Lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên giảm hơn 137 nghìn người
Ngày 29/3, Tổng cục Thống kê (GSO) công bố thông tin về tình hình lao động- việc làm quý I/2024.
Cơ quan này cho biết, lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên trong quý I/2024 là 52,4 triệu người, giảm 137,4 nghìn người so với quý trước nhưng tăng 175,8 nghìn người so với cùng kỳ năm trước.
Tình hình lực lượng lao động đã quay trở lại theo xu hướng bình thường trong giai đoạn trước thời kỳ dịch Covid-19, tức là lực lượng lao động quý I thường có xu hướng giảm nhẹ so với quý IV năm trước nhưng vẫn cao hơn cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ tham gia lực lượng lao động quý I/2024 là 68,5%, giảm 0,4 điểm phần trăm so với quý IV năm 2023. Tỷ lệ tham gia lực lượng lao động của nữ giới là 62,6% và của nam giới là 74,7%. Tỷ lệ tham gia lực lượng lao động khu vực thành thị là 66,1%, thấp hơn ở khu vực nông thôn 3,9 điểm phần trăm.
 |
| Lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên theo quý, giai đoạn 2020-2024/Đơn vị: Triệu người. (Nguồn: GSO) |
Quan sát theo nhóm tuổi, tỷ lệ tham gia lực lượng lao động ở khu vực thành thị thấp hơn khu vực nông thôn ở các nhóm tuổi rất trẻ và nhóm tuổi già, trong đó chênh lệch nhiều nhất được ghi nhận ở nhóm 55 tuổi trở lên (thành thị: 34,6%; nông thôn: 49,2%) và nhóm từ 15-24 tuổi (thành thị: 34,4%; nông thôn: 42,8%).
Tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng, chứng chỉ quý I/2024 là 27,8%, tăng 0,2 điểm phần trăm so với quý trước và tăng 1,4 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước.
Như vậy, hiện nay, cả nước vẫn còn 37,8 triệu lao động chưa qua đào tạo. Con số này cho thấy thách thức không nhỏ trong việc nâng cao trình độ chuyên môn kỹ thuật của người lao động.
Trong quý I/2024, số người từ 15 tuổi trở lên có việc làm đạt 51,3 triệu người, giảm 127 nghìn người (tương ứng giảm 0,25%) so với quý trước, tăng 174,1 nghìn người (tương ứng tăng 0,34%) so với cùng kỳ năm trước. So với quý trước, lao động có việc làm giảm chủ yếu ở khu vực nông thôn (giảm 1,77%) và ở nam giới (giảm 0,97%).
Số lao động có việc làm quý I/2024 đã quay trở lại xu hướng phát triển bình thường như thời kỳ trước dịch Covid-19. Theo xu hướng bình thường trong giai đoạn trước thời kỳ dịch Covid-19 (trước năm 2020), số lao động có việc làm quý I thường có xu hướng giảm nhẹ so với quý IV năm trước nhưng vẫn cao hơn cùng kỳ năm trước.
Sự sụt giảm này chỉ ghi nhận ở quý I do yếu tố thời vụ và văn hóa lễ hội sau dịp Tết Nguyên đán. Tuy nhiên, đến năm 2020 và 2021 (thời kỳ bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19), số lao động có việc làm giảm mạnh ở quý I và có xu hướng tăng/giảm bất thường ở cả các quý sau do ảnh hưởng của các đợt dịch.
Quý I/2020 bắt đầu ghi nhận sự sụt giảm mạnh về lao động (giảm 1,84% so với quý trước và giảm 0,77% so với cùng kỳ năm trước), sự sụt giảm này còn diễn ra ở quý II năm 2020 (giảm 3,99%), quý I/2021 (giảm 1,89%) và quý III/2021 (giảm 5,20%).
Giai đoạn năm 2022-2023 là giai đoạn phục hồi, số lao động tăng ở tất cả các quý do hiện tượng “tăng bù” sau đại dịch Covid-19. Đến quý I/2024, số lao động giảm nhẹ so với quý IV/2023 (giảm 0,25%) và quay lại xu hướng như năm 2019.
Trong tổng số 51,3 triệu lao động có việc làm, lao động trong khu vực dịch vụ chiếm tỷ trọng lớn nhất với 40%, tương đương 20,5 triệu người. Tiếp đến là lao động trong khu vực công nghiệp và xây dựng, chiếm 33,1%, tương đương 17 triệu người. Lao động trong khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản chiếm tỷ trọng thấp nhất, chiếm 26,9%, tương đương 13,8 triệu người.
Số người có việc làm phi chính thức chung (bao gồm cả lao động làm việc trong hộ nông nghiệp) trong quý I/2024 là 33,3 triệu người, giảm 195,8 nghìn người so với quý trước và tăng 240,1 nghìn người so với cùng kỳ năm trước. Số lao động phi chính thức quý I/2024 tăng so với cùng kỳ năm trước chủ yếu do số lao động phi chính thức ở ngành dịch vụ tăng (tăng 696,3 nghìn người).
Mặc dù số lao động có việc làm đã trở lại xu hướng phát triển bình thường như thời kỳ trước dịch Covid-19 nhưng tỷ lệ lao động có việc làm phi chính thức vẫn chiếm tỷ trọng lớn. Tỷ lệ lao động có việc làm phi chính thức quý I/2024 là 64,8%, giảm 0,3 điểm phần trăm so với quý trước và tăng 0,2 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước.
Khoảng 933 nghìn người thiếu việc làm
Theo cơ quan thống kê quốc gia, số người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động quý I/2024 khoảng 933 nghìn người, tăng 26,4 nghìn người so với quý trước và tăng 47,2 nghìn người so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ thiếu việc làm trong độ tuổi lao động quý này là 2,03%, tăng 0,05 điểm phần trăm so với quý trước và tăng 0,09 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Tỷ lệ thiếu việc làm trong độ tuổi lao động ở khu vực thành thị quý I/2024 là 1,20% thấp hơn so với khu vực nông thôn (2,58%).
Trong tổng số 933 nghìn người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động ở quý I/2024, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản là khu vực có tỷ trọng thiếu việc làm cao nhất với 49,3% (tương đương với 459,5 nghìn người thiếu việc làm). Tiếp theo, khu vực dịch vụ chiếm tỷ trọng 28,7% (tương đương 268 nghìn người); khu vực công nghiệp và xây dựng chiếm tỷ trọng thấp nhất với 22,0% (tương đương 205,5 nghìn người).
So với quý trước, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản và khu vực dịch vụ có số lao động thiếu việc làm trong độ tuổi lao động tăng (tăng tương ứng là 64,5 và 26 nghìn người), trong khi đó, khu vực công nghiệp và xây dựng giảm (giảm 64,1 nghìn người).
Như vậy, so với quý trước, tình trạng thiếu việc làm của lao động làm việc trong khu vực công nghiệp và xây dựng đã có sự cải thiện hơn.
Tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động quý I/2024 là 2,24%
Tổng cục Thống kê nhận định, so với quý trước, tình hình thất nghiệp quý I có cải thiện. Số người và tỷ lệ thất nghiệp đã giảm xuống mức trước đại dịch Covid-19.
Cụ thể, số người thất nghiệp trong độ tuổi lao động quý I/2024 khoảng 1,05 triệu người, giảm 10,3 nghìn người so với quý trước và tăng 5,4 nghìn người so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động quý I/2024 là 2,24%, giảm 0,02 điểm phần trăm so với quý trước và giảm 0,01 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Đây là mức thường quan sát được ở thị trường lao động Việt Nam khi chưa xuất hiện đại dịch Covid-19.
Tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động của khu vực thành thị tiếp tục duy trì dưới mức 3%, tính từ thời điểm quý I/2022.
So với quý trước và cùng kỳ năm trước, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên (từ 15 đến 24 tuổi) tăng. Tuy nhiên, tỷ lệ thanh niên không có việc làm, không tham gia học tập hoặc đào tạo giảm.
Tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên 15-24 tuổi quý I/2024 là 7,99%, tăng 0,37 điểm phần trăm so với quý trước và tăng 0,38 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên khu vực thành thị là 10,18%, cao hơn 3,31 điểm phần trăm so với khu vực nông thôn. So với quý trước, tỷ lệ này giảm ở khu vực thành thị (giảm 0,02 điểm phần trăm) và tăng ở khu vực nông thôn (tăng 0,58 điểm phần trăm).
Trong quý I/2024, cả nước có khoảng 1,4 triệu thanh niên 15-24 tuổi không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo (chiếm 11% tổng số thanh niên), giảm 51,5 nghìn người so với quý trước và giảm 125,5 nghìn người so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ thanh niên không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo ở khu vực nông thôn cao hơn khu vực thành thị, 12,8% so với 8,3% và ở nữ thanh niên cao hơn so với nam thanh niên, 12,5% so với 9,7%. So với quý trước, tỷ lệ này giảm ở khu vực thành thị và cả hai giới nam và nữ (tương ứng giảm 1,25; 0,12 và 0,81 điểm phần trăm) và tăng ở khu vực nông thôn (tăng 0,04 điểm phần trăm).
Thu nhập bình quân tháng của người lao động quý I/2024 là 7,6 triệu đồng, tăng 301 nghìn đồng so với quý trước và tăng 549 nghìn đồng so với cùng kỳ năm trước.
Thu nhập bình quân tháng của lao động nam cao gấp 1,33 lần thu nhập bình quân tháng của lao động nữ (8,6 triệu đồng so với 6,5 triệu đồng). Thu nhập bình quân tháng của lao động ở khu vực thành thị cao gấp 1,42 lần khu vực nông thôn (9,3 triệu đồng so với 6,5 triệu đồng).
Trong quý I/2024, thu nhập bình quân tháng của người lao động tiếp tục được cải thiện nhưng tốc độ tăng thấp với 7,8% (quý I năm 2023 tăng 10%).
