Xây dựng kỷ nguyên năng lượng sạch

Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cho biết, thế giới đang đứng trước bước ngoặt lịch sử khi kỷ nguyên nhiên liệu hóa thạch dần khép lại, mở ra trang mới của năng lượng tái tạo. Để tận dụng cơ hội này, IEA kêu gọi các nhà hoạch định chính sách thúc đẩy nhanh chóng quá trình chuyển đổi năng lượng và giảm khí thải gây hiệu ứng nhà kính.
Ảnh minh họa. (Nguồn: Reuters)
Ảnh minh họa. (Nguồn: Reuters)

Theo Giám đốc điều hành IEA Fatih Birol, nhu cầu đối với dầu mỏ, khí đốt và than đá có thể chạm đỉnh trước năm 2030 sau đó quay đầu giảm, đánh dấu thời điểm kỷ nguyên nhiên liệu hóa thạch chấm dứt, sớm hơn các dự báo được đưa ra trước đó. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy thế giới đang thoát dần khỏi sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.

Chuyên gia về khí hậu Simone Tagliapietra thuộc tổ chức tư vấn Bruegel ở Brussels (Bỉ), nhấn mạnh, dự báo mới của IEA là minh chứng cho thấy quá trình chuyển dịch năng lượng toàn cầu tuy diễn ra chậm song rất vững chắc.

Triển vọng nhiên liệu hóa thạch bước vào thời kỳ thoái trào đã mở ra hy vọng cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu toàn cầu. Các nhà khoa học nhấn mạnh, việc tiêu thụ nhiên liệu hóa thạch đang làm trầm trọng thêm các tác động của biến đổi khí hậu. Mỗi năm, hoạt động đốt nhiên liệu hóa thạch tạo ra khoảng 21,3 tỷ tấn khí CO2, cùng nhiều chất ô nhiễm khác như các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi, kim loại nặng… gây ô nhiễm không khí và phá hủy môi trường.

Giới phân tích cho rằng, một trong những động lực chính giúp đẩy nhanh quá trình chuyển đổi năng lượng là do công nghệ năng lượng sạch phủ sóng mạnh mẽ trên thế giới. Tình trạng biến đổi khí hậu và cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu đặt ra nhiều thách thức, song cũng trở thành động lực thúc đẩy nhiều nước tăng cường đầu tư vào năng lượng tái tạo. Giám đốc điều hành IEA Fatih Birol khẳng định, năng lượng sạch đang phát triển rất nhanh. Theo đó, hiện mỗi USD đầu tư cho nhiên liệu hóa thạch thì có 1,7 USD được đầu tư cho năng lượng sạch. Cách đây 5 năm, tỷ lệ này là 1:1.

Với nỗ lực không ngừng của các nước, năng lượng sạch đang dần chiếm ưu thế.

Với nỗ lực không ngừng của các nước, năng lượng sạch đang dần chiếm ưu thế. Tại các nền kinh tế hàng đầu thế giới, quá trình phát triển năng lượng tái tạo đã gặt hái nhiều thành quả. Theo số liệu mới nhất của Cơ quan Năng lượng quốc gia Trung Quốc, tính đến cuối tháng 6/2023, công suất lắp đặt năng lượng tái tạo ở Trung Quốc đã vượt 1,3 tỷ kW, tăng 18,2% so với mức cùng kỳ năm 2022 và lần đầu vượt công suất lắp đặt điện than. Đáng chú ý, công suất lắp đặt điện gió và điện quang trên toàn Trung Quốc đứng đầu thế giới, lần lượt ở mức 389 triệu kW và 470 triệu kW.

Trong khi đó, sau một năm triển khai, Đạo luật Giảm lạm phát (IRA) đã giúp Mỹ đạt những bước tiến đáng kể trong phát triển năng lượng tái tạo. Báo cáo vừa được Hiệp hội Năng lượng sạch Mỹ công bố cho thấy, kể từ khi IRA được thông qua, số vốn đầu tư vào lĩnh vực này bằng tám năm trước cộng lại, tương đương hơn 270 tỷ USD.

Tổ chức nghiên cứu BloombergNEF dự báo, năng lượng từ gió và mặt trời sẽ lần lượt chiếm khoảng 50% và 64% tổng sản lượng điện của Mỹ vào các năm 2035 và 2050. Đây là một bước tiến đáng kể so với mức 12% trong năm 2021. Tại Đức, hơn 50% điện năng được sản xuất trong nửa đầu năm 2023 là từ các nguồn năng lượng tái tạo, tăng so với mức cùng kỳ năm 2022. Nền kinh tế đầu tàu châu Âu đặt mục tiêu đến năm 2030 nguồn cung điện từ năng lượng tái tạo chiếm tỷ lệ 80% tổng sản lượng điện, song song với đó là hoàn thành mục tiêu loại bỏ than đá.

Mặc dù đạt nhiều thành quả tích cực song tiến trình chuyển đổi năng lượng trên thế giới còn đối mặt thách thức khi các nước vẫn cần điện than để bảo đảm an ninh năng lượng. Với chi phí rẻ và nguồn cung ổn định, than đá là lựa chọn của nhiều nước vào thời điểm khẩn cấp về nguồn cung năng lượng, nhất là khi khí hậu ngày càng nóng lên khiến nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Bên cạnh đó, tiến độ chuyển đổi năng lượng trên thế giới không đồng đều, diễn ra mạnh mẽ ở các nước phát triển song vẫn khá trì trệ ở nhiều khu vực, nhất là tại châu Phi.

Mặc dù đạt nhiều thành quả tích cực song tiến trình chuyển đổi năng lượng trên thế giới còn đối mặt thách thức khi các nước vẫn cần điện than để bảo đảm an ninh năng lượng.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres cho rằng, châu Phi hoàn toàn có khả năng để trở thành siêu cường năng lượng tái tạo khi có tiềm năng rất lớn về thủy điện, gió, năng lượng mặt trời và địa nhiệt. Tuy nhiên, châu lục này chưa có cơ hội chuyển mình khi chỉ thu hút được 2% tổng số vốn đầu tư cho năng lượng tái tạo toàn cầu trong 10 năm qua.

Sự phát triển mạnh mẽ của năng lượng sạch được xem là xu thế tất yếu, góp phần quan trọng giúp thế giới giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. IEA hối thúc các nhà hoạch định chính sách hành động nhiều hơn nữa để quá trình chuyển đổi diễn ra nhanh chóng, công bằng và toàn diện.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa tại cuộc họp báo ở New Delhi, ngày 27/1/2026. (Nguồn: ANI/TTXVN)

FTA giữa Ấn Độ và EU: Bước chuyển tích cực

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ vừa tổ chức thành công Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 16 với dấu mốc đáng nhớ khi hai bên tuyên bố hoàn tất tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA), mở ra cơ hội xây dựng một không gian thương mại rộng lớn với khoảng hai tỷ người tiêu dùng, chiếm gần 25% GDP toàn cầu. 

Một phương tiện quân sự gần thành phố Rawa, gần khu vực biên giới Iraq và Syria. (Ảnh: Xinhua)

Hiểm họa tiềm ẩn về an ninh ở Trung Đông

Lực lượng liên quân đã hoàn tất việc rút quân khỏi các căn cứ nằm trong lãnh thổ liên bang Iraq, đánh dấu sự kết thúc giai đoạn đầu của sứ mệnh quân sự do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Quan hệ Nga-Mỹ: Chưa tạo chuyển biến

Các cuộc gặp mới nhất giữa Nga và Mỹ, cũng như gặp ba bên với Ukraine cho thấy các kênh đối thoại được duy trì, song vẫn chưa đủ để tạo ra những chuyển biến thực chất. 

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc họp báo chung ở Washington. (Ảnh tư liệu-minh họa: ANI/TTXVN)

Dấu ấn ngoại giao Ấn Độ

Những năm gần đây, Ấn Độ không chỉ nổi lên là một hình mẫu thành công trong phát triển kinh tế, mà còn từng bước nâng cao vị thế trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu. Chính sách đối ngoại cân bằng, tự chủ được xem là một nhân tố quan trọng giúp đất nước sông Hằng đứng vững trong một thế giới phân mảnh, cạnh tranh và bất định.

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: TTXVN)

Ưu tiên chiến lược của Nga

Không đơn thuần là báo cáo thường niên, phát biểu của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov tại cuộc họp báo tổng kết đối ngoại năm 2025 được xem như tuyên bố về cách Moskva định vị mình trên bàn cờ quyền lực toàn cầu. 

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) năm 2026 diễn ra tại Davos, Thụy Sĩ. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Lan tỏa tinh thần đối thoại

Hàng nghìn nhân vật nổi tiếng nhất thế giới trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế và chính trị đang tập trung về Davos, một thị trấn nhỏ ở dãy núi Alps của Thụy Sĩ để thảo luận về hàng loạt vấn đề “nóng” toàn cầu.

Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vấn đề Greenland: Phép thử với NATO

Việc Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đe dọa áp thuế lẫn nhau xoay quanh tham vọng của Washington giành quyền kiểm soát Greenland đang phơi bày những rạn nứt mới trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Khe cửa hẹp cho hòa bình ở Ukraine

Khi căng thẳng gia tăng trên chiến trường ở Ukraine, một khe cửa hẹp cho hoạt động ngoại giao vẫn đang hé mở. Tuy vậy, sự mâu thuẫn, giằng co về lợi ích chiến lược giữa các bên tiếp tục là trở ngại lớn, khiến các nỗ lực tìm kiếm hòa bình chưa đạt bước tiến đột phá, thực chất nào.

Các tàu chở hàng chất đầy container tại Cảng Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Hiệp định thương mại tự do FTA: “Lá chắn” của kinh tế thế giới

Cục diện thương mại toàn cầu đang chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ khi chủ nghĩa bảo hộ không ngừng lan rộng. Tuy nhiên, những xu hướng mới cũng dần hình thành và ngày càng rõ nét, trong đó nổi bật là việc các nước đẩy mạnh đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), tạo “lá chắn” bảo vệ nền kinh tế.

Khung cảnh đổ nát do xung đột ở phía bắc Dải Gaza. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Mong manh lộ trình hòa bình ở Gaza

Lộ trình hòa bình ở Dải Gaza ghi nhận tín hiệu tích cực, nhưng vẫn tồn tại nhiều mâu thuẫn khó dàn xếp trong một sớm một chiều. Giới quan sát đang theo dõi sát công tác chuẩn bị cho giai đoạn 2 của kế hoạch hòa bình, nhằm hướng tới một Gaza không còn xung đột và bạo lực, một Gaza với an ninh, hòa bình và ổn định.

Sự phát triển mạnh mẽ của AI tác động mạnh đến thị trường lao động toàn cầu. (Ảnh minh họa)

Bài toán nhân lực và việc làm toàn cầu

Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) vừa ra báo cáo cho biết, thị trường lao động toàn cầu đã biến động mạnh trong nhiều năm qua và sẽ còn thay đổi nhanh hơn nữa. Dự báo trong 5 năm tới, 22% tổng số việc làm hiện nay sẽ thay đổi căn bản, biến mất hoặc được tái tạo, do sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen (phải) và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa. (Ảnh: TTXVN)

Những tính toán chiến lược ở Syria

Trong chuyến thăm Syria mới đây, các nhà lãnh đạo hàng đầu Liên minh châu Âu (EU) đã mang đến cho Damascus những ưu đãi đặc biệt, nhằm hỗ trợ đất nước từng nhiều năm chìm trong xung đột tái thiết và phát triển. Trao “cành ô liu” cho Syria, lợi ích EU nhận lại cũng không hề nhỏ.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Kỳ vọng hợp tác Đức-Ấn Độ

Thủ tướng Đức Friedrich Merz đầu tuần tới thực hiện chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Ấn Độ kể từ khi nhậm chức. Chuyến công du không chỉ phát đi tín hiệu về sự điều chỉnh trong tư duy chiến lược của Berlin mà còn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của New Delhi trong các tính toán dài hạn của châu Âu.

Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. (Nguồn: IRNA/TTXVN)

Lằn ranh đỏ của Iran

Tình hình Trung Đông tiếp tục “dậy sóng”, khi Iran liên tiếp đưa ra tuyên bố xác lập những lằn ranh đỏ không thể xâm phạm. Không chỉ mang tính cảnh báo, động thái này được cho là phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong lập trường của Tehran.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Nhật Bản kỳ vọng nhiều thay đổi

Với tình trạng suy giảm dân số, giá cả leo thang, ảnh hưởng từ các cuộc cạnh tranh chiến lược gay gắt…, năm 2026 được dự báo không phải là một năm có nhiều thuận lợi với Nhật Bản. Tuy vậy, nữ Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định, với sức mạnh nội tại và ý chí vươn lên của người dân, Nhật Bản sẽ đón chào một tương lai tươi sáng.

Quang cảnh một phiên bỏ phiếu của Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khoản ngân sách khiêm tốn dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc

Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua ngân sách thường niên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD. Khoản ngân sách khiêm tốn này dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc, đòi hỏi tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh phải hết sức vun vén, thậm chí là “giật gấu vá vai” mới mong đủ chi tiêu.

Ảnh chụp ngày 16/2/2025 cho thấy quang cảnh thành phố Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh minh họa: TÂN HOA XÃ)

Châu Phi: Một tương lai tươi sáng từ những nỗ lực không mệt mỏi

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo, năm 2026, châu Phi sẽ dẫn đầu thế giới về số lượng nền kinh tế tăng trưởng cao, nhiều quốc gia đạt mức tăng trưởng hơn 6%. Dự báo của IMF về một tương lai tươi sáng cho Lục địa đen, vốn luôn là vùng trũng của thế giới, tới từ những nỗ lực không mệt mỏi của các nước châu Phi.

Các đại biểu chụp ảnh tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN (AEM) lần thứ 57, diễn ra ngày 23/9 tại Malaysia. (Ảnh: ASEAN.ORG)

Con tàu ASEAN vững vàng vượt sóng gió

Năm 2025, một năm nhiều biến động, với những diễn biến phức tạp “phủ bóng” lên môi trường địa chính trị toàn cầu và khu vực Đông Nam Á. Bằng sức mạnh nội tại, con tàu ASEAN vững vàng vượt qua sóng cả, là hình mẫu thành công về hợp tác và liên kết khu vực.

Một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật của quân đội Mỹ. (Ảnh: DEFENSE NEWS)

Đối thoại thay đối đầu

Những tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục là “mớ bòng bong” khó gỡ khi cuộc họp của Hội đồng Bảo an về vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân mới đây đã chứng kiến bất đồng sâu sắc giữa các thành viên cơ quan quyền lực Liên hợp quốc. 

Tuyến đường gom Đại lộ Thăng Long (đoạn qua khu vực gần Thiên Đường Bảo Sơn) chìm trong lớp bụi dày đặc, mịt mù. Cây cối ven đường đổi sang màu trắng đục, phủ đầy lớp bột mịn. (Ảnh: THÙY LINH)

Ô nhiễm không khí: Thách thức nghiêm trọng

Theo Báo cáo chất lượng không khí thế giới năm 2025 do tổ chức IQAir công bố, chỉ có 7 quốc gia đáp ứng ngưỡng PM2.5 theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), còn lại hơn 90% số quốc gia vượt xa mức an toàn.