Trong cực đoan lại ước cân bằng

Thời tiết cực đoan không thể khiến người ta thôi quan tâm đến những đề tài quen thuộc. Đó là làm sao cho đỡ nhọc hơn trong nắng gay gắt, không khí oi bức liên tục, kéo dài. Đặc biệt là khi các hoạt động không thể dừng được lại xúc tác thêm vào sự gay gắt ấy. Đó là việc xây dựng, giải phóng mặt bằng gây bụi bặm. Là việc làm cầu đường phải chặt mất nhiều cây bóng mát. Là nóng thế chứ nóng nữa thì xe cộ vẫn phải lao ra đường mưu sinh với bao nhiêu là khói thải…

Các hộ gia đình hay nhân viên cơ quan, công sở thì “trốn” vào phòng máy lạnh, dùng quạt hơi nước. Nhiều người tìm đến bể bơi hay không ít nơi vẫn quen với kiểu truyền thống bơi sông, tắm hồ. “Sang” hơn thì các nhóm rủ nhau đi nghỉ mát, “trốn” khỏi phố bí bách ít hôm. Người lao động đường phố tìm bóng mát gốc cây to, mua nước đá vào chai nhựa, lót dưới chiếc mũ cối là chiếc khăn mặt ẩm… Xưởng sản xuất hay cả quán bia - đương nhiên rồi - cắm những chiếc quạt công nghiệp tưởng có thể… thổi bay người đi được.

Nghìn lẻ một cách chống nóng. Thói quen tự thân vận động đó của hàng nghìn, hàng triệu con người hay nhóm nhỏ giúp giảm phần nào sự “ác liệt” ngày càng phức tạp, khó lường, khó chịu hơn của thời tiết. Để rồi người ta có thể vượt qua, chờ đón một cơn mưa “tạm” cho mặt đất dịu đi chút ít, không gian tươi mát hơn khoảng một ngày rồi lại tiếp một guồng quay gay gắt. Nhưng từ góc độ quản trị xã hội thì người lãnh đạo, quản lý của chính quyền, của cơ quan môi trường, tài nguyên, xây dựng, kiến trúc, khoa học-công nghệ, xã hội-dân sinh… rất nên canh cánh bên lòng suy nghĩ làm gì tiếp để giảm nhiệt cho không gian chung, để giúp người dân chống nóng.

Vài ý tưởng nên suy ngẫm: Lắp đặt hệ thống phun hơi nước ở các không gian công cộng; có thể ở cả các mặt nhà, hè phố với hình thức vận động, kết hợp giữa chính quyền và người dân. Xa hơn chút là làm nhanh, mạnh, rộng khắp hơn nữa việc trồng cây mới, chăm cây tốt hơn trên các tuyến đường, ở các khu dân cư, khu đô thị. Cũng đồng thời là làm sạch hệ thống sông nhỏ, kênh, mương len lỏi vào rất nhiều địa bàn nhưng đang ô nhiễm rồi liên thông dẫn truyền nước sạch để làm mát chung. Rồi phục hồi và nên đào lại, xây dựng lại hệ thống hồ nước sạch để điều hòa, cân bằng không khí khi mà rất nhiều hồ ao đã bị san lấp, xả rác. Xa nữa, bảo vệ, tái tạo, chăm lo, mở rộng các khu vực, các vùng thiên nhiên lớn là sông và bãi bồi, là những vùng cây cối, những vạt rừng… như những “lá phổi xanh” của cả cộng đồng, cả địa phương, tránh khai thác vào các hoạt động xây dựng, cứng hóa… khiến cho suy giảm chức năng quan trọng này.

Những việc đó nếu làm được, sẽ hoàn toàn không thừa, sẽ có lợi lâu dài về cả giá trị thể chất, vật chất đến ý nghĩa tinh thần. Khoa học đã chứng minh và thực tế những năm qua đã phản ánh thực trạng ngày càng nóng lên, cực đoan hơn vào các mùa hè. Vì thế, việc buộc phải tốn kém tiền của xã hội vào tiêu thụ điện cho máy lạnh, quạt và các thiết bị làm mát hãy chỉ nên là một phần ứng phó. Giải pháp bền vững, lâu dài và tiết kiệm hơn cần đến từ những chính sách và hành động thực thi bảo vệ môi trường, tái tạo thiên nhiên, những giải pháp kỹ thuật có thể áp dụng hiệu quả ở các không gian công cộng, các cộng đồng dân cư mà đối tượng hưởng lợi là bất kỳ ai chứ không chỉ là những người khấm khá.

Những định hướng với tinh thần như thế đã được thể hiện rất rõ trong chỉ thị, nghị quyết, chỉ đạo của Đảng, Nhà nước. Điều cần với các cấp địa phương chính là hiện thực hóa một cách cụ thể, nhìn rõ hiệu quả, lợi ích, từ những ghi nhận của người dân.

Có thể bạn quan tâm

Nguy hiểm cận kề đường sắt!

Phố Phùng Hưng (Hà Nội) vào tối, một lúc nào đó bỗng đông lạ thường! Đó là khi tàu hỏa chạy qua tuyến đường sắt dọc theo đường phố. Hàng loạt quán cà-phê nối dọc bên đường sắt đông chật khách ghi hình, chụp ảnh. Đối diện các cửa hàng, cả loạt ghế nhựa cũng được bày dựa vào lan can đường sắt, rất sát khi tàu chạy qua.

Khi sách đi tìm người đọc

Thị trường sách đã thay đổi rất nhanh. Chỉ với vài cú chạm trên điện thoại, người đọc có thể đặt mua gần như bất cứ cuốn sách nào. Mạng xã hội, sàn thương mại điện tử, các phiên livestream tạo ra một thói quen mua sắm mới. Không ít hiệu sách truyền thống phải đóng cửa. Ngay cả những không gian từng được xem là điểm hẹn của người yêu sách như đường sách hay phố sách cũng đứng trước áp lực phải đổi mới để giữ chân độc giả.

Nghĩ gì khi trẻ tin vào búp bê Kumanthong?

Câu chuyện các cháu học sinh mua búp bê Kumanthong về chơi, coi nó như một thế lực siêu nhiên có quyền năng thần bí để "chăm sóc", đặt niềm tin quá mức vào đó không còn là điều hiếm gặp. Tin vào những lời quảng cáo trên mạng rồi gán cho búp bê những ý nghĩa tâm linh như có thể giao tiếp, mang lại may mắn cho người sở hữu là hiện tượng đang xuất hiện ở không ít trẻ mới lớn.

Đối phó mạng lưới sông bẩn

Một số dòng sông trên địa bàn Thủ đô đang được chú ý hơn khi công bố những dự định lớn về xử lý ô nhiễm, chỉnh trang cảnh quan, trường hợp mới nhất là sông Nhuệ, con sông vốn đã nhiễm bẩn từ lâu.

Không để lãng đi chuyện căn hộ cũ

Vào nhiều khu căn hộ cũ ở Hà Nội bây giờ, cả trong trung tâm nội đô và nhiều địa bàn bên ngoài tính theo các đường vành đai, càng thấy lo về mức độ xuống cấp, chắc đã phải dùng đến chữ “trầm trọng”, “tiềm ẩn nguy cơ rồi”.

“Thuận thiên” để bền vững

Bão đầu mùa sớm gây tác động lên một số địa bàn khu vực ven biển, miền núi và sâu trong đất liền, có hiện tượng sạt lở, nước suối dâng cao, chảy xiết, nước sông lớn dâng lên... Nhìn lại, một số trận mưa trong và sau đợt nắng gắt vừa qua, cũng đã gây ngập ở một số địa bàn gồm cả vùng cao và đô thị dưới đồng bằng… Đây là những tín hiệu cảnh báo đầu tiên phát đi từ mùa mưa bão 2026, sau nhiều năm thiên tai diễn biến bất thường.

Sao cho tái định cư đến nơi đến chốn

Những ngày này, khu tái định cư tại xã Thư Lâm (Hà Nội) dành cho người dân phường Hồng Hà (Hà Nội) chịu ảnh hưởng từ dự án xây dựng cầu Trần Hưng Đạo, cầu Tứ Liên được chú ý nhiều hơn. Bên các lô đất đã chia cùng phần vỉa hè và các đoạn đường nhựa nội khu đã làm xong, có một, hai ngôi nhà đang xây dựng.

Đi tìm... sạp báo

Người đàn ông ngoài 70 tuổi dựng xe trước số 30 phố Quang Trung (Hà Nội) rồi hỏi mua mấy tờ báo số cuối tuần có đăng bài viết về mình để đọc và tặng bạn bè. Trên bức tường phía trước quán nước treo dăm tờ báo khổ lớn, dưới mặt bàn là mấy cuốn tạp chí đặt cạnh ấm trà và những chiếc ghế nhựa dành cho khách.

Cùng người dân song hành với đổi mới

Làm tốt việc bồi thường, hỗ trợ tái định cư; xây dựng trước các khu tái định cư và đặc biệt phải bảo đảm đồng bộ, có hạ tầng, có dịch vụ, có điều kiện sinh kế…; bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân. Có như vậy thì mới có thể tạo được sự đồng thuận của người dân…

Thi cử sao cho... khỏe!

Đã không ít lần, trong dư luận có những băn khoăn và góp ý chân tình với việc tổ chức cho học sinh thi tốt nghiệp hoặc thi tuyển lên cấp mới vào dịp hè, đặc biệt vào những thời điểm được coi là cao điểm hoặc kéo dài của thời tiết cực đoan. Rất đáng suy nghĩ về điều này.

Giữ sông lớn như phần tự nhiên của đô thị

Có dịp đến một số dòng sông lớn bên các đô thị trung tâm, cả sông Hương gắn liền với thành phố Huế cổ kính hay sông Sài Gòn của thành phố “đầu tàu” phía nam, và dòng sông Hàn thoáng đãng giữa Đà Nẵng đang tươi mới, hiện đại, một cảm nhận chung là có nhiều nét tự nhiên còn đang được giữ gìn.

Cơ bản đã nhạt màu làng cổ!

Người viết bài này vừa đi qua chuỗi làng cổ từng là điểm ghé chân yên bình, đậm dáng nét truyền thống dọc theo sông Nhuệ. Đó là các thôn làng Mậu Lương, Hữu Hòa, Phú Diễn, Cự Đà… trước thuộc các quận, huyện phía “ngoài”, nay thuộc các phường, xã Kiến Hưng, Phú Lương, Đại Thanh, Bình Minh của Hà Nội.

Giá như có một lời hỏi han

Mấy ngày qua, câu chuyện người đàn ông ốm yếu được con gái thuê xe dịch vụ đưa đến một ngôi chùa ở Hải Phòng rồi lặng lẽ rời đi khiến nhiều người xót xa. Không ít người trách người con bất hiếu, nhẫn tâm bỏ cha giữa lúc tuổi già bệnh tật.

Đừng quên chỉnh trang những việc tưởng là nhỏ!

Nhiều “đại kế hoạch” đang được nghiên cứu triển khai trên địa bàn Hà Nội với ước muốn Thủ đô xanh, sạch, đẹp, văn minh hơn. Nhưng còn rất nhiều tồn đọng tưởng là nhỏ dường như đang có dấu hiệu bị bỏ qua.

“Cửa hẹp” vào lớp 10

Trong bữa cơm trưa nơi công sở, hai người phụ nữ nói chuyện về kỳ thi vào lớp 10. Câu chuyện bắt đầu bằng câu hỏi “Chị đã cho con học thêm ở đâu?”.

Giữ nếp văn minh, mở lối cộng sinh vỉa hè

Việc làm nghiêm giải tỏa vỉa hè, lề đường ở Hà Nội đang cho kết quả thấy rõ. Hè thoáng, lối đi lại thông hơn. Người đi bộ, du khách bớt phải đi xuống đường hay “luồn lách” trên chính mặt hè vốn được dành cho mình.

Khuyến đọc cách nào thời “số hóa”?

Câu chuyện văn hóa đọc được nhắc nhiều hơn qua các diễn đàn, hội sách, tọa đàm. Sau những sự kiện ấy, một câu hỏi được đặt ra: Chúng ta nên khuyến đọc theo cách nào, khi đời sống đọc đã thay đổi rất nhanh?

Giao thông công cộng phải hút khách hơn nữa

Có đi xe bus ở Hà Nội mới thấy bây giờ tình hình chung đã khá hơn trước. Vào bến “to”, khách có vị trí đợi riêng, an toàn. Không gian bến bãi giờ cũng được vệ sinh sạch sẽ hơn, đỡ bụi bặm, mùi mẽ nôn nao, cáu bẩn như ngày trước.