Điều đáng chú ý, trong cơ cấu thu, thuế nội địa chiếm tỷ trọng chủ yếu; nhiều sắc thuế quan trọng đạt và vượt kế hoạch, phản ánh sự phục hồi rõ nét và tăng trưởng thực chất của nền kinh tế các địa phương.
Vượt khó, vươn lên phát triển
Năm 2025 là một năm đặc biệt khó khăn đối với các tỉnh Bắc Trung Bộ khi phải đồng thời ứng phó với nhiều thách thức lớn: thiên tai, bão lũ gây thiệt hại nặng nề về nhà ở và hạ tầng kỹ thuật; yêu cầu sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo chủ trương của Trung ương. Trong bối cảnh đó, kết quả thu ngân sách nhà nước mà tỉnh đạt được không chỉ là một điểm sáng nổi bật mà còn vượt mong đợi, mang ý nghĩa quan trọng cả về kinh tế và chính trị.
Theo ước tính, tổng thu ngân sách nhà nước năm 2025 của ba tỉnh: Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh đạt hơn 100.000 tỷ đồng, đạt gần 140% dự toán và là mức cao nhất từ trước đến nay (Thanh Hóa đạt gần 55.000 tỷ đồng, Nghệ An đạt 26.560 tỷ đồng và Hà Tĩnh đạt gần 20.000 tỷ đồng).
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh Trần Báu Hà cho biết, năm 2025, sản xuất công nghiệp của địa phương duy trì đà phục hồi, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) ước tăng gần 7% so với cùng kỳ năm 2024. Các sản phẩm chủ lực tăng khá: điện sản xuất ước đạt gần 11 tỷ kWh (tăng 8%); sản lượng pin ước đạt gần 54 nghìn pack (gấp hơn 9 lần); sợi ước đạt gần 10.000 tấn (tăng 12%); bia ước đạt hơn 84 triệu lít (tăng 2%); các sản phẩm mới: cell pin ước đạt 19,5 triệu; ô-tô điện ước đạt hơn 22.000 xe. Đáng chú ý, các dự án công nghiệp trọng điểm được đẩy nhanh tiến độ: Tổ máy số 1 Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II đã chính thức vận hành thương mại vào tháng 7/2025; Nhà máy sản xuất pack pin VINES đã hoàn thành việc nâng công suất dây chuyền sản xuất số 2 từ 100 nghìn pack/năm lên 230 nghìn pack/năm, hiện đang tiến hành sản xuất thử; Nhà máy sản xuất ô-tô điện VinFast chính thức đi vào hoạt động tháng 6/2025; Khu công nghiệp Vinhomes Vũng Áng đã khởi công tháng 8/2025.
Hà Tĩnh là một trong những địa phương có kết quả giải ngân đầu tư công ở nhóm đứng đầu toàn quốc. Nhờ đó, tốc độ tăng trưởng kinh tế của tỉnh đạt 8,78%, xếp thứ 10/34 tỉnh, thành phố cả nước, đứng thứ nhất khu vực Bắc Trung Bộ. Đây chính là động lực tăng trưởng, dư địa chủ yếu góp phần tăng thu ngân sách trên địa bàn.
Tại Nghệ An, với phương châm “Kỷ cương trách nhiệm; chủ động kịp thời; trọng tâm trọng điểm; tăng tốc bứt phá”, tỉnh không chỉ chú trọng tăng thu trước mắt mà tập trung cơ cấu lại nguồn thu theo hướng bền vững, nâng cao chất lượng quản lý thu, chống thất thu, xử lý nợ đọng và mở rộng cơ sở thu. Một điểm nhấn quan trọng làm nên thành công vượt trội là sự đồng hành thực chất của chính quyền và ngành thuế với cộng đồng doanh nghiệp, hộ kinh doanh. Thay vì chỉ áp dụng các biện pháp hành chính, tỉnh chú trọng tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo điều kiện thúc đẩy sản xuất, kinh doanh để “nuôi dưỡng” nguồn thu lâu dài.
Đầu tháng 11, tỉnh triển khai quyết liệt, bài bản Chiến dịch “30 ngày đêm” chuyển đổi mô hình quản lý thuế đối với hộ kinh doanh mang lại hiệu quả rõ rệt. Kết quả, 100% hộ thuộc diện đã sử dụng hóa đơn điện tử từ máy tính tiền; gần như toàn bộ hộ nộp thuế cài đặt eTax Mobile; các hộ có doanh thu từ 1 tỷ đồng trở lên chuyển sang kê khai hoặc hoạt động theo mô hình doanh nghiệp. Tỉnh cũng thu hồi gần 15 tỷ đồng, giảm 23% so với thời điểm trước ngày 31/10/2025… Điều này góp phần quan trọng vào việc minh bạch hóa hoạt động kinh doanh, chống thất thu và tạo môi trường cạnh tranh công bằng.
Cùng với đó, ngành thuế Nghệ An đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác chỉ đạo, điều hành và giải quyết thủ tục hành chính. Việc xử lý hồ sơ trên môi trường điện tử giúp rút ngắn thời gian, minh bạch quy trình, giảm chi phí không chính thức cho doanh nghiệp và người nộp thuế.
Chủ động, trách nhiệm kê khai, nộp thuế
Những ngày này, bộ phận tiếp dân, “một cửa” cơ quan Thuế, Hải quan ở Thanh Hóa rất vắng chủ thể đến giao dịch trực tiếp. Đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin, các thủ tục đăng ký, nộp thuế, mở tờ khai hải quan đều thực hiện trên môi trường điện tử, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp. Đợt cao điểm tuyên truyền, hướng dẫn hộ kinh doanh đang nộp thuế khoán doanh thu sang kê khai thuế được triển khai mạnh mẽ. Các cán bộ thuế cùng doanh nghiệp cung ứng phần mềm đến tận các hộ kinh doanh hướng dẫn cài đặt, sử dụng phần mềm, có hỗ trợ kê khai thuế bằng giọng nói.
Chủ hộ kinh doanh tạp hóa Yến Doanh, phường Quảng Phú, tỉnh Thanh Hóa bộc bạch: "Cơ sở đã chủ động cài đặt phần mềm cập nhật hàng hóa đầu vào, đầu ra, sử dụng máy điện tử tính tiền có tích hợp xuất hóa đơn thuế, nộp thuế khoán doanh thu trực tuyến. Với chủ cơ sở kinh doanh ở lứa tuổi trung niên, việc tiếp thu, sử dụng các phần mềm quản trị, kinh doanh hàng hóa, thực hiện các nghĩa vụ tài chính liên quan trực tuyến, cơ bản thuận lợi khi kê khai thuế trên phần mềm ứng dụng".
Trong những năm qua, ngành thuế và hải quan đã chú trọng đa dạng hóa phương thức tuyên truyền nhằm nâng cao ý thức, trách nhiệm đi đôi với bảo đảm quyền lợi của người nộp thuế. Tuy vậy, vẫn còn không ít doanh nghiệp cố tình trốn thuế, gây thất thoát nguồn thu ngân sách, ảnh hưởng đến môi trường sản xuất, kinh doanh.
Trong những năm qua, ngành thuế và hải quan đã chú trọng đa dạng hóa phương thức tuyên truyền nhằm nâng cao ý thức, trách nhiệm đi đôi với bảo đảm quyền lợi của người nộp thuế. Tuy vậy, vẫn còn không ít doanh nghiệp cố tình trốn thuế, gây thất thoát nguồn thu ngân sách, ảnh hưởng đến môi trường sản xuất, kinh doanh.
Mới đây, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Thanh Hóa phối hợp Công an phường Hạc Thành đồng loạt kiểm tra hoạt động kinh doanh vàng bạc tại một số cơ sở trên địa bàn. Qua đó, cơ quan chức năng phát hiện chủ doanh nghiệp Công ty trách nhiệm hữu hạn Thương mại vàng bạc Kim Chung đã chỉ đạo các nhân viên lập hàng chục tài khoản cá nhân để thực hiện giao dịch mua, bán vàng, nhằm mục đích trốn thuế. Riêng một tài khoản của một nhân viên mở tại Ngân hàng BIDV đã thực hiện giao dịch tới 163 tỷ đồng trong hai tháng 11 và 12 năm 2024, trốn nộp thuế gần 500 triệu đồng. Vậy nên, mỗi tháng doanh nghiệp chỉ nộp thuế gần 10 triệu đồng cho Nhà nước, trong khi từ năm 2020 đến 2025 doanh thu của Công ty đạt tới 5.000 tỷ đồng.
Căn cứ các tài liệu điều tra thu thập được, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã tống đạt các quyết định khởi tố 3 bị can về tội “Trốn thuế”. Dư luận xã hội ghi nhận, đánh giá cao vai trò của lực lượng Công an trong quyết liệt đấu tranh, phát hiện hành vi trốn thuế, tạo môi trường đầu tư, sản xuất, kinh doanh minh bạch, bình đẳng, tăng nguồn thu-chi cho đầu tư phát triển.
Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An Bùi Thanh An khẳng định, nhìn tổng thể, thu ngân sách năm 2025 không chỉ thành công về quy mô mà quan trọng hơn là thành công về chất lượng và tính bền vững. Đây là nền tảng vững chắc để tỉnh bước vào nhiệm kỳ 2025-2030 với mục tiêu tăng trưởng GRDP và thu ngân sách hằng năm bình quân từ 12% trở lên. Năm 2026 - năm đầu tiên của nhiệm kỳ, có ý nghĩa đặt nền móng, tạo đà cho cả giai đoạn phát triển, do đó công tác thu ngân sách tiếp tục được triển khai đồng bộ, hiệu quả, bảo đảm bao quát nguồn thu, thu đúng, thu đủ, thu kịp thời...
Bên cạnh việc tiếp tục thu hút đầu tư, nhất là thu hút đầu tư FDI, Nghệ An tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm như Cảng nước sâu Cửa Lò, đường cao tốc Vinh-Thanh Thủy, dự án điện khí LNG Quỳnh Lập; đồng thời kiên quyết xử lý các dự án tồn đọng, kéo dài...
Những giải pháp này không chỉ tạo động lực tăng trưởng kinh tế mà còn góp phần nuôi dưỡng nguồn thu bền vững, khẳng định vai trò của Nghệ An là một cực tăng trưởng quan trọng của khu vực Bắc Trung Bộ trong giai đoạn phát triển mới
