Xung đột Nga-Ukraine: Những tín hiệu tích cực

Một khoảng lặng hiếm hoi sau những ngày tháng giao tranh khốc liệt đã xuất hiện trong cuộc xung đột Nga-Ukraine, khi hai bên tuyên bố ngừng bắn nhân dịp Lễ Phục sinh. Sau thời gian dài bế tắc, tia hy vọng về giải quyết cuộc chiến được nhen nhóm trở lại.

Một tòa nhà bị hư hỏng tại quận Shevchenkivskyi ở thủ đô Kiev, Ukraine ngày 21/7/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)
Một tòa nhà bị hư hỏng tại quận Shevchenkivskyi ở thủ đô Kiev, Ukraine ngày 21/7/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những tháng gần đây, trái với không khí sôi sục trên thực địa với các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) diễn ra dồn dập, mặt trận ngoại giao của cuộc xung đột ở Ukraine rơi vào cảnh ảm đạm và đình trệ. Do tác động của tình hình Trung Đông, Mỹ - bên thúc đẩy chính các nỗ lực ngoại giao - phải giảm đáng kể mức độ ưu tiên đối với tiến trình đàm phán về tình hình Ukraine. Điện Kremlin xác nhận, tiến trình thương lượng tạm thời bị gián đoạn do Washington phải tập trung xử lý các vấn đề khác.

Chiến sự tại khu vực Trung Đông càng kéo dài, sức ép lên Ukraine càng lớn. Bên cạnh việc Nga mở rộng các kế hoạch quân sự trên chiến trường, nguồn lực hỗ trợ mà Mỹ dành cho Ukraine bị cho là ngày càng hạn chế bởi các hệ thống phòng không của Washington đang phải ứng phó các cuộc tấn công của Iran tại khu vực vùng Vịnh. Các đồng minh châu Âu của Kiev dù cam kết tiếp tục hỗ trợ và đồng hành cùng đất nước bên bờ Biển Đen, nhưng trên thực tế lại chưa giải quyết được bất đồng chung quanh gói hỗ trợ trị giá 90 tỷ euro dành cho Ukraine trong hai năm tới.

Bối cảnh này khiến Ukraine có nhiều lý do để tìm kiếm cơ hội đối thoại, tạo khoảng lặng cần thiết giúp hạ nhiệt căng thẳng và giảm bớt tổn thất. Việc hai bên tuyên bố ngừng bắn trong kỳ nghỉ Lễ Phục sinh vừa qua là một tín hiệu tích cực, được dư luận hoan nghênh.

Chánh Văn phòng Tổng thống Ukraine, ông Kyrylo Budanov cho biết, các cuộc đàm phán giữa nước này với Nga đang hướng tới một thỏa thuận tiềm năng. Còn người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov tuyên bố Nga mong muốn một nền hòa bình lâu dài trong cuộc xung đột tại Ukraine, dù vẫn nhấn mạnh rằng điều này chỉ đạt được khi lợi ích và các mục tiêu mà Moskva đề ra ngay từ đầu được bảo đảm.

Hai bên có thiện chí, nhưng lại thiếu vắng lòng tin sâu sắc. Lệnh ngừng bắn nhân dịp Lễ Phục sinh đã nhanh chóng bị phá vỡ bởi các cuộc tấn công nhỏ lẻ. Trong thời gian ngừng bắn, Bộ Chỉ huy quân đội Ukraine cho biết đã ghi nhận nhiều đợt tấn công bằng UAV cũng như các đợt pháo kích nhằm vào các khu dân cư và vị trí quân sự. Giới chức Nga tại các khu vực biên giới như Kursk, Belgorod xác nhận xảy ra nhiều vụ tấn công tương tự.

Những tính toán chính trị, mâu thuẫn lợi ích sâu sắc cũng phủ bóng đen lên khả năng đạt được một thỏa thuận bền vững. Từ đầu năm 2026 đến nay, Nga, Ukraine và Mỹ đã tổ chức ba vòng đàm phán hòa bình trong tháng 1 và tháng 2, trước khi tiến trình đàm phán rơi vào quãng lặng do chiến sự bùng phát ở Trung Đông. Nhưng các vòng đàm phán đều không đạt được đột phá bởi hai bên bất đồng sâu sắc về các điều kiện cốt lõi.

Nga yêu cầu Ukraine rút quân khỏi các vùng lãnh thổ đã sáp nhập và từ bỏ ý định gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), trong khi Kiev kiên quyết bác bỏ yêu cầu này, không chấp nhận nhượng bộ về vấn đề lãnh thổ. Các cuộc đàm phán hiện chỉ dừng lại ở việc hai bên hiểu rõ lập trường của nhau, chưa đủ để đạt được tiến triển thực chất.

Những tín hiệu tích cực vừa qua là cơ sở để cộng đồng quốc tế kỳ vọng về việc các bên sớm quay lại bàn đàm phán, tìm lối thoát cho cuộc chiến hao người, tốn của đã kéo dài ròng rã đến năm thứ 5. Nhưng điều cốt lõi là, nếu các bên không đạt được đối thoại đủ sâu với việc chủ động thu hẹp khoảng cách trong lập trường, các cuộc đàm phán suy cho cùng chỉ đóng vai trò là “van xả áp” tạm thời cho những căng thẳng vẫn dâng cao trên chiến trường.

Có thể bạn quan tâm

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.

Tàu chở dầu thô cập cảng ở Mundra, Ấn Độ sau khi băng qua eo biển Hormuz, ngày 18/3/2026. (Ảnh: ANI/TTXVN)

Đối phó cú sốc nguồn cung

“Nút thắt” tại eo biển Hormuz đang làm chao đảo nền kinh tế thế giới, khi hàng triệu thùng dầu biến mất khỏi thị trường mỗi ngày. Không dừng lại ở giá năng lượng, cú sốc đang lan nhanh sang chuỗi cung ứng, lạm phát và tăng trưởng toàn cầu, kéo theo nguy cơ về một cuộc khủng hoảng có thể tồi tệ hơn cả đại dịch Covid-19.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vừa hợp tác, vừa cạnh tranh

Sau nhiều tháng trì hoãn, Nghị viện châu Âu (EP) vừa “bật đèn xanh” cho thỏa thuận thương mại giữa Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ, kèm theo một số điều kiện.

Những tòa nhà ở thành phố Daraa, Syria bị tàn phá do chiến sự. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước chuyển chiến lược của Syria

Từ một quốc gia bị cô lập về ngoại giao và bị xung đột tàn phá nặng nề, Syria đang có những bước chuyển chiến lược với quyết tâm “hồi sinh” từ tro tàn chiến tranh, vừa tái thiết kinh tế, hàn gắn chia rẽ xã hội, vừa hòa nhập quốc tế, tối đa hóa viện trợ nước ngoài.

Xung đột leo thang tại Trung Đông tạo làn sóng di cư trái phép ồ ạt và mất an toàn.

Thách thức di cư ngày càng nghiêm trọng

Xung đột leo thang tại Trung Đông đã gây tổn thất không thể đong đếm về người và của, tình hình an ninh khu vực như “chỉ mành treo chuông”, tạo làn sóng di cư trái phép ồ ạt và mất an toàn. Do đó, châu Âu lại bị đặt vào tình cảnh như ngồi trên đống lửa.

Một người đàn ông bỏ phiếu tại một điểm bầu cử trong cuộc bầu cử quốc hội ở Kathmandu, Nepal, ngày 5/3/2026. (Ảnh: THX)

Phép thử toàn diện ở Nepal

Với việc đảng Rastriya Swatantra (RSP) mới được thành lập giành chiến thắng áp đảo trong cuộc tổng tuyển cử vừa qua ở Nepal, bức tranh chính trị của quốc gia Nam Á đang xuất hiện những gam màu tươi sáng sau thời kỳ biến động sâu sắc.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Thủ tướng Australia Anthony Albanese. (Ảnh: europa.eu)

Thông điệp về hợp tác và niềm tin

Liên minh châu Âu (EU) và Australia vừa thông báo hoàn tất đàm phán và ký kết Hiệp định Thương mại tự do (FTA) song phương. Tuyên bố khá bất ngờ này được người dân châu Âu và châu Đại Dương hồ hởi đón nhận, bởi họ đã chờ đợi cái bắt tay thật chặt giữa hai châu lục trong lĩnh vực thương mại từ gần 10 năm qua.

Các đại biểu tới tham dự Hội nghị lần thứ 30 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP30) tại Belem, Brazil, ngày 10/11/2025. (Ảnh: Xinhua)

Trước khi quá muộn: COP31 và yêu cầu cấp bách cứu các quốc đảo trước tình trạng nước biển dâng cao

Trong bối cảnh khí hậu diễn biến cực đoan, các vấn đề nghị sự của Hội nghị lần thứ 31 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP31) đang tiếp tục thu hút sự quan tâm đặc biệt của cộng đồng quốc tế. Nổi bật là yêu cầu cấp bách, tìm kiếm giải pháp hiệu quả cứu các quốc đảo trước nguy cơ bị xóa sổ.

Ngôi nhà bị phá hủy sau cuộc không kích của Israel xuống Jbaa, miền Nam Lebanon ngày 4/12/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Điểm nóng” tiếp tục tăng nhiệt

Tổng thống Lebanon Joseph Aoun tiếp tục kêu gọi ngừng bắn và khởi động đàm phán với Israel nhằm chấm dứt xung đột với lực lượng Hezbollah, trong bối cảnh Bộ trưởng Ngoại giao Pháp Jean-Noel Barrot thăm Beirut để thúc đẩy các nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng.

Cờ của Liên minh châu Âu (EU). (Ảnh: Tân Hoa xã)

Phép thử tinh thần đoàn kết

Hội nghị thượng đỉnh của Liên minh châu Âu (EU) được tổ chức giữa lúc các nguy cơ an ninh và thách thức kinh tế đan xen. Sự không đồng thuận trong một số vấn đề gai góc tại hội nghị đã bộc lộ những khó khăn ngày càng lớn đối với tinh thần đoàn kết, năng lực ứng phó và tầm nhìn chiến lược của EU.

Chính phủ Anh nhấn mạnh mục tiêu xây dựng một nền kinh tế vững mạnh, an toàn hơn trong bối cảnh thế giới nhiều biến động. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Giai đoạn thách thức của nền kinh tế Anh

Chính phủ Anh vừa công bố giai đoạn tiếp theo của chiến lược kinh tế, trong đó nhấn mạnh mục tiêu xây dựng một nền kinh tế vững mạnh, an toàn hơn trong bối cảnh thế giới nhiều biến động.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Lợi ích chiến lược ở Bắc Cực

Các nước Bắc Âu và Canada đã nhất trí tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế xanh, khả năng chống chịu của nền kinh tế và xã hội trước các “cú sốc” khủng hoảng, trong bối cảnh thế giới đang đối mặt nhiều thách thức. 

Phương tiện bị phá hủy sau một cuộc không kích tại Nangarhar, Afghanistan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rủi ro ở Trung Á

Căng thẳng quân sự leo thang nhanh chóng giữa Afghanistan và Pakistan từ cuối tháng 2 vừa qua ngoài các vấn đề song phương, còn đặt khu vực Trung Á trước những rủi ro mới. Không chỉ ảnh hưởng an ninh khu vực, cuộc xung đột nguy cơ gây ra những biến động lớn về chính trị, kinh tế và an ninh quốc tế.