Trí thức Việt Nam đồng hành cùng tương lai xanh

Ngày 9/12, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) tổ chức hội thảo “Trí thức Việt Nam đồng hành cùng tương lai xanh”.

Quang cảnh hội thảo.
Quang cảnh hội thảo.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Tiến sĩ Phạm Quang Thao, Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam nhấn mạnh, năm 2025 đánh dấu giai đoạn đặc biệt quan trọng trong quản lý tài nguyên, môi trường và phát triển bền vững.

Trong bối cảnh thế giới đối mặt với khủng hoảng khí hậu, suy thoái tài nguyên và ô nhiễm môi trường, Việt Nam tiếp tục thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong thực hiện Chương trình nghị sự 2030, Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh và đặc biệt là cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Trên hành trình đó, đội ngũ trí thức Việt Nam giữ vai trò then chốt thông qua nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, tư vấn chính sách và truyền cảm hứng cộng đồng.

Tại hội thảo, Tiến sĩ Trần Đại Lâm, Viện trưởng Viện Khoa học Vật liệu (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) đã đưa ra những xu hướng phát triển công nghệ sạch, năng lượng tái tạo và kinh tế tuần hoàn trên thế giới và tại Việt Nam. Hiện nhiều quốc gia đang thúc đẩy mạnh mẽ việc ứng dụng công nghệ sạch trong mọi lĩnh vực nhằm hướng tới nền kinh tế carbon thấp.

Việt Nam cũng đang nắm bắt xu hướng này để trở thành điểm đến tiềm năng trong chuỗi cung ứng công nghệ sạch toàn cầu.Về năng lượng, xu thế chuyển dịch từ nhiên liệu hóa thạch sang các nguồn năng lượng tái tạo tiếp tục diễn ra mạnh mẽ. Điều kiện tự nhiên của Việt Nam cho phép ưu tiên phát triển điện gió ngoài khơi, điện mặt trời, sinh khối và hydro xanh, những nguồn năng lượng được dự báo đóng vai trò quan trọng trong tương lai.

10.jpg
Tiến sĩ Phạm Quang Thao phát biểu tại hội thảo.

Tiến sĩ Trần Đại Lâm cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng lưới điện thông minh, tăng cường lưu trữ năng lượng và phát triển chuỗi cung ứng công nghiệp phục vụ năng lượng tái tạo. Đồng thời, mô hình kinh tế tuần hoàn cần được đẩy mạnh triển khai theo nguyên tắc 3R (Reduce, Reuse, Recycle).

Ông cho rằng, công nghệ sạch, năng lượng tái tạo và kinh tế tuần hoàn sẽ là trụ cột quan trọng của tăng trưởng xanh, giúp Việt Nam đạt mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính và bảo đảm phát triển bền vững. Với vai trò cơ quan nghiên cứu hàng đầu, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cam kết tiếp tục đi đầu trong nghiên cứu và triển khai các giải pháp công nghệ phục vụ mục tiêu xanh hóa nền kinh tế.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Thế Chinh, Phó Chủ tịch Hội Kinh tế môi trường Việt Nam, Chiến lược tăng trưởng xanh của Việt Nam được ban hành và liên tục cập nhật trong hơn một thập kỷ qua, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đổi mới tư duy, thúc đẩy khoa học, công nghệ và huy động sự tham gia thực chất của đội ngũ trí thức.

Quá trình triển khai chiến lược cần dựa trên cơ sở khoa học vững chắc, nhất là trong ba lĩnh vực: Hoạch định và phản biện chính sách; thiết kế các công cụ quản lý mới như định giá carbon, kinh tế tuần hoàn, mô hình sản xuất xanh; giám sát độc lập việc thực thi để giảm rủi ro chính sách và bảo đảm mục tiêu trung hòa carbon.

Từ thực tế trên, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thế Chinh đề xuất xây dựng Mạng lưới “Trí thức vì Tương lai xanh” cấp quốc gia nhằm quy tụ lực lượng chuyên gia mạnh, tham gia sâu vào tư vấn, phản biện và giám sát độc lập quá trình thực thi chiến lược tăng trưởng xanh. Theo ông, phát huy hiệu quả vai trò của giới trí thức là chìa khóa để bảo đảm các mục tiêu chuyển đổi xanh được thực hiện đúng hướng, đúng tiến độ và phù hợp với những yêu cầu phát triển bền vững trong giai đoạn mới.

Tại hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận những vấn đề đặt ra đối với phát triển bền vững, từ yêu cầu giảm phát thải trong nông nghiệp, xây dựng nông nghiệp sinh thái, nông thôn xanh đến hoàn thiện cơ chế, chính sách và nâng cao nhận thức cộng đồng.

Những ý kiến tại hội thảo cho thấy sự đồng thuận cao về vai trò của khoa học- công nghệ, thể chế và văn hóa trong quá trình thực hiện chiến lược tăng trưởng xanh, hướng tới mục tiêu xây dựng một Việt Nam phát triển bền vững, hiện đại và xanh hơn trong những năm tới.

Có thể bạn quan tâm

Hoạt động nghiên cứu tại Phòng Thí nghiệm trọng điểm Công nghệ Lọc, Hóa dầu (Viện Hóa học công nghiệp Việt Nam).

Đầu tư hạ tầng nghiên cứu cho công nghệ chiến lược

Phát triển hệ thống phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia là một trong những giải pháp để hiện thực hóa mục tiêu đột phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo Nghị quyết 57-NQ/TW. Thực trạng lạc hậu về công nghệ đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tổ chức lại hạ tầng nghiên cứu theo hướng tập trung, đồng bộ và hiệu quả.

Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an thành phố Đà Nẵng đấu tranh tội phạm trên không gian mạng. (Ảnh: Công Vinh)

Nâng cao ý thức làm chủ, bảo vệ không gian mạng

Tại Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp tục khẳng định chủ trương của Đảng về bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới, khi nhấn mạnh yêu cầu: Tự chủ chiến lược, có năng lực kiểm soát rủi ro, có thể chế vững, có trật tự xã hội ổn định, có sự hội nhập quốc tế sâu rộng...

UAV được thử nghiệm phun thuốc cho cây cà-phê tại xã Mường Ảng, tỉnh Điện Biên.

Cơ chế sandbox đã sang giai đoạn triển khai thực tế

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, bên cạnh chuẩn bị cấp phép mô hình thử nghiệm có kiểm soát đầu tiên về phát triển kinh tế tầm thấp, ứng dụng phương tiện bay không người lái (UAV) tại tỉnh Điện Biên, một số địa phương, doanh nghiệp cũng bày tỏ quan tâm đến việc triển khai thử nghiệm mô hình sandbox.

Định vị vị thế Việt Nam trên bản đồ sở hữu trí tuệ toàn cầu

Định vị vị thế Việt Nam trên bản đồ sở hữu trí tuệ toàn cầu

Trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, sở hữu trí tuệ ngày càng khẳng định vai trò là một trụ cột quan trọng của nền kinh tế tri thức. Những năm qua, Việt Nam đã chủ động hoàn thiện thể chế, từng bước xây dựng hệ thống sở hữu trí tuệ tương thích với chuẩn mực quốc tế và đạt được nhiều kết quả tích cực.

Bảo đảm pháp lý khi chuyển chất xám trí tuệ thành dòng vốn trên thị trường

Bảo đảm pháp lý khi chuyển chất xám trí tuệ thành dòng vốn trên thị trường

Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2025 được thông qua cho thấy những vấn đề pháp lý sở hữu trí tuệ đã được điều chỉnh gần và sát thực tiễn hiện nay. Trong đó, việc định giá tài sản sở hữu trí tuệ làm tài sản bảo đảm đang là nội dung thu hút sự quan tâm của đông đảo dư luận, nhất là với giới khởi nghiệp liên quan đổi mới sáng tạo.

Các sản phẩm của Hợp tác xã sản xuất và tiêu thụ dược liệu Yên Sơn (thành phố Tam Điệp, tỉnh Ninh Bình) tăng mạnh về số lượng bán ra thị trường nhờ thực hiện truy xuất nguồn gốc. (Ảnh: Hà An)

Hạ tầng số nông nghiệp và môi trường

Việc nhanh chóng xây dựng hạ tầng số cho ngành nông nghiệp và môi trường không chỉ để đáp ứng các điều kiện cần của thị trường mà còn là cơ sở cho quá trình chuẩn hóa kỹ thuật, quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và nâng cao chất lượng cuộc sống của con người.