Sự kết hợp có chủ đích nêu trên đã tạo ra tấm khiên vững chắc giúp lực lượng chức năng phát hiện sớm và ứng phó kịp thời các mối để bảo vệ lá phổi xanh của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Chiều 14/5, thống kê mới nhất từ Ban Chỉ huy phòng cháy, chữa cháy rừng tỉnh Cà Mau, toàn bộ khu vực đang phải hứng chịu đợt khô hạn khốc liệt với tổng diện tích rừng có nguy cơ cháy lên đến hơn 50.500ha.
Đáng báo động hơn, diện tích rừng đang ở mức cảnh báo cháy cực kỳ nguy hiểm (cấp V) đã chiếm đến 27.100ha; nguy cơ cháy rừng cấp III và cấp IV cũng lần lượt ở mức 11.700ha và 11.600ha.
Tâm điểm của những khu vực báo cháy cực kỳ nguy hiểm bao trùm lên lâm phần của Công ty trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Lâm nghiệp U Minh Hạ, Vườn quốc gia U Minh Hạ, Trung tâm Nghiên cứu thực nghiệm lâm nghiệp Tây Nam Bộ và Hạt Kiểm lâm rừng cụm đảo Hòn Khoai.
Tại “rốn hạn” U Minh hạ, nhiều diện tích rừng tràm nguyên sinh đã cạn kiệt nước, để lại lớp thực bì dày đặc, khô giòn và cực kỳ dễ bắt lửa. Trong điều kiện thời tiết hanh khô kéo dài, chỉ một sơ suất nhỏ trong sử dụng lửa cũng đủ để châm ngòi cho một thảm họa cháy lớn. Vì vậy, nhiều khu vực đã được đưa vào diện theo dõi đặc biệt để sẵn sàng ứng phó sự cố.
Để đối phó với thử thách khốc liệt trong mùa khô này, Cà Mau đã áp dụng giải pháp công nghệ. Nổi bật nhất là việc đưa vào vận hành hệ thống camera chuyên dụng tại Vườn Quốc gia U Minh hạ, được ví như những “mắt thần” không bao giờ ngủ giữa đại ngàn.
Ở đó, mắt thần được lắp đặt trên các tháp canh cao khoảng 26m tại những phân khu hành chính và bảo vệ nghiêm ngặt. Mỗi cụm camera là sự kết hợp hoàn hảo giữa ống kính ảnh nhiệt và quang học. Với khả năng xoay 360 độ liên tục suốt 24/24 giờ và tầm nhìn xa tới 5km, một mắt thần có thể kiểm soát hiệu quả khu vực rộng 2.500ha.
Nhờ hình ảnh chuẩn 4K, phóng lớn 30-40 lần, hệ thống nhận diện rõ vệt khói hay điểm cháy nhỏ nhất ngay từ giai đoạn đầu, sau đó lập tức phát tín hiệu cảnh báo về trung tâm và điện thoại của lực lượng trực canh. Từ những dữ liệu này, lực lượng chức năng nhanh chóng xác định chính xác mối nguy để điều động nhân lực, thiết bị nhanh nhất đến hiện trường để xử lý tình huống.
Bên cạnh mắt thần cố định, Vườn quốc gia U Minh hạ còn trang bị flycam tầm nhiệt để tăng cường sức mạnh cơ động từ trên không. Ông Lê Thanh Dũng, Phó Giám đốc Vườn quốc gia U Minh hạ, chia sẻ về ưu điểm của thiết bị: “Vào đầu mùa mưa, do chòi quan sát bằng sắt thép nên khi xuất hiện dông, sét, lực lượng không thể đứng trực trên tháp. Lúc này flycam hỗ trợ phát hiện điểm cháy rất hiệu quả”.
Khi có hỏa hoạn, flycam không chỉ bay xuyên không gian để gửi tọa độ chính xác, mà còn vạch ra hướng di chuyển ngắn nhất để lực lượng cứu hỏa tiếp cận, tối ưu hóa thời gian ứng cứu.
Công nghệ đắc lực là vậy, nhưng những ẩn họa rình rập vẫn chưa buông tha đại ngàn. Sự chủ quan của người dân khi lén vào rừng lấy mật ong, hay những tia sét sấm chớp đầu mùa vẫn luôn chực chờ gây hỏa hoạn.
Đặc biệt, những cơn mưa trái mùa tưởng chừng mang lại sự dịu mát lại vô tình rửa trôi lớp phèn trên thảm thực bì, khiến ngọn lửa có cơ hội lan nhanh hơn tốc độ bình thường nếu xảy ra cháy.
Trước thực tế trên, Vườn quốc gia U Minh hạ đang nỗ lực đề xuất khoản kinh phí khoảng 7,2 tỷ đồng để đầu tư thêm ba cụm camera mới, kỳ vọng sớm hoàn thiện mạng lưới giám sát công nghệ cao, bao quát gần trọn vẹn diện tích rừng do đơn vị này quản lý trong tương lai.
