Ứng phó thách thức môi trường trong nuôi trồng thủy sản

Phát triển vùng nuôi trồng thủy sản với Thành phố Hà Nội không chỉ nằm ở chuyện năng suất, sản lượng, mà ngày càng đặt nặng trách nhiệm gìn giữ chất lượng môi trường nước, bảo đảm an toàn dịch bệnh và sinh kế lâu dài cho người dân.

Mô hình nuôi cá rô phi mang lại lợi ích kinh tế cao tại xã Ứng Hòa, Hà Nội. (Ảnh: THANH TRÀ)
Mô hình nuôi cá rô phi mang lại lợi ích kinh tế cao tại xã Ứng Hòa, Hà Nội. (Ảnh: THANH TRÀ)

Không chỉ là trung tâm chính trị, văn hóa của cả nước, Hà Nội còn là địa phương có tiềm năng lớn về nuôi trồng thủy sản, với hơn 30.000ha mặt nước các loại, từ ao, hồ, đầm đến hệ thống sông, hồ tự nhiên. Hiện tại, thành phố có 102 vùng nuôi trồng thủy sản tập trung… với diện tích đang nuôi khoảng 9.828 ha, trong khi diện tích theo quy hoạch lên tới 12.302ha, đây là nguồn lực quan trọng để tạo sinh kế, tăng thu nhập cho người dân.

Tuy nhiên, quá trình đô thị hóa nhanh, áp lực nước thải sinh hoạt và sản xuất từ các khu dân cư, làng nghề, cộng với hạ tầng bảo vệ môi trường chưa đồng bộ đang đặt vùng nuôi thủy sản trước nhiều rủi ro. Nhiều khu vực phải lấy nước trực tiếp từ hệ thống sông Nhuệ, sông Tô Lịch và các kênh tưới tiêu thủy lợi, trong khi nguồn nước này đã bị tác động bởi nước thải chưa qua xử lý. Không ít nơi nước thải từ ao nuôi lại xả thẳng ra kênh mương, sông hồ, tạo nên vòng luẩn quẩn ô nhiễm.

Kết quả quan trắc môi trường cho thấy, tại nhiều thời điểm, hàm lượng ni-tơ, phốt-pho, a-mô-ni, BOD, COD… trong nước tại các vùng nuôi vượt ngưỡng cho phép gấp nhiều lần. Sự tích tụ mùn bã hữu cơ qua nhiều vụ nuôi, cộng với việc sử dụng thức ăn không hợp lý, khiến cho đáy ao nhanh chóng bị bồi lắng, môi trường nước xấu đi, làm tăng nguy cơ dịch bệnh trên thủy sản.

Một bộ phận hộ nuôi vẫn còn thói quen lạm dụng thuốc, hóa chất, kháng sinh trong xử lý môi trường và phòng trị bệnh, nhưng lại chưa có sự kiểm soát chặt chẽ. Hầu hết các hộ nuôi nhỏ lẻ chưa thực hiện quan trắc chất lượng nước định kỳ, dẫn đến việc xử lý thường mang tính tự phát. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu với nắng nóng kéo dài, mưa lớn bất thường, những hạn chế này càng làm gia tăng rủi ro, khi chỉ một đợt nắng nóng cực đoan hoặc một trận mưa lớn cũng có thể làm thay đổi đột ngột các thông số môi trường, gây thiệt hại cho người nuôi.

Nguyên nhân sâu xa, theo đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, quy hoạch vùng nuôi ở một số nơi còn thiếu đồng bộ, hạ tầng xử lý nước thải, ao lắng, ao xử lý chưa được đầu tư tương xứng; hệ thống kênh cấp, thoát nước chưa tách riêng rạch ròi. Cùng với đó là công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức chưa bao phủ hết, năng lực quan trắc, cảnh báo môi trường mới triển khai trên phạm vi còn hạn chế so với tổng diện tích nuôi trồng thủy sản của toàn thành phố.

Nhằm chủ động ứng phó thách thức môi trường, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội đã ban hành Kế hoạch số 305/KH-UBND ngày 24/10/2024 để triển khai Quyết định số 911/QĐ-TTg ngày 29/7/2022 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án bảo vệ môi trường trong hoạt động thủy sản giai đoạn 2021-2030 trên địa bàn Thủ đô.

Thời gian tới, Hà Nội xác định triển khai đồng bộ từ quy hoạch, cơ chế, chính sách đến khoa học, công nghệ và hạ tầng môi trường. Về quy hoạch và quản lý vùng nuôi, thành phố chủ trương tổ chức lại không gian các ao, hồ, đầm, bè, lồng theo đúng sức tải của từng thủy vực; tuyệt đối không phát triển nuôi dày quá mức, không lấn chiếm hành lang sông, hồ, bảo đảm giữ được chức năng sinh thái tự nhiên của mặt nước.

Bên cạnh đó, hỗ trợ một phần kinh phí, từ 30-50% cho các hộ và tổ chức đầu tư xây dựng hệ thống ao lắng, lọc sinh học, bể xử lý bùn thải, cũng như hỗ trợ trang thiết bị công nghệ nuôi tiên tiến như biofloc, hệ thống nuôi tuần hoàn nước. Đây là những công nghệ giúp giảm lượng nước thay, tái sử dụng nguồn nước sau xử lý, hạn chế tối đa xả thải trực tiếp ra môi trường.

Đối với khoa học, công nghệ, thành phố Hà Nội dự kiến tăng cường đầu tư các trạm quan trắc môi trường nước tự động ở những vùng nuôi tập trung, kết nối với hệ thống ứng dụng thông minh (IoT, cảm biến nước, trí tuệ nhân tạo dự báo dịch bệnh). Trên nền tảng dữ liệu thời gian thực, cơ quan chuyên môn có thể đưa ra cảnh báo sớm, còn người nuôi có thể điều chỉnh kịp thời chế độ cho ăn, xử lý môi trường, từ đó giảm thiểu rủi ro. Cùng với đó là việc chuẩn hóa quy trình quản lý chất lượng nước, xử lý nước đầu vào bằng hệ thống lắng-lọc-khử trùng, ưu tiên tuần hoàn nước, sử dụng giống sạch bệnh và chế phẩm sinh học thay cho hóa chất.

Hà Nội đặt mục tiêu xây dựng, hoàn thiện đồng bộ hạ tầng cho các vùng nuôi trồng thủy sản tập trung, trong đó hệ thống kênh cấp nước và thoát nước được thiết kế riêng biệt; trước khi xả ra môi trường, nước thải phải đi qua bể lắng, ao sinh học để giảm ô nhiễm, gắn với hình thành các khu nuôi tập trung công nghệ cao, vừa bảo đảm hiệu quả kinh tế, vừa giảm áp lực môi trường…

Có thể bạn quan tâm

“Tuần lễ sản phẩm Hà Tĩnh tại Thủ đô” diễn ra từ 23-26/4/2026 tại 62 Tràng Tiền, Hoàn Kiếm, Hà Nội.

Các đặc sản được kích cầu tiêu thụ trong Tuần lễ sản phẩm Hà Tĩnh tại Thủ đô

Trong khuôn khổ Chương trình “Sức sống hàng Việt” số 5, “Tuần lễ sản phẩm Hà Tĩnh tại Thủ đô” diễn ra từ 23-26/4/2026 tại Hà Nội, nhiều đặc sản tiêu biểu của địa phương được giới thiệu tới người tiêu dùng Hà Nội, góp phần khẳng định chất lượng, bản sắc và tiềm năng phát triển của hàng Việt trên thị trường trong nước.

Người tiêu dùng tìm hiểu, mua sắm các sản phẩm OCOP, đặc sản làng nghề tại chương trình.

Quảng bá sản phẩm gắn với Lễ hội Chùa Thầy năm 2026

Tối 20/4, Sở Công thương Hà Nội phối hợp Ủy ban nhân dân xã Quốc Oai tổ chức Khai hội Chùa Thầy và khai mạc Tuần lễ văn hóa, du lịch, Không gian quảng bá sản phẩm đặc sản làng nghề gắn kết lễ hội năm 2026 tại khu vực sân đỗ xe Chùa Thầy, xã Quốc Oai, Hà Nội.

[Infographic] Chứng khoán ngày 20/4: VN-Index tăng gần 20 điểm, tiếp tục hướng đến vùng giá 1.850 điểm

[Infographic] Chứng khoán ngày 20/4: VN-Index tăng gần 20 điểm, tiếp tục hướng đến vùng giá 1.850 điểm

Kết phiên giao dịch ngày 20/4, VN-Index tăng 19,94 điểm (+1,10%) lên mức 1.837,11 điểm, tiếp tục hướng đến vùng giá 1.850 điểm. Độ rộng trên HoSE khá cân bằng với 154 mã tăng giá, 147 mã giảm giá và 80 mã giữ giá tham chiếu. Thanh khoản thị trường giảm phiên thứ 2 liên tiếp với khối lượng giao dịch giảm 8,0% so phiên trước.

Đại biểu Trần Văn Lâm (Đoàn Bắc Ninh) phát biểu tại hội trường, (Ảnh: DUY LINH)

Đại biểu Quốc hội cảnh báo lãng phí từ các dự án kém hiệu quả

Chỉ ra nghịch lý trong nhiều trường hợp, càng tăng đầu tư thì nguy cơ lãng phí càng lớn, đại biểu Trần Văn Lâm (Đoàn Bắc Ninh) lưu ý, nếu tiết kiệm chi thường xuyên nhưng lại dồn nguồn lực vào các dự án kém hiệu quả, chậm triển khai, hoặc không phát huy được công năng sau đầu tư, thì đó là sự lãng phí lớn hơn.

Giá nhiên liệu và giá vật liệu xây dựng tăng mạnh gây tác động lớn tới các dự án xây dựng cầu, đường bộ.

Áp lực lớn từ biến động giá nhiên liệu, vật tư tới dự án xây dựng-giao thông

Theo báo cáo của Cục Đường bộ Việt Nam gửi Bộ Xây dựng, xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông đã tạo áp lực đáng kể lên giá dầu thô thế giới, kéo theo biến động mạnh của thị trường trong nước. Từ đầu tháng 3/2026 đến nay, giá dầu diesel tăng khoảng 70%, trong khi giá nhựa đường tăng hơn 31,7% so với cuối tháng 2.

Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (Đoàn ĐBQH TP Hải Phòng) phát biểu trong phiên thảo luận ở hội trường về tình hình kinh tế-xã hội chiều 20/4. (Ảnh: DUY LINH)

Cần giải pháp "hạ nhiệt" mặt bằng giá bất động sản đang "leo thang" bất hợp lý

Nêu ý kiến thảo luận về tình hình kinh tế-xã hội, đại biểu Quốc hội đề nghị Chính phủ làm rõ hơn giải pháp "hạ nhiệt" mặt bằng giá bất động sản đang leo thang bất hợp lý, nhất là cách thức xử lý hài hòa giữa mục tiêu ổn định thị trường với thực tế nhiều địa phương còn có xu hướng trông vào nguồn thu từ đấu giá quyền sử dụng đất.

Điểm giao dịch của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Lâm Đồng.

Giữ vững mạch chảy tín dụng chính sách

Ngay từ khi thành lập năm 2003 đến nay, nguồn vốn tín dụng chính sách do Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Lâm Đồng (mới) được hợp nhất từ các chi nhánh và phòng giao dịch thuộc 3 tỉnh cũ Đắk Nông, Lâm Đồng, Bình Thuận đã luôn giữ vững mạch chảy thông suốt và triển khai giải ngân kịp thời đến đúng đối tượng thụ hưởng.

Các đơn vị, nhà thầu triển khai thi công dự án Cảng Hàng không quốc tế Long Thành.

Cơ chế nào chia sẻ rủi ro biến động giá cho các dự án hạ tầng giao thông?

Trước tình trạng "bão giá" nhiên vật liệu thời gian qua, cộng đồng doanh nghiệp đầu tư-xây dựng hạ tầng cho rằng, vấn đề không chỉ dừng ở việc xử lý phát sinh trong giai đoạn đỉnh giá, sâu xa hơn là sớm hoàn thiện cơ chế chia sẻ rủi ro dài hạn giữa Nhà nước và doanh nghiệp, đủ khả năng ứng phó trong suốt vòng đời dự án.

Chế tác bạc ở tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc. (Ảnh: Xinhua)

Sáng 20/4: Bạc rời vùng đỉnh, giao dịch quanh ngưỡng 80 USD/ounce

Sáng 20/4, bạc giao dịch quanh ngưỡng 80 USD/ounce, rời vùng đỉnh 81 USD/ounce được thiết lập vào tuần trước. Ngay từ đầu phiên giao dịch, giá bạc đã có nhiều biến động trong bối cảnh căng thẳng tái bùng phát tại eo biển Hormuz đẩy giá dầu tăng mạnh và làm gia tăng nguy cơ lạm phát.

Dự án cao tốc bắc-nam được hoàn thành sẽ giúp kết nối các vùng kinh tế. (Ảnh: HẢI NGUYỄN)

Xác lập mô hình tăng trưởng mới, cơ cấu lại nền kinh tế

Chính phủ ban hành Nghị quyết số 109/NQ-CP cập nhật, bổ sung Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV và Kết luận số 18-KL/TW về Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội, tài chính quốc gia và vay, trả nợ công, đầu tư công trung hạn 5 năm 2026-2030 gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng 2 con số.