Cồn Hô là một cù lao nhỏ nằm giữa dòng sông Cổ Chiên, cách thành phố Trà Vinh khoảng 15 km theo đường bộ và chỉ khoảng 5 phút di chuyển bằng đò từ bến đò xã Ðức Mỹ, huyện Càng Long. Nhìn từ xa, Cồn Hô là một dải xanh mướt, yên bình.
Ông Huỳnh Văn Nguyên, thường gọi là ông Hai Nguyên, một người cao tuổi, sống lâu năm ở Cồn Hô cho biết, tên gọi “Cồn Hô” xuất phát từ câu chuyện dân gian truyền miệng về một con cá hô khổng lồ chết trôi dạt vào cồn và được người dân tổ chức an táng, coi như là thần ngư bảo vệ vùng đất này. Còn nhìn từ trên cao, hoặc trên bản đồ, cồn có hình dạng giống như con cá hô. Về sau, mọi người gọi tắt là Cồn Hô (đúng ra là Cồn Cá Hô).
Cồn Hô có hệ sinh thái đa dạng, bao gồm các loại cây trái đặc sản như bưởi da xanh, dừa, mít, vú sữa, chuối sáp cùng các loại thủy sản nước ngọt như ốc, tôm, cá, lươn,... Ðó cũng là những đặc sản ẩm thực luôn hấp dẫn du khách trong các tour du lịch sinh thái tại đây. Người dân Cồn Hô còn nuôi gà thả vườn, tạo nên một khung cảnh thôn quê thuần nông gần gũi.
Cồn Hô hiện có 23 hộ dân sinh sống với 80 nhân khẩu. Trên cồn chỉ có con đường đê bằng đất kết nối các nhà với nhau, do đó, khi tham quan Cồn Hô, du khách chỉ có thể đi bộ.
Theo ông Hai Nguyên, người dân ở đây sống tình cảm, chan hòa. Các hộ dân xem nhau như người thân trong gia đình, luôn quan tâm giúp đỡ lẫn nhau. Vì thế, khi quyết định làm du lịch cải thiện đời sống, mọi người đều đồng lòng. Người dân tự đầu tư mọi thứ, có gì làm đó, hình thành nên mô hình du lịch sinh thái “tự thân”, vừa mang lại nguồn thu nhập, giúp nâng cao đời sống, vừa góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của địa phương.
Cồn Hô tổ chức các hoạt động nhẹ nhàng phục vụ du khách như chèo thuyền, bơi xuồng, câu cá, hái trái cây, hay ngâm chân thảo dược. Chị Châu Thị Phụng, chủ vườn thảo dược Hai Trải tại Cồn Hô cho biết, mỗi nhà sẽ làm một sản phẩm, nhà nào có thức gì thì góp thức đó.
“Lúc đầu tôi cũng lo. Gia đình tôi có bí quyết về thảo dược nên tôi đầu tư sản phẩm này. Nhờ làm du lịch mà cuộc sống của gia đình tôi tốt hơn trước. Ở đây, mỗi tháng cũng có hàng trăm khách đến, trong đó có nhiều đoàn khách quốc tế. Hoạt động du lịch ở cồn ngày càng được nhiều người biết đến hơn”, chị Phụng cho biết thêm.
Chiều xuống, một góc Cồn Hô lại rộn ràng với các hoạt động của nghề truyền thống như nấu rượu gạo ở lò rượu Tư Lập; thưởng thức những món ăn dân dã được chế biến từ nguyên liệu tươi ngon tại vườn, tạo nên một hương vị đặc biệt mà khó có nơi nào có được.
Một trong những trải nghiệm không thể bỏ qua khi đến đây là tham gia vào hoạt động dưới ánh sáng đèn dầu về đêm. Cồn Hô chưa có điện, khi trời sẩm tối, những ngọn đèn dầu được thắp, tạo nên một không gian vừa tịch mịch, huyền bí, vừa gần gũi.
Thả bộ trong ánh sáng le lói của đèn dầu, du khách sẽ cảm nhận được cảm giác trở về với đời sống từ thập niên 80 của thế kỷ 20. Bên ánh đèn dầu, những câu chuyện xa xưa của người dân sở tại và những câu vọng cổ ngân lên da diết càng làm cho du khách tạm quên đi thực tại.
Cô Quách Thị Bích Vân, một giáo viên đến từ tỉnh Bình Dương lần đầu trải nghiệm tại Cồn Hô, cho biết: “Về đây, không gian tách biệt, xa nhịp sống hối hả của phố thị. Khung cảnh gần gũi, thân thương làm tôi nhớ lại cảnh sống ở quê hồi tôi còn nhỏ. Tôi sẽ rủ bạn bè, gia đình mình đến đây, nhất là các cháu tôi, để biết được nét sinh hoạt của miền quê xưa”...
Dù chỉ mới được phát triển du lịch từ năm 2020, nhưng Cồn Hô đã nhanh chóng trở thành điểm đến thú vị, thu hút hàng chục nghìn lượt du khách trong và ngoài nước. Theo ông Lâm Hữu Phúc, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Trà Vinh, điểm du lịch sinh thái Cồn Hô đã được công nhận là điểm du lịch tiêu biểu của khu vực Ðồng bằng sông Cửu Long. Về Cồn Hô, du khách cảm thấy như được về lại mái nhà, xóm làng thân thương của những ngày xưa cũ.
Với thế mạnh về điều kiện tự nhiên, văn hóa dân tộc như Cồn Hô, tỉnh Trà Vinh tập trung phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng và du lịch văn hóa; đồng thời, tổ chức tập huấn cho các doanh nghiệp, cơ sở dịch vụ du lịch thực hành sản xuất sạch, thân thiện với môi trường tạo nên các sản phẩm mới lạ thu hút du khách...
