Khoảng 1 tháng nay, ông N.V.T. (49 tuổi, Hà Nội) xuất hiện tình trạng đau ngực sau xương ức khi gắng sức, giảm khi nghỉ ngơi. Bệnh nhân có tiền sử hút thuốc lào, thuốc lá. Lo lắng cho sức khỏe, ông T. đến Bệnh viện đa khoa Medlatec thăm khám.
Thăm khám lâm sàng và làm một số xét nghiệm, thăm dò chức năng như: chụp X-quang tim phổi, điện tim, xét nghiệm men tim… các chỉ số của bệnh nhân đều trong giới hạn bình thường. Do các triệu chứng và xét nghiệm đều chưa rõ ràng, bác sĩ đã chỉ định thêm chụp cắt lớp vi tính mạch vành tim (CTA) để làm rõ hơn chẩn đoán.
Kết quả chụp cho thấy, một bất thường bẩm sinh hiếm gặp của động mạch vành nuôi cơ tim: bệnh động mạch vành đơn (Single coronary artery) - type LII-B.
Với bất thường này, hai nhánh động mạch vành trái và động mạch vành phải của bệnh nhân xuất phát chung từ một gốc thay vì xuất phát ở hai vị trí riêng biệt, đồng thời bị kẹp giữa thân động mạch phổi và gốc động mạch chủ, khiến cho chúng bị hẹp bẩm sinh. Cụ thể ở ca bệnh này, nhánh động mạch vành phải bị hẹp khoảng 45% đường kính.
Theo bác sĩ chuyên khoa I Trần Văn Thụ - Phó Giám đốc Hệ thống Chẩn đoán hình ảnh Medlatec, tim bình thường có hai nhánh động mạch vành trái và phải xuất phát từ hai vị trí khác nhau tại xoang vành của động mạch chủ, từ đó sẽ dẫn máu đi nuôi cơ tim.
Khi bị bất thường bẩm sinh động mạch vành đơn, tức là chỉ có một gốc động mạch vành chung xuất phát từ xoang vành và phân ra các nhánh động mạch vành phải và trái đi nuôi toàn bộ tim.
Đây là một dị tật bẩm sinh hiếm, chỉ gặp dưới 0,05% dân số. Trong đó, type LII-B (phân loại Lipton) là biến thể có đường đi nguy cơ cao, khi động mạch vành phải xuất phát từ xoang Valsalva trái và chạy giữa động mạch chủ - thân động mạch phổi, dễ gây thiếu máu cơ tim và đột tử, đặc biệt khi gắng sức.
Bác sĩ chuyên khoa I Trần Văn Thụ cho hay, trong chẩn đoán bệnh động mạch vành đơn, chụp cắt lớp vi tính động mạch vành bằng máy CT 128 dãy là phương pháp chẩn đoán tối ưu, giúp xác định chính xác vị trí lỗ xuất phát và đường đi của động mạch vành; đánh giá mức độ hẹp lòng mạch và mối tương quan không gian với các mạch lớn; hỗ trợ lập kế hoạch điều trị (nội khoa hoặc phẫu thuật).
Nếu đường đi của nhánh mạch thuận lợi, máu vẫn tưới tim tốt thì không cần điều trị, chỉ cần theo dõi. Trường hợp có triệu chứng hoặc đường đi mạch nguy hiểm, cân nhắc phẫu thuật tái tạo lỗ xuất phát hoặc chuyển vị.
Bác sĩ cho biết thêm, phần lớn bệnh động mạch vành đơn được phát hiện tình cờ, khi người bệnh đi chụp cắt lớp vi tính động mạch vành do nghi ngờ bệnh tim hoặc kiểm tra sức khỏe tổng quát. Do đó, người dân nên thường xuyên đi kiểm tra sức khỏe định kỳ 1-2 lần/năm hoặc khi thấy các triệu chứng như: đau tức ngực khi gắng sức, khó thở, mệt nhanh, chóng mặt… nên đến các cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời.
![[Video] Khám phá bên trong Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cơ sở Ninh Bình](https://cdn.nhandan.vn/images/3883af5deaaac3167e637b7d16f14779e6f22e8c2ba788d9e5c46e8ab4a4a4e274a9311cc4b84daf9726d7da0211f822e667d376bf869970b83bd2a9ea12e0ea/viet-duc.jpg.avif)
