Muôn cách thoát nghèo

Cơ hội làm giàu từ cây dược liệu

Thời gian qua, tỉnh Bắc Kạn chú trọng đầu tư nguồn lực, khuyến khích, hỗ trợ người dân trồng cây dược liệu. Bước đầu, mô hình “cây làm giàu” mang lại thu nhập ổn định cho nhiều hộ dân.
Cán bộ Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Bắc Kạn kiểm tra việc thu thập giống loài sâm mới phát hiện tại huyện Ba Bể. (Ảnh NGUYỄN HÙNG)
Cán bộ Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Bắc Kạn kiểm tra việc thu thập giống loài sâm mới phát hiện tại huyện Ba Bể. (Ảnh NGUYỄN HÙNG)

Hơn một năm qua, anh Mông Văn Giới, ở thôn Nà Săm, xã Thượng Giáo, huyện Ba Bể bắt đầu quen với việc chăm sóc vườn cây cà gai leo. Khu ruộng bậc thang ở Nà Săm trước đây chỉ trồng lúa một vụ, ngô, phụ thuộc hoàn toàn vào mưa.

Nếu có mưa thì được mùa, không mưa thì mất mùa. Giờ đây, những diện tích này được thay bằng cây cà gai leo cho thu hoạch từ ba đến bốn đợt trong một năm. Cây cà gai leo đạt tiêu chuẩn GACP-WHO được trồng hoàn toàn bằng phương pháp hữu cơ, sử dụng chế phẩm sinh học, bắt sâu và nhổ cỏ bằng tay…

Theo anh Mông Văn Giới, người dân trong thôn tham gia trồng liên kết cây cà gai leo với Công ty TNHH một thành viên thương mại Đông Nam Việt (DONAVI).

Công ty hỗ trợ kéo đường dây dẫn nước tưới từ trên núi về; hỗ trợ giống cây, hướng dẫn kỹ thuật và bao tiêu sản phẩm với giá 4.000 đồng/kg tươi… Trung bình mỗi 1.000 m2, người dân có thể thu được từ 7 đến 10 triệu đồng trong một đợt thu hoạch, cao gấp nhiều lần so với trồng lúa, ngô. Điều này khiến người dân phấn khởi vì cây cà gai leo có đầu ra rất ổn định.

Với lợi thế về đất đai, tỉnh Bắc Kạn đã sớm quan tâm phát triển cây dược liệu. Năm 2019, tỉnh triển khai dự án “Ứng dụng khoa học và công nghệ trồng và bao tiêu sản phẩm cây cà gai leo tại tỉnh Bắc Kạn”.

Tháng 1/2024, khi nghiệm thu, tỉnh đánh giá dự án đã xác định vùng trồng, lựa chọn hộ tham gia thực hiện; lấy mẫu đất, mẫu nước đi phân tích đều bảo đảm đủ điều kiện thực hiện xây dựng mô hình trồng 10 ha cà gai leo tại Hợp tác xã Nông nghiệp sạch Tân Sơn (xã Tân Sơn, huyện Chợ Mới) và Hợp tác xã Trồng và chế biến dược liệu Bảo Châu (xã Văn Lang, huyện Na Rì).

Tại vùng trồng ở xã Văn Lang, huyện Na Rì, trên diện tích hơn 8 ha đã cho thu hoạch hơn 50 tấn cà gai leo. Tổng sản phẩm sau sấy khô được hơn 125 tấn, đạt 104% so với mục tiêu đề ra. Từ mô hình này, Hợp tác xã Trồng và chế biến dược liệu Bảo Châu đã sản xuất thành công các sản phẩm như: Cao cà gai leo, cao cà gai leo kết hợp một số thảo dược khác.

Theo anh Hoàng Văn Luân, Giám đốc Hợp tác xã, nhờ thụ hưởng sự hỗ trợ từ các chương trình, dự án hỗ trợ phát triển sản xuất của Nhà nước, đơn vị đã chế biến sâu, sử dụng, thu mua nguyên liệu chế biến thành các sản phẩm dưới dạng cao cô đặc như: Cao cà gai leo, cao gắm, hà thủ ô, xạ đen… Hợp tác xã liên kết với 20 hộ dân ở các xã Văn Lang, Sơn Thành, Trần Phú, Cư Lễ… trồng hơn 10 ha cây dược liệu.

Năm 2024, tỉnh Bắc Kạn đầu tư hơn 220 tỷ đồng bằng nguồn vốn của Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi và các nguồn vốn khác để trồng 150 ha dược liệu tại tám xã ở huyện Ba Bể; hình thành 70 ha vùng sản xuất tập trung ứng dụng công nghệ cao; phát triển mới 150 ha cho 18 loài dược liệu có giá trị kinh tế cao; hình thành ít nhất 10 hợp tác xã sản xuất và sơ chế dược liệu; liên kết và hỗ trợ ít nhất 1.000 người tham gia vào chuỗi sản xuất dược liệu, trong đó ít nhất 80% số hộ là đồng bào dân tộc thiểu số; giảm được tỷ lệ nghèo bền vững từ 3-5%/năm trong vùng dự án.

Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Bắc Kạn, vùng núi đá vôi lớn của tỉnh ở các huyện Ba Bể, Na Rì, Chợ Ðồn còn lưu giữ nhiều nguồn gien cây dược liệu quý hiếm như: Ba kích, hà thủ ô, đẳng sâm, thổ phục linh, kê huyết đằng, bình vôi...

Ðể “đánh thức” tiềm năng cây dược liệu, Bắc Kạn đã ban hành Nghị quyết số 01/2022/NQ-HÐND ngày 27/4/2022 của Hội đồng nhân dân tỉnh, có quy định các mức hỗ trợ cho tổ chức, cá nhân khi tham gia sản xuất, chế biến, kinh doanh dược liệu. Nhờ đó đến nay, toàn tỉnh trồng được 529 ha dược liệu, đạt 96% mục tiêu kế hoạch phát triển cây dược liệu giai đoạn 2021-2025.

Giai đoạn 2022-2025, toàn tỉnh có 14 dự án được đưa vào danh mục liên kết, sản xuất, chế biến dược liệu. Thời gian tới, tỉnh sẽ tiếp tục vận dụng các chính sách linh hoạt, kêu gọi các tổ chức kinh tế, doanh nghiệp, cá nhân tham gia trồng, sản xuất, chế biến dược liệu. Tỉnh phấn đấu đến năm 2025 sẽ đạt khoảng 545 ha cây dược liệu, trong đó, 345 ha trồng theo hình thức thâm canh và 200 ha trồng dưới tán rừng, tạo ra 1.600 tấn dược liệu khô.

Có thể bạn quan tâm

Anh Trần Văn Hòa (xã Hữu Lũng) chăm sóc cây giống hoàng đàn tuyết.

Làm giàu từ giống cây quý

Khát vọng làm giàu từ chính sản vật quê hương đã trở thành nguồn động lực thôi thúc anh Trần Văn Hòa, xã Hữu Lũng (Lạng Sơn) quyết tâm “hồi sinh” giống cây hoàng đàn tuyết từng đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Vườn ươm cây của anh mang lại giá trị kinh tế cao, tạo sinh kế bền vững cho người dân trong tỉnh.

Cây quế đang trở thành cây làm giàu của bà con xã Trung Sơn.

Cây thoát nghèo ở Trung Sơn

Trên những sườn đồi nối tiếp nhau, mầu xanh thẫm của rừng quế trải dài, thẳng tắp, vươn lên giữa đại ngàn. Hương quế dìu dịu theo gió lan tỏa khắp không gian, không chỉ mang theo hơi thở của núi rừng mà còn mang đến một hướng phát triển kinh tế bền vững cho bà con xã Trung Sơn.

Nhiều phụ nữ trong bản Na Sang, xã Núa Ngam có thêm nguồn thu bằng các sản phẩm thổ cẩm được dệt thủ công.

Những tấm gương phụ nữ khởi nghiệp thành công

Không cam chịu hoàn cảnh cùng sự khắc nghiệt của thiên nhiên, nhiều phụ nữ dân tộc thiểu số ở Điện Biên đã chủ động nắm bắt cơ hội, tận dụng hiệu quả nguồn vốn hỗ trợ của Hội Liên hiệp Phụ nữ để khởi nghiệp, phát triển kinh tế. Qua đó từng bước làm chủ sinh kế, khẳng định vị thế trong gia đình và xã hội.

Mô hình sinh kế giúp nhiều người dân miền núi phía tây Quảng Ngãi nâng cao thu nhập.

Tháo gỡ vướng mắc, tạo đà giảm nghèo bền vững

Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, Chương trình Mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025 đã trở thành một trong những động lực quan trọng và đến nay đạt nhiều kết quả tích cực. Song, bên cạnh những thành tựu, hành trình giảm nghèo vẫn đối diện không ít khó khăn, thách thức.

Cán bộ chiến sĩ biên phòng giúp đỡ xây sửa nhà cho người dân.

Dấu ấn giảm nghèo ở Lạng Sơn

Những năm qua, công tác giảm nghèo trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn được quan tâm, thực hiện đồng bộ, kịp thời, mang lại cuộc sống ấm no cho nhiều hộ nghèo, hộ cận nghèo.

Tiểu dự án Cải thiện dinh dưỡng góp phần giảm suy dinh dưỡng thấp còi và nâng cao sức khỏe, thể chất cho trẻ em.

Cải thiện dinh dưỡng trong hành trình giảm nghèo bền vững

Từ khi triển khai Chương trình Mục tiêu Quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025, Tiểu dự án Cải thiện dinh dưỡng tạo ra những thay đổi tích cực trong đời sống người dân vùng khó khăn, góp phần quan trọng vào việc giảm nghèo đa chiều và phát triển bền vững, hướng tới mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Trồng cà phê giúp nhiều hộ dân thoát nghèo.

Hiệu quả công tác giảm nghèo ở Điện Biên

Những kết quả tích cực triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025 tại Điện Biên đã góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của người nghèo và đồng bào dân tộc thiểu số, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội trên địa bàn tỉnh.

Nhiều hộ dân nỗ lực chăn nuôi, vươn lên làm giàu, thoát nghèo.

Đa dạng hóa mô hình sinh kế, triển khai kịp thời chính sách hỗ trợ

Sau gần 5 năm thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia Giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025, tỉnh Phú Thọ cơ bản đã hoàn thành mục tiêu đề ra; các chính sách hỗ trợ người nghèo được thực hiện kịp thời, đúng đối tượng. Diện mạo các làng quê, thôn bản có nhiều thay đổi, đời sống người dân từng bước được cải thiện và nâng cao.

Nông dân xã Quài Tở thu hái cà-phê chín đỏ trên vườn cây đầu dòng.

Mùa cà-phê chín đỏ dưới chân đèo Pha Đin

Sau hơn 10 năm gắn bó và kiên trì chăm bẵm vun gốc, năm nay người dân trồng cà-phê ở xã Quài Tở, tỉnh Điện Biên đã đón mùa quả ngọt. Cà-phê Quài Tở được mùa, được giá đã xua đi vất vả, nhọc nhằn của người nông dân dưới chân đèo Pha Đin.

Giữ bản sắc để phát triển du lịch bền vững

Giữ bản sắc để phát triển du lịch bền vững

Trong bối cảnh du lịch toàn cầu chuyển mạnh sang giá trị bản địa và trải nghiệm chân thực, văn hóa các dân tộc thiểu số Việt Nam đang nổi lên như nguồn lực đặc biệt quan trọng cho phát triển bền vững.

Mô hình tắm lá thuốc của người Dao xã Tả Phìn mang lại thu nhập ổn định cho chị em phụ nữ.

Chuyện giảm nghèo bền vững ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Là tỉnh miền núi với hơn 30 dân tộc anh em cùng chung sống, trong đó phần lớn là đồng bào các dân tộc thiểu số sinh sống ở vùng cao, biên giới, đời sống còn nhiều khó khăn, tuy nhiên, nhờ những chính sách đặc thù của Đảng, Nhà nước, cùng sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị ở địa phương.

Miến dong Bản Xèo được du khách ưa chuộng.

Cây dong riềng xóa nghèo ở Bản Xèo

Từ chỗ chỉ là cây trồng có diện tích nhỏ lẻ, đến nay, cây dong riềng đã phát triển mạnh, trở thành cây trồng chủ lực góp phần quan trọng phát triển kinh tế địa phương, nâng cao thu nhập cho người dân xã vùng cao Bản Xèo, tỉnh Lào Cai.

Ông Hoàng Văn Nam kiểm tra chất lượng quả dẻ để lấy hạt.

Khi mái nhà đủ vững, cây dẻ sẽ ra hạt

Sau khi sáp nhập ngày 1/7, xã Chợ Mới, tỉnh Thái Nguyên đang khởi đầu một hành trình mới với những chính sách giảm nghèo đồng bộ. Đó là tập trung tạo lập "bệ đỡ" vững chắc thông qua các mô hình sinh kế bền vững và các chính sách an sinh thiết thực, giúp người dân tự lực vươn lên.

Mô hình trồng bí xanh thơm mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho người dân xã Văn Bàn.

Làm giàu từ trồng bí xanh thơm

Thời gian gần đây, mô hình trồng bí xanh thơm của người dân xã Văn Bàn (tỉnh Lào Cai) đã trở thành điểm sáng tại địa phương, mở ra hướng phát triển mới cho nông sản. Từ những thử nghiệm ban đầu, cây bí xanh thơm nhanh chóng chứng minh hiệu quả, giúp người dân tăng thu nhập, cải thiện đời sống.

Ông Mùa A Giàng chăm sóc đàn gia cầm của gia đình.

Lan tỏa tinh thần vượt khó, vươn lên thoát nghèo

Không khi nào nguôi nghĩ về khát vọng làm giàu chính đáng trên vùng đất quê hương chính là động lực thôi thúc ông Mùa A Giàng ở bản Nậm Chim, xã Si Pa Phìn (tỉnh Điện Biên) vươn lên, chăm chỉ làm ăn, học hỏi và áp dụng khoa học-kỹ thuật. 

Trang trại chăn nuôi lợn an toàn sinh học của gia đình ông Nguyễn Văn Toàn.

Làm giàu từ chăn nuôi an toàn sinh học

Ông Nguyễn Văn Toàn, 61 tuổi ở khu 7, xã Hy Cương, tỉnh Phú Thọ là một trong 63 gương nông dân Việt Nam xuất sắc. Trang trại nuôi lợn an toàn sinh học rộng hàng nghìn mét vuông, trị giá hàng chục tỷ đồng đang được ông đầu tư mở rộng.

Đóng gói sản phẩm tại Hợp tác xã nông nghiệp Tân Thành. (Ảnh: TUẤN SƠN)

Cách làm hay ở Tân Thành

Từ cây nghệ, loài cây trồng quen thuộc nơi vùng đất khó, Hợp tác xã Nông nghiệp Tân Thành, thôn Tân Thành, phường Bắc Kạn (Thái Nguyên) đã cùng với bà con đồng bào dân tộc thiểu số xây dựng được chuỗi liên kết sản xuất nghệ củ bền vững, mang lại giá trị kinh tế cao.

Cây hồi trở thành cây trồng chủ lực để xóa nghèo tại xã Đường Hồng.

Cây xóa nghèo của đồng bào vùng cao

Năm 2009, một lão nông đã mạnh dạn đưa cây hồi về trồng thử nghiệm tại xã Đường Hồng, tỉnh Tuyên Quang. Không ngờ loại cây này lại hợp với khí hậu, thổ nhưỡng địa phương, sinh trưởng tốt và mang lại thu nhập khá. Từ một hộ trồng thử nghiệm ban đầu, đến nay loại cây này đã trở thành cây xóa nghèo của người dân nơi đây.

Anh Trần Văn Cháng bên sản phẩm quế hữu cơ chuẩn bị xuất bán.

Người tiên phong đưa cây quế Viễn Sơn vươn xa

Đến Viễn Sơn, xã Xuân Ái, tỉnh Lào Cai, vùng đất bạt ngàn cây quế được trồng từ chân khe suối, vươn cao lên các đỉnh đồi, phóng ngút tầm mắt chỉ thấy một mầu xanh đậm của rừng quế. Về Khe Dứa, chúng tôi tìm gặp anh Trần Văn Cháng, chủ nhân của rừng quế hơn 20 ha, là Giám đốc Hợp tác xã Cháng Quế gồm 39 xã viên.

Ông Voòng Cá Lành (đứng giữa) chia sẻ về sự thành công của Hợp tác xã Voòng Dính, tỉnh Lai Châu trong việc sản xuất cây giống lâm nghiệp.

Điểm tựa về vốn cho nông nghiệp

Nhờ nguồn vốn tín dụng ưu đãi từ Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (Agribank) chi nhánh Lai Châu, nhiều hộ dân, hợp tác xã và doanh nghiệp đã mạnh dạn mở rộng sản xuất, tạo việc làm ổn định, nâng cao thu nhập và góp phần đưa nông nghiệp địa phương phát triển.

Đồng bào Dao thôn Phiêng Phàng, xã Cao Minh thu hoạch lúa Nếp Tài. (Ảnh MA NINH)

Tạo sinh kế nhờ cây trồng đặc sản

Sau hợp nhất, bên cạnh những dư địa lớn đã được mở ra, tỉnh Thái Nguyên mới cũng đang sở hữu nhiều cây trồng đặc sản, có thương hiệu. Đây là điều kiện thuận lợi để tạo sinh kế bền vững cho người dân. Tỉnh đang tập trung ban hành cơ chế, chính sách hỗ trợ để mở rộng các vùng trồng cây đặc sản.

Cán bộ kỹ thuật Hợp tác xã Nông lâm nghiệp tổng hợp Ngọc Sơn kiểm tra chất lượng củ nghệ trước khi thu hoạch, chế biến.

Làm giàu từ mô hình trồng nghệ

Hàng chục năm nay, nhiều hộ dân ở các xã vùng cao Minh Ngọc, Minh Sơn của tỉnh Tuyên Quang có nguồn thu nhập ổn định từ cây nghệ. Đây là kết quả từ mô hình liên kết sản xuất tinh bột nghệ giữa Hợp tác xã Nông lâm nghiệp tổng hợp Ngọc Sơn và người dân.

Người dân thu hoạch tại vườn lê xã Mường Hum.

Lê ngọt ở Mường Hum

Cứ vào dịp tháng 7 hằng năm, khi những cánh đồng lúa vùng cao bắt đầu vươn mầm xanh cũng là lúc đồng bào các dân tộc xã Mường Hum, tỉnh Lào Cai nô nức bước vào mùa thu hoạch quả lê chín mọng.