Tạo sinh kế, giúp dân giảm nghèo bền vững

Ðáng chú ý trong việc thực hiện Chỉ thị số 40-CT/TW tại tỉnh Quảng Trị là sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, cho vay đúng và đủ đối với hộ nghèo, gia đình chính sách, góp phần nâng cao năng lực, chất lượng triển khai tín dụng chính sách.

Sát dân, vì dân

Anh Phạm Ngọc Hưng ở thôn Diên Khánh, xã Hải Dương, huyện Hải Lăng, thông qua Tổ vay vốn và tiết kiệm của thôn vay 90 triệu đồng từ chương trình cho vay giải quyết việc làm để mở rộng cơ sở sản xuất nước tinh khiết Dream; công việc phát triển tốt, giải quyết việc làm với thu nhập ổn định cho 5 lao động địa phương.

Mỗi tháng, ngoài đóng lãi theo quy định, anh còn dành một khoản tham gia gửi tiết kiệm để tích trữ trả nợ gốc. Anh Hưng mong muốn tiếp tục vay thêm nhằm mở rộng quy mô sản xuất, tạo thêm việc làm cũng như nâng cao đời sống cho nhiều lao động địa phương.

Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh tập trung công tác ủy thác cho vay qua các tổ chức chính trị, xã hội trong hoạt động tín dụng. Việc ủy thác được thực hiện bài bản, thông suốt từ tỉnh về cơ sở, phát huy được điểm mạnh của tổ chức chính trị, xã hội có mạng lưới, cán bộ ở tất cả các xã, phường, nhất là các chi hội hoạt động ở thôn, làng, cùng tham gia trong việc tuyên truyền, bình xét cho vay.

Trần Ðức Xuân Hương, Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội

Các tổ chức được ủy thác luôn đôn đốc người vay trả nợ, trả lãi; vận động tổ viên thực hành tiết kiệm hằng ngày, tạo thói quen thường xuyên gửi tiết kiệm hằng tháng nhằm tích góp, tạo nguồn hỗ trợ cho việc trả lãi, trả nợ ngân hàng và tạo lập dần vốn tự có; đồng thời hướng dẫn về cách thức sản xuất, làm ăn đạt hiệu quả, tham gia và giám sát việc thực hiện công khai, dân chủ, minh bạch trong sử dụng nguồn lực của Nhà nước cho mục tiêu giảm nghèo, bảo đảm an sinh xã hội.

Nông dân vui mừng trước thành quả vườn cam sai trái được đầu tư bằng nguồn vốn tín dụng chính sách.

Hiện nay, Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh có 125 điểm giao dịch đặt tại 100% trụ sở ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn; phối hợp với chính quyền địa phương và các tổ chức chính trị, xã hội quản lý 1.859 tổ tiết kiệm và vay vốn hoạt động tại các thôn, bản.

Chị Lý Thị Nga, Chủ tịch Hội Phụ nữ thị trấn Bến Quan, huyện Vĩnh Linh cho biết: Nhờ có vốn vay chính sách 400 triệu đồng, tổ hợp tác chăn nuôi gà tại địa phương với 5 thành viên đã mở rộng hai khu chuồng trại, nuôi 25 nghìn con gà, giải quyết việc làm cho 12 lao động; năm đầu tiên hoạt động đã có lãi hơn 200 triệu đồng sau khi trừ chi phí. Tương tự là mô hình trồng cam hữu cơ của Hợp tác xã cây ăn quả Bến Quan có diện tích 8 ha với 11 thành viên với dư nợ vay 1,1 tỷ đồng, tạo việc làm cho 15 người với thu nhập ổn định.

Chị Nga cho rằng, tổ tiết kiệm và vay vốn là mô hình gần dân, sát dân, vì dân, tiết kiệm tối đa chi phí, giúp nguồn vốn chính sách được triển khai nhanh chóng; độ bao phủ của mô hình này rất rộng, gắn kết chặt chẽ với các tổ chức chính trị, xã hội địa phương. Tại điểm giao dịch thị trấn Bến Quan, các chính sách tín dụng của Nhà nước, danh sách hộ vay vốn và các quy trình thủ tục vay được niêm yết công khai, tạo được lòng tin của nhân dân.

Ðể phong phú nguồn vốn cho vay, Ủy ban nhân dân tỉnh luôn quan tâm chỉ đạo, huy động và tập trung các nguồn lực tài chính, đáp ứng nhu cầu vay vốn bằng quyết định giao dự toán ngân sách nhà nước hằng năm ủy thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội, đến nay, nguồn vốn này đã đạt hơn 216 tỷ đồng. Tính đến ngày 30/6/2024, tổng nguồn vốn lũy kế của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh huy động đạt hơn 5.091 tỷ đồng, tăng hơn 3.405 tỷ đồng so với năm 2014.

Người dân đến vay vốn tại điểm giao dịch xã Hải Dương, huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị.

Nhiều sáng tạo trong cách làm

Một trong các cách làm đáng chú ý là xây dựng, lồng ghép mô hình, chương trình, dự án phát triển kinh tế-xã hội, giảm nghèo bền vững của địa phương với việc sử dụng nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội. Hằng năm, các tổ chức chính trị, xã hội phối hợp Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh xem xét, thẩm định cho vay gần 2.000 mô hình, với tổng số tiền gần 120 tỷ đồng cho những dự án đã được đăng ký phù hợp, bảo đảm quy định, hiệu quả.

Cùng với đó, Ngân hàng Chính sách xã hội đã phối hợp với các địa phương, đơn vị cho vay trong các tình huống cấp bách theo các chương trình, đề án đặc biệt như: Cho vay chuyển đổi sinh kế cho ngư dân vùng biển bị thiệt hại do sự cố môi trường biển Formosa năm 2016, vay hỗ trợ sau trận lũ lịch sử năm 2020, nhất là cho vay người dân bị ảnh hưởng do đại dịch Covid-19...

Anh Hồ Văn Chiến người dân tộc Vân Kiều ở thôn Ka Túp, thị trấn Lao Bảo, huyện Hướng Hóa được Ngân hàng Chính sách xã hội tư vấn cho vay 100 triệu đồng. Có vốn, anh đầu tư trồng 2 ha rừng cây tràm và mua bò giống về nuôi và bước đầu đã phát huy hiệu quả, đời sống gia đình ngày một khấm khá. Gia đình anh rất vui mừng vì được Nhà nước quan tâm, tạo điều kiện để sản xuất, cải thiện đời sống.

Thời gian qua, Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh có nhiều sáng tạo trong cách cho vay, trao sinh kế, giảm nghèo bền vững. Ðây là nỗ lực rất lớn đưa chủ trương, chính sách của Ðảng và Nhà nước vào cuộc sống, góp phần giải quyết việc làm, nâng cao chất lượng đời sống. Nguồn vốn tín dụng chính sách đã đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững trên địa bàn, là nguồn lực lớn góp sức vào chương trình xây dựng nông thôn mới đạt kết quả tốt, đẩy nhanh quá trình phát triển bền vững của tỉnh.

Nguyễn Ðăng Quang, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân

Tuy nhiên, Nhà nước hiện chưa có chính sách cho vay phục vụ nhu cầu sản xuất, kinh doanh đối với hộ có thu nhập thấp, mức sống trung bình trong khi nhu cầu của đối tượng này rất lớn và trên thực tế khó tiếp cận nguồn vốn tín dụng các ngân hàng thương mại.

Nhờ được vay vốn, người dân ở thị trấn Bến Quan, huyện Vĩnh Linh xây dựng mô hình nuôi gà hiệu quả.

Do đó, nhằm phát huy tốt hơn vai trò của vốn tín dụng chính sách xã hội, tỉnh sẽ tiếp tục tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo, quan tâm hơn nữa việc cân đối, ưu tiên bố trí kinh phí trong dự toán hằng năm từ nguồn đầu tư phát triển chuyển sang ngân hàng chính sách để bổ sung nguồn vốn ủy thác cho vay đối với hộ nghèo và các đối tượng chính sách trên địa bàn.

Cùng với đó, tỉnh đã đa dạng hóa nguồn lực thực hiện tín dụng chính sách xã hội; thường xuyên rà soát, thống kê xác nhận hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo và các đối tượng chính sách khác để tạo điều kiện tiếp cận được vốn tín dụng chính sách kịp thời, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, phát triển bền vững của địa phương.