Cải cách thủ tục hải quan theo hướng thực chất, giảm chi phí cho doanh nghiệp

Theo ông Trần Đức Hùng, Phó Cục trưởng Cục Hải quan, ngành Hải quan đang tập trung xây dựng hệ thống công nghệ thông tin thực hiện Hải quan số thay thế hệ thống VNACCS/VCIS hiện hành. Cùng với đó, nhiều giải pháp cải cách thủ tục hành chính và hiện đại hóa quản lý đang được triển khai đồng bộ.

Nhiều giải pháp hiện đại hóa hải quan đang được triển khai nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và hỗ trợ doanh nghiệp.
Nhiều giải pháp hiện đại hóa hải quan đang được triển khai nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và hỗ trợ doanh nghiệp.

Hải quan số là trọng tâm của cải cách

Xây dựng Hải quan số thay thế hệ thống VNACCS/VCIS, mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia, thí điểm thông quan tập trung và cắt giảm 66 thủ tục hành chính là những chuyển động đáng chú ý của ngành hải quan trong những tháng đầu năm 2026.

Trao đổi với báo chí ngày 9/6, ông Trần Đức Hùng, Phó Cục trưởng Cục Hải quan cho biết, ngành hải quan đang xây dựng hệ thống công nghệ thông tin thực hiện Hải quan số để thay thế hệ thống VNACCS/VCIS hiện hành. Đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong quá trình thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Theo ông Hùng, việc xây dựng Hải quan số không chỉ là thay đổi về công nghệ, mà còn là cơ sở để đổi mới quy trình quản lý, xử lý thủ tục hải quan, tăng tính kết nối dữ liệu và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Từ đầu năm 2026, Cục Hải quan đã kiện toàn Ban Chỉ đạo, ban hành kế hoạch phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số năm 2026. Trong đó, nhiệm vụ được đặt ra là tập trung nguồn lực cho dự án xây dựng hệ thống công nghệ thông tin thực hiện Hải quan số.

Cùng với đó, ngành hải quan đang phối hợp triển khai dự án “Mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia và kết nối Cơ chế một cửa ASEAN giai đoạn 3”. Đây là nền tảng quan trọng để tăng cường chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan quản lý, giảm trùng lặp trong xử lý hồ sơ và tạo thuận lợi hơn cho hoạt động xuất nhập khẩu.

Các nhiệm vụ thuộc Đề án 06 cũng đang được triển khai, gồm xây dựng hệ thống tiếp nhận thủ tục hành chính, hệ thống đăng ký và quản lý người sử dụng, kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Cùng với đó là việc duy trì, nâng cấp các hệ thống phục vụ quản lý hải quan như quản lý điều hành tập trung, thông quan điện tử phiên bản 6, hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu trị giá thấp gửi qua dịch vụ chuyển phát nhanh.

Đáng chú ý, Cục Hải quan đang thử nghiệm công cụ Chatbot AI để hỗ trợ cán bộ hải quan và cộng đồng doanh nghiệp. Đây là bước đi mới trong ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào hoạt động nghiệp vụ, hướng tới hỗ trợ tra cứu, giải đáp và xử lý thông tin nhanh hơn.

Một chuyển động quan trọng khác là việc thí điểm mô hình thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III từ ngày 1/6/2026. Mô hình này được triển khai cùng với số hóa chứng từ thuộc bộ hồ sơ hải quan, qua đó góp phần rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục, giảm chi phí và nhân lực cho cả cơ quan hải quan và doanh nghiệp.

Theo Cục Hải quan, thông quan tập trung còn giúp tăng tính công khai, minh bạch trong xử lý hồ sơ, đồng thời hướng tới mục tiêu xây dựng cơ sở dữ liệu hải quan “đúng, đủ, sạch, sống”. Đây là yêu cầu quan trọng khi quản lý hải quan ngày càng chuyển sang nền tảng dữ liệu, quản lý rủi ro và mức độ tuân thủ của doanh nghiệp.

Không chỉ tập trung vào chuyển đổi số, ngành hải quan cũng đẩy mạnh hoàn thiện thể chế. Trong những tháng đầu năm 2026, Cục Hải quan đã hoàn thành 19 đề án trình Chính phủ, 21 đề án trình Bộ Tài chính và 53 đề án cấp Cục; trong đó đã trình Chính phủ ban hành 2 nghị định, trình Bộ Tài chính ban hành 4 thông tư.

Hiện Cục Hải quan đang tiếp tục hoàn thiện dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan. Sau đoàn khảo sát tại Thành phố Hồ Chí Minh ngày 6/6, Cục Hải quan dự kiến tiếp tục khảo sát tại Quảng Ninh trong các ngày 12-13/6 và phối hợp với VCCI tổ chức hội nghị lấy ý kiến doanh nghiệp, hiệp hội trong tháng 6.

Ở phương diện hội nhập, ngành hải quan đã triển khai kế hoạch hợp tác và hội nhập quốc tế giai đoạn 2026-2030. Đáng chú ý là việc ký kết Hiệp định hợp tác trong lĩnh vực hải quan với Trung Quốc vào tháng 4/2026, tạo tiền đề mở rộng hợp tác về cơ chế một cửa, doanh nghiệp ưu tiên và trao đổi dữ liệu.

Cắt giảm thủ tục, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp

Cùng với chuyển đổi số, cải cách thủ tục hành chính là một trong những trọng tâm được Cục Hải quan đẩy mạnh trong thời gian qua.

img-3931.jpg
Ông Trần Đức Hùng, Phó Cục trưởng Cục Hải quan trao đổi với báo chí ngày 9/6.

Thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, Cục Hải quan đã rà soát toàn diện các quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực hải quan. Kết quả, ngành đã cắt giảm 2 ngành nghề kinh doanh có điều kiện, tương ứng giảm 50% tổng số ngành nghề kinh doanh có điều kiện trong lĩnh vực hải quan; cắt giảm 14 điều kiện kinh doanh, đạt 100% kế hoạch Chính phủ giao.

Đối với thủ tục hành chính, toàn ngành đã cắt giảm, đơn giản hóa 66 thủ tục, gồm 39 thủ tục được bãi bỏ và 27 thủ tục được đơn giản hóa, tương ứng giảm khoảng 30% tổng số thủ tục hành chính trong lĩnh vực hải quan. Kết quả này đạt 117,94% kế hoạch Chính phủ giao.

Theo lãnh đạo Cục Hải quan, việc bãi bỏ nhiều thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh thể hiện quyết tâm chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, lấy mức độ tuân thủ của doanh nghiệp và quản lý rủi ro làm nền tảng cho mô hình quản lý hiện đại.

Tinh thần tạo thuận lợi thương mại cũng được thể hiện qua việc chủ động phối hợp với các bộ, ngành tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện các quy định mới. Ngành hải quan đồng thời duy trì cơ chế hỗ trợ, xử lý nhanh các khó khăn phát sinh trong hoạt động xuất nhập khẩu nhằm bảo đảm dòng chảy hàng hóa thông suốt.

Một điểm nhấn đáng chú ý là từ ngày 1/6/2026, Cục Hải quan triển khai thí điểm mô hình thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III. Theo ông Trần Đức Hùng, mô hình này được triển khai đồng thời với việc số hóa chứng từ thuộc bộ hồ sơ hải quan, qua đó góp phần rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục, giảm chi phí và nguồn nhân lực cho cả cơ quan hải quan và doanh nghiệp.

Theo đánh giá của Cục Hải quan, thông quan tập trung không chỉ giúp nâng cao tính công khai, minh bạch trong quá trình xử lý hồ sơ mà còn tạo nền tảng hình thành cơ sở dữ liệu hải quan "đúng, đủ, sạch, sống", phục vụ hiệu quả công tác quản lý trong môi trường số.

Từ nay đến cuối năm 2026, ngành hải quan sẽ tiếp tục tập trung nguồn lực hoàn thiện dự thảo sửa đổi Luật Hải quan, triển khai dự án xây dựng hệ thống công nghệ thông tin thực hiện Hải quan số, mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia và kết nối Cơ chế một cửa ASEAN giai đoạn 3. Đồng thời, trên cơ sở kết quả thí điểm thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III, Cục Hải quan sẽ đánh giá, hoàn thiện đề án để xây dựng lộ trình triển khai trong toàn ngành.

Theo ông Trần Đức Hùng, các nhiệm vụ này đều hướng tới mục tiêu nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, tạo thuận lợi thương mại và xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, hiện đại hơn cho cộng đồng doanh nghiệp.

Có thể bạn quan tâm

Thứ trưởng Công thương Phan Thị Thắng.

Doanh nghiệp Việt Nam-Canada tìm cơ hội mới trong các ngành công nghiệp tương lai

Trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động, Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam-Canada 2026 đã tập trung thảo luận các giải pháp tăng cường kết nối chuỗi cung ứng, tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do và thúc đẩy hợp tác trong những lĩnh vực có tiềm năng tăng trưởng cao như năng lượng, công nghệ tiên tiến và hạ tầng.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 9/6: VN-Index đảo chiều tăng điểm nhờ lực đỡ từ cổ phiếu tài chính

Phiên giao dịch ngày 9/6, thị trường chứng khoán Việt Nam khép lại trong sắc xanh. Bất chấp áp lực bán ròng hơn 867 tỷ đồng từ nhà đầu tư nước ngoài và thanh khoản sụt giảm so với phiên trước, dòng tiền lan tỏa tại nhóm ngân hàng và chứng khoán giúp VN-Index tăng 2,52 điểm, đóng cửa ở mức 1.793,05 điểm khi chốt phiên.

Tái cân bằng thị trường căn hộ Thành phố Hồ Chí Minh khi giá khu vực trung tâm tăng và nhu cầu hướng ra vùng ven. (Ảnh: PV)

Tái cân bằng thị trường căn hộ Thành phố Hồ Chí Minh

Dữ liệu những tháng đầu năm 2026 cho thấy thị trường căn hộ đang bước vào giai đoạn tái điều chỉnh, khi mặt bằng giá cao tại khu vực trung tâm làm giảm sức mua, trong khi các khu vực vệ tinh với mức giá dễ tiếp cận hơn tiếp tục duy trì thanh khoản cho thị trường.

Đoàn công tác Ngân hàng Chính sách xã hội Trung ương làm việc với Chi nhánh thành phố Cần Thơ.

Tín dụng chính sách ở Cần Thơ lan tỏa sau sáp nhập

Cần Thơ, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, mạng lưới điểm giao dịch và lịch giao dịch duy trì tại 263 điểm giao dịch đặt tại 103 xã, phường; bảo đảm hoạt động tín dụng chính sách xã hội luôn thông suốt, hiệu quả, đáp ứng kịp thời nhu cầu đối tượng thụ hưởng.

Làn sóng tăng trưởng ở Hà Nội được dự báo sẽ mạnh ở vùng ven thay vì vùng lõi trung tâm như trước đây. (Ảnh: HNV)

Làn sóng tăng trưởng nhà ở tiếp theo của Hà Nội có thể sẽ thuộc về vùng ven

Báo cáo mới nhất của Cushman & Wakefield Việt Nam cho thấy, thị trường nhà ở Hà Nội đang ngày càng được dẫn dắt bởi xu hướng mở rộng ra vùng ven, với các khu dân cư mới, các cực đô thị quy mô lớn và những hành lang hạ tầng được kỳ vọng sẽ đóng vai trò lớn hơn trong giai đoạn tăng trưởng tiếp theo của Thủ đô.

Ông Nguyễn Quý Dương, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phát biểu tại Hội thảo.

Xây dựng tiêu chuẩn quốc gia mới về sản xuất, sơ chế rau an toàn thực phẩm

Ngày 9/6, tại Hà Nội, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phối hợp Viện Nghiên cứu rau quả tổ chức hội thảo góp ý dự thảo Tiêu chuẩn quốc gia về quy trình sản xuất, sơ chế rau an toàn thực phẩm, hướng tới xây dựng bộ tiêu chuẩn đơn giản, dễ áp dụng, phù hợp với điều kiện sản xuất thực tế và tăng khả năng truy xuất nguồn gốc.

Người dân tham quan khu trưng bày sản phẩm đặc trưng của Cao Bằng.

Hội chợ Thương mại Quốc tế Tịnh Biên-An Giang 2026: Điểm nhấn trong hoạt động xúc tiến thương mại

Trong bối cảnh doanh nghiệp vẫn đối mặt không ít khó khăn về thị trường, chi phí sản xuất, Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh An Giang đã chủ động đổi mới phương thức xúc tiến, tăng cường kết nối giao thương, hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm. 

Các đại biểu cắt băng khai mạc Hội chợ.

Việt Nam tham dự Hội chợ Triển lãm quốc tế Công nghiệp thực phẩm Seoul Food 2026

Sự hiện diện của 28 doanh nghiệp Việt Nam tại Hội chợ Triển lãm quốc tế Công nghiệp thực phẩm Seoul Food 2026 cho thấy nỗ lực chuyển mạnh từ xuất khẩu nguyên liệu, sản phẩm sơ chế sang chế biến sâu, xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị gia tăng và đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường Hàn Quốc.

Bài 2: Mở cửa ra biển lớn

Bài 2: Mở cửa ra biển lớn

Nằm bên những tuyến hàng hải quốc tế quan trọng của khu vực châu Á-Thái Bình Dương, Việt Nam có lợi thế đặc biệt để phát triển kinh tế hàng hải

Khách hàng giao dịch tại Ngân hàng Agribank.

Ổn định lãi suất, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế

Trong bối cảnh kinh tế thế giới biến động phức tạp, áp lực tỷ giá, lạm phát và thanh khoản gia tăng, ngành ngân hàng đứng trước bài toán điều hành đầy thách thức: Vừa bảo đảm ổn định hệ thống, vừa duy trì mặt bằng lãi suất để hỗ trợ doanh nghiệp và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Để đạt mục tiêu tăng trưởng từ 10%/năm trở lên, khu vực kinh tế tư nhân chính là động lực quan trọng để nền kinh tế bứt phá.

Kinh tế tư nhân mở khóa tăng trưởng

Tại hội thảo "Mở khóa tăng trưởng: Động lực từ kinh tế tư nhân" do Báo Thanh niên tổ chức ngày 8/6 tại Hà Nội, các đại biểu đã nhận diện 3 điểm nghẽn lớn đang cản trở khu vực kinh tế tư nhân phát triển. Đó là điểm nghẽn về nguồn vốn; thể chế và thủ tục hành chính; tiếp cận đất đai và các chính sách hỗ trợ.

Khu vực kinh tế tư nhân đang được tạo điều kiện tiếp cận tốt hơn các nguồn lực phục vụ sản xuất, kinh doanh. (Ảnh: MINH PHƯƠNG)

Khơi thông nguồn lực, tạo động lực mới cho kinh tế tư nhân bứt phá

Bộ Tài chính vừa có báo cáo kết quả 1 năm thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân. Đáng chú ý, nhiều chính sách hỗ trợ tiếp cận đất đai, tín dụng, nhân lực, chuyển đổi số và mở rộng thị trường đang được triển khai, tạo thêm nguồn lực để khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ hơn.

Chỉ số hiệu quả kinh tế tư nhân (BPI) - chỉ số lần đầu được công bố trong năm 2025, Tây Ninh đạt 4,01 điểm, xếp thứ 24/34 tỉnh, thành phố.

Tây Ninh tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, tạo động lực cho kinh tế tư nhân phát triển

Với tinh thần “Chủ động-Đồng bộ-Quyết liệt-Thực chất-Hiệu quả”, Tây Ninh đang tập trung triển khai nhiều giải pháp tháo gỡ các điểm nghẽn, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi để khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế hai con số và phát triển bền vững.