Thay đổi tư duy, cách tiếp cận mới trong đầu tư PPP giao thông

Tại phiên họp chất vấn và trả lời chất vấn sáng nay, 7/11, theo chương trình Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XV, vấn đề đầu tư kết cấu hạ tầng giao thông theo phương thức PPP tiếp tục được các đại biểu Quốc hội đặt ra đối với Bộ trưởng Giao thông vận tải Nguyễn Văn Thắng.
Một đoạn tuyến cao tốc bắc-nam.
Một đoạn tuyến cao tốc bắc-nam.

Theo Đại biểu Phạm Thúy Chinh (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Hà Giang), việc nâng tỷ lệ vốn góp của nhà nước so quy định hiện hành là vẫn chưa đủ để tăng sức hấp dẫn đối với các dự án giao thông.

Đại biểu Phạm Thúy Chinh cho rằng, vấn đề nhà đầu tư trăn trở nhất hiện nay chính là việc thực hiện các cam kết, nghĩa vụ hợp đồng được quy định trong Luật PPP và hợp đồng ký kết, đặc biệt là cơ chế chia sẻ rủi ro về doanh thu. Bên cạnh đó, các bên liên quan tại dự án PPP cần chú trọng tới cả vòng đời dự án; trong đó có công tác vận hành, bảo trì, thu phí hoàn vốn,… tránh tình trạng chỉ tập trung vào giai đoạn xây dựng.

Bộ trưởng Giao thông vận tải Nguyễn Văn Thắng cho rằng, hiện nay nhiều nước không quy định về trần vốn góp, về tỷ lệ vốn góp của nhà nước. Điều này cho phép nhà nước có thể tham gia tới 70-80% tổng mức đầu tư đối với dự án vùng sâu, vùng xa có lưu lượng phương tiện thấp nhưng đối với dự án có lưu lượng phương tiện cao, tỷ lệ vốn góp Nhà nước chỉ dao động từ 20-30%.

“Vấn đề là cần phải thay đổi tư duy, cách tiếp cận mới. Trong thời gian tới, bên cạnh việc áp dụng các hình thức đầu tư PPP mới như nhượng quyền, đấu giá quyền thu phí, Bộ Giao thông vận tải sẽ tổ chức các đợt xúc tiến đầu tư thực chất, nhằm đưa dự án tới nhà đầu tư thay vì thụ động chờ đợi”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết.

Đại biểu Vũ Tiến Lộc (Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội) phát biểu.

Đại biểu Vũ Tiến Lộc (Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội) phát biểu.

Đối với vấn đề này, Đại biểu Vũ Tiến Lộc (Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội) cho rằng, cần căn cứ vào tính chất của từng dự án PPP và thực tế giai đoạn triển khai cụ thể để quyết định tỷ lệ vốn của nhà nước cho phù hợp, đặc biệt đối với các dự án ở vùng sâu vùng xa cần phát triển cơ sở hạ tầng giao thông và trong bối cảnh tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng cho các dự án PPP giao thông gặp nhiều khó khăn.

“Có thể tăng vốn nhà nước lên 85%, thậm chí 90% và chỉ cần vốn đầu tư của tư nhân 10-15% để có khả năng hoàn thành dự án một cách tốt nhất”, đại biểu Vũ Tiến Lộc đánh giá. Đại biểu Vũ Tiến Lộc cũng đề nghị trong thời gian tới, Chính phủ sớm trình Quốc hội sửa đổi Luật PPP để phù hợp với thực tiễn hơn.

Vấn đề là cần phải thay đổi tư duy, cách tiếp cận mới. Trong thời gian tới, bên cạnh việc áp dụng các hình thức đầu tư PPP mới như nhượng quyền, đấu giá quyền thu phí, Bộ Giao thông vận tải sẽ tổ chức các đợt xúc tiến đầu tư thực chất, nhằm đưa dự án tới nhà đầu tư thay vì thụ động chờ đợi".

Bộ trưởng Giao thông vận tải Nguyễn Văn Thắng.

Bộ trưởng Giao thông vận tải Nguyễn Văn Thắng.

Theo vị “Tư lệnh” ngành giao thông vận tải, trong thời gian qua, ngành giao thông đã triển khai được 70 dự án BOT nhưng hiện có khá nhiều dự án đang gặp khó khăn, vướng mắc ảnh hưởng tới phương án tài chính như: chưa được tăng phí theo lộ trình, thậm chí có dự án chưa được thu phí. Các tồn tại, vướng mắc nói trên vì nhiều lý do chậm được xử lý, làm ảnh hưởng tới niềm tin của nhà đầu tư.

“Trong khi đó, đằng sau các nhà đầu tư là các ngân hàng, tổ chức tín dụng, điều này cũng khiến việc tiếp cận nguồn vốn cho các dự án PPP trong thời gian qua gặp nhiều khó khăn”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng thông tin.

Thời gian qua, ngành giao thông đã triển khai 70 dự án BOT nhưng hiện khá nhiều dự án đang gặp khó khăn, vướng mắc ảnh hưởng tới phương án tài chính.

Thời gian qua, ngành giao thông đã triển khai 70 dự án BOT nhưng hiện khá nhiều dự án đang gặp khó khăn, vướng mắc ảnh hưởng tới phương án tài chính.

Trong phiên chất vấn vào chiều 6/11, khi trả lời đại biểu Nguyễn Tạo (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng) về giải pháp tháo gỡ khó khăn, thu hút nguồn lực với các dự án PPP đã được phê duyệt, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết gần đây, Bộ Giao thông vận tải đã kêu gọi được một số doanh nghiệp tham gia dự án PPP. Tuy nhiên, cần thẳng thắn nhìn nhận, việc thu hút các dự án PPP chưa nhiều, chưa hiệu quả.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng, nguyên nhân thứ nhất về khách quan, do tình hình kinh tế trong nước cũng như quốc tế thời gian qua rất khó khăn, do vậy nhiều doanh nghiệp bị đình trệ trong sản xuất, kinh doanh, nguồn lực đầu tư hạn chế. Thứ hai, đầu tư PPP lĩnh vực hạ tầng giao thông lợi nhuận không cao, trong khi có rất nhiều lĩnh vực khác để doanh nghiệp có thể lựa chọn, cân đối.

Thứ ba, rất quan trọng là trong khi lợi nhuận không cao, nhưng liên quan hiệu quả các dự án, tiềm ẩn nhiều vấn đề rủi ro có thể xảy ra. Hiện nay, các nhà đầu tư thu hồi vốn trên cơ sở lưu lượng xe. Cả nước hiện có khoảng 5,2 triệu xe ô-tô, nhưng phân bố không đồng đều, chủ yếu ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và một số thành phố lớn, đây cũng là một yếu tố bất lợi đối với nhà đầu tư.

Thứ tư, từ trước đến nay quy định liên quan đến tỷ lệ vốn nhà nước tham gia các dự án PPP hạ tầng giao thông chưa hấp dẫn, nhà nước hỗ trợ tối đa 50%, nhiều dự án chi phí giải phóng mặt bằng rất lớn, cho nên phần vốn nhà nước thực chất hỗ trợ cho doanh nghiệp không đáng kể và đây cũng là một bất lợi. Ngoài ra, một số vấn đề liên quan cơ chế, chính sách thu hút đầu tư cần đánh giá lại và điều chỉnh.

Tỷ lệ vốn nhà nước tham gia các dự án PPP hạ tầng giao thông chưa hấp dẫn, nhà nước hỗ trợ tối đa 50%, nhưng nhiều dự án chi phí giải phóng mặt bằng rất lớn.

Tỷ lệ vốn nhà nước tham gia các dự án PPP hạ tầng giao thông chưa hấp dẫn, nhà nước hỗ trợ tối đa 50%, nhưng nhiều dự án chi phí giải phóng mặt bằng rất lớn.

Để giải quyết dứt điểm những vướng mắc, bất cập về trạm thu phí BOT, đại biểu Trịnh Xuân An (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai) cũng đề nghị Bộ trưởng Giao thông vận tải cho biết thời gian cụ thể để hoàn thành.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng, việc này Bộ đã triển khai từ lâu nhưng nhiều vấn đề phức tạp chưa thể tháo gỡ. Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã yêu cầu Chính phủ, Bộ Giao thông vận tải làm rõ bên cạnh 8 dự án của Trung ương, cấp địa phương còn bao nhiêu dự án BOT gặp vướng mắc tương tự. Hiện chưa quyết định được nguồn vốn để xử lý 8 dự án này, từ tăng thu hay đầu tư công trung hạn.

Cả 8 dự án được triển khai trước khi Luật PPP có hiệu lực. Các dự án không chỉ liên quan nhà đầu tư mà còn cả ngân hàng. Ngân hàng yêu cầu nhà đầu tư hy sinh lợi nhuận, nhưng nhà đầu tư lại mong muốn ngân hàng hy sinh lãi suất để bảo toàn và thu hồi vốn.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng thông tin, vừa qua Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã làm việc với Bộ, dự kiến sẽ báo cáo nội dung này với Chính phủ trước ngày 15/11, trình Quốc hội tháo gỡ cho 8 dự án BOT này. Bộ đề nghị có 5 dự án nhà nước mua lại và 3 dự án nhà nước hỗ trợ. Quá trình đàm phán được thực hiện trên nguyên tắc lợi nhuận hài hòa, khó khăn chia sẻ, đồng thuận không áp đặt nhà đầu tư. “Các bên đang khẩn trương hoàn tất quá trình xây dựng phương án tối ưu để sớm xử lý dứt điểm 8 dự án BOT gặp khó khăn”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nói.

Có thể bạn quan tâm

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới

Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động khó lường, yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng trở thành một ưu tiên chiến lược đối với nhiều quốc gia. Bên cạnh việc đa dạng hóa nguồn cung nhiên liệu hóa thạch, phát triển nhiên liệu sinh học đang được xem là một hướng đi quan trọng nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào xăng dầu.

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Sự kết hợp giữa công nghệ, tài chính và bán lẻ đang mở ra nhiều mô hình tiêu dùng mới. Với những người trẻ, việc lựa chọn các công cụ thanh toán phù hợp giúp quá trình mua sắm trở nên thuận tiện hơn, góp phần hình thành thói quen quản lý tài chính cá nhân bài bản và bền vững trong dài hạn.

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

Bộ Xây dựng vừa có báo cáo đánh giá tác động của biến động giá nhiên liệu đối với các lĩnh vực vận tải và đầu tư xây dựng. Diễn biến căng thẳng của xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông khiến giá dầu thô và các sản phẩm xăng dầu thế giới biến động, kéo theo chi phí vận tải và sản xuất, kinh doanh gia tăng.

Ảnh minh họa.

Giá vàng ngày 14/3: Vàng miếng, vàng nhẫn tiếp đà "lao dốc", giảm thêm 2,2 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới hôm nay, 14/3, tiếp tục giảm trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lo ngại lạm phát gia tăng, giao dịch ở mức 5.017,7 USD/ounce. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm theo giá thế giới, niêm yết lần lượt ở mức 182,6 triệu đồng/lượng và 182,3 triệu đồng/lượng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. (Ảnh: Thành Đạt)

Hoàn thiện hành lang pháp lý, tháo gỡ "nút thắt" trong công tác quy hoạch

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. Với nhiều điểm mới, Nghị định được kỳ vọng sẽ hoàn thiện cơ sở pháp lý, tháo gỡ các bất cập thực tiễn trong quy hoạch, nhằm thúc đẩy triển khai các dự án, góp phần phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong giai đoạn mới.

Ảnh minh họa.

[Infographic] Thị trường chứng khoán tuần 9-13/3: Thanh khoản giảm, khối lượng giao dịch giảm -14,7% so tuần trước

Thị trường có tuần thứ hai liên tiếp giảm điểm mạnh,VN-Index kết tuần giao dịch 9/3-13/3 giảm 4,05% về mức 1.696,24 điểm. Độ rộng thị trường tiêu cực trong tuần này với áp lực bán mạnh ở nhóm dầu khí. Thanh khoản trong tuần giảm, khối lượng giao dịch giảm 14,7% so tuần trước.  

Theo đại diện một số đơn vị startup trong lĩnh vực xuất khẩu, trong bối cảnh nền kinh tế có không ít biến động, cạnh tranh gay gắt, việc chủ động nắm bắt thông tin thị trường được xem là yếu tố then chốt.

Startup xuất khẩu nỗ lực đổi mới sáng tạo để tìm kiếm cơ hội trước thách thức

Giữa bối cảnh nền kinh tế thế giới có không ít biến động, hoạt động thương mại quốc tế cũng đối mặt với nhiều thách thức. Thế nhưng, trước những biến động ấy, các doanh nghiệp Việt Nam, trong đó có các startup xuất khẩu lại nhìn thấy cơ hội để mở rộng thị trường và khẳng định năng lực cạnh tranh.

Nhiên liệu vận tải chiếm tỷ trọng trong chi phí hoạt động rất lớn trong ngành vận tải và xây dựng.

Chủ động các giải pháp ứng phó biến động giá xăng dầu, ổn định thị trường vận tải và xây dựng

Trước những diễn biến phức tạp của tình hình địa chính trị thế giới, nhất là xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông, Bộ Xây dựng vừa có báo cáo gửi Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn về những tác động của biến động giá nhiên liệu và đề xuất nhóm giải pháp cấp bách nhằm ổn định hoạt động vận tải và đầu tư xây dựng trong nước.