Không gian sáng tạo của tuổi thơ
Dưới mái nhà đa năng của ngôi trường mang tên nhà giáo Ngụy Như Kon Tum, không khí ngày hội STEM rộn ràng, rực rỡ sắc màu và sôi động như một “cuộc trình diễn khoa học” thực thụ.
10 gian trưng bày sản phẩm được thiết kế theo từng chủ đề liên môn: Toán, Khoa học, Tin học, Công nghệ, Mỹ thuật, Tiếng Việt, Lịch sử-Địa lý, thổi bùng tinh thần sáng tạo, ham học hỏi, khám phá thế giới chung quanh của mọi học sinh từ khối 1 đến khối 5.
Với 56 cán bộ quản lý, giáo viên tận tâm hướng dẫn, chuyên đề STEM năm học 2025-2026 của nhà trường đã thu hút sự tham gia của 100% học sinh.
“Hãy bắt đầu từ trải nghiệm thực tiễn”, đó là phương châm chủ đạo xuyên suốt cả chương trình. Dưới sự chỉ dẫn của các giáo viên tổ khối và sự hào hứng của các em học sinh, các gian hàng trưng bày mô hình hệ mặt trời chuyển động, thế giới hình học bằng vật liệu tái chế, tháp dinh dưỡng, mô hình Kon Tum xưa và nay, vòng tuần hoàn nước, sản phẩm khoa học đời thường như sữa chua tự làm, poster tranh ảnh sáng tạo… đều phản ánh sự kết hợp nhuần nhuyễn của kiến thức liên môn với thực tiễn đời sống.
Mỗi sản phẩm không chỉ là kết quả của quy trình học tập sáng tạo-thiết kế-chế tạo-thử nghiệm mà còn là minh chứng sống động cho phương pháp “học đi đôi với hành” hiện đại, giúp học sinh phát triển tư duy logic, kỹ năng làm việc nhóm, năng lực công nghệ số, kỹ năng giao tiếp-thuyết trình song ngữ, tư duy phản biện và tự tin chủ động trước mỗi thử thách mới.
“Ngày hội STEM của nhà trường là bệ phóng tuyệt vời để học sinh tiểu học được trải nghiệm, sáng tạo và lớn lên trong một môi trường học tập năng động, hội nhập với thời đại số”, cô Lê Thị Hồng Liên, Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ.
Cũng theo cô Liên, mô hình này sẽ tiếp tục được hoàn thiện, trở thành nền tảng để trường hội nhập sâu rộng vào nền giáo dục 4.0, đồng thời bồi dưỡng thế hệ công dân số sáng tạo, bản lĩnh và nhân ái.
Động lực từ những đổi mới nhỏ nhất
Điều đáng chú ý ở chuyên đề STEM năm học 2025-2026 của Trường tiểu học thực hành sư phạm Ngụy Như Kon Tum không chỉ là quy mô tổ chức, mà còn ở triết lý giáo dục sáng tạo-tích hợp-chú trọng phát triển năng lực từng cá nhân.
Không chỉ dừng lại ở trưng bày sản phẩm STEM, nhà trường còn mạnh dạn áp dụng quy trình xây dựng bài học STEM hiện đại: Xác định vấn đề từ thực tiễn đời sống; Hình thành ý tưởng sáng tạo; Thiết kế, chế tạo với vật liệu đơn giản hoặc tái chế; Thử nghiệm, điều chỉnh; Trình bày và chia sẻ.
Mỗi bước đều lồng ghép việc sử dụng công cụ công nghệ thông tin như tìm kiếm dữ liệu, trình chiếu slide, thiết kế poster điện tử, làm video mô tả quá trình sáng tạo. Việc này không chỉ giúp tăng tính trực quan, sinh động của hoạt động học mà còn góp phần phát triển năng lực số cho cả giáo viên và học sinh.
Lấy ví dụ từ nhóm sản phẩm “Kon Tum xưa và nay”, cô Lê Thị Hạ Huyền (giáo viên tổ khối 2) cho biết: “Khi tổ chức hoạt động STEM, chúng tôi hướng dẫn các em sử dụng phần mềm máy tính đơn giản để dựng mô hình, làm video so sánh hình ảnh quê hương Kon Tum qua các thời kỳ. Thông qua đó, các em học hỏi cách thu thập, xử lý thông tin, trình bày số liệu và kể chuyện bằng ngôn ngữ số. Không chỉ kiến thức Lịch sử-Địa lý mà còn phát triển tư duy tổng hợp, năng lực thuyết trình”.
Từ thực tế triển khai, các giáo viên cũng chia sẻ nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả giáo dục STEM: Kết nối các bộ môn, tăng cường hoạt động trải nghiệm, khuyến khích sáng tạo với vật liệu sẵn có, dạy kỹ năng mềm (làm việc nhóm, giao tiếp, phản biện)… Một điểm sáng là việc từng nhóm giáo viên tự xây dựng poster, video thuyết trình, tổ chức “ngày hội STEM” để học sinh tự giới thiệu sản phẩm của mình, lan tỏa kinh nghiệm, ý tưởng sáng tạo tới toàn trường.
“Đổi mới không phải từ những điều quá lớn lao, mà từ những thay đổi nhỏ trong tổ chức dạy-học mỗi ngày. Chính trong quá trình thực hành, chúng tôi nhận thấy học sinh phát triển rõ rệt về năng lực tự học, sáng tạo, hợp tác và khả năng ứng dụng công nghệ số vào đời sống. Đây là hành trang cần thiết cho các em trên con đường hội nhập”, thầy Nguyễn Văn Mười, Phó Hiệu trưởng nhà trường nhấn mạnh.
Với yêu cầu 100% học sinh tiểu học (từ khối 1 đến khối 5) tham gia trải nghiệm STEM, nhà trường không để bất cứ em nào bị “bỏ lại phía sau” trong tiến trình chuyển đổi số giáo dục. Việc tổ chức chuyên đề còn gắn chặt với các mô hình thực tiễn địa phương, phát huy vai trò giáo dục truyền thống, xây dựng ý thức trách nhiệm bảo vệ môi trường, tình yêu quê hương cho thế hệ tương lai.
Cô Nguyễn Thị Dương (giáo viên tổ khối 4) chia sẻ: “Các em học sinh khi tự làm sữa chua, tìm hiểu về dinh dưỡng hay dựng mô hình vòng tuần hoàn của nước… không chỉ học kiến thức khoa học mà còn nhận thức sâu sắc hơn về lợi ích của lao động, cách tư duy sáng tạo từ những vật liệu gần gũi chung quanh mình. Chúng tôi tin tưởng, những trải nghiệm nhỏ như vậy sẽ tích tụ thành động lực lớn nuôi dưỡng khát vọng sáng tạo cho học sinh”.
Với bệ đỡ là sự đồng thuận của tập thể sư phạm, sự hỗ trợ sát sao từ cấp quản lý và nhất là tinh thần chủ động, sáng tạo của từng học sinh, Trường tiểu học thực hành sư phạm Ngụy Như Kon Tum đã và đang khẳng định vai trò tiên phong trong mạnh dạn đổi mới, kiến tạo môi trường học tập thông minh-hạnh phúc-hội nhập số.
