ tịch hội đồng, bà Monika Schnitzer nhận định, sau hai năm suy thoái, xu hướng kinh tế cuối cùng cũng chuyển từ âm sang dương, song Đức vẫn tụt hậu so với các quốc gia châu Âu khác và chưa thấy dấu hiệu phục hồi bền vững.

Trước đó, Cơ quan Thống kê Liên bang Đức (Destatis) cho biết, GDP trong quý III năm nay đi ngang so với quý trước, làm dấy lên lo ngại về triển vọng phục hồi kinh tế Đức. Và việc xác định liệu Đức có bước vào năm thứ ba liên tiếp tăng trưởng trì trệ hay không phụ thuộc các số liệu cuối cùng, dự kiến công bố vào cuối tháng 11 này.

Các chuyên gia đã phác thảo một bức tranh đa chiều về cơ hội và thách thức đối với nền kinh tế Đức, đó là tăng trưởng trì trệ, gánh nặng ngân sách, chi phí năng lượng cao, bất bình đẳng tài sản đến những nguy cơ về năng suất và đổi mới.

Chính phủ của Thủ tướng Merz đã khởi động Quỹ Đặc biệt cơ sở hạ tầng và Trung hòa khí hậu (SVIK), với tổng mức tài chính lên tới 500 tỷ euro để đầu tư vào các lĩnh vực giao thông, số hóa và cơ sở giáo dục, vốn được coi là một công cụ mạnh mẽ để vực dậy tăng trưởng. Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia, số vốn nói trên có nguy cơ bị chảy lệch vào các khoản chi tiêu ngắn hạn như mở rộng lương hưu cho phụ nữ hay gia tăng giảm thuế cho người đi làm xa, đe dọa tính bền vững ngân sách dài hạn.

Cơ cấu chi tiêu hiện nay của Đức bị áp lực từ dân số già hóa. Năm nay, hơn 120 tỷ euro trợ cấp sẽ chảy vào quỹ hưu trí, gấp nhiều lần bất kỳ khoản ưu đãi đầu tư nào. Hệ thống an sinh xã hội lâu đời của Đức, vốn là điểm tự hào của châu Âu, nay trở thành gánh nặng đối với đầu tư và năng suất.

Trong khi đó, Thủ tướng Merz cũng thừa nhận rằng, gánh nặng thuế và chi phí năng lượng cao đang kìm hãm đầu tư. Chính phủ Đức phải đàm phán với Liên minh châu Âu (EU) để giảm giá điện, đồng thời chuẩn bị các ưu đãi thuế nhằm khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào máy móc, thiết bị và số hóa, cùng cắt giảm thuế doanh nghiệp từ năm 2028.

Những đánh giá về triển vọng tăng trưởng được đưa ra trong bối cảnh động lực xuất khẩu, vốn được xem là trụ cột của nền kinh tế Đức, tiếp tục suy yếu do Mỹ tăng mạnh thuế đối với ô-tô, thép và nhôm nhập khẩu từ châu Âu. Tuy nhiên, bức tranh kinh tế Đức vẫn xuất hiện một vài điểm sáng khi đầu tư vào máy móc và thiết bị tăng nhẹ trong quý III, tỷ lệ thất nghiệp và lạm phát trong tháng 10- 2025 đều giảm. Đáng chú ý, thương mại với Trung Quốc tăng mạnh, giúp Bắc Kinh lấy lại vị trí đối tác thương mại lớn nhất của Đức trong tám tháng đầu năm nay.

Các chuyên gia đã phác thảo một bức tranh đa chiều về cơ hội và thách thức đối với nền kinh tế Đức, đó là tăng trưởng trì trệ, gánh nặng ngân sách, chi phí năng lượng cao, bất bình đẳng tài sản đến những nguy cơ về năng suất và đổi mới. Câu hỏi đặt ra là Đức sở hữu nguồn lực kinh tế lớn, nhưng liệu những gói đầu tư khổng lồ có thật sự tạo ra cú hích bền vững, hay chỉ là đổ tiền vào những lỗ hổng chính sách.

Đối với các nhà hoạch định chính sách, câu trả lời sẽ định hình không chỉ tương lai nền kinh tế Đức, mà còn vị thế của châu Âu trong chuỗi cung ứng toàn cầu, khi các quốc gia như Pháp, Hà Lan và các nền kinh tế Bắc Âu đang tiến nhanh về số hóa, năng suất và cải cách thuế.

Trong bối cảnh nêu trên, Hội đồng các chuyên gia kinh tế khuyến nghị Chính phủ Đức tập trung đầu tư có trọng tâm vào hạ tầng và đổi mới, thay vì dùng quỹ SVIK để chi tiêu mang tính ngắn hạn. Họ cho rằng, nếu không điều chỉnh, những cơ hội mà gói đầu tư mang lại có thể bị lãng phí. Để nền kinh tế lấy lại đà tăng trưởng, Đức cần tăng năng suất, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và đầu tư, đồng thời định hình lại chính sách tăng trưởng và an ninh.

Quốc hội Liên bang Đức đã thông qua ngân sách quốc gia thường niên, theo đó ngoài cam kết chi tiêu quốc phòng mạnh mẽ, sẽ bảo đảm các khoản đầu tư kỷ lục để phục hồi nền kinh tế. Tuy nhiên, Đức được đánh giá vẫn đang đứng trước ngã rẽ đầy thử thách khi phải quyết định tiếp tục chính sách chi tiêu ngắn hạn để giải quyết khó khăn trước mắt và vực dậy tăng trưởng, hay tập trung vào đầu tư chiến lược, đổi mới sáng tạo và công bằng xã hội, nhằm nâng cao tính cạnh tranh và duy trì vị trí dẫn đầu của nền kinh tế Đức tại châu Âu.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng. 

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: Quang Vinh/TTXVN)

Quan hệ bình đẳng, cùng có lợi

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov vừa thực hiện chuyến công du 4 nước châu Phi, gồm Ethiopia, Niger, Mozambique và Burundi, gửi đi thông điệp mạnh mẽ về việc Moskva tiếp tục hỗ trợ Lục địa Đen bảo đảm an ninh, phát triển kinh tế, tăng cường vị thế quốc tế.

Một tòa nhà bị hư hỏng tại quận Shevchenkivskyi ở Thủ đô Kiev, Ukraine ngày 21/7/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngã rẽ nguy hiểm trong xung đột tại Ukraine

Cuộc xung đột tại Ukraine bước vào ngã rẽ mới đầy sóng gió, với những đòn tấn công của Nga và Ukraine với cường độ và quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu chiến lược của nhau. Cùng với đó, khoảng trống ngoại giao giữa lúc xung đột leo thang đang gây lo ngại làm chậm nỗ lực tìm kiếm hòa bình.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (bên phải) và Tổng thống lâm thời Syria Ahmed al-Sharaa trước cuộc gặp tại Cung điện Nhân Dân ở Syria. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Pháp và Syria hướng đến giai đoạn hợp tác mới

Trong chuyến thăm được đánh giá là mang tính lịch sử đến Syria mới đây, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tái khẳng định cam kết hỗ trợ Syria xây dựng lại đất nước sau xung đột. Bắc thêm nhịp cầu giúp Damascus tái thiết và hội nhập quốc tế sau nhiều năm bị cấm vận, điều Paris nhận lại cũng rất đáng giá.

Hội nghị thượng đỉnh về AI diễn ra tại Seoul, Hàn Quốc. (Ảnh: AISUMMIT.CO.KR)

Hàn Quốc kiên định mục tiêu trở thành cường quốc AI

Chính phủ Hàn Quốc vừa công bố các siêu dự án trị giá hàng nghìn tỷ USD với mục tiêu đưa Xứ sở Kim chi trở thành cường quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Giữa làn sóng công nghệ thông tin bùng nổ mạnh mẽ, AI được xác định là “quân bài chiến lược” định hình tương lai phát triển của Hàn Quốc trong những thập niên tới.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và người đồng cấp Nhật Bản Sanae Takaichi. (Nguồn: Văn phòng Thủ tướng Ấn Độ)

Luồng gió mới trong quan hệ Ấn Độ-Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae vừa kết thúc chuyến thăm kéo dài 3 ngày tới Ấn Độ. Điểm nhấn trong chuyến công du được đánh giá là thành công ngoài mong đợi lần này là Hội nghị thượng đỉnh Ấn Độ-Nhật Bản lần thứ 16 - một hoạt động thường niên thể hiện quan hệ nồng thắm giữa hai nền kinh tế lớn thứ 2 và 3 châu Á.

Ảnh minh họa.

Không chủ quan với dịch bệnh

Dịch Ebola vẫn đang diễn biến phức tạp tại Cộng hòa Dân chủ Congo, với tốc độ lây nhiễm nhanh và số lượng ca nhiễm lớn. Đáng lo ngại hơn, trong quá trình truy vết, giới chức y tế châu Phi đã “mất dấu” hàng trăm người được xác nhận dương tính với virus Ebola.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Kỳ vọng và thách thức

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đang thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao để đẩy nhanh tiến trình đưa Kiev gia nhập Liên minh châu Âu (EU) - một trong những mục tiêu chiến lược của quốc gia bên bờ Biển Đen. Tuy vậy, hành trình này được cho là sẽ không êm ả, sự khác biệt quan điểm giữa các nước thành viên EU là một rào cản lớn.

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Phép thử cho quan hệ đồng minh

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước áp lực phải giảm căng thẳng trước thềm Hội nghị thượng đỉnh của liên minh quân sự dự kiến diễn ra vào các ngày 7-8/7 tới tại Thổ Nhĩ Kỳ. Trong bối cảnh Mỹ gia tăng sức ép các đồng minh châu Âu gánh vác nhiều hơn trách nhiệm an ninh...

Các chuyên gia khí tượng Pháp cảnh báo sự xuất hiện quá sớm của các đợt nắng nóng cực đoan trong năm nay có thể gây ra thiệt hại nặng nề về hạ tầng, kinh tế và năng lượng.

Giải pháp của hai bài toán khó

Thế giới đang cùng lúc gánh chịu những tác động nặng nề từ hai cuộc khủng hoảng: Biến đổi khí hậu và chủ quyền năng lượng. Tuy nhiên, giải pháp cho hai bài toán khó nêu trên chỉ có một. Đó là chấm dứt kỷ nguyên của nhiên liệu hóa thạch, đẩy mạnh tiến trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.