Bảo đảm quyền lợi cho người dân Hạ Thái

Thiếu đồng thuận từ người dân

Theo phản ánh của người dân thôn Hạ Thái, tháng 6/2023, UBND xã Duyên Thái thông báo danh sách công khai về dự án đấu thầu giá đất để xây dựng nhà liền kề, thu hồi toàn bộ 11.813,5 m2 đất tại đối diện UBND xã để thực hiện dự án. Ông Đỗ Văn Khoái (65 tuổi), cựu trưởng thôn Hạ Thái cho biết, đất tại khu vực này được cấp năm 1960 là đất 5%, người dân được Nhà nước trao quyền sử dụng ổn định. Đến năm 1993, Nhà nước không thu hồi mà trao quyền quản lý và sử dụng đất cho các hộ dân và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ghi rõ là sử dụng lâu dài, gồm hai thửa thổ cư và một thửa đất ao.

Bởi vậy, khi nhận được thông tin công khai, người dân trong thôn đều bất ngờ và bất bình. Nhiều người khẳng định, trước tới nay không hay biết việc có dự án xây nhà tại khu vực này. “Đây là một làng nghề được Nhà nước đầu tư phát triển nhiều, từ đường sá cho tới cả hệ thống xe bus tới tận nơi. Tuy nhiên, đầu ra cho làng nghề Hạ Thái đang rất khó khăn, có thể thấy rõ điều đó khi từ đầu tới cuối làng hầu như không có cửa hàng nào bày bán đồ sơn mài địa phương. Bởi vậy thay vì xây dựng nhà ở, người dân trong thôn lại rất mong chờ có một khu trưng bày, quảng bá thương hiệu cho làng nghề sơn mài Hạ Thái tại khu đất này để phát triển kinh tế địa phương theo như chủ trương của Đảng và Nhà nước”, họa sĩ Trần Công Dũng (55 tuổi), gắn bó nhiều năm với làng Hạ Thái cho biết.

UBND xã Duyên Thái và UBND huyện Thường Tín gần đây tổ chức triển khai dự án, tổ chức cưỡng chế làm lòng dân bất an. Nhiều đơn từ, khiếu nại của người dân đã được gửi tới chính quyền xã và huyện nhưng vẫn chưa có câu trả lời thỏa đáng.

Lắng nghe dân để tìm giải pháp thỏa đáng

Ngày 15/8/2023, UBND xã Duyên Thái đã họp với các hộ dân có đơn đề nghị và khẳng định chính quyền xã đã tổ chức lấy ý kiến nhân dân về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất giai đoạn 2021-2030 theo đúng quy định tại Thông báo số 73/TB-UBND ngày 4/5/2021 của UBND huyện Thường Tín.

Mặc dù vậy cho tới nay, nhiều hộ dân thôn Hạ Thái có đất nằm trong khu vực dự án vẫn kiên quyết khẳng định dự án không lấy ý kiến người dân. Trong lúc thông tin pháp lý đầy đủ của dự án còn chưa được chính quyền xã và huyện cung cấp và giải thích rõ ràng với những người dân có đất trong dự án, thì Hội đồng giải phóng mặt bằng khu đất đã tự ý đưa ông Đỗ Văn Hồng (74 tuổi, trú tại cụm 6, xã Duyên Thái) vào làm Ủy viên Hội đồng giải phóng mặt bằng và đại diện cho những hộ dân có đất. Điều kỳ lạ là bản thân ông Hồng khẳng định “không biết gì” và đã gửi đơn khiếu nại yêu cầu xóa tên khỏi danh sách Hội đồng Bồi thường dự án và xác minh cá nhân, tổ chức đưa tên ông vào Hội đồng. Tuy nhiên, những yêu cầu này chưa được chính quyền xã tiếp nhận. “Sự cố” này cũng khiến người dân thôn Hạ Thái cho rằng, Hội đồng giải phóng mặt bằng được thành lập không phù hợp quy định pháp luật.

Ngày 27/2/2024 vừa qua, luật sư Vũ Văn Nhất, Giám đốc Công ty luật TNHH Luật Gia Vũ và là đại diện pháp luật cho một số hộ dân có đất nằm trong dự án đã có buổi làm việc với đại diện UBND huyện Thường Tín để gửi đơn thư khiếu nại cùng các tài liệu liên quan nhằm tìm hướng giải quyết những bức xúc của người dân có đất. Anh Nhất phân tích: “Chúng tôi cho rằng, có một số vấn đề lớn, trước tiên là tại sao chính quyền không lấy ý kiến của ai trong số hộ dân có đất. Đây là khu phát triển kinh tế địa phương dựa trên làng nghề kết hợp du lịch, nên quy hoạch xây dựng nhà ở là không hợp lý. Thứ hai, khi thu hồi đất nông nghiệp là phương tiện sản xuất của người dân mà không có phương án bố trí nơi canh tác mới thì sẽ gây mất ổn định kinh tế cho người đang canh tác. Hơn nữa, vì là đất 5% được giao lâu dài theo Luật Đất đai và chính sách cũ (khác so với đất được giao thầu có thời hạn sử dụng) nên người dân đã đầu tư công sức, tiền bạc nhiều vào đất. Nay chỉ được bồi thường giống như đất nông nghiệp được giao có thời hạn thì có phần rất thiệt thòi cho người dân”.

Người dân Hạ Thái đang chờ sự giải thích rõ ràng từ phía UBND huyện Thường Tín và UBND xã Duyên Thái về mục đích dự án dựa trên cơ sở kinh tế, xã hội nào và tính pháp lý của dự án từ khâu lập đề án tới khâu phê duyệt, triển khai.