Đi tìm... sạp báo

Người đàn ông ngoài 70 tuổi dựng xe trước số 30 phố Quang Trung (Hà Nội) rồi hỏi mua mấy tờ báo số cuối tuần có đăng bài viết về mình để đọc và tặng bạn bè. Trên bức tường phía trước quán nước treo dăm tờ báo khổ lớn, dưới mặt bàn là mấy cuốn tạp chí đặt cạnh ấm trà và những chiếc ghế nhựa dành cho khách.

Nghe khách hỏi tên tờ báo, ông chủ lắc đầu: “Từ sáng tới giờ bác là người đầu tiên hỏi mua báo. Nhưng tiếc là tờ cuối tuần bác cần thì sạp em không bán. Bác thử lên phố Phan Huy Chú xem”.

Nói rồi ông lại quay sang rót nước cho khách quen. Bây giờ, bán nước mới là việc chính. Hằng ngày vẫn nhập vài đầu báo căn cứ theo nhu cầu của “mấy khách ruột”, nhưng chỉ còn là mặt hàng phụ. Ông chủ vừa cười vừa bảo rằng, trước đây bán báo cũng được lắm, còn bây giờ thì... Ông bỏ lửng câu nói.

Người đàn ông lại lên xe máy đi sang phố Phan Huy Chú. May mắn là ở sạp gần góc giao với phố Trần Hưng Đạo, ông đã tìm được tờ báo mình cần. Cầm mấy tờ báo trên tay, gương mặt ông vui hẳn lên. Nhưng điều khiến tôi nghĩ ngợi không phải là niềm vui của người có bài được đăng báo, mà là chuyện đi tìm một sạp báo giữa trung tâm Hà Nội bỗng trở thành một… vấn đề nan giải.

Có một thời, ở Hà Nội “ra ngõ gặp sạp báo”. Trên các tuyến phố trung tâm, gần cơ quan, trường học hay khu tập thể, ở đâu cũng thấy có những quầy báo với đủ loại nhật báo, tuần báo, tạp chí. Ngoài những sạp báo cố định còn có cả những người bán báo rong qua từng con phố. Ngồi quán cà-phê buổi sáng, muốn đọc báo cũng chỉ cần ngoắc tay là có người mang tới.

Bây giờ thì khác. Cả khu vực trung tâm, ngoài điểm bán ở số 30 Quang Trung và sạp báo trên phố Phan Huy Chú, còn một quầy nhỏ ở số 3 phố Hàng Trống, một điểm bán ở góc Phan Đình Phùng - Lý Nam Đế và sạp báo lâu năm ở số 22 phố Cửa Nam. Đếm đi đếm lại cũng chỉ vừa đủ trên đầu ngón của một bàn tay.

Sạp báo ít đi bởi người mua báo giấy cũng đang “ít dần đều”. Những người bán báo lâu năm đều bảo rằng, khách quen bây giờ chủ yếu là những người trung niên hoặc cao tuổi, những người đã giữ thói quen đọc báo từ nhiều chục năm trước. Còn người trẻ gần như không còn nhu cầu tìm đến sạp báo.

Sự thay đổi ấy được nhìn thấy khá rõ ở những người học chuyên ngành báo chí. Ngày trước, sinh viên báo chí sáng sớm đã ra sạp báo, hồi hộp tìm tờ báo mình gửi bài để lật từng trang xem bài của mình có được đăng không, có bị cắt sửa gì không. Có bài được đăng thì vui ra mặt, còn chưa thấy bài đâu thì tiu nghỉu quay về. Bây giờ, nhiều sinh viên học ngành báo chỉ lướt xem báo điện tử là chính. Khi đi kiến tập có bài được đăng trên báo in, các em thường chỉ xin file PDF của trang báo hoặc một người tới tòa soạn xem báo giấy rồi chụp ảnh gửi vào nhóm chat là cả nhóm cùng xem được, chẳng thấy ai đi tìm mua báo nữa.

Thời thế thay đổi, thói quen tiếp nhận thông tin cũng thay đổi. Tin tức giờ đến với người đọc qua mạng xã hội và những dòng tin hiện lên chỉ sau một cú vuốt màn hình. Giữa dòng chảy ấy, những sạp báo còn sót lại ở Hà Nội giống như những dấu mốc nhỏ của một nếp sống cũ đang dần biến mất. Một đô thị như Hà Nội dường như đang khép lại một thói quen đọc báo giấy quen thuộc và nhiều người chỉ chợt giật mình khi một ngày nào đó cần tìm mua một tờ báo giấy.

Có thể bạn quan tâm

Nguy cơ mất những không gian làng giàu giá trị

Suy ngẫm này xuất hiện khi chúng tôi đi qua nhiều làng quê hoặc vẫn là “làng nguyên” ở nông thôn hoặc đã “phường hóa” những năm qua nhưng trong tâm thức, tình cảm người dân sở tại vẫn coi đó là làng. Thí dụ như làng cốm Vòng, làng hoa Tây Tựu… trong phố Hà Nội. Với cả hai “kiểu” địa bàn cơ sở này, tình trạng thu hẹp, suy giảm và nguy cơ mất mát các không gian giàu giá trị về nhiều mặt đã hiện hữu.

Bàn ghế sao không “lớn” cùng học sinh?

Nhiều phụ huynh vừa đi họp cho con năm nay lên lớp trên, được biết tin: Năm học này, dù trường đã sáp nhập, các con vẫn được học tại phòng học cũ. Phòng học này với các vật dụng từ điều hòa, bàn ghế, tivi… đã gắn bó với nhiều em từ hồi lớp 1. Tin vui như cô giáo nói, nhưng ngẫm lại thấy hơi băn khoăn: Bốn năm trôi qua, bàn ghế cũ đi, có cái sứt góc, có cái phải gia cố, nhưng kích thước vẫn vậy, trong khi những đứa trẻ ngồi trên đó đang ở “tuổi ăn tuổi lớn”.

Khi người giám sát trở thành người vi phạm

Có một nghịch lý đáng suy ngẫm trong công tác quản lý nhà nước: Người được giao nhiệm vụ kiểm tra, giám sát, bảo đảm sự tuân thủ pháp luật đôi khi lại trở thành người vi phạm chính những quy định mà mình có trách nhiệm bảo vệ. Khi đó, điều bị tổn thương không chỉ là kỷ cương mà còn là niềm tin của xã hội.

Đừng đợi đến già mới lên kế hoạch

Buổi sáng, quán cà-phê đầu ngõ đông khách hơn thường lệ. Hai người đàn ông trung niên vừa nhấp cà-phê vừa đọc tin tức trên điện thoại. Một người bật cười, chìa màn hình sang bạn:

Nguy hiểm cận kề đường sắt!

Phố Phùng Hưng (Hà Nội) vào tối, một lúc nào đó bỗng đông lạ thường! Đó là khi tàu hỏa chạy qua tuyến đường sắt dọc theo đường phố. Hàng loạt quán cà-phê nối dọc bên đường sắt đông chật khách ghi hình, chụp ảnh. Đối diện các cửa hàng, cả loạt ghế nhựa cũng được bày dựa vào lan can đường sắt, rất sát khi tàu chạy qua.

Khi sách đi tìm người đọc

Thị trường sách đã thay đổi rất nhanh. Chỉ với vài cú chạm trên điện thoại, người đọc có thể đặt mua gần như bất cứ cuốn sách nào. Mạng xã hội, sàn thương mại điện tử, các phiên livestream tạo ra một thói quen mua sắm mới. Không ít hiệu sách truyền thống phải đóng cửa. Ngay cả những không gian từng được xem là điểm hẹn của người yêu sách như đường sách hay phố sách cũng đứng trước áp lực phải đổi mới để giữ chân độc giả.

Nghĩ gì khi trẻ tin vào búp bê Kumanthong?

Câu chuyện các cháu học sinh mua búp bê Kumanthong về chơi, coi nó như một thế lực siêu nhiên có quyền năng thần bí để "chăm sóc", đặt niềm tin quá mức vào đó không còn là điều hiếm gặp. Tin vào những lời quảng cáo trên mạng rồi gán cho búp bê những ý nghĩa tâm linh như có thể giao tiếp, mang lại may mắn cho người sở hữu là hiện tượng đang xuất hiện ở không ít trẻ mới lớn.

Đối phó mạng lưới sông bẩn

Một số dòng sông trên địa bàn Thủ đô đang được chú ý hơn khi công bố những dự định lớn về xử lý ô nhiễm, chỉnh trang cảnh quan, trường hợp mới nhất là sông Nhuệ, con sông vốn đã nhiễm bẩn từ lâu.

Không để lãng đi chuyện căn hộ cũ

Vào nhiều khu căn hộ cũ ở Hà Nội bây giờ, cả trong trung tâm nội đô và nhiều địa bàn bên ngoài tính theo các đường vành đai, càng thấy lo về mức độ xuống cấp, chắc đã phải dùng đến chữ “trầm trọng”, “tiềm ẩn nguy cơ rồi”.

“Thuận thiên” để bền vững

Bão đầu mùa sớm gây tác động lên một số địa bàn khu vực ven biển, miền núi và sâu trong đất liền, có hiện tượng sạt lở, nước suối dâng cao, chảy xiết, nước sông lớn dâng lên... Nhìn lại, một số trận mưa trong và sau đợt nắng gắt vừa qua, cũng đã gây ngập ở một số địa bàn gồm cả vùng cao và đô thị dưới đồng bằng… Đây là những tín hiệu cảnh báo đầu tiên phát đi từ mùa mưa bão 2026, sau nhiều năm thiên tai diễn biến bất thường.

Trong cực đoan lại ước cân bằng

Thời tiết cực đoan không thể khiến người ta thôi quan tâm đến những đề tài quen thuộc. Đó là làm sao cho đỡ nhọc hơn trong nắng gay gắt, không khí oi bức liên tục, kéo dài. Đặc biệt là khi các hoạt động không thể dừng được lại xúc tác thêm vào sự gay gắt ấy. Đó là việc xây dựng, giải phóng mặt bằng gây bụi bặm. Là việc làm cầu đường phải chặt mất nhiều cây bóng mát. Là nóng thế chứ nóng nữa thì xe cộ vẫn phải lao ra đường mưu sinh với bao nhiêu là khói thải…

Sao cho tái định cư đến nơi đến chốn

Những ngày này, khu tái định cư tại xã Thư Lâm (Hà Nội) dành cho người dân phường Hồng Hà (Hà Nội) chịu ảnh hưởng từ dự án xây dựng cầu Trần Hưng Đạo, cầu Tứ Liên được chú ý nhiều hơn. Bên các lô đất đã chia cùng phần vỉa hè và các đoạn đường nhựa nội khu đã làm xong, có một, hai ngôi nhà đang xây dựng.

Cùng người dân song hành với đổi mới

Làm tốt việc bồi thường, hỗ trợ tái định cư; xây dựng trước các khu tái định cư và đặc biệt phải bảo đảm đồng bộ, có hạ tầng, có dịch vụ, có điều kiện sinh kế…; bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân. Có như vậy thì mới có thể tạo được sự đồng thuận của người dân…

Thi cử sao cho... khỏe!

Đã không ít lần, trong dư luận có những băn khoăn và góp ý chân tình với việc tổ chức cho học sinh thi tốt nghiệp hoặc thi tuyển lên cấp mới vào dịp hè, đặc biệt vào những thời điểm được coi là cao điểm hoặc kéo dài của thời tiết cực đoan. Rất đáng suy nghĩ về điều này.