Dưới trời nắng, nóng, những giọt mồ hôi của kỹ sư, công nhân rơi giữa đại ngàn, không chỉ để kiến tạo những "ngôi nhà thứ hai" cho trẻ em đồng bào, mà còn đang dựng lên những "cột mốc trí thức" vững chãi, góp phần bảo vệ chủ quyền biên cương Tổ quốc.
Những chuyến xe ngược ngàn “xây chữ”
Những ngày đầu tháng 5, khi mặt trời vừa ló sau những dãy núi mờ sương, từng đoàn xe chở sắt thép, xi-măng, thiết bị, vật tư dần hiện rõ trong ánh bình minh trên cung đường Tây Bắc ngoằn ngoèo như sợi chỉ vắt qua lưng núi. Để đưa được những chuyến xe vật tư lên tới các công trường vùng biên tỉnh Lai Châu, đoàn xe phải mất hơn một ngày di chuyển qua quãng đường hơn 400km, trong đó quá nửa là đường đèo dốc khúc khuỷu, một bên vách đá, một bên vực sâu. Có những khúc cua, xe chở nặng phải bò chậm, tài xế căng mắt căn từng mét đường.
Anh Minh lái xe nhiều năm kinh nghiệm trên tuyến đường vui nói: “Cung đường này không chỉ thử tay lái của tài xế, mà còn thử cả độ lỳ và sức chịu đựng của con người nữa...”. Ngay cả những công nhân khỏe mạnh, đã quen với công trường, quen nắng gió và việc nặng, cũng không dễ vượt qua hành trình hàng chục giờ lắc lư trên những cung đường đèo dốc, quanh co... Có người lên tới nơi mặt mày tái xanh, kiệt sức vì say xe; có tổ đội vừa đặt chân tới công trường đã xin rút, dù mức thù lao được trả cao hơn nhiều so với các công trình dưới xuôi.
Tại nhiều điểm trường, trước khi triển khai, nhà thầu phải mở đường tạm xuyên rừng để đưa xe máy, thiết bị và vật tư tiếp cận công trình. Ngay cả những vật liệu cơ bản như đá, cát cũng không sẵn có; đơn vị thi công phải dò tìm nguồn cung giữa vùng núi xa xôi, rồi tính toán từng chuyến vận chuyển qua các cung đường hiểm trở.
Để triển khai nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt này, nhiều đơn vị đã tiên phong đảm nhận những phần việc khó. Tại Lai Châu, 10 dự án trường do Công an tỉnh làm chủ đầu tư dưới sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ Công an. Tinh thần kỷ luật và sự quyết liệt của người lính được đưa vào từng khâu quản trị dự án: từ yêu cầu nghiêm ngặt về tiến độ, chất lượng, an toàn, đến kiểm soát minh bạch từng phần việc. Cùng với đó, nhà thầu AMACCAO-VINADIC được giao nhiệm vụ thi công nhờ kinh nghiệm triển khai tại địa bàn miền núi và năng lực tổ chức ở những công trình khó đã thi công. Từ 4 trường phổ thông nội trú liên cấp trọng điểm tại các xã biên giới Pa Tần, Dào San, Hua Bum và Bum Nưa được giao trong đợt đầu, đơn vị tiếp tục được giao toàn bộ 10 trường do Công an tỉnh Lai Châu làm chủ đầu tư.
Áp lực... trên công trường
Tại công trường ở nơi đây, AMACCAO-VINADIC phải đối diện với bài toán thi công không dễ. Một phần, do địa hình hiểm trở, mặt bằng chia cắt, địa chất nhiều đá rắn khiến việc tổ chức công trường tại các xã biên giới Lai Châu phức tạp hơn nhiều so mặt bằng chung. Có những điểm trường, để san được một mặt bằng thi công, máy móc phải vật lộn nhiều ngày với những khối đá rắn xen lẫn.
Sự xa xôi, cách trở khiến phần việc như huy động nhân công, vận chuyển vật liệu và tổ chức thi công đều tốn kém hơn nhiều so với các công trình thông thường. Theo đại diện của nhà thầu, sự khan hiếm nhân công chất lượng cao tại khu vực biên giới đã đẩy giá thuê khoán lên tới 1,7-1,8 triệu đồng/m², cao hơn khoảng 20-30% so với mặt bằng chung. Trong khi, nhà thầu vẫn phải áp dụng đơn giá "định mức nhà nước" vốn thấp hơn nhiều so với thực tế thị trường - một bài toán kinh tế nan giải đòi hỏi sự hy sinh và trách nhiệm xã hội cao.
Áp lực thời gian càng khiến bài toán thêm nặng khi phải thi công 10 điểm trường cùng lúc. Với các trường nội trú được giao trong đợt 1, nhà thầu phải hoàn thành trong khoảng 8-10 tháng để kịp bàn giao, đưa vào sử dụng trong năm học 2026-2027. Đường hiểm trở, địa hình phức tạp, định mức eo hẹp, thời gian gấp gáp - bốn áp lực ấy bủa vây công trường vùng biên ngay từ ngày đầu khởi công.
Trong thế khó ấy, sự sát sao và quyết liệt của lãnh đạo Công an tỉnh Lai Châu đã hỗ trợ, trở thành điểm tựa để nhà thầu, đơn vị thi công công trình bám sát mục tiêu tiến độ, chất lượng. "Không chỉ dừng ở kiểm tra, đôn đốc, chủ đầu tư còn thường xuyên có mặt tại công trường, lắng nghe trực tiếp những khó khăn từ thực địa và tháo gỡ ngay khi phát sinh vướng mắc. Từ mặt bằng, vận chuyển, vật liệu, nhân công đến điều kiện thi công, từng điểm nghẽn đều được rà soát, kết nối các bên liên quan để kịp thời tháo gỡ", đại diện lãnh đạo AMACCAO-VINADIC chia sẻ.
Không những vậy, đơn vị thi công của AMACCAO-VINADIC đã nỗ lực triển khai thi công 3 ca, 4 kíp, không quản ngày đêm, ngày nghỉ, ngày lễ, bám máy, bám công trường; đồng thời tăng cường nhân lực, thiết bị, chuẩn bị phương án vận chuyển vật tư từ sớm để hạn chế tối đa tác động của thời tiết và mùa mưa bão.
Sự chủ động ấy đã giúp nhiều hạng mục duy trì được nhịp thi công liên tục, thậm chí vượt tiến độ so với cam kết trong hợp đồng. Một bên giữ nhịp, một bên mở đường; một bên siết chặt kỷ cương, một bên dồn lực bền gan vượt khó... Chính từ sự đồng lòng đó, những mái trường vùng biên từng ngày hiện hình giữa đại ngàn.
Những người lặng lẽ dựng “cột mốc trí thức”
Ở thời điểm đại công trường đang bước vào giai đoạn tăng tốc, đoàn công tác do Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Công an dẫn đầu, cùng lãnh đạo của tỉnh Lai Châu và lãnh đạo Công an tỉnh đã trực tiếp có mặt tại hiện trường dự án xã Pa Tần. Sự hiện diện của các đồng chí tại công trường thi công không chỉ là hoạt động kiểm tra tiến độ thông thường, mà còn khẳng định tầm quan trọng đặc biệt của các dự án giáo dục vùng biên trong chiến lược an ninh quốc gia.
Tại buổi làm việc ngay dưới chân những khối nhà đang vươn cao, Thứ trưởng Nguyễn Văn Long cùng lãnh đạo tỉnh Lai Châu đã ghi nhận và đánh giá cao tinh thần làm việc hăng say, trách nhiệm, khẩn trương của AMACCAO-VINADIC và các đơn vị. Thứ trưởng nhấn mạnh, việc xây dựng trường nội trú liên cấp tại khu vực biên giới không đơn thuần là đầu tư hạ tầng giáo dục, mà còn mang ý nghĩa chính trị, xã hội sâu sắc - là minh chứng cụ thể cho sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và lực lượng Công an nhân dân đối với công tác an sinh xã hội, chăm lo cho thế hệ trẻ nơi biên cương Tổ quốc. "Cột mốc tri thức" này chính là thế trận lòng dân vững chắc nhất để bảo vệ chủ quyền.
Trong bộ quần áo phủ bụi đỏ công trường, ông Trần Hùng, Chỉ huy trưởng các dự án trường nội trú chia sẻ: "Dường như AMACCAO-VINADIC có duyên với việc khó. Chúng tôi coi đây vừa là nhiệm vụ, và là vinh dự vì được cống hiến một phần nhỏ bé vào sự nghiệp chung của Đảng, Nhà nước trong việc chăm lo cho đồng bào vùng cao và góp phần bảo vệ an ninh biên giới của đất nước. Dù khó khăn đến đâu, chúng tôi cũng sẽ cố gắng vượt qua, đẩy nhanh tiến độ thi công, vẫn bảo đảm chất lượng, kỹ thuật và thẩm mỹ của công trình".
Ở những dải đất biên viễn, con đường đến lớp của các em phải đi qua suối sâu, dốc cao, len lỏi giữa rừng núi cheo leo. Vì thế, dựng nên một mái trường nơi phên giậu Tổ quốc là thêm một điểm tựa để các em gắn bó với con chữ, để đồng bào yên tâm bám bản, bám đất, bám biên cương.
Giữa mây ngàn Tây Bắc, những "cột mốc tri thức" ấy đang lặng lẽ được dựng lên bằng kỷ luật thép của lực lượng Công an, cùng với những cống hiến thầm lặng của hàng trăm kỹ sư, công nhân nhà thầu AMACCAO-VINADIC ngày đêm bám trụ công trường để xây nên ngôi trường tương lai, để những trẻ em vùng cao, đồng bào nơi phên giậu Tổ quốc được sớm đến lớp học trong một ngày không xa...
