Xây dựng Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam thành trung tâm khoa học hiện đại

Ngày 18/5, Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) tổ chức Lễ kỷ niệm 20 năm thành lập (3/2006-3/2026) và Hội nghị toàn quốc lần thứ 4 hệ thống Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam.

Giáo sư, Tiến sĩ Chu Hoàng Hà, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: BÍCH LIÊN)
Giáo sư, Tiến sĩ Chu Hoàng Hà, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: BÍCH LIÊN)

Sự kiện diễn ra đúng vào Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Ngày Quốc tế Bảo tàng 18/5, đồng thời hướng tới kỷ niệm 51 năm thành lập Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

Báo cáo tại lễ kỷ niệm, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trung Minh, Tổng Giám đốc Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam cho biết: Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam chính thức thành lập và đi vào hoạt động vào tháng 3/2026.

Sự kiện này có ý nghĩa quan trọng đối với đời sống văn hóa-khoa học của xã hội, đáp ứng mong mỏi lâu năm của giới khoa học và đông đảo nhân dân, đồng thời thể hiện sự quan tâm, chỉ đạo hiệu quả của Đảng, Chính phủ và các bộ, ngành.

Từ quy mô ban đầu chỉ 8 cán bộ, sau 20 năm, Bảo tàng đã phát triển lên hơn 50 viên chức, trong đó có trên 20 nhà khoa học trình độ cao. Mạng lưới hoạt động từng bước được mở rộng với cơ sở chính tại Hà Nội cùng các cơ sở nghiên cứu, bảo tồn tại Thừa Thiên Huế và Quảng Trị.

Công tác trưng bày, phục vụ công chúng được chú trọng, với các không gian trưng bày tại Hà Nội và Huế, mỗi năm đón hàng chục nghìn lượt khách, góp phần hiệu quả trong giáo dục, phổ biến tri thức khoa học tự nhiên.

anh-2-6348.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trung Minh, Tổng Giám đốc Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: BÍCH LIÊN)

Bên cạnh đó, hoạt động nghiên cứu, bảo quản, chế tác mẫu vật chiếm tỷ trọng chủ yếu, tạo nền tảng cho phát triển bền vững của Bảo tàng. Đến nay, Bảo tàng đã xây dựng bộ sưu tập hơn 100 nghìn mẫu vật, nhiều mẫu quý hiếm và mẫu chuẩn khoa học, kèm theo cơ sở dữ liệu lớn. Hoạt động nghiên cứu đạt nhiều kết quả nổi bật với hơn 1.000 công bố khoa học, trong đó nhiều bài thuộc hệ thống tạp chí quốc tế uy tín.

Đáng chú ý, phát hiện khảo cổ tại hang động núi lửa Krông Nô (Đắk Nông) đã góp phần làm thay đổi nhận thức về lịch sử cư trú của con người ở Tây Nguyên. Bảo tàng đồng thời là Cơ quan khoa học CITES Việt Nam, tham gia tích cực vào bảo tồn đa dạng sinh học.

Trong quá trình phát triển, dù còn không ít khó khăn, đặc biệt về cơ sở vật chất, việc khởi công dự án xây dựng Bảo tàng mới tại xã Kiều Phú (Hà Nội) cuối năm 2025 đã đánh dấu bước tiến quan trọng trong hiện thực hóa quy hoạch hệ thống bảo tàng quốc gia.

Có thể khẳng định, sau 20 năm xây dựng và phát triển, Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam đã đạt nhiều thành tựu đáng ghi nhận trên các mặt công tác, đóng góp thiết thực vào nghiên cứu khoa học, giáo dục và phục vụ cộng đồng; đồng thời tiếp tục đứng trước những yêu cầu, nhiệm vụ mới trong giai đoạn phát triển tiếp theo.

anh-5-9437.jpg
Đại diện Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam nhận Bằng khen của Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. (Ảnh: BÍCH LIÊN)

Thay mặt lãnh đạo Viện Hàn lâm, Giáo sư, Tiến sĩ Chu Hoàng Hà, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam gửi lời chúc mừng tới tập thể lãnh đạo, cán bộ, viên chức Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam qua các thời kỳ; đồng thời ghi nhận và biểu dương những nỗ lực, đóng góp của Bảo tàng trong suốt 20 năm xây dựng và phát triển.

Trên cơ sở những kết quả đạt được, Giáo sư, Tiến sĩ Chu Hoàng Hà đề nghị Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam tiếp tục phát huy truyền thống, sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất, nâng cao chất lượng trưng bày, bảo quản và phát triển bộ sưu tập mẫu vật gắn với xây dựng cơ sở dữ liệu khoa học; đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng và phổ biến tri thức, góp phần cùng Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam khẳng định vai trò trụ cột, hạt nhân của nền khoa học và công nghệ quốc gia, hướng tới trình độ khu vực và quốc tế.

Ngay sau lễ kỷ niệm, Hội nghị toàn quốc lần thứ 4 hệ thống Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam đã được tổ chức. Đây là diễn đàn quan trọng quy tụ các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài nước cùng trao đổi những kết quả nghiên cứu mới, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và đề xuất các giải pháp đột phá trong công tác bảo tàng, bảo tồn đa dạng sinh học, hướng tới khai thác hiệu quả và phát triển bền vững nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú của Việt Nam.

anh6-9276.jpg
Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại sự kiện. (Ảnh: BÍCH LIÊN)

Trong khuôn khổ các hoạt động kỷ niệm, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã tổ chức Triển lãm với chủ đề “Dấu ấn Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam”, nhân dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2026), chào mừng Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam (18/5) và 51 năm thành lập Viện (20/5/1975-20/5/2026).

Triển lãm không chỉ giới thiệu những thành tựu khoa học và công nghệ tiêu biểu qua hơn nửa thế kỷ xây dựng và phát triển, mà còn là dịp tôn vinh đội ngũ các nhà khoa học, những người tiên phong trong hành trình khám phá tri thức, sáng tạo công nghệ và đóng góp cho sự phát triển của đất nước. Qua đó, góp phần lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo, khẳng định vai trò then chốt của khoa học và công nghệ trong phát triển kinh tế-xã hội theo hướng nhanh và bền vững.

Có thể bạn quan tâm

Một hội thảo phổ biến, nâng cao nhận thức về các quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân cho doanh nghiệp.

Siết xử lý vi phạm trên không gian mạng

Từ 19/8/2026, Nghị định số 330/2026/NĐ-CP có hiệu lực, bổ sung chế tài xử phạt vi phạm hành chính về an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Người vi phạm có thể bị phạt tiền, đình chỉ hoạt động, tịch thu phương tiện, thu hồi dữ liệu và buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp. Nếu có dấu hiệu tội phạm sẽ xem xét xử lý hình sự.

Người dân cần kiểm tra kỹ tính pháp lý của nền tảng trước khi tham gia đầu tư tiền mã hóa.

Bẫy đầu tư tiền mã hóa trên mạng

Những lời mời đầu tư “việc nhẹ, sinh lời khủng”, có chuyên gia “bắn lệnh, bao lãi, bao lỗ” có thể là cạm bẫy công nghệ cao nhằm chiếm đoạt tài sản. Người dân cần nhận diện sớm dấu hiệu bất thường, bảo vệ thông tin cá nhân và nhanh chóng trình báo cơ quan Công an khi nghi ngờ bị lừa đảo.

Để chủ động phòng tránh, người dân không chuyển tiền vào tài khoản cá nhân khi chưa xác minh, không quét mã QR từ nguồn không rõ ràng.

Mạo danh trường học thu học phí, đặt hàng doanh nghiệp

Khi các cơ sở giáo dục trên cả nước bước vào năm học mới, cũng là lúc các đối tượng lừa đảo sử dụng công nghệ cao gia tăng hoạt động với nhiều thủ đoạn tinh vi. Không chỉ nhắm đến học sinh, sinh viên và phụ huynh, các đối tượng còn lợi dụng danh nghĩa của trường học để lừa đảo doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh nhằm chiếm đoạt tài sản.

Công an xã An Khánh, thành phố Hà Nội hướng dẫn người dân tích hợp tài khoản an sinh xã hội trên VNeID.

Chuẩn hóa, liên thông dữ liệu quốc gia

Thời gian qua, nhiều dịch vụ công được đưa lên môi trường số, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt mức cao, nhưng phía sau giao diện số vẫn còn khâu xử lý thủ công, yêu cầu hồ sơ giấy... 

Ông Nguyễn Anh Tuấn, chủ nhiệm đề tài “Bảo tồn và sử dụng bền vững nguồn gen bò tót lai F1 giữa bò cái nhà và bò tót đực giai đoạn 2021-2025” chăm sóc những cá thể bò tót lai tại Vườn Quốc gia Núi Chúa-Phước Bình, tỉnh Khánh Hòa. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Bò tót lai ở Phước Bình: Dấu ấn đặc biệt trong bộ nhiễm sắc thể

Trong những đàn bò của người dân vùng đệm Vườn Quốc gia Phước Bình, tỉnh Khánh Hòa, từng xuất hiện những cá thể mang vóc dáng, màu lông và tập tính khác biệt rõ rệt so với bò nhà. Qua nghiên cứu hình thái và phân tích di truyền, các nhà khoa học xác định một số cá thể là con lai thế hệ thứ nhất (F1) giữa bò tót đực và bò nhà.

Bộ trưởng Vũ Hải Quân làm việc với lãnh đạo Tập đoàn AFK Sistema. (Ảnh: Lưu Quý)

Bộ trưởng Vũ Hải Quân: Hợp tác công nghệ cần gắn với nghiên cứu, phát triển và đào tạo nhân lực

Trước đề xuất hợp tác của AFK Sistema trong các lĩnh vực công nghệ vệ tinh, UAV và Hydrogen, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân cho rằng hợp tác quốc tế không chỉ hướng tới đầu tư, kinh doanh mà cần gắn với nghiên cứu, phát triển công nghệ, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.

UAV đưa vào vận chuyển bưu kiện qua biển. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Bưu kiện “bay” qua biển và bước chuyển của bưu chính số

UAV đã được đưa vào vận chuyển bưu kiện qua biển, robot tự hành bước vào giao nhận, trong khi dữ liệu kết nối toàn bộ hành trình. Công nghệ đang mở ra cách vận hành mới cho ngành bưu chính và đặt ra yêu cầu về một hành lang pháp lý đủ linh hoạt cho những phương thức chưa từng có.

Bưu chính số sẽ giúp khơi thông lượng bưu gửi khổng lồ hàng ngày. (Ảnh minh họa có sử dụng yếu tố AI)

Khi 4 tỷ bưu gửi làm thay đổi ngành bưu chính

Hơn 90% trong 4,1 tỷ bưu gửi năm 2025 là hàng hóa. Sự bùng nổ của thương mại điện tử đang kéo bưu chính tiến sâu vào logistics, đặt ra bài toán xác định lại ranh giới quản lý mà không làm hẹp không gian phát triển của doanh nghiệp.

(Ảnh minh họa có sử dụng yếu tố AI).

Sửa Luật Bưu chính để theo kịp thị trường 87.000 tỷ đồng

Sau hơn 15 năm thi hành, thị trường bưu chính đã thay đổi mạnh về quy mô, công nghệ và phương thức kinh doanh. Sự phát triển của thương mại điện tử đang đặt ra yêu cầu sửa đổi Luật Bưu chính theo hướng giảm tiền kiểm, tăng hậu kiểm dựa trên dữ liệu, giảm chi phí tuân thủ và tạo thêm dư địa cho doanh nghiệp.

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: NGUYỄN THU TRANG)

Kết nối hạ tầng chiến lược Việt Nam-Lào-Campuchia trong bối cảnh mới

Ngày 15/9, tại Nghệ An, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam (Viện Hàn lâm - VASS) phối hợp Viện Hàn lâm Khoa học Kinh tế và Xã hội Quốc gia Lào (LASES), Viện Hàn lâm Hoàng gia Campuchia (RAC) tổ chức hội thảo thường niên lần thứ 13 với chủ đề “Kết nối hạ tầng chiến lược Việt Nam-Lào-Campuchia trong bối cảnh mới”.

Công tác gỡ điểm nghẽn về chuyển đổi số được các ban ngành, địa phương tại tỉnh Cà Mau thực hiện quyết liệt. (Ảnh: HỮU TÙNG)

Bài 2: Dồn nguồn lực gỡ “điểm nghẽn” chuyển đổi số

100 ngày xử lý điểm nghẽn chuyển đổi số được triển khai với yêu cầu không chỉ “làm cho xong”, mà phải xác định đúng điểm nghẽn, tập trung xử lý để tạo chuyển biến. Với 50 nhiệm vụ được triển khai trên phạm vi toàn quốc, khối lượng lớn, thời gian ngắn, đòi hỏi chúng ta phải có những cách làm quyết liệt, đồng bộ.

Hình ảnh bà con dân tộc thiểu số xã Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu livestream bán nông sản trên nền tảng công nghệ số.

Thay đổi tư duy để thu hẹp khoảng cách số

Hệ thống chính sách của Đảng và Nhà nước ta thời gian qua chú trọng đặc biệt vào công tác chuyển đổi số cho đồng bào các dân tộc thiểu số, tuy nhiên ở những cộng đồng chịu nhiều hạn chế về địa lý, kinh tế, giáo dục và ngôn ngữ đang bộc lộ nguy cơ gia tăng bất bình đẳng số.