Thách thức với triển vọng tăng trưởng

Dù phải trải qua những cú sốc liên tiếp trong năm vừa qua, nền kinh tế thế giới vẫn đứng vững và tránh được nguy cơ suy thoái trên diện rộng. Nhờ vậy, tăng trưởng kinh tế toàn cầu trong ngắn hạn được dự báo ​​sẽ ổn định, song vẫn ở mức thấp bởi những yếu tố gây bất ổn dai dẳng.
Hình ảnh Báo cáo Tình hình và triển vọng kinh tế thế giới năm 2025 của Liên hợp quốc. (Ảnh un.org)
Hình ảnh Báo cáo Tình hình và triển vọng kinh tế thế giới năm 2025 của Liên hợp quốc. (Ảnh un.org)

Báo cáo do Liên hợp quốc công bố gần đây dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2025 duy trì ở mức 2,8%, không đổi so với năm 2024. Tăng trưởng toàn cầu năm 2026 dự kiến đạt 2,9%, vẫn thấp hơn mức tăng trưởng trung bình 3,2% trong giai đoạn 2010-2019 trước khi đại dịch Covid-19 bùng phát.

Theo báo cáo Tình hình và triển vọng kinh tế thế giới năm 2025, những con số nêu trên cho thấy nền kinh tế thế giới vẫn đối mặt không ít thách thức.

Báo cáo của Liên hợp quốc dự đoán rằng, tăng trưởng kinh tế Mỹ giảm trong năm 2025 do thị trường lao động suy yếu và chi tiêu công giảm, song sẽ phục hồi nhẹ vào năm 2026. Trong khi đó, nền kinh tế châu Âu dần phục hồi nhờ lạm phát giảm và thị trường lao động được cải thiện. Dù vậy, bất ổn địa chính trị, tăng trưởng năng suất yếu và già hóa dân số sẽ hạn chế nỗ lực vực dậy nền kinh tế của Lục địa già. Nền kinh tế khu vực Đông Á dự kiến duy trì đà tăng trưởng, với động lực chính là tiêu dùng tư nhân. Nam Á được dự đoán tiếp tục là khu vực tăng trưởng nhanh nhất, nhờ sự phát triển kinh tế ấn tượng của Ấn Độ. Tăng trưởng kinh tế của châu Phi sẽ cải thiện ở mức khiêm tốn nhờ sự phục hồi của các "đầu tàu" là Ai Cập, Nigeria và Nam Phi. Tuy nhiên, xung đột, nợ công cao và những thách thức liên quan khí hậu tiếp tục đè nặng lên triển vọng của khu vực này.

Lạm phát trong năm qua được kiềm chế phần nào là nhờ các chính sách "thắt lưng buộc bụng" mà nhiều quốc gia áp dụng. Lạm phát toàn cầu năm 2025 được dự báo duy trì xu hướng giảm, xuống còn 3,4%. Tuy nhiên, nhiều nước đang phát triển vẫn đương đầu áp lực lạm phát dai dẳng, trong đó có những nước phải đối mặt lạm phát ở mức hai chữ số. Lạm phát giá lương thực vẫn là vấn đề cấp bách đối với gần một nửa số nước đang phát triển. Điều này làm trầm trọng thêm tình trạng mất an ninh lương thực, nhất là ở các quốc gia có thu nhập thấp vốn chật vật với xung đột, kinh tế bất ổn và các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt.

Báo cáo của Liên hợp quốc cảnh báo rằng, tình trạng lạm phát giá lương thực kéo dài, cùng tăng trưởng chậm, có thể đẩy thêm hàng triệu người vào cảnh đói nghèo. Ngoài ra, gánh nặng nợ công và khả năng tiếp cận nguồn tài chính quốc tế hạn chế tiếp tục cản trở tiến trình phục hồi, cũng như tiến độ thực hiện các Mục tiêu phát triển bền vững (SDG) của các quốc gia Nam bán cầu.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) có chung cái nhìn với báo cáo của Liên hợp quốc về tổng thể bức tranh kinh tế thế giới thời gian tới. IMF cũng dự báo rằng, tăng trưởng toàn cầu sẽ ổn định và lạm phát tiếp tục giảm.

Dù vậy, Tổng Giám đốc IMF Kristalina Georgieva cho rằng, triển vọng tăng trưởng kinh tế thế giới vẫn ở mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ. Theo bà Georgieva, hầu hết các quốc gia cần giảm các khoản chi sau khi đã mạnh tay chi tiêu trong đại dịch, đồng thời áp dụng các biện pháp thúc đẩy tăng trưởng theo hướng bền vững.

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế, mối liên kết giữa các nền kinh tế ngày càng khăng khít cũng đồng nghĩa với việc những tác động lên mỗi mắt xích đều sẽ ảnh hưởng chuỗi cung ứng toàn cầu.

Nhấn mạnh điều này, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres khẳng định, mỗi quốc gia đều là một phần của giải pháp cho các cuộc khủng hoảng toàn cầu.

Ông Guterres nêu rõ, các quốc gia thành viên Liên hợp quốc đã thông qua Hiệp ước vì Tương lai vào tháng 9/2024. Hiệp ước bao gồm các cam kết đầy tham vọng nhằm cải cách hệ thống tài chính quốc tế, tăng cường năng lực cho vay của các ngân hàng phát triển đa phương, cải thiện khả năng tiếp cận nguồn vốn phục vụ phát triển và chống biến đổi khí hậu...

Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi, lộ trình đã được vạch ra và các quốc gia cần thực hiện các cam kết nhằm đưa thế giới hướng tới một tương lai thịnh vượng và bền vững cho mọi người dân. Khi mà tình hình thế giới vẫn khó đoán định, hợp tác đa phương và các chính sách thận trọng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc bảo đảm tăng trưởng ổn định, hướng tới hiện thực hóa các SDG.

Có thể bạn quan tâm

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.

Thiệt hại sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nhiều hệ lụy khó lường

Xung đột kéo dài tại Trung Đông tác động mạnh lên thị trường lao động, hàng không, du lịch, tài chính công và triển vọng tăng trưởng tại nhiều nền kinh tế lớn ở hai châu lục Á, Âu. Các chuyên gia nhận định rằng, kể cả khi xung đột chấm dứt, vết thương này phải mất nhiều năm mới có thể khép miệng.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Homuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Khủng hoảng tại Eo biển Hormuz: Kịch bản xấu

Khủng hoảng tại Eo biển Hormuz đang chuyển sang giai đoạn bị đánh giá là nguy hiểm nhất khi lượng dầu tồn kho toàn cầu suy giảm nhanh chóng, dòng vận chuyển dầu bằng tàu biển tiếp tục bị gián đoạn và áp lực lan rộng sang toàn bộ chuỗi cung ứng năng lượng...