Trải nghiệm từ “Hà Nội-Chạm miền ký ức” để thêm hiểu, thêm yêu một vùng văn hóa

Với định hướng phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, gắn với phát triển văn hóa, không gian sáng tạo và con người Hà Nội, Sở Du lịch thành phố đã phối hợp Ủy ban nhân dân phường Ba Đình ra mắt tour du lịch trải nghiệm “Hà Nội-Chạm miền ký ức” tối 27/12, quảng bá điểm đến Đảo Ngọc-Trúc Bạch.

Chương trình được cụ thể hóa từ dự án “Tuyến tàu điện số 6” và lễ hội "Đêm Trúc Bạch", một sản phẩm du lịch đặc thù, trọng điểm nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, lịch sử của Thủ đô.

Đây là một trong những hoạt động cụ thể triển khai chương trình hành động của Thành ủy Hà Nội thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố lần thứ XVIII, chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ sắp tới.

Với nhiều thế hệ người Hà Nội, nhất là lứa tuổi 6x, 7x và trung niên, trong tâm thức luôn vang vọng “tiếng leng keng tàu sớm khuya” của những toa tàu điện rộn ràng đường phố một thuở.

Đó cũng là cảm hứng, là ý tưởng ban đầu của ông Nguyễn Dân Huy - Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Ba Đình và các cộng sự khi mong muốn tiếp nối xây dựng một sản phẩm du lịch trải nghiệm quanh hồ Trúc Bạch.

Tàu điện từng là phương tiện giao thông phổ biến của một Hà Nội xưa và thời bao cấp, là hình ảnh thân thương, gắn bó với đời sống mỗi người dân thành phố.

Với tour du lịch trải nghiệm mới được ra mắt, “Tuyến tàu điện số 6” không đơn thuần là phương tiện di chuyển, mà là những chuyến tàu chở đầy ký ức và di sản, là một “bảo tàng đường phố” sống động giữa lòng đô thị.

“Hà Nội-Chạm miền ký ức” là hành trình qua chín điểm dừng di sản, được xây dựng theo định hướng du lịch trải nghiệm-du lịch di sản-du lịch đi bộ, khai thác chiều sâu các giá trị văn hóa, lịch sử, tín ngưỡng, phong tục, tập quán và đời sống cư dân bản địa tại khu vực Đảo Ngọc - Ngũ Xã.

Những hướng dẫn viên sẽ đưa du khách bước vào một lộ trình được thiết kế tinh tế, nơi các di tích lịch sử hòa quyện cùng những không gian trải nghiệm bằng đủ đầy năm giác quan: nhìn, nghe, chạm, nếm và cảm nhận hương vị Hà Nội.

Có một Hà Nội trong những hoài niệm thời bao cấp gian khó mà đầy ắp tình người, vẫn hào hoa, thanh lịch, tinh tế với tà áo dài xuống phố, với nhành hoa violet tím ngắt bên góc cửa sổ hay một quán trà cóc ngõ nhỏ cùng những món ăn tinh tế và thú vui tao nhã, hồn nhiên và cả ký ức hào hùng trong mưa bom, bão đạn của những con người quả cảm và kiên cường bảo vệ thành phố quê hương.

Hành trình của tour du lịch bắt đầu từ di tích quốc gia đặc biệt Đền Quán Thánh (tên chữ là Trấn Vũ Quán), được xây dựng từ hơn 1.000 năm trước dưới thời Vua Lý Thái Tổ định đô, một trong “Thăng Long tứ trấn”, thờ Huyền Thiên Trấn Vũ với pho tượng đồng đen nổi tiếng, trấn vũ bốn cửa ngõ kinh thành xưa.

Sự khởi đầu hành trình giúp du khách có những hình dung ban đầu về một vùng đất nghìn năm văn hiến, mang đến niềm háo hức khám phá và trân trọng di sản của một vùng đất cổ, thiêng liêng.

Dạo bước trong gió lộng và sương mờ Hồ Tây- Trúc Bạch, theo con đường Thanh Niên rợp bóng cây xanh, trước khi đến với Đền Thủy Trung Tiên, du khách sẽ gặp lại ký ức một thời hào hùng chống Mỹ cứu nước. Ấy là khi dừng bên bức phù điêu ghi nhớ quân dân Hà Nội bắn rơi máy bay “Thần Sấm” và bắt sống phi công Mỹ trên mặt hồ Trúc Bạch, gặp gỡ các nhân chứng để thêm hiểu về những phẩm chất người Hà Nội, dũng cảm trong chiến đấu mà đầy tính nhân văn.

Nhiều học giả trong nước cũng như quốc tế và khách du lịch khi nghiên cứu về Hồ Tây-Trúc Bạch đều ghi nhận về một vùng đất cổ, lắng đọng những trầm tích văn hóa-lịch sử độc đáo.

Đền Thủy Trung Tiên cây xanh cổ thụ bao bọc là một trong các điểm đến di tích như vậy, được dựng xây cùng thời Đền Quán Thánh, nối với đường Thanh Niên bằng một chiếc cầu đá nhỏ.

Ở đây, du khách không những cảm nhận về nghệ thuật kiến trúc cổ, ý nghĩa của một ngôi đền thờ nằm trên mặt hồ Trúc Bạch mà còn có thể tìm hiểu thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam Phủ của người Việt, một loại hình Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được UNESCO công nhận, xem các giá hầu đồng và trình diễn chầu văn của các nghệ nhân.

Điểm nhấn của tour trải nghiệm là các toa tàu điện được phục dựng trên các góc phố bên bờ hồ.

Toa “Phở-bún-sợi”, khám phá hồn cốt ẩm thực Hà Nội qua các món ăn như Phở, bún chả Hà Nội từng đi vào văn thơ, nhạc họa và những thiên tùy bút nổi tiếng của nhà văn Nguyễn Tuân, Vũ Bằng. Toa “Café-cà phê-coffe”, khách được thưởng thức, học cách pha chế và tìm hiểu văn hóa cà phê Hà Nội.

Toa “Bếp-chạn-mâm” giúp những tâm hồn hoài niệm sống lại một thời gian khó khi tái hiện không gian đời sống thời bao cấp với những mâm cơm độn khoai, sắn đầy ký ức, “hạt gạo chia ba” để dồn sức cho các chiến trường chống Mỹ cứu nước và sau chiến tranh, nhưng vẫn phải gồng mình làm nghĩa vụ quốc tế và bảo vệ biên giới phía bắc.

Nối tiếp là không gian góc phố, giới thiệu các căn hộ gia đình điển hình thời bao cấp, mang đến một không gian sống quen thuộc của người dân Thủ đô trong thế kỷ trước.

Những vật dụng cũ mang màu thời gian được trưng bày nơi đây, tuy thiếu thốn, nghèo khó mà vẫn bình dị, ấm áp và không kém phần tinh tế của những con người hào hoa, thể hiện qua từng nhành hoa cắm bàn, bộ bàn, ghế, ấm chén, chiếc xe đạp, chiếc máy khâu và cả tà áo dài thiếu nữ, thấp thoáng bên ô cửa.

Toa “Lúa-thóc-gạo” cùng Toa “Trà và thú chơi tao nhã” lại mang đến những trải nghiệm về quy trình làm ra hạt gạo, các món ăn, thức uống và cả cách thức để làm ra những đặc sản nức tiếng đất Hà Thành như bánh cốm Hàng Than, cốm xanh làng Vòng hay những tách trà xanh bên mứt sen truyền thống…

Một không gian thưởng trà truyền thống được tái hiện, giới thiệu tám thú chơi của người Hà Nội xưa ở các loại hình: cầm, kỳ, thi, họa, thư, hoa, tửu, trà.

Trong hành trình tour du lịch, du khách còn đến với nghề đúc đồng Ngũ Xã nức tiếng của đất kinh kỳ Thăng Long với Nhà truyền thống trưng bày nghề đúc đồng truyền thống, nơi lưu giữ tinh hoa làng nghề cùng những sản phẩm được tạo tác từ những bàn tay nghệ nhân tài hoa.

Theo ông Nguyễn Dân Huy, tour “Hà Nội-Chạm miền ký ức” không chỉ là một sản phẩm du lịch mới, mà còn là hành trình đưa di sản bước ra đời sống, tạo dựng một “Bảo tàng đường phố sống động” để du khách có thể chạm vào Hà Nội bằng tất cả các giác quan, từ đó thêm hiểu, thêm yêu mảnh đất nghìn năm văn hiến, nhất là với thế hệ trẻ và bạn bè quốc tế.

Dự án cũng thể hiện nỗ lực của chính quyền địa phương trong việc xây dựng Đảo Ngọc-Trúc Bạch trở thành điểm đến du lịch sáng tạo, nơi bảo tồn di sản song hành cùng phát triển kinh tế, góp phần đưa nơi đây trở thành điểm hẹn hấp dẫn.

Phát biểu tại buổi lễ công bố chương trình quảng bá du lịch Đảo Ngọc-Trúc Bạch và ra mắt tour du lịch trải nghiệm “Hà Nội-Chạm miền ký ức”, ông Trần Trung Hiếu, Phó Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội đã biểu dương một cách làm mới trong xây dựng sản phẩm du lịch đặc thù của phường Ba Đình, đồng thời cũng mong muốn tour du lịch tiếp tục được phát huy và khai thác hiệu quả trong thời gian tới.

Trong đó, tiếp tục nâng cấp chất lượng dịch vụ du lịch tại các điểm đến, chỉnh trang cảnh quan, hoàn thiện hạ tầng đón khách tốt hơn và tăng cường ứng dụng công nghệ trong thuyết minh, giới thiệu di tích, bảo đảm môi trường du lịch an toàn-văn minh-thân thiện; xây dựng và chuẩn hóa các sản phẩm du lịch đặc trưng mang bản sắc của vùng đất Ba Đình lịch sử.

Lãnh đạo Sở Du lịch Hà Nội cũng nhấn mạnh, chính quyền phường cần thúc đẩy hơn nữa việc liên kết với doanh nghiệp lữ hành, thiết lập cơ chế phối hợp thường xuyên giữa Ủy ban nhân dân phường và doanh nghiệp lữ hành để xây dựng tour tuyến, cập nhật thông tin điểm đến; đề nghị các đơn vị lữ hành trên địa bàn thành phố ưu tiên kết nối, giới thiệu, quảng bá tới du khách để lựa chọn điểm đến Ba Đình và sản phẩm hôm nay, cũng như các sản phẩm, dịch vụ du lịch chất lượng khác trên địa bàn đang có và sẽ ra mắt trong thời gian tới; cùng chung tay đóng góp để đơn vị tổ chức tour “Hà Nội-Chạm miền ký ức” không ngừng nâng cao chất lượng sản phẩm.

Dưới đây là một số hình ảnh trong tour du lịch trải nghiệm "Hà Nội-Chạm miền ký ức":