NHẠC SĨ TRẦN LỆ GIANG:

Âm nhạc là lời tri ân gửi về quê hương, nguồn cội

Như một sự trả nợ cho nỗi nhớ quê hương riêng mang, vài năm trở lại đây, nữ nhạc sĩ Trần Lệ Giang thường phát hành album nhạc mới vào những ngày đầu năm mới. Những ca khúc gửi gắm cả tâm hồn và trái tim người nghệ sĩ, mong mọi điều an lành đến với muôn nhà.

Nhạc sĩ Trần Lệ Giang.
Nhạc sĩ Trần Lệ Giang.

Phóng viên (PV): Thưa nhạc sĩ Trần Lệ Giang, công chúng thật sự bất ngờ vì sự trở lại của bà. Trong khoảng 3 năm qua với 6 album và 69 ca khúc đi vào đời sống âm nhạc. Có thể thấy sức làm việc không mệt mỏi và nguồn cảm hứng nghệ thuật dồi dào từ nhạc sĩ. Vậy đâu là lý do để bà sáng tạo thăng hoa như vậy trong giai đoạn vừa qua?

Nhạc sĩ Trần Lệ Giang: Nhìn lại thời gian và những gì có được tôi thấy thật hạnh phúc và ngạc nhiên với chính mình... Âm nhạc đối với tôi tự nhiên lắm, có cảm xúc là cứ viết thôi. Nó như một mạch nguồn trào dâng vậy. Tôi sống xa Tổ quốc nhiều năm, chỉ biết gửi nỗi nhớ, niềm thương vào âm nhạc.

Có đồng nghiệp bảo tôi, nếu Giang ở nhà chưa chắc đã viết được nhiều và hay như thế. Tôi nghĩ, viết nhiều thì đúng rồi, nhưng hay thì phải chờ đợi xem khán thính giả có chấp nhận, có yêu quý các tác phẩm của mình không. Mỗi một ca khúc là một ký ức của cuộc đời nó có một tên chung là "tình yêu quê nhà". Tình yêu ấy trong tôi mỗi ngày một lớn lên. Càng nhiều tuổi, ký ức tuổi thơ, ký ức xa xưa càng quay về mãnh liệt.

PV: Được biết, quê hương bà là làng Bát Tràng - một làng nghề nổi tiếng về gốm sứ, nhưng trong các ca khúc của chị lại có mùi rơm, mùi rạ, có tiếng sáo vi vu và có cánh cò bay lả bay la...

Nhạc sĩ Trần Lệ Giang: Ấy là ký ức của tuổi thơ chị em tôi phải đi sơ tán tới những làng quê nghèo kéo dài tới gần 3 năm mới về nhà. Nhưng tôi thích thú và dễ thích nghi với cuộc sống làng quê. Tôi yêu hình ảnh lãng mạn của con sông, cánh đồng, yêu những âm thanh từ lời ru à ơi của những người mẹ ru con ngủ, tiếng rì rào của bụi tre đầu nhà... Tôi đã từng được cưỡi lưng trâu, được ngắm nhìn cảnh tát nước gầu sòng của đôi nam nữ tình tứ biết bao. Rồi khi xa quê hương, đất nước tình cảm ấy, ký ức ấy lại hiện về .. Đến mức, cứ ngồi vào đàn là cảm xúc lại dâng trào để viết. Trong tôi tình làng nghĩa xóm ở những làng quê nghèo mãi còn.

141a.jpg
Album mới nhất phát hành đầu năm mới 2026 của nhạc sĩ Trần Lệ Giang.

PV: Album mới nhất của bà: “Giai điệu trường lưu” được phát hành những ngày đầu tiên của năm 2026 trên các nền tảng số, bà mong gì trong một năm sắp tới?

Nhạc sĩ Trần Lệ Giang: Mấy năm nay, năm nào tôi cũng gắng hoàn thành một sản phẩm âm nhạc để ra mắt công chúng vào những ngày đầu năm. Đây là sự kiện đặc biệt của tôi, như một món quà gửi về quê hương từ đất nước Scotland nơi tôi đang sinh sống. Âm nhạc là tiếng lòng, là lời cầu mong của một đứa con ở xa, hướng về quê nhà, mong cầu một năm bình yên, bốn mùa xanh tươi, ấm áp. Tôi muốn dùng âm nhạc để tri ân mảnh đất quê nhà, nguồn cội nơi tôi sinh ra và lớn lên.

PV: Nhiều khán giả nghĩ rằng, nhạc sĩ Trần Lệ Giang đang có một đời sống viên mãn và toàn bộ thời gian là để bà “phiêu” cùng âm nhạc, thực tế có đúng như vậy chăng?

Nhạc sĩ Trần Lệ Giang: Tôi tuổi con gà, thích ra cánh đồng tung tăng nhặt thóc, giờ vẫn thế. Ở tuổi này, tôi "viên mãn" theo cách của tôi, là ngày nào cũng quần áo chỉnh tề ra cửa hàng (một Gallery cafe nhỏ mở cửa từ 11 giờ trưa tới 4 giờ chiều). Tôi luôn cần làm gì đó để thấy mình vẫn "bới" được thóc, chứ chưa vô dụng. Tôi cần giao tiếp với mọi người để KHOE về đất nước Việt Nam mình. Tôi muốn cảm nhận thời tiết mỗi ngày, mỗi mùa, rồi nhận biết cái này giống quê nhà, cái kia giống thuở ấu thơ của mình. Để khi ngồi vào cây đàn sáng tác, tôi viết như mình đang "thu hoạch" và cảm thấy hạnh phúc.

PV: Cuộc sống mỗi ngày của bà ở Scotland trôi qua như thế nào?

Nhạc sĩ Trần Lệ Giang: Sáng tôi dậy tập thể dục 30 phút. Trong khi ấy chồng tôi chuẩn bị bữa ăn sáng, anh cho ăn gì tôi ăn nấy, rất dễ tính. Sau đó chúng tôi dọn dẹp rồi ra cửa hàng, cùng với chiếc laptop trên vai, đông khách thì trò chuyện với khách, vắng khách thì viết. Mỗi chiều về nhà tôi như tan một buổi học, hôm nào mà viết được cái gì hay thì giống như một đứa trẻ được điểm 10. Chúng tôi vui vẻ lo cơm chiều. Gia đình tôi sáng cơm Tây, chiều cơm Ta, rồi tối chờ cho ông xã đi ngủ tôi “lén” lên phòng khách chơi đàn và viết tiếp.

PV: Trong văn học nghệ thuật, một người sống xa Tổ quốc thường để lại rất nhiều dấu ấn trong tác phẩm của họ. Với bà, dấu ấn đó là gì?

Nhạc sĩ Trần Lệ Giang: Như đã nói, mạch nguồn và dấu ấn trong các tác phẩm của tôi là tình yêu. Là tình yêu quê hương đất nước, tình yêu và biết ơn với cha mẹ, tình yêu đôi lứa, tình yêu với thiên nhiên mỗi mùa và nỗi nhớ quê nhà.

PV: Xin cảm ơn nhạc sĩ!

Có thể bạn quan tâm

Tranh trong tập thơ "Sen".

Gần 80, “yêu như lửa đỏ”

Tuổi 78, nhà thơ Thế Hùng ra tập thơ “Sen” (NXB Mỹ thuật), chỉ để nói chuyện… yêu. Cuộc ra mắt diễn ra tại Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hà Nội, 19 Hàng Buồm, sáng 29/12 giữa nhiều bạn văn nghệ sĩ thân mến ông.

Trao giải A của cuộc thi. Ảnh: ANH QUÂN

Hội thi thơ làng gợi cách hay cho cả nước

Cuộc thi hoàn toàn mang tính xã hội hóa, xuất phát từ một ngôi làng có truyền thống yêu thơ, làm thơ, góp phần khẳng định sức sống bền lâu của thơ ca, văn hóa. Cũng là gợi mở đặc sắc cho việc nuôi dưỡng tình yêu thơ ca trong đời sống đương đại.

Nhà văn Nguyễn Nhật Ánh ra sách mới

Nhà văn Nguyễn Nhật Ánh ra sách mới

NXB Trẻ vừa phát hành truyện dài mới nhất của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh mang tên “Cô bé hàng xóm và bốn viên kẹo”. Chọn bối cảnh Sài Gòn - Thành phố Hồ Chí Minh những năm 1980, truyện kể về dân nhập cư, những người nghèo sống ở đô thị hoa lệ, về tình làng nghĩa xóm và bao điều đẹp đẽ giờ đây chỉ còn trong ký ức.

Không gian trong chiếc xe "Sách trên mây".

"Sách trên mây" - Nung nấu từ vấp ngã

“Người lái xe” như anh chỉ cần làm một sứ mệnh nhỏ là lái xe, đưa những quyển sách đến tay những người cần, gieo một hạt mầm nhỏ và đợi chờ ngày những hạt mầm đó sẽ trở nên xanh hơn...

Nhà thơ Kevin Bowen và nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai trong cuộc ra mắt tập thơ "Khúc hát thành Cổ Loa" của ông tại Việt Nam. Ảnh: QUANG HƯNG

Khôn nguôi những cuộc kiếm tìm

Chiến tranh ngày một lùi xa nhưng dư chấn của mất mát, hy sinh vẫn luôn day dứt, buốt đau trong tâm khảm những người ở lại, những người thuộc thế hệ sau.

Một góc phòng triển lãm.

Bước ngoặt mới của Đặng Tiến

Sau tám năm, họa sĩ Đặng Tiến trở lại với công chúng mỹ thuật bằng triển lãm cá nhân “Ngày tháng này”, đang diễn ra tại Art30 Gallery (30 Quang Trung, Hà Nội).

Một chuyến về nguồn Thanh Hóa của dòng họ Trịnh ở Đa Sỹ (Hà Đông, Hà Nội).

Tôn vinh các danh nhân họ Trịnh

Nhiều đóng góp của họ Trịnh Việt Nam nói chung, các bậc danh nhân, nhân sĩ họ Trịnh nói chung, đối với lịch sử đất nước, đã được điểm nhắc trong hội thảo khoa học “Họ Trịnh trong tiến trình lịch sử Việt Nam”.

KTS Vũ Hiệp cùng các đồng nghiệp trong cuộc ra mắt sách.

Gọi ra sự gần gũi giữa các ngành nghệ thuật

KTS, họa sĩ, tác giả Vũ Hiệp, giảng viên Trường đại học Giao thông vận tải, đã bắt đầu từ bản nhạc “Rhapsody trên chủ đề Paganini” để tìm kiếm mối liên quan giữa các ngành kiến trúc, điêu khắc, hội họa, văn học, âm nhạc, sân khấu, điện ảnh và cho ra mắt cuốn sách “Tiếng dội của hình” (NXB Mỹ thuật).

Một cuốn Lịch có Kỷ lục số trang nhiều nhất (4.019 trang), nặng 8 kg, NXB Tri thức, 2019.

Háo danh, hư danh và đua kỷ lục

Những tưởng thói háo danh méo mó đã được Ngô Tất Tố cay đắng giễu cợt trong “Góc chiếu giữa đình” từ năm 1933 đã lùi xa trong ký ức. Nhưng đến đầu thế kỷ XXI nó lại “tái sinh” dưới các bản dạng mới, tinh vi và hào nhoáng hơn, như việc chạy đua “lập kỷ lục”.

Họa sĩ Bùi Lê Dũng bên tác phẩm của mình.

“Với tôi, Hà Nội là thưa vắng”

Tại Vân Art Gallery, 10-12 Yên Hoa (Hà Nội), bày 35 bức tranh sơn dầu và acrylic về phố Hà Nội và một số phong cảnh trung du, họa sĩ Bùi Lê Dũng đưa người xem về với sự tĩnh lặng để chiêm ngưỡng những khoảnh khắc bừng sáng của khung cảnh, của tâm hồn.

Các em học sinh giao lưu chia sẻ cảm xúc sau khi đọc tác phẩm của nhà văn Đoàn Giỏi.

Kể thêm nét mới về nhà văn “Đất rừng phương Nam”

Hội Nhà văn Việt Nam phối hợp với Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh vừa kỷ niệm 100 năm Ngày sinh nhà văn Đoàn Giỏi (1925-2025), cùng nhìn lại hành trình sáng tác độc đáo và những đóng góp của ông cho nền văn học Việt Nam hiện đại. Những tác phẩm tiêu biểu của ông được ví như bản đồ di sản, hiện rõ phong vị đất và người Nam Bộ.

Món cá suối được ướp và nướng bằng phương thức truyền thống của người Cơ Ho.

Quà của núi rừng

Mỗi lần được nhận những món quà đơn sơ, dung dị của bạn bè dân tộc thiểu số, lòng tôi lại xúc động khó tả. Quà của bạn là quà của núi, của rừng, bạn chọn từ trên rẫy, dưới suối; những thức quà thấm nắng, ngấm gió của đại ngàn thân thương.

Tôi neo âm nhạc vào niềm tin, không phải vào khổ đau

Tôi neo âm nhạc vào niềm tin, không phải vào khổ đau

Trong hành trình âm nhạc, nhạc sĩ Đỗ Bảo (trong ảnh) không chỉ soi chiếu cảm xúc của mình mà còn mở ra một thế giới thấm đẫm những suy tưởng về hạnh phúc, khổ đau, ánh sáng và bóng tối. Nhạc sĩ chia sẻ với Thời Nay sự tĩnh tại - một vẻ đẹp âm thầm nhưng lay động sâu xa.

Vẽ để níu thanh xuân đang trôi

Vẽ để níu thanh xuân đang trôi

Vẽ bằng ký ức, hoài niệm và cả nỗi sợ thanh xuân dần trôi, họa sĩ Trần Cường (Kuolg Trần, ảnh) sẽ mang đến không gian triển lãm “Bay - Lạc giữa thanh xuân” (diễn ra từ ngày 22 - 30/9 tại Nhà triển lãm 16 Ngô Quyền, Hoàn Kiếm, Hà Nội) một thế giới vừa phảng phất nuối tiếc vừa rực rỡ khát khao.

Thầy Chư tận tình hướng dẫn học viên viết chữ Nôm Dao.

Từ “cấp bản”, cần làm ở cấp tỉnh để giữ chữ Nôm Dao

Tại Bản Cuôn (xã Chợ Đồn, Thái Nguyên), chữ Nôm Dao không chỉ hiện hữu trong những cuốn sách cũ hay các nghi lễ truyền thống, mà đang được truyền dạy lại cho thế hệ trẻ. Cộng đồng người Dao nơi đây coi việc giữ chữ cũng chính là giữ lấy cội nguồn văn hóa của mình.

Bốn nữ nhà văn gặp nhau và chụp ảnh ở Đà Nẵng sau ngày giải phóng miền nam. Hàng trên từ trái qua: Vũ Thị Hồng, Bùi Thị Chiến; hàng dưới từ trái qua: Hà Phương, Trần Thị Thắng. Ảnh tư liệu phục chế mầu

Ngời sáng những dịu dàng qua bom đạn

Tập văn xuôi, thơ “Hoa hồng trong lửa” (NXB Hội nhà văn) của bốn cô gái mới đôi mươi, ngoài đôi mươi năm ấy, sẽ kể những điều có thể coi như đại diện cho thế hệ nữ sinh viên trong số hơn 10 nghìn sinh viên lên đường nhập ngũ từ năm 1970 đến 1972.

“Bản sắc cá nhân chính là nhịp điệu riêng”

“Bản sắc cá nhân chính là nhịp điệu riêng”

Từ những bức tranh phố đậm chất hoài niệm, họa sĩ Phạm Hà Duy Khánh (trong ảnh) trở lại với triển lãm “Lát Phố” (từ ngày 22 đến 31/8 tại Nhà triển lãm 16 Ngô Quyền, Hà Nội) - một cuộc đối thoại nghệ thuật thầm lặng, day dứt.

Trần Nhật Minh (ngoài cùng bên trái) cùng các đồng nghiệp đọc thơ trên Sân thơ Trẻ - Ngày thơ Việt Nam 2019. Ảnh: THÀNH DUY

Cùng ở lại với mùa xuân

Những khúc hát, những cánh đồng, những mùa xuân, buổi mai tinh khôi và cuộc đời lấp lánh… còn ở lại trong tập thơ mới của nhà báo, thi sĩ Khánh Văn Trần Nhật Minh (1981-2024).

Ông Pả La Ham (ngồi giữa) tham gia hoạt động văn hóa ở địa phương.

Dệt âm thanh tình yêu

Ông Pả La Ham (tên khai sinh là Hồ Văn Dương) là người dân tộc Vân Kiều ở thôn R’Lây, xã Đakrông (tỉnh Quảng Trị). Sinh ra và lớn lên ở ngôi làng nhỏ giữa núi rừng Trường Sơn, cả cuộc đời mình, ông để dành thực hiện ước nguyện dệt âm thanh tình yêu.

Đạo diễn Nguyễn Thành Paven trong một lần tác nghiệp.

Hãy chạm tim mình vào “kho báu xanh”

Đạo diễn, nhà làm phim trẻ Nguyễn Thành Paven là một trong ít những nhà làm phim trẻ thế hệ 9X làm việc quên thời gian và có thể vượt núi băng rừng hàng tuần để ghi lại bằng được những khoảnh khắc vàng của “kho báu xanh”.

“Vào chùa”, Acrylic, 120x80cm.

Lời Kinh Bắc của họa sĩ Đỗ Bảng

“Xẩm Chợ” triển lãm tranh lần thứ hai của họa sĩ Đỗ Bảng (Đỗ Hữu Bảng), vừa diễn ra tại triển lãm 16 Ngô Quyền, Hà Nội. 24 tác phẩm tại đây mang dấu ấn sâu sắc trong hành trình sáng tác hơn ba thập kỷ vừa qua, đa sắc màu và lộng lẫy ánh sáng văn hóa vùng Kinh Bắc.

Bia di tích tại Đền thờ Tham tán Lê Đình Dật.

Giữ lấy Căn cứ kháng chiến Đầm Đen

Đáp lại lời hiệu triệu của Vua Hàm Nghi với ngọn cờ Cần Vương, Tham tán Lê Đình Dật đã về quê hương trung du, dấy binh tụ nghĩa, lập căn cứ nơi núi rừng, vượt sông Hồng, sông Lô, tổ chức các cuộc khởi nghĩa chống thực dân Pháp.

Tác giả Giai Du nhận giải cao nhất Giải thưởng văn học Kim Đồng lần thứ nhất.

“Thế giới thẩm mỹ trẻ em là vùng đất không dễ chinh phục”

Vượt qua hơn 600 tác phẩm từ khắp các tỉnh, thành phố và nhiều quốc gia, Giai Du - cây bút trẻ 24 tuổi - đã xuất sắc giành Giải nhất tại Giải thưởng Văn học Kim Đồng lần thứ nhất với bản thảo tập truyện dài “Nên làm gì khi trời nổi gió”. Thời Nay đã có cuộc trò chuyện cùng tác giả trẻ về cảm hứng tuổi thơ chưa bao giờ vơi cạn.

Nhà báo Alăng Ngước cùng mẹ.

Khi nhà báo hát tri ân dân tộc mình

Nhà nghèo nhưng nỗ lực vượt khó, không ngừng tự học, nhà báo Alăng Ngước, sinh năm 1990, người con của dân tộc Cơ Tu (Đông Giang, Quảng Nam) đã trở thành cây bút phóng sự giỏi nghề. Gần đây, anh nhận thêm sự trân trọng khi ra mắt MV “Kỷ vật của Ama” để tri ân gia đình và đồng bào.

NSƯT Nguyễn Đức Tú giới thiệu về những chiếc mão do ông tạo tác. Ảnh: DƯƠNG NAM

Lửa hát ca còn sáng trên sắc áo

10 năm đứng trên sân khấu chuyên nghiệp, ông đã giành được nhiều giải thưởng quan trọng và được trao tặng danh hiệu NSƯT. Năm 1991, đoàn giải thể, ông Tú trở về địa phương. Tuy nhiên, ngọn lửa nghề trong ông chưa bao giờ ngừng cháy.