Thuận lợi, thách thức đan xen hoạt động xuất khẩu cuối năm

Sự bất ổn trong quá trình tiếp tục tái cấu trúc chuỗi cung ứng khu vực và thế giới đã tác động tới triển vọng thương mại toàn cầu. Xuất, nhập khẩu của Việt Nam dự báo có thể tăng hơn 10% trong năm nay và cao hơn một chút vào năm 2025 nhờ sự phục hồi dần của nhu cầu bên ngoài. Tuy nhiên, hoạt động xuất khẩu vẫn đối mặt không ít rủi ro tiềm ẩn.
Bốc xếp hàng hóa xuất nhập khẩu tại cảng Hải Phòng. (Ảnh: DUY ĐĂNG)
Bốc xếp hàng hóa xuất nhập khẩu tại cảng Hải Phòng. (Ảnh: DUY ĐĂNG)

Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vừa đưa ra dự báo thương mại hàng hóa toàn cầu năm 2024 dự kiến tăng 2,7%; cao hơn 0,1 điểm phần trăm so với mức dự báo vào tháng 4/2024. Tuy nhiên, dự báo tăng trưởng thương mại toàn cầu năm 2025 lại giảm xuống còn 3% so với mức tăng 3,3% được dự báo trước đó.

Nhiều yếu tố khó đoán định

Theo Tổng cục Thống kê, tính chung 10 tháng năm 2024, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa sơ bộ đạt 335,59 tỷ USD, tăng 14,9% so với cùng kỳ năm 2023. Trong đó, Mỹ vẫn là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch đạt 98,4 tỷ USD. Vụ trưởng Kế hoạch-Tài chính (Bộ Công thương) Bùi Huy Sơn cho biết: Trong những tháng cuối năm 2024, xuất khẩu sang các thị trường trọng điểm như châu Âu, châu Mỹ sẽ tiếp tục có cả thuận lợi và thách thức.

Cụ thể, nhu cầu tiêu thụ cuối năm tại các thị trường lớn như Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) sẽ là động lực quan trọng thúc đẩy xuất khẩu, nhất là các lĩnh vực điện tử, hàng tiêu dùng hay dệt may. Ngoài ra, xuất khẩu dệt may của nước ta còn được hưởng lợi trong ngắn hạn khi các đơn hàng xuất khẩu được dịch chuyển từ Bangladesh.

Thị trường các FTA tiếp tục có tác động tích cực, duy trì lợi thế của Việt Nam trong hoạt động thương mại, đầu tư. Đáng chú ý, theo cam kết trong Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện Việt Nam-Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất-UAE (CEPA) vừa được ký, UAE sẽ xóa bỏ thuế quan, mở cửa cho nhiều ngành hàng chủ lực và có tiềm năng xuất khẩu lớn của Việt Nam ngay khi Hiệp định có hiệu lực.

Đây là cơ sở thuận lợi cho việc xúc tiến xuất khẩu sang thị trường UAE và từ đó sang các nước Trung Đông.

Tuy nhiên, ông Sơn cũng nhấn mạnh hoạt động xuất khẩu vẫn sẽ đối mặt với nhiều rủi ro và thách thức khó đoán định. Đó là diễn biến địa chính trị thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường, ẩn chứa nhiều khó khăn và yếu tố rủi ro, nhất là căng thẳng địa chính trị và xung đột vũ trang ở châu Âu và Trung Đông.

Báo cáo của Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách công thương cũng chỉ ra rằng, xung đột quân sự giữa Nga và Ukraine hay tại Trung Đông đã trực tiếp tác động đến thương mại toàn cầu.

Trong trường hợp xung đột lan rộng, sẽ tạo ra khủng hoảng nghiêm trọng đối với hoạt động vận tải. Điều này không những làm tăng thêm chi phí logistics mà còn tiềm ẩn nguy cơ bị hoãn/hủy các hợp đồng xuất khẩu của doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp Việt Nam nói riêng.

Mặt khác, xu hướng lạm phát toàn cầu đang dần hạ nhiệt sau hai lần cắt giảm lãi suất cơ bản của FED (Cục Dự trữ Liên bang Mỹ). Điều này sẽ dẫn đến sự suy yếu nhu cầu nhập khẩu khi nền kinh tế của các nước phát triển có dấu hiệu hạ nhiệt và ảnh hưởng đến xuất khẩu của Việt Nam.

Ngoài ra, diễn biến tỷ giá trong nước cũng nóng lên trong tháng 10 do chịu tác động bởi các yếu tố bên trong lẫn bên ngoài. Yếu tố bên ngoài có thể thấy rõ nhất là diễn biến tăng mạnh của đồng USD trên thị trường quốc tế, khi chỉ số DXY (thước đo giá trị của đồng USD so sáu loại tiền tệ lớn khác) đã tăng một mạch từ mức chỉ hơn 100 điểm hồi cuối tháng 9 lên mức hơn 104 điểm hiện nay.

Với yếu tố bên trong, cán cân thương mại của Việt Nam vẫn xuất siêu, nhưng đã có tín hiệu về sụt giảm khá mạnh (giảm từ 2,32 tỷ USD trong tháng 9 xuống 1,99 tỷ USD trong tháng 10).

Khai thác thị trường tiềm năng

Xuất khẩu gạo của Việt Nam từ đầu năm đến nay liên tục tăng trưởng tốt và xác lập các kỷ lục mới. Tính chung 10 tháng, nước ta đã xuất khẩu gần 7,8 triệu tấn gạo, giá trị kim ngạch khoảng 4,86 tỷ USD, tăng lần lượt 10,2% và 23,4% so với cùng kỳ năm 2023. Nhưng theo Phó cục trưởng Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương) Trần Thanh Hải, việc Ấn Độ gỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu gạo (ngày 29/8) sẽ ảnh hưởng đến giá gạo xuất khẩu trong thời gian tới.

Các doanh nghiệp, hiệp hội cần theo dõi sát vấn đề này để tránh bị động. Đáng mừng là Việt Nam đã và đang thực hiện chủ trương chuyển sang các loại gạo chất lượng cao, có tính đặc thù như gạo thơm. Điều này giúp chúng ta đa dạng hóa sản phẩm, không bị "đụng hàng" với các loại gạo Ấn Độ xuất khẩu và phần nào hạn chế khả năng bị ảnh hưởng.

Vụ trưởng Bùi Huy Sơn cho biết, ngành công thương sẽ tập trung triển khai nhiều nhiệm vụ để giữ vững đà tăng trưởng xuất khẩu từ đây đến cuối năm. Trước hết, các đơn vị thuộc Bộ Công thương tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh khai thác hiệu quả các FTA đã có ký kết, đồng thời triển khai các Hiệp định mới để mở rộng, đa dạng hóa thị trường, mặt hàng xuất, nhập khẩu, chuỗi cung ứng.

Việt Nam cần tăng cường khai thác các thị trường lân cận, còn tiềm năng, chuyển mạnh sang xuất khẩu chính ngạch gắn với xây dựng thương hiệu, thúc đẩy xuất khẩu bền vững.

Bộ Công thương tập trung hoàn thiện hệ thống pháp luật nhằm củng cố thể chế về phòng vệ thương mại, nâng cao việc sử dụng hiệu quả công cụ phòng vệ thương mại để bảo vệ ngành sản xuất trong nước và hỗ trợ các ngành xuất khẩu của Việt Nam, ứng phó hiệu quả các vụ việc phòng vệ thương mại của nước ngoài.

Đánh giá hoạt động xuất khẩu của Việt Nam từ đây đến cuối năm sẽ có cả cơ hội lẫn thách thức đan xen, Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công thương kiến nghị các cơ quan chức năng cần bám sát những diễn biến, tình hình thế giới và trong nước để đề xuất giải pháp ứng phó phù hợp và kịp thời.

Trong bối cảnh nguồn cung hàng hóa bị tác động lớn bởi cơn bão Yagi và bão Trà My, các đơn vị cần rà soát, nắm bắt kịp thời và có giải pháp để bảo đảm chủ động nguồn cung hàng hóa cho hoạt động xuất khẩu cũng như tiêu dùng trong những tháng cuối năm, nhất là trong dịp Tết Nguyên đán.

Có thể bạn quan tâm

Bà Trịnh Thị Hương, Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể - Bộ Tài chính. (Ảnh: BTC)

Hỗ trợ đúng nhu cầu để doanh nghiệp lớn lên

Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đang được định hướng lại theo hướng có trọng tâm, gắn với nhu cầu và quá trình trưởng thành của doanh nghiệp. Dự thảo Luật mới đồng thời chú trọng giảm chi phí tuân thủ, khơi thông nguồn lực và tạo thuận lợi hơn cho hộ kinh doanh chuyển đổi, doanh nghiệp từng bước nâng quy mô.

Ông Hoàng Văn Thu, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước. (Ảnh: Ban Tổ chức)

Chứng khoán nghiên cứu giao dịch xuyên trưa, phân bảng cổ phiếu

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đang nghiên cứu phân bảng cổ phiếu, giao dịch xuyên trưa, điều chỉnh biên độ giá và một số cơ chế giao dịch mới. Các phương án chỉ được triển khai sau khi đánh giá đầy đủ tác động, bảo đảm an toàn hệ thống và ổn định thị trường.

Dự án thành phần 1: đầu tư xây dựng Quốc lộ 15D đoạn từ cảng Mỹ Thủy đến cao tốc Cam Lộ-La Sơn hiện còn hơn 746 tỷ đồng vốn kéo dài ngân sách Trung ương cần giải ngân. (Ảnh: TT)

Quảng Trị chỉ đạo quyết liệt tháo gỡ khó khăn, phấn đấu giải ngân 100% vốn kéo dài ngân sách Trung ương

Các dự án sử dụng nguồn vốn kéo dài từ ngân sách Trung ương chỉ được phép giải ngân đến hết ngày 31/12/2026, trong khi thời gian còn lại rất ngắn và Quảng Trị đang bước vào mùa mưa lũ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị yêu cầu rất cao để phấn đấu hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn được phép kéo dài. 

VISSAN triển khai kế hoạch sản xuất hàng tết từ đầu tháng 9/2026. (Ảnh: SATRA)

SATRA chủ động nguồn hàng cung ứng Tết Đinh Mùi 2027

Từ vùng nguyên liệu, nhà máy chế biến, chợ đầu mối đến hệ thống bán lẻ, SATRA đang triển khai kế hoạch chuẩn bị hàng Tết Đinh Mùi 2027 với quy mô dự trữ hơn 376 tỷ đồng, đồng thời tăng cường công tác an toàn thực phẩm, logistics và khuyến mại kích cầu nhằm phục vụ thị trường Thành phố Hồ Chí Minh.

Người dân Thủ đô chủ động giữ gìn không gian sống. (Ảnh: Thanh Hậu)

Bảo đảm chất lượng môi trường cho người dân nông thôn Thủ đô

Từ những buổi tổng vệ sinh cuối tuần tạo ra những tuyến đường không rác… thành phố Hà Nội đang biến phong trào bảo vệ môi trường thành việc làm thường xuyên của cộng đồng. Khi người dân tham gia giữ gìn không gian sống, tiêu chí môi trường trong nông thôn mới không còn nằm trên giấy, mà trở thành một phần chất lượng sống.

Mở rộng kết nối, chia sẻ dữ liệu nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu. (Ảnh: CHQ)

Giữ thông suốt thủ tục xuất nhập khẩu sau phân cấp

Thẩm quyền giải quyết nhiều thủ tục xuất nhập khẩu đang chuyển về địa phương, kéo theo yêu cầu điều chỉnh cách tiếp nhận hồ sơ và trao đổi dữ liệu. Việc mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia được tính toán theo hiện trạng từng hệ thống, nhằm kết nối đúng cơ quan xử lý, tránh trùng lặp và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Ảnh: THÀNH ĐẠT

Giá vàng ngày 6/10: Thế giới tiếp đà giảm, trong nước đi ngang phiên thứ 3 liên tiếp

Giá vàng thế giới hôm nay (6/10) tiếp tục giảm xuống mức 4.125,9 USD/ounce, trong bối cảnh kỳ vọng lãi suất duy trì ở mức cao tiếp tục hỗ trợ lợi suất trái phiếu Mỹ. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đi ngang phiên thứ 3 liên tiếp, niêm yết lần lượt ở mức 143,5 triệu đồng/lượng và 143 triệu đồng/lượng.

Trang sức bạc. (Ảnh: THU LAN)

Sáng 6/10, giá bạc thế giới giảm nhẹ

Sáng 6/10, giá bạc thế giới giảm nhẹ về ngưỡng hơn 60 USD/ounce trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ tăng vọt, lấn át các yếu tố hỗ trợ từ số liệu việc làm Mỹ yếu hơn dự kiến và khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tăng lãi suất trong tháng 10 trở nên mờ nhạt.

Ảnh minh họa. (Ảnh: nhandan.vn)

Phát huy giá trị và uy tín Thương hiệu quốc gia Việt Nam

Qua 23 năm thực hiện, Chương trình Thương hiệu quốc gia Việt Nam đã khẳng định vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức toàn xã hội, nhất là của cộng đồng doanh nghiệp về vai trò của thương hiệu trong sản xuất, kinh doanh và hội nhập quốc tế. 

Công ty cổ phần Cảng quốc tế Nam Vân Phong (Khu kinh tế Vân Phong) đang chờ những quyết định về quy hoạch để mở rộng kho bãi và nâng khả năng tiếp nhận tàu lên 70.000DWT cập cảng.

Khơi thông động lực kinh tế biển

Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa vừa tổ chức hội nghị gặp mặt doanh nghiệp cảng biển, lắng nghe các kiến nghị để tỉnh tập trung tháo gỡ những “điểm nghẽn” nhằm đưa cảng biển và logistics trở thành động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế địa phương.