Đẩy mạnh hoạt động nghiên cứu khoa học, kỹ thuật trong học sinh trung học

Với mục tiêu đổi mới cách dạy và học theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, từ năm học 2011 - 2012, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD và ĐT) đã triển khai hoạt động nghiên cứu khoa học và hằng năm tổ chức cuộc thi khoa học, kỹ thuật (KH, KT) cấp quốc gia dành cho học sinh trung học. Khi tham dự các cuộc thi, triển lãm sáng tạo khoa học của khu vực và quốc tế, học sinh Việt Nam đạt nhiều giải thưởng, huy chương.

Học sinh Hoàng Việt Phúc (người thứ năm từ trái qua), Trường THPT chuyên Lào Cai nhận Giải nhất Cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh trung học năm học 2020 - 2021.
Học sinh Hoàng Việt Phúc (người thứ năm từ trái qua), Trường THPT chuyên Lào Cai nhận Giải nhất Cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh trung học năm học 2020 - 2021.

Thời gian qua, ngành GD và ĐT tỉnh Lào Cai chú trọng hoạt động nghiên cứu KH, KT dành cho học sinh trung học. Theo Phó Giám đốc Sở GD và ĐT Lào Cai Đỗ Minh Tâm, ngay từ đầu năm học, các phòng GD và ĐT, các trường THPT đã triển khai thực hiện hoạt động nghiên cứu khoa học cho học sinh. Một số đơn vị đã phát triển mạnh phong trào nghiên cứu khoa học cho học sinh, đưa hoạt động này trở thành hoạt động quan trọng trong đổi mới giáo dục. Nhiều câu lạc bộ nghiên cứu khoa học được hình thành và phát triển, gắn với hoạt động của câu lạc bộ giáo dục STEM. Các hoạt động thi KH, KT cấp trường, cấp huyện diễn ra sôi nổi, tạo sân chơi trí tuệ và cơ hội giao lưu cho học sinh trung học. Năm học 2020 - 2021, hoạt động nghiên cứu khoa học trong học sinh trung học tại tỉnh Lào Cai đã góp phần quan trọng thúc đẩy đổi mới phương pháp dạy học, hình thức dạy học và kiểm tra, đánh giá theo định hướng phát triển năng lực học sinh và trở thành phong trào mạnh mẽ trong các trường trung học. Điển hình như: Phòng GD và ĐT huyện Bảo Yên, Văn Bàn, TP Lào Cai; Trường THPT số 1 Bảo Yên, số 1 Bảo Thắng, số 2 Bảo Yên, THPT chuyên, số 1 Văn Bàn, số 3 Lào Cai… Nhiều dự án dự thi của học sinh xuất phát từ những vấn đề đặt ra trong thực tiễn cuộc sống, có ý nghĩa nhân văn sâu sắc, góp phần bảo vệ môi trường, giữ gìn phong tục, tập quán và bản sắc văn hóa dân tộc... Đặc biệt, một số dự án có tính thời sự nhằm góp phần phòng, chống dịch Covid-19; khắc phục khó khăn trong học tập trực tuyến…

Thầy giáo Ngô Thanh Xuân, Phó Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Lào Cai cho biết, liên tiếp trong các năm từ 2019 đến 2021, trường là đơn vị đứng đầu toàn quốc về số giải dự thi nghiên cứu khoa học cấp quốc gia với hai giải nhất và hai giải nhì. Đặc biệt, năm 2021 dự án nghiên cứu “Khó khăn tâm lý trong học tập trực tuyến của học sinh THPT” của hai học sinh Hoàng Việt Phúc và Vũ Phương Mai được chọn là một trong bảy dự án của Việt Nam tham dự Hội thi KH, KT quốc tế năm 2021 tại Mỹ bằng hình thức trực tuyến và đoạt giải đặc biệt do các tổ chức khoa học - công nghệ và doanh nghiệp trao tặng. Để có được những kết quả nêu trên, nhà trường luôn coi hoạt động nghiên cứu khoa học là nhiệm vụ trọng tâm. Đồng thời, nâng cao nhận thức cho giáo viên, học sinh và cha, mẹ học sinh tầm quan trọng và lợi ích của học sinh khi tham gia vào nghiên cứu khoa học. Mục đích không chỉ là các giải thưởng nhận được qua các cuộc thi, mà thông qua hoạt động này, học sinh được học tập, trải nghiệm và trưởng thành hơn về khả năng tư duy, phản biện, kỹ năng làm việc theo nhóm, viết báo cáo, trình bày, thuyết trình.

Học sinh Hoàng Việt Phúc, Trường THPT chuyên Lào Cai cho biết, dự án “Khó khăn tâm lý trong học tập trực tuyến của học sinh THPT” đoạt giải đặc biệt tại Hội thi KH, KT quốc tế năm 2021 được nhóm nghiên cứu hướng tới trong xu thế phát triển trường học thông minh và hội nhập quốc tế. Trước tình hình dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, học trực tuyến đã trở thành xu hướng tất yếu, xóa mọi ranh giới địa lý, những bất lợi về thời gian, địa điểm học và chi phí cho đào tạo. Việc học tập trực tuyến đã đặt ra yêu cầu thay đổi và thích ứng từ phía người học và đó cũng là động lực để nhóm triển khai dự án nghiên cứu.

Thứ trưởng Bộ GD và ĐT Nguyễn Hữu Độ cho biết, để đổi mới cách dạy và học theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, từ năm học 2011 - 2012,  Bộ GD và ĐT đã triển khai hoạt động nghiên cứu khoa học và tổ chức thường niên cuộc thi KH, KT cấp quốc gia dành cho học sinh trung học. Cuộc thi đã thu hút hàng nghìn học sinh của các tỉnh, thành phố tham gia tranh tài ở các cấp. Liên tục tám năm qua, từ năm 2012 đến nay, đoàn học sinh Việt Nam dự thi KH, KT cấp quốc tế đều đạt giải. Kết quả này đã khẳng định vị thế và khả năng nghiên cứu KH, KT của học sinh Việt Nam trên đấu trường quốc tế. Đây cũng là hoạt động góp phần đổi mới hình thức tổ chức dạy học và kiểm tra đánh giá theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất của học sinh; thực hiện giáo dục tích hợp: Khoa học - Công nghệ - Kỹ thuật - Toán. Đồng thời, khuyến khích sự tham gia hỗ trợ của các cơ sở giáo dục đại học, cao đẳng, cơ sở nghiên cứu, doanh nghiệp… đối với hoạt động nghiên cứu KH, KT của học sinh.

Có thể bạn quan tâm

Một trong 4 ưu tiên của giáo dục Việt Nam trong quá trình chuyển đổi số là đẩy mạnh hợp tác quốc tế. Trong ảnh: Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cùng các đại biểu tại Triển lãm Giáo dục và công nghệ giáo dục. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

Bốn ưu tiên của giáo dục và đào tạo trong quá trình chuyển đổi số

Trong bối cảnh công nghệ số và AI mở ra những cơ hội rất lớn cho giáo dục, nhưng đồng thời đặt ra các thách thức, đòi hỏi người học, người thầy, nhà trường và cả hệ thống giáo dục cũng phải chuyển đổi để không chỉ thích ứng mà còn từng bước làm chủ, định hướng việc sử dụng AI vì sự phát triển của con người.

Các học viên lớp xóa mù chữ ở bản Làng Sáng (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Quản lý bằng dữ liệu với giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ, bảo đảm quyền học tập của người dân

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang xây dựng quy định về điều kiện bảo đảm, quy trình kiểm tra công nhận đạt chuẩn giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ với quan điểm xuyên suốt là bảo đảm quyền học tập của người dân, quản lý dựa trên dữ liệu, nâng cao trách nhiệm trong tổ chức thực hiện, duy trì kết quả giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ.

Ký kết Bản ghi nhớ về hợp tác giáo dục giữa Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Chính phủ Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

24 biên bản hợp tác được trao tại Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số

Trong khuôn khổ Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số, 24 biên bản ghi nhớ (MOU) giữa các cơ quan quản lý giáo dục, cơ sở giáo dục, tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam với các đối tác quốc tế đã được ký kết. Nội dung hợp tác tập trung vào đào tạo, nghiên cứu khoa học, phát triển nguồn nhân lực, giáo dục nghề nghiệp.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: NH)

Đẩy mạnh nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực sức khỏe

Sáng 9/10, tại Hà Nội, Trường đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội tổ chức khai mạc Hội nghị Khoa học sức khỏe với chủ đề “Chăm sóc sức khỏe toàn diện trong kỷ nguyên số”. Hội nghị diễn ra trong hai ngày 9 và 10/10 với 59 báo cáo khoa học thuộc các lĩnh vực y khoa, răng-hàm-mặt, dược và điều dưỡng.

Sinh viên Học viện Ngân hàng trao đổi, thảo luận trong giờ học. (Ảnh: HVNH)

Gắn đào tạo đại học với nhu cầu doanh nghiệp

Nhiều cơ sở giáo dục đại học đang đưa doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào đào tạo, từ xác định nhu cầu nhân lực, xây dựng chương trình đến thực hành, nghiên cứu. Qua đó, liên kết Nhà nước-nhà trường-doanh nghiệp từng bước đi vào thực chất, gắn đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo với nhu cầu thị trường.

Các cơ sở giáo dục và đào tạo của Việt Nam tích cực thúc đẩy hợp tác quốc tế và hội nhập giáo dục, mở rộng quan hệ giữa với các cơ sở đại học, tổ chức giáo dục quốc tế. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

Các cơ sở giáo dục tích cực kết nối, mở rộng hợp tác, học hỏi kinh nghiệm quốc tế

Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số mở ra không gian kết nối các doanh nghiệp công nghệ, cơ sở đại học, tổ chức giáo dục, các đơn vị phát triển giải pháp. Nhiều hoạt động ký kết, hợp tác đã được thực hiện, góp phần mở rộng mạng lưới hợp tác giữa các cơ sở giáo dục, doanh nghiệp trong nước với đối tác quốc tế.

Phiên hội thảo chuyên đề Giáo dục phổ thông. (Ảnh: Bộ Giáo dục và Đào tạo)

Giá trị của AI phải được chứng minh bằng kết quả học tập

AI đang thay đổi cách dạy học và vận hành nhà trường, nhưng số hóa nhiều hơn chưa đồng nghĩa học sinh học tốt hơn. Tại Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số, ngày 8-9/10 tại Hà Nội, các chuyên gia nhấn mạnh giá trị của AI cần được kiểm chứng qua sự tiến bộ về kiến thức, tư duy và năng lực tự học của học sinh.

Quang cảnh tọa đàm chuyên gia “Định hình chân dung nhân tài thời đại 4.0” diễn ra chiều 8/10, trong khuôn khổ IECEE 2026. (Ảnh: BUV)

Trí tuệ nhân tạo làm thay đổi tiêu chí tuyển dụng đối với sinh viên mới tốt nghiệp

Không chỉ đòi hỏi kiến thức chuyên môn, doanh nghiệp ngày càng chú trọng khả năng ứng dụng công nghệ, giải quyết vấn đề, quản lý thời gian, giao tiếp và thích ứng của sinh viên mới tốt nghiệp. Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo (AI) đang bắt đầu làm thay đổi tiêu chí tuyển dụng ở nhiều vị trí việc làm.

Hội thảo quy tụ nhiều học giả, chuyên gia, nhà nghiên cứu và học viên cao học, nghiên cứu sinh trong nước và quốc tế. (Ảnh: FTU)

Hoàn thiện hệ sinh thái đào tạo sau đại học chuẩn quốc tế

Ngày 8/10, tại Hà Nội, Trường đại học Ngoại thương tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế dành cho người học sau đại học (ICGE 2026) với chủ đề "Tái định hình hợp tác trong một thế giới phân mảnh: Bằng chứng từ các doanh nghiệp, thị trường và chính sách".

Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số sáng khai mạc sáng 8/10. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

Giáo dục trong kỷ nguyên số: Hợp tác để làm chủ công nghệ, phát triển con người

Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số tạo diễn đàn thúc đẩy hợp tác quốc tế và hội nhập giáo dục; mở rộng quan hệ giữa các cơ sở giáo dục Việt Nam và các tổ chức giáo dục quốc tế; chia sẻ mô hình, phương pháp và công nghệ đổi mới sáng tạo trong giảng dạy, học tập và quản trị.

Thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ và AI trong trường học

Thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ và AI trong trường học

Hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia (10/10) và Tuần lễ học tập suốt đời năm 2026, sáng 8/10, Ngày hội khoa học và công nghệ cho học sinh phổ thông phường Vĩnh Hưng (Hà Nội) đã được tổ chức tại Trường tiểu học và THCS Vĩnh Hưng với sự tham gia của gần 1.000 học sinh.