Vai trò của kinh tế tư nhân trong phát triển ngành thép

Trước thời kỳ đổi mới, sản xuất thép trong nước gần như phụ thuộc vào Tổng công ty Thép Việt Nam (VNSteel) khi doanh nghiệp nhà nước này giữ vai trò độc quyền trong sản xuất, điều tiết thị trường. Ban đầu, VNSteel cơ bản đáp ứng nhu cầu thép cho đất nước, nhưng do hạn chế về công nghệ, quy mô sản xuất manh mún, thiếu sự đa dạng trong chủng loại, chất lượng không đáp ứng yêu cầu của ngành công nghiệp khác, dần dần khiến thép Việt Nam rơi vào tình trạng cung không đủ cầu. 
Dây chuyền sản xuất tôn màu tại nhà máy của Tập đoàn Hoà Phát. (Ảnh: NGUYỄN NGHI)
Dây chuyền sản xuất tôn màu tại nhà máy của Tập đoàn Hoà Phát. (Ảnh: NGUYỄN NGHI)

Các sản phẩm thép nhập khẩu, đặc biệt từ Trung Quốc có thời điểm chiếm lĩnh thị trường nội địa, gây áp lực rất lớn lên thép trong nước. Sự thay đổi chỉ bắt đầu khi Việt Nam mở cửa nền kinh tế, khuyến khích tham gia của khu vực kinh tế tư nhân, dẫn tới sự có mặt của những cái tên như: Hòa Phát, Hoa Sen, Việt Đức,...

Các doanh nghiệp này nhanh chóng nắm bắt cơ hội, không chỉ mở rộng quy mô sản xuất mà còn đầu tư mạnh vào công nghệ hiện đại, giúp mang đến những sản phẩm chất lượng cao, đa dạng, từ thép xây dựng, thép cuộn cán nóng (HRC) đến thép hợp kim phục vụ cơ khí chế tạo và sản xuất ô-tô.

Do đó, việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 về phát triển kinh tế tư nhân mới đây được xem là “điểm tựa” vững chắc cho các doanh nghiệp tư nhân ngành thép có thể khẳng định vị trí “đầu tàu” của mình trong tiến trình xây dựng đất nước, phát triển bền vững của ngành thép Việt Nam giai đoạn tới.

Bởi thực tế, vai trò và vị trí của khối doanh nghiệp này rất quan trọng, từ chỗ ngành thép gần như phải phụ thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu (trước năm 1990 sản lượng thép cả nước chỉ đạt 100 nghìn tấn), sau khi có sự tham gia của các doanh nghiệp thép tư nhân, đến nay ngành thép Việt Nam có tổng sản lượng các loại đạt khoảng 30 triệu tấn.

Nhờ khả năng tự chủ, chuỗi giá trị sản xuất công nghiệp trong nước dần hoàn thiện hơn, giúp tối ưu hóa chi phí, gia tăng lợi nhuận cho các ngành kinh tế cốt lõi như công nghiệp và xây dựng.

Không chỉ đáp ứng nhu cầu trong nước, thép Việt Nam còn được xuất khẩu đến các thị trường khó tính như EU, Mỹ, Canada, Mexico,...; góp phần đưa Việt Nam vươn lên vị trí 13 thế giới và dẫn đầu ASEAN về sản xuất thép.

Dù đạt nhiều thành tựu, nhưng ngành thép Việt Nam hiện đang phải đối mặt với không ít khó khăn... Nếu không nhanh chóng tìm cách chuyển đổi sang sản xuất “xanh”, đổi mới công nghệ, tăng hiệu quả sản xuất, kiên quyết loại bỏ các nhà máy nhỏ, sử dụng thiết bị lạc hậu, tiêu tốn năng lượng, cũng như làm tốt việc kiểm soát chặt nguồn gốc, thì thép Việt Nam có nguy cơ tụt hậu và mất thị phần tại các thị trường quan trọng trên thế giới.

Vì vậy, để vượt qua các thách thức nêu trên, phát triển bền vững, giảm phát thải là hướng đi tất yếu, trong đó các doanh nghiệp tư nhân với tiềm lực tài chính, kinh nghiệm thị trường và khả năng tiếp cận công nghệ mới cần được khuyến khích, đóng vai trò tiên phong.

Nhà nước cần có thêm những chính sách hỗ trợ đủ mạnh về vốn, đất đai, miễn giảm thuế hoặc trợ giá công nghệ sạch, hỗ trợ phòng vệ thương mại; sớm ban hành “Chiến lược phát triển ngành thép Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050” gắn với các chính sách đặc thù, tạo “bệ đỡ” cho các doanh nghiệp tư nhân trong ngành thép bứt phá phát triển

Có thể bạn quan tâm

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới

Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động khó lường, yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng trở thành một ưu tiên chiến lược đối với nhiều quốc gia. Bên cạnh việc đa dạng hóa nguồn cung nhiên liệu hóa thạch, phát triển nhiên liệu sinh học đang được xem là một hướng đi quan trọng nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào xăng dầu.

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Sự kết hợp giữa công nghệ, tài chính và bán lẻ đang mở ra nhiều mô hình tiêu dùng mới. Với những người trẻ, việc lựa chọn các công cụ thanh toán phù hợp giúp quá trình mua sắm trở nên thuận tiện hơn, góp phần hình thành thói quen quản lý tài chính cá nhân bài bản và bền vững trong dài hạn.

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

Bộ Xây dựng vừa có báo cáo đánh giá tác động của biến động giá nhiên liệu đối với các lĩnh vực vận tải và đầu tư xây dựng. Diễn biến căng thẳng của xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông khiến giá dầu thô và các sản phẩm xăng dầu thế giới biến động, kéo theo chi phí vận tải và sản xuất, kinh doanh gia tăng.

Ảnh minh họa.

Giá vàng ngày 14/3: Vàng miếng, vàng nhẫn tiếp đà "lao dốc", giảm thêm 2,2 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới hôm nay, 14/3, tiếp tục giảm trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lo ngại lạm phát gia tăng, giao dịch ở mức 5.017,7 USD/ounce. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm theo giá thế giới, niêm yết lần lượt ở mức 182,6 triệu đồng/lượng và 182,3 triệu đồng/lượng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. (Ảnh: Thành Đạt)

Hoàn thiện hành lang pháp lý, tháo gỡ "nút thắt" trong công tác quy hoạch

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. Với nhiều điểm mới, Nghị định được kỳ vọng sẽ hoàn thiện cơ sở pháp lý, tháo gỡ các bất cập thực tiễn trong quy hoạch, nhằm thúc đẩy triển khai các dự án, góp phần phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong giai đoạn mới.

Ảnh minh họa.

[Infographic] Thị trường chứng khoán tuần 9-13/3: Thanh khoản giảm, khối lượng giao dịch giảm -14,7% so tuần trước

Thị trường có tuần thứ hai liên tiếp giảm điểm mạnh,VN-Index kết tuần giao dịch 9/3-13/3 giảm 4,05% về mức 1.696,24 điểm. Độ rộng thị trường tiêu cực trong tuần này với áp lực bán mạnh ở nhóm dầu khí. Thanh khoản trong tuần giảm, khối lượng giao dịch giảm 14,7% so tuần trước.  

Theo đại diện một số đơn vị startup trong lĩnh vực xuất khẩu, trong bối cảnh nền kinh tế có không ít biến động, cạnh tranh gay gắt, việc chủ động nắm bắt thông tin thị trường được xem là yếu tố then chốt.

Startup xuất khẩu nỗ lực đổi mới sáng tạo để tìm kiếm cơ hội trước thách thức

Giữa bối cảnh nền kinh tế thế giới có không ít biến động, hoạt động thương mại quốc tế cũng đối mặt với nhiều thách thức. Thế nhưng, trước những biến động ấy, các doanh nghiệp Việt Nam, trong đó có các startup xuất khẩu lại nhìn thấy cơ hội để mở rộng thị trường và khẳng định năng lực cạnh tranh.

Nhiên liệu vận tải chiếm tỷ trọng trong chi phí hoạt động rất lớn trong ngành vận tải và xây dựng.

Chủ động các giải pháp ứng phó biến động giá xăng dầu, ổn định thị trường vận tải và xây dựng

Trước những diễn biến phức tạp của tình hình địa chính trị thế giới, nhất là xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông, Bộ Xây dựng vừa có báo cáo gửi Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn về những tác động của biến động giá nhiên liệu và đề xuất nhóm giải pháp cấp bách nhằm ổn định hoạt động vận tải và đầu tư xây dựng trong nước.