Vì mục tiêu gỡ "Thẻ Vàng" IUU trong khai thác thủy hải sản

Sau hơn 5 năm Ủy ban châu Âu (EC) cảnh báo "Thẻ Vàng" (23/10/2017), trải qua 3 lần thanh tra, EC đã khẳng định quá trình gỡ thẻ của Việt Nam đang đi đúng hướng, có sự cải thiện tích cực.
Tàu cá neo đậu tại khu vực cảng An Thới, thành phố Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)
Tàu cá neo đậu tại khu vực cảng An Thới, thành phố Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)

Hoạt động đánh bắt cá bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) đang đe dọa hệ sinh thái biển và đại dương, cũng như đa dạng sinh học, ảnh hưởng tiêu cực đến sinh kế bền vững của các cộng đồng ven biển và làm xói mòn tương lai lâu dài của nền kinh tế toàn cầu và an ninh lương thực.

Sau hơn 5 năm Ủy ban châu Âu (EC) cảnh báo "Thẻ Vàng" (23/10/2017), trải qua 3 lần thanh tra, EC đã khẳng định quá trình gỡ thẻ của Việt Nam đang đi đúng hướng, có sự cải thiện tích cực.

EC cũng khẳng định "có khung pháp lý rõ ràng" và mục tiêu hỗ trợ Việt Nam trong việc gỡ "Thẻ Vàng" IUU sớm nhất có thể.

Đoàn Thanh tra của EC dự kiến đến Việt Nam vào tháng 10 tới để thanh tra lần thứ 4 và xem xét có gỡ "Thẻ Vàng" IUU cho hải sản Việt Nam hay không?

Cho đến nay, EC đánh giá rằng việc chống khai thác IUU đã được Chính phủ Việt Nam ưu tiên và có kết quả khả quan.

Từ năm 2017, Việt Nam đã triển khai hàng loạt biện pháp, chương trình hành động nhằm ngăn chặn và loại bỏ hoạt động khai thác IUU, bao gồm sửa đổi và hoàn thiện khuôn khổ pháp lý; ký kết các điều ước quốc tế và tham gia các chương trình chống khai thác IUU; tổ chức tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức của chính quyền và ngư dân về hậu quả của việc khai thác IUU; nâng cao năng lực của lực lượng thực thi pháp luật và tăng cường các biện pháp tuần tra, kiểm soát trên biển; xây dựng các cơ chế hợp tác để trao đổi, học hỏi kinh nghiệm, bài học từ các nước về chống khai thác IUU.

Việc quản lý, theo dõi, giám sát đội tàu cá của Việt Nam đã tương đối đồng bộ, với trên 98% tàu cá dài hơn 15m được lắp thiết bị giám sát hành trình.

Tuy nhiên, việc chuyển đổi một ngành đánh cá, từ mang tính chất đánh bắt tự nhiên trở thành một ngành đánh cá hiện đại, bền vững, có trách nhiệm và việc thay đổi ý thức của ngư dân là một thách thức lớn, đòi hỏi quyết tâm cao của tất cả các bên liên quan.

Việc EC vẫn chưa gỡ “Thẻ Vàng” đối với hải sản của Việt Nam là do một số địa phương thiếu sự quyết liệt trong thực hiện các khuyến nghị cần thực hiện, còn để xảy ra tình trạng tàu cá xâm phạm ngư trường nước ngoài.

Theo Tổng vụ Các vấn đề về biển và thủy sản (DG-MARE) của EC, Việt Nam cần có những giải pháp mạnh hơn nữa trong việc chống khai thác bất hợp pháp và chấm dứt tình trạng tàu cá khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài; điều tra, xử lý 100% vụ việc tàu cá Việt Nam bị nước ngoài bắt giữ, xử lý và xử phạt 100% các trường hợp vi phạm khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài; mở các đợt cao điểm tuần tra, kiểm tra, kiểm soát có sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và xử phạt nghiêm 100% hành vi khai thác IUU theo quy định; xác minh, xử lý 100% các tàu cá không duy trì kết nối thiết bị giám sát hành trình theo quy định, như các tàu cá mất kết nối trên 10 ngày trên biển.

Việc gỡ “Thẻ Vàng” IUU là nhiệm vụ quan trọng và cấp thiết vì Liên minh châu Âu (EU) nằm trong top 5 thị trường xuất khẩu lớn nhất của thủy sản Việt Nam, sau Mỹ, Trung Quốc và đứng trước Nhật Bản, Hàn Quốc.

Trong tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản trị giá 11 tỷ USD năm 2022, thị trường EU đóng góp khoảng 1,3 tỷ USD. Việc chậm thực hiện khuyến nghị của các đoàn thanh tra từ EC có thể khiến cho “thẻ vàng” có nguy cơ biến thành “thẻ đỏ."

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) ước tính rằng nếu bị phạt "Thẻ Đỏ," Việt Nam sẽ bị cấm xuất khẩu hải sản khai thác sang EU với tổng giá trị gần 500 triệu USD/năm.

Ngoài EU, một số quốc gia khác như Mỹ cũng có những quy định tương tự về chống IUU, nếu Việt Nam bị áp "Thẻ Đỏ" thì các quốc gia này cũng có thể áp dụng những biện pháp tương tự đối với mặt hàng hải sản xuất khẩu của Việt Nam.

Nhưng đáng lo ngại hơn là về lâu dài, Việt Nam đứng trước nguy cơ cạn kiệt nguồn lợi hải sản. Trữ lượng hải sản của Việt Nam có khoảng 3,95 triệu tấn, nhưng đã khai thác 3,8 triệu tấn.

Theo EC, với cường độ khai thác đó, tài nguyên thủy sản sẽ suy giảm. Cao ủy EU về Môi trường, Đại dương và Nghề cá, ông Virginijus Sinkevičius, đã nói rằng việc EC áp "Thẻ Vàng" IUU cũng có thể góp phần thúc đẩy Việt Nam giảm khai thác tài nguyên kiệt quệ và bảo đảm công bằng cho những ngư dân không vi phạm.

Phía EC cũng tin tưởng vào quyết tâm của Việt Nam khi triển khai "kế hoạch 180 ngày cao điểm chống khai thác IUU"; trong việc xây dựng Luật Thủy sản và nghị định thi hành, Việt Nam đều tham khảo những góp ý từ EC.

Tàu cá neo đậu tại khu vực cửa biển thành phố Hà Tiên, tỉnh Kiên Giang. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)

Tàu cá neo đậu tại khu vực cửa biển thành phố Hà Tiên, tỉnh Kiên Giang. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)

EU đưa ra quy định nhận diện nguồn gốc thủy sản nhập khẩu, từ đó phân loại các quốc gia xuất khẩu thủy sản vào liên minh này bằng hệ thống các thẻ màu bao gồm xanh, vàng, đỏ và nghiêm trọng nhất là ngừng giao dịch.

Với hạn chế của "Thẻ Vàng," thủy sản Việt Nam xuất khẩu đi EU bị tiền kiểm 100%. Hậu quả là chi phí xuất khẩu hải sản sang châu Âu tăng lên, số lượng giảm xuống do thời gian giao hàng kéo dài.

Người ta có thể hiểu một cách đơn giản là hàng hải sản nhập vào châu Âu phải đầy đủ các thông tin truy tích được: đánh bắt ở đâu, khi nào, bởi tàu loại nào, ra khơi và về lại đất liền ở cảng nào? Có tuân thủ luật pháp về khai thác - quản lý thủy sản của quốc gia sở tại? Những bộ luật đó có phù hợp với quy định của EU hay không?

Là một quốc gia ven biển có số lượng tàu đánh bắt xa bờ lớn, Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong sản xuất và xuất khẩu cá trên toàn thế giới, chiếm khoảng 5% sản lượng thủy sản toàn cầu.

Năm 2022, tổng sản lượng thủy sản khai thác đạt hơn 3,86 triệu tấn. Từ góc độ kinh tế, việc không ngăn chặn được hoạt động khai thác IUU cũng đồng nghĩa với xuất khẩu sụt giảm. Trên bình diện quốc tế, hoạt động khai thác IUU cũng đã đặt ra rủi ro, làm xói mòn danh tiếng của Việt Nam và làm suy giảm quan hệ thương mại quốc tế với các đối tác.

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa: FXEmpire)

Ngày 15/8, giá bạc quay đầu tăng nhẹ

Sáng 15/8, giá bạc quay đầu tăng nhẹ sau nhiều phiên giảm. Tại thị trường thế giới, giá bạc tăng 0,36%, giao dịch quanh mức 64,58 USD/ounce. Giới phân tích cho rằng, bạc vẫn còn dư địa tăng nếu vượt thành công vùng kháng cự 65-66 USD/ounce.

Dự án nâng cấp Cảng hàng không Cà Mau đang được đẩy nhanh tiến độ để kịp hoàn thành theo kế hoạch trong năm 2026.

Cà Mau: Khơi thông dòng vốn đầu tư công

Trước yêu cầu tăng tốc phát triển để phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026-2030, cấp ủy, chính quyền tỉnh Cà Mau đang tập trung chỉ đạo quyết liệt giải quyết dứt điểm các vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng và đơn thư khiếu nại, tố cáo.

Dự án Trung tâm hội nghị và triển lãm APEC tại Phú Quốc, tỉnh An Giang đang được đẩy nhanh tiến độ. (Ảnh: NGUYỄN THƯƠNG)

Chủ động kịch bản ứng phó biến động kinh tế

Trước những biến số đầu vào thay đổi, các bộ, ngành, địa phương đang rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng những tháng cuối năm với các giải pháp điều hành chủ động, linh hoạt thích ứng với tình hình mới, quyết tâm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026.

Đánh bắt cá trên sông Vàm Nao. (Ảnh: THANH DŨNG)

Kỳ lạ loài cá ngựa sông

Tháng 8, mùa nước nổi tràn về vùng châu thổ, các ngư dân vùng đầu nguồn sông Tiền, sông Hậu, tỉnh An Giang lại nhớ về loài cá ngựa sông. Khi trước, nước nổi vào đồng là cá ngựa theo bờ kênh, rạch, bờ sông phóng vào đồng sinh sản.

Chế biến trứng gà ăn liền tại Dabaco Group.

Bài 2: Mở rộng mô hình sản xuất theo chuỗi khép kín

Với hơn 48.000 trang trại và gần 7 triệu hộ chăn nuôi, ngành chăn nuôi gia cầm ở nước ta vẫn cơ bản phân tán. Các mô hình chăn nuôi theo chuỗi giá trị, từ con giống đến chế biến chủ yếu mới có ở các tập đoàn lớn. Để ngành chăn nuôi gia cầm phát triển bền vững, cần nhân rộng mô hình theo chuỗi, xây dựng vùng nuôi tập trung…

Phần đầu tiên của CEO Bootcamp chính thức diễn ra ngày 10-11/8 (Ảnh: VPbank)

VPBank SME CEO Bootcamp: Từ chiến lược hay đến tăng trưởng thực chất

Trong hai ngày của học phần đầu tiên CEO Bootcamp do VPBank SME tổ chức, các nhà lãnh đạo doanh nghiệp liên tục đặt chiến lược của mình dưới ba phép thử: Có tạo ra lợi thế đủ khác biệt, có khiến khách hàng sẵn sàng trả tiền và tổ chức có đủ năng lực biến lời hứa đó thành kết quả hay không.

Tổng Lãnh sự Đoàn Phương Lan phát biểu tại tọa đàm. (Ảnh: Lãnh sự quán Việt Nam tại Busan cung cấp)

Thúc đẩy hợp tác đầu tư và chuyển giao công nghệ giữa Việt Nam với các doanh nghiệp Busan (Hàn Quốc)

Dựa trên những định hướng chiến lược mới của kinh tế Việt Nam, các doanh nghiệp Busan (Hàn Quốc) quan tâm đến việc thúc đẩy, hợp tác đầu tư với Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực chuyển giao công nghệ khi Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo năm 2025 của Việt Nam lần đầu tiên thừa nhận công nghệ là tài sản có thể góp vốn.

Anh Nguyễn Văn Huy trong trại gà của mình tại xóm Liên Hòa, xã Liên Sơn, tỉnh Phú Thọ.

Phát triển bền vững ngành chăn nuôi gia cầm: Bài 1 - Tăng trưởng trong thử thách

Khoảng đầu các năm 2025, 2026, giá gia cầm và trứng sụt giảm mạnh, khiến nhiều hộ chăn nuôi lao đao. Trong thử thách đó, ngành chăn nuôi gia cầm đã thể hiện năng lực nội tại để phục hồi mạnh mẽ trong cuối năm 2025. Tuy nhiên, dịch bệnh, chi phí chăn nuôi tăng cao khiến những hộ chăn nuôi nhỏ lẻ tiếp tục gặp khó khăn.

Sản phẩm tảo xoắn Nghệ An của Công ty Vastcom đạt top 10 thương hiệu uy tín hàng đầu Việt Nam năm 2024. (Nguồn: VASTCOM)

Toàn tỉnh Nghệ An đang có 588 sản phẩm OCOP

Từ những sản phẩm ít ỏi ban đầu, đến nay tỉnh Nghệ An đã có hàng trăm sản phẩm OCOP (mỗi xã một sản phẩm). Việc phát triển, hoàn thiện và tập trung nâng cao chất lượng các sản phẩm OCOP trở thành giải pháp được Ủy ban nhân dân tỉnh ưu tiên trong phát triển kinh tế nông thôn.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: PHÚC THẮNG)

Quyết tâm gỡ “thẻ vàng”, xây dựng nghề cá Việt Nam minh bạch, bền vững

Ngày 14/8, tại Gia Lai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai tổ chức Hội nghị triển khai Quyết định số 1516/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, thực hiện các biện pháp khắc phục khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC) về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

(Ảnh minh họa: Viện Bạc)

Ngày 14/8, giá bạc đồng loạt giảm nhẹ

Ngày 14/8, giá bạc thế giới và trong nước đồng loạt giảm, chịu áp lực điều chỉnh sau động lực tăng ngắn hạn có dấu hiệu suy yếu khi giá bạc giao dịch dưới đường EMA 50, trong khi vùng hỗ trợ 64,16 USD/ounce đang trở thành ngưỡng quan trọng đối với diễn biến giá.

Các đại biểu thực hiện nghi thức khai trương.

Hà Nội: Đặt chuyến liên thông kết nối metro với xe công nghệ

Ngày 14/8, Hà Nội Metro phối hợp Be Group tổ chức lễ ra mắt Giải pháp giao thông liên hoàn trên ứng dụng Hà Nội Metro, góp phần giải quyết bài toán kết nối “chặng đầu-chặng cuối”, nâng cao chất lượng dịch vụ vận tải hành khách công cộng và từng bước hiện thực hóa mô hình Mobility as a Service (MaaS) tại Thủ đô.