Công bằng với người khuyết tật

Trụ sở Liên hợp quốc ở New York (Mỹ) chào đón hàng trăm người khuyết tật, đại diện các tổ chức phi chính phủ, đại sứ từ khắp nơi trên thế giới đến dự Hội nghị lần thứ 17 các quốc gia tham gia Công ước về Quyền của người khuyết tật (COSP17), diễn ra từ ngày 11 đến 13/6. Hàng loạt nội dung thảo luận mang tính thời sự, xoay quanh cả thách thức và cơ hội cho người khuyết tật tiếp tục khẳng định nỗ lực của cộng đồng quốc tế bảo đảm công bằng cho các nhóm đối tượng dễ bị tổn thương.
Ảnh: UNICEF
Ảnh: UNICEF

Có hiệu lực vào năm 2008, Công ước về Quyền của người khuyết tật đánh dấu cột mốc quan trọng trong nỗ lực thúc đẩy, bảo vệ và bảo đảm tất cả mọi người được hưởng đầy đủ và bình đẳng các quyền con người. Kể từ đó, Hội nghị các quốc gia tham gia Công ước về Quyền của người khuyết tật (COSP) được tổ chức hằng năm, giám sát thực thi hiệp ước mang tính bước ngoặt đã được 191 quốc gia thành viên Liên hợp quốc ký kết. Là cuộc họp toàn cầu lớn nhất tập trung vào quyền của người khuyết tật, COSP bảo đảm các quốc gia “giữ lời hứa” về quyền bình đẳng cho tất cả mọi người.

Khi mà thế giới đang dành nhiều quan tâm cho những điểm nóng xung đột và trí tuệ nhân tạo (AI), COSP17 cũng được thiết kế để không nằm ngoài guồng quay, với chương trình nghị sự tập trung vào các vấn đề về khủng hoảng nhân đạo, thảm họa khí hậu, cũng như những cơ hội và thách thức trong lĩnh vực việc làm, công nghệ mới. Báo cáo về những câu chuyện thành công, cùng những thách thức, các bên đề xuất giải pháp xóa bỏ những rào cản còn lại để người khuyết tật được hưởng đầy đủ mọi quyền con người.

Điều gì xảy ra khi bạn không thể nghe thấy tiếng bom trong vùng chiến sự, hoặc không thể di chuyển xe lăn để sơ tán khỏi lũ lụt? Câu hỏi đó bắt đầu cho những thảo luận về các trường hợp khẩn cấp nhân đạo. Dù không muốn, nhiều đại biểu phải thừa nhận, trong các tình huống đầy rủi ro, chẳng hạn xung đột vũ trang, thiên tai và thảm họa do khí hậu, những người khuyết tật thường bị “bỏ lại bên lề” khi lập kế hoạch cho các nỗ lực chuẩn bị, ứng phó và phục hồi.

Thật vậy, trong tuyên bố chung về khủng hoảng hiện tại ở Dải Gaza, các chuyên gia Liên hợp quốc cảnh báo, những người khuyết tật có nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm, suy dinh dưỡng và tử vong cao hơn, và mối nguy này ngày càng hiện hữu khi cơ sở hạ tầng dân sự ở Gaza sụp đổ. Trong bối cảnh đó, COSP17 tập trung vào nỗ lực mới để triển khai hiệu quả hơn giải pháp hỗ trợ nhóm người dễ bị tổn thương do thảm họa xung đột, khí hậu.

Với người khuyết tật, công việc thật sự quan trọng, giúp họ hòa nhập xã hội. Thực tế, nhận được hỗ trợ, những người mang khiếm khuyết vẫn gặp trở ngại khi tham gia thị trường việc làm. Luật mới được ban hành, cùng mạng lưới hỗ trợ người khuyết tật được thành lập ở nhiều quốc gia, song tại chính những nước đó, nhiều vấn đề vẫn tồn tại. Báo cáo toàn cầu hiện nay vẫn cho thấy tiến triển không đồng đều về việc làm cho người khuyết tật. Đó là lý do COSP17 đề xuất một loạt giải pháp dựa trên những nỗ lực đã được kiểm chứng, nhằm giúp người khuyết tật có thể đóng góp nhiều hơn cho gia đình, xã hội.

Những sự kiện như COSP giúp thế giới hiểu hơn về cuộc sống của người khuyết tật. Năm nay, hội nghị đi sâu vào cơ hội và thách thức từ chuyển đổi số, trong bối cảnh tiềm năng công nghệ mới đối với nhóm người dễ bị tổn thương đã được biết đến rộng rãi. Nhấn mạnh chuyển đổi số có thể giúp hiện thực hóa những thay đổi mà Công ước về Quyền của người khuyết tật mang lại, COSP17 tập trung vào các nỗ lực thúc đẩy đổi mới công nghệ, hướng tới tăng cường hòa nhập xã hội và trao quyền cho những người khuyết tật từ lớp học đến nơi làm việc.

Khoảng 1,3 tỷ người trên thế giới đang sống với ít nhất một dạng khuyết tật nhất định. Họ nằm trong số những nhóm người dễ bị tổn thương nhất, phải chịu đựng nghèo đói, thiệt thòi và phân biệt đối xử. Tuy nhiên, bằng lòng dũng cảm và quyết tâm, không ít câu chuyện tích cực về hành động và thái độ sống lạc quan, yêu đời tiếp tục truyền cảm hứng, nhắc nhở thế giới về những gì có thể đạt được khi người khuyết tật được hỗ trợ để phát huy tối đa tiềm năng. Khi chúng ta đoàn kết và tôn trọng sự đa dạng của những khiếm khuyết, những điều tuyệt vời sẽ tiếp tục diễn ra.

Có thể bạn quan tâm

Những người di cư tại một Trung tâm tiếp nhận người di cư trên đảo Lampedusa, hòn đảo cực nam của Italia. (Ảnh: Xinhua)

“Đê chắn sóng” di cư

Kiểm soát dòng người di cư từ lâu đã là chủ đề nhạy cảm, gây nhiều tranh cãi trên chính trường và luôn giữ vị trí quan trọng trong các chiến dịch tranh cử tại châu Âu. 

Công nhân làm việc tại một nhà máy lọc dầu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hạ nhiệt cơn sốt dầu mỏ

Xung đột leo thang ở Trung Đông đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào giai đoạn bất ổn nghiêm trọng, giá dầu tăng không ngừng còn nguồn cung bị co hẹp. Trong bối cảnh đó, nhiều quốc gia gấp rút xả kho dự trữ chiến lược nhằm hạ nhiệt cơn sốt “vàng đen”.

(Ảnh minh họa: Xinhua)

Cánh cửa khó mở

Thượng viện Mỹ lại vừa tiến hành bỏ phiếu về dự luật ngân sách cho Bộ An ninh nội địa (DHS), nhưng kết quả cũng chẳng khác những lần trước. Sự phản đối của phe Dân chủ tại Thượng viện khiến đảng Cộng hòa khó lòng mở cánh cửa ngân sách để giúp DHS nối lại hoạt động sau ba tuần tê liệt vì cạn kiệt ngân khố.

Hiện trường một vụ tấn công nhà tù ở Abuja, Nigeria. (Ảnh: Xinhua)

ECOWAS và nhiệm vụ không dễ hoàn tất trong triển khai lực lượng dự bị khu vực

Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) vừa nhất trí huy động lực lượng dự bị khu vực, với kế hoạch triển khai đợt đầu khoảng 2.000 binh sĩ trong năm 2026. Quyết định không mấy dễ dàng và cũng khá tốn kém của ECOWAS được kỳ vọng sẽ giúp ngăn ngừa làn sóng bạo lực và xung đột lan rộng ở Lục địa đen.

Những ngôi nhà tại tỉnh Nangarhar, Afghanistan bị phá hủy sau cuộc không kích của Pakistan, ngày 22/2. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước ngoặt nguy hiểm

Những tháng đầu năm 2026, những đốm lửa căng thẳng âm ỉ giữa các nước bất ngờ bùng phát thành ngọn lửa xung đột, có nguy cơ lan rộng . Khi những “lằn ranh đỏ” căng thẳng liên tục bị vượt qua, các tính toán lợi ích chiến lược lấn át lòng tin và thế giới đối mặt nhiều cuộc khủng hoảng, giải pháp ngoại giao càng trở nên cấp bách.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

EU vừa phải nỗ lực cân bằng giữa tự do hóa thương mại, vừa phải bảo vệ lợi ích của người nông dân

Ủy ban châu Âu (EC) vừa quyết định triển khai tạm thời Hiệp định thương mại tự do (FTA) với Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), bất chấp những thách thức pháp lý phải đối mặt. Động thái này cho thấy EU đang nỗ lực thực thi chiến lược đa dạng hóa đối tác, tăng cường tự chủ và củng cố chuỗi cung ứng.

Một bé gái đang lấy nước tại một trại người tị nạn nội địa (IDP) ở Mogadishu, thủ đô Somalia, năm 2017. (Ảnh: Xinhuanet)

Trách nhiệm nhân đạo

Liên minh châu Âu (EU) vừa công bố khoản viện trợ nhân đạo trị giá 63 triệu euro (hơn 74 triệu USD) cho Somalia. Gói tài chính dành cho những mảnh đời khốn khổ ở quốc gia Đông Phi nghèo đói thắp lên hy vọng cho người dân Somalia.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trình bày Thông điệp liên bang tại Tòa nhà Quốc hội ở Washington DC., ngày 24/2/2026. (Ảnh: whitehouse.gov)

Củng cố niềm tin

Không đơn thuần là bản tổng hợp thành tích chèo lái đất nước trong hơn 1 năm qua, Thông điệp Liên bang năm 2026 mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra được coi là chiến lược chính trị nhằm củng cố niềm tin của giới lãnh đạo và người dân vào các quyết sách của chính quyền, cũng như tái khẳng định các ưu tiên trong thời gian tới.

Cơ sở dự trữ khí đốt tự nhiên tại Zsana, Hungary. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vết rạn và chiếc van ống dẫn dầu

Cuộc xung đột tại Ukraine đã bước sang năm thứ 5 và vẫn chưa thấy tia hy vọng nào để chấm dứt. Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua nghị quyết kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức và vô điều kiện, nhưng cuộc xung đột kéo dài này lại bộc lộ những vết rạn nứt ngay trong lòng châu Âu.

Các tay súng và người ủng hộ lực lượng Houthi tại Yemen tham gia một cuộc tuần hành vũ trang phản đối Israel ở huyện Arhab, phía bắc thủ đô Sanaa, Yemen, ngày 3/11/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Vòng xoáy bất ổn ở Yemen

Chính phủ mới của Yemen vừa tổ chức cuộc họp nội các đầu tiên tại Aden, dưới sự chủ trì của Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Shayea Al-Zindani. Việc các bộ trưởng trở về nước đảm nhiệm công việc được xem là bước đi nhằm củng cố an ninh, khôi phục dịch vụ công và thúc đẩy ổn định kinh tế với sự hỗ trợ từ Saudi Arabia.

Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp Liên đoàn Arập (AL) và Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) ở Doha, Qatar ngày 15/9/2025. Ảnh: AA/TTXVN

Tăng cường kết nối khu vực

Mới đây các Bộ trưởng Giao thông vận tải thuộc Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã nhóm họp tại Thổ Nhĩ Kỳ để tìm biện pháp thúc đẩy hành lang đường sắt và đường bộ kết nối vùng Vịnh với châu Âu và châu Phi. Hội nghị đã phản ánh nỗ lực của OIC trong việc tăng cường kết nối khu vực, củng cố chuỗi cung ứng và logistics nhân đạo.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich 2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

“Mỏ neo” cho hòa bình tại Ukraine

Đề xuất từ phía Kiev tại Hội nghị An ninh Munich đã làm nóng trở lại câu hỏi cốt lõi về tương lai an ninh của Ukraine và cấu trúc ổn định tại châu Âu. Yêu cầu được bảo đảm an ninh tối thiểu 20 năm trước khi ký hòa ước không chỉ phản ánh nỗi lo của Kiev, mà còn là phép thử đối với mức độ cam kết dài hạn của phương Tây.

Hội nghị An ninh Munich 2024 khai mạc tại khách sạn Bayerischer Hof. (Nguồn: Mạng xã hội X)

Bài toán tự chủ chiến lược

Hội nghị An ninh Munich 2026, diễn ra từ ngày 13 đến 15/2, được dự báo là bị phủ bóng bởi mây đen căng thẳng do những chia rẽ, rạn nứt sâu sắc trong mối quan hệ đồng minh xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và châu Âu. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. (Ảnh: Xinhua)

Bức tranh hợp tác nhiều màu sắc

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vừa có chuyến thăm ngắn ngày tới Malaysia. Dù chỉ gói gọn trong hai ngày nhưng chuyến công du của nhà lãnh đạo quốc gia Nam Á được đánh giá là thành công hơn mong đợi, thổi luồng gió mới cho quan hệ Ấn Độ-Malaysia, đồng thời tô điểm thêm vào bức tranh hợp tác đa dạng và nhiều màu sắc của New Delhi.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc gặp ở Nhà Trắng, Washington, DC, ngày 13/2/2025. (Ảnh: XINHUA)

Phép thử từ thỏa thuận thương mại Ấn Độ-Mỹ

Thỏa thuận thương mại mới đạt được giữa Ấn Độ và Mỹ thoạt nhìn là một thỏa thuận “đôi bên cùng thắng”, giúp thúc đẩy quan hệ thương mại song phương. Thế nhưng, phía sau đó là những câu hỏi còn bỏ ngỏ, nhất là về mức độ cắt giảm nhập khẩu dầu từ Nga mà New Delhi sẽ thực hiện. 

Lực lượng an ninh Somalia được triển khai tại Thủ đô Mogadishu. Ảnh (tư liệu): THX/TTXVN

Điểm nóng trên “bản đồ an ninh” của Mỹ

Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Phi của Mỹ (AFRICOM), Tướng Michael Anderson lên tiếng cảnh báo về nguy cơ gia tăng các mối đe dọa từ hai nhóm khủng bố là tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) và Al-Qaeda, đặc biệt tại khu vực Sahel và Tây Phi.