Tính chính danh & sự thượng tôn pháp luật

Vụ việc đau lòng mới xảy ra tại TP Hồ Chí Minh làm ba người thiệt mạng, hai người khác bị thương đã gióng lên một hồi chuông báo động về tình hình mất an ninh - trật tự tại thành phố lớn nhất cả nước.

Không phải tới tận bây giờ, tình trạng này mới được người ta nhắc tới. Khi mà dư luận đều đồng tình với ý kiến làm mất lòng những người có trách nhiệm gìn giữ an ninh - trật tự ở đây rằng “nạn cướp giật, trộm cắp tài sản được du khách coi là đặc sản của TP Hồ Chí Minh”.

Trả lời các cơ quan truyền thông về vụ việc những tên trộm xe máy đâm chết hai “hiệp sĩ” và một người dân, làm bị thương hai “hiệp sĩ” khác, ông Phó Giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh cho biết sẽ làm hồ sơ để tiến hành khen thưởng, phong tặng danh hiệu liệt sĩ cho những người đã mất. Ông cũng cho rằng, đừng nên “ném đá” những người lính trong ngành vì họ đã làm hết chức năng nhiệm vụ được phân công.

Ai cũng biết, việc hình thành mô hình “hiệp sĩ” ở một vài tỉnh, thành phố có tình hình an ninh - trật tự tương đối phức tạp cho tới bây giờ vẫn là hiện tượng tự phát. Và hoạt động của mô hình này hiệu quả tới mức một vài cá nhân công tác ở các cơ quan chức năng có trách nhiệm giữ gìn trật tự, trị an đã từng kêu gọi ủng hộ, hợp pháp hóa nó. Tuy nhiên, chúng ta đều hiểu rằng, cho tới thời điểm hiện tại, những người tham gia làm “hiệp sĩ” đều không hề chính danh. Họ không được đào tạo để đối mặt với nguy hiểm. Việc làm của họ không được pháp luật công nhận, thậm chí họ còn dễ vướng phải những rắc rối pháp lý trong quá trình hoạt động.

Trách nhiệm của cơ quan công an địa phương, nơi đã để xảy ra vụ việc là đương nhiên, bởi cơ quan này mới là đơn vị đã được cả hệ thống pháp luật công nhận và trao cho chức năng cũng như các công cụ hỗ trợ đủ sức, đủ quyền lực răn đe, trấn áp tội phạm. Những người thực thi công vụ không chỉ được trao quyền, họ còn được bảo vệ bởi nhiều yếu tố mang tính đặc thù công việc. Và với rất nhiều yêu cầu, đòi hỏi về đặc thù công việc ấy, mục đích cuối cùng là để giúp họ hoàn thành nhiệm vụ được giao. Trong số những nhiệm vụ đã được hệ thống quy phạm pháp luật quy định thì nhiệm vụ: giữ gìn trật tự trị an, bảo vệ tài sản công cộng, bảo vệ tính mạng, tài sản và quyền lợi hợp pháp của công dân là điều mà lực lượng thi hành công vụ đương nhiên phải hoàn thành.

Hệ thống quy phạm pháp luật đặt ra là để áp dụng cho tất cả mọi người, không có trường hợp ngoại lệ. Vậy nên, có thể hiểu rằng, việc tiến công, trấn áp tội phạm là việc của cơ quan chức năng. Người dân chỉ có thể tham gia hỗ trợ các cơ quan chức năng hoàn thành nhiệm vụ được giao ấy, chứ không thể trở thành chủ thể trực tiếp tiến công, trấn áp tội phạm. Có vậy, cơ quan chức năng mới giữ được tính chính danh, mới là sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật. Có thế, những mất mát, đau thương với người dân mới không còn tái diễn.