Tạo động lực mới cho công nghiệp văn hóa

Thời gian qua, phát triển công nghiệp văn hóa ở Việt Nam có nhiều khởi sắc nhờ sự vào cuộc tích cực của các tỉnh, thành phố.

Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng DIFF 2025. (Ảnh: BTC)
Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng DIFF 2025. (Ảnh: BTC)

Ngày 1/10 vừa qua, UBND thành phố Hà Nội ban hành Kế hoạch số 270/KH-UBND về tổ chức và hoạt động các Trung tâm công nghiệp văn hóa trên địa bàn thành phố. Trước đó, ngày 13/9/2025, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Hiệp hội Phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam (VCIDA) chính thức ra mắt, mở ra không gian kết nối rộng lớn giữa doanh nghiệp, nghệ sĩ và cơ quan quản lý.

Địa phương chủ động

Tại Hà Nội, Kế hoạch số 270/KH-UBND mới ban hành được đánh giá là “bản đồ sáng tạo” định hình hệ sinh thái toàn diện trong phát triển công nghiệp văn hóa của Thủ đô. Thành phố đặt mục tiêu hình thành 1-2 trung tâm công nghiệp văn hóa ngay trong năm 2025, dựa trên các lợi thế như di sản lịch sử và không gian đô thị, thu hút đầu tư xã hội hóa và hợp tác công-tư (PPP); đến 2030 phấn đấu có 10 trung tâm công nghiệp văn hóa và đến năm 2045 sẽ xây dựng một khu phức hợp công nghiệp văn hóa hiện đại, quy mô lớn bên bờ sông Hồng.

Thời gian qua, trên địa bàn thành phố thường xuyên diễn ra nhiều hoạt động văn hóa như lễ hội, tour đêm, nhiều không gian văn hóa, nghệ thuật cộng đồng được mở ra như Không gian đi bộ Hồ Gươm, Phố sách Hà Nội, Hoàng Thành Thăng Long,… Thành phố quyết tâm biến công nghiệp văn hóa thành ngành kinh tế mũi nhọn, với hệ sinh thái số hóa đồng bộ và khả năng kết nối quốc tế.

Tương tự, Thành phố Hồ Chí Minh ban hành Đề án “Phát triển ngành công nghiệp văn hóa Thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2030” tập trung vào 8 lĩnh vực: điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, mỹ thuật, nhiếp ảnh, triển lãm, quảng cáo, du lịch văn hóa, thời trang. Đề án phấn đấu năm 2025 ngành công nghiệp văn hóa đạt tốc độ tăng trưởng trung bình khoảng 14%/năm, đóng góp 5,7% vào GRDP; đến năm 2030 tăng trưởng khoảng 12%/năm, đóng góp 7%-8% vào GRDP.

Bên cạnh đó, thành phố tổ chức nhiều sự kiện văn hóa nổi bật như liên hoan phim quốc tế, các chương trình nghệ thuật biểu diễn quy mô lớn thu hút hàng vạn khán giả.

Tiêu biểu, năm 2024, Lễ hội sông nước kết hợp biểu diễn nghệ thuật truyền thống với công nghệ ánh sáng hiện đại, đã thu hút hơn 4,5 triệu lượt người tham gia, giúp tăng hơn 1,3 triệu lượt khách đến với thành phố. Lễ hội cũng đã mang về hai Giải Vàng tại Giải thưởng International Business Awards (IBA) 2025 ở hạng mục Lễ hội Nghệ thuật, Giải trí và Công chúng.

Mới đây thành phố đã tổ chức sự kiện ra mắt Hiệp hội Phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam, thu hút hàng trăm doanh nghiệp, nghệ sĩ tham gia ký kết hợp tác với các tập đoàn công nghệ. Thành phố thể hiện quyết tâm trở thành Trung tâm công nghiệp văn hóa Đông Nam Á và gia nhập mạng lưới các thành phố sáng tạo UNESCO ở lĩnh vực điện ảnh.

Chia sẻ tại hội thảo “Công nghiệp văn hóa thành phố - Từ bản sắc tới sáng tạo”, bà Đặng Thị Luận, Quyền Giám đốc Trung tâm Khởi nghiệp Sáng tạo Thành phố Hồ Chí Minh (SIHUB) cho biết: “Công nghiệp văn hóa không chỉ là chiến lược phát triển, mà còn là nhịp đập của một thành phố trẻ, đầy hoài bão, sẵn sàng vươn ra thế giới”.

Tại Đà Nẵng, hòa vào “nhịp đập” của công nghiệp văn hóa, Festival Pháo hoa Quốc tế Đà Nẵng (DIFF) năm 2025 đã khẳng định thương hiệu, gây tiếng vang lớn với hơn 1,88 triệu lượt khán giả, mang về doanh thu du lịch ước tính 5.600 tỷ đồng. Festival không chỉ là sân chơi sáng tạo cho nghệ thuật biểu diễn mà còn mở ra cơ hội kết nối doanh nghiệp địa phương với đối tác quốc tế, thúc đẩy quảng bá văn hóa. Ở Lâm Đồng, Festival Hoa Đà Lạt năm 2024 đã biến thành phố thành “thủ phủ hoa” của khu vực, thu hút 2 triệu du khách, đóng góp hơn 3.600 tỷ đồng vào GRDP địa phương.

Tại Quảng Ninh, tỉnh xác định tập trung các nguồn lực cho phát triển công nghiệp văn hóa, trong đó trọng tâm là xây dựng Đề án thí điểm khu, tổ hợp công nghiệp văn hóa, sáng tạo tại thành phố Hạ Long. Tại đây thường xuyên diễn ra các chương trình biểu diễn nghệ thuật trên Vịnh Hạ Long; các tuyến tham quan di sản và nghệ thuật truyền thống; phát triển kinh tế đêm...

Triển vọng bứt phá

Hiện nay, những định hướng chính sách của Đảng, Nhà nước đang mở ra “cơ hội vàng” cho công nghiệp văn hóa Việt Nam bứt phá, vươn tầm thế giới. Phát biểu tại Tọa đàm “Công nghiệp văn hóa - Con đường mở kho báu vô tận của sáng tạo Việt Nam” vừa qua, Tiến sĩ, Kiến trúc sư Nguyễn Thu Hạnh, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam (S-DCI) bày tỏ: “Nếu biết nhân chuỗi giá trị, liên kết ngành hàng và ứng dụng công nghệ, chúng ta có thể biến bản sắc Việt thành sản phẩm toàn cầu”.

z7096378026697-d661573bc5cd6797ed07b4aa0980a2d1-2436.jpg
Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2024. (Ảnh: BTC)

Theo số liệu từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, giai đoạn 2018-2022, các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp bình quân 1,059 triệu tỷ đồng vào GDP quốc gia, đạt khoảng 4% vào năm 2022. Chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa đến 2030, tầm nhìn 2045 đặt mục tiêu công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP vào năm 2030. Theo các chuyên gia, tiềm năng công nghiệp văn hóa ở Việt Nam vẫn còn rất lớn vì chúng ta có nguồn tài nguyên văn hóa phong phú, tiềm năng sáng tạo và nhu cầu của thị trường tiêu dùng văn hóa ngày càng tăng.

Theo số liệu từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, giai đoạn 2018-2022, các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp bình quân 1,059 triệu tỷ đồng vào GDP quốc gia, đạt khoảng 4% vào năm 2022. Chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa đến 2030, tầm nhìn 2045 đặt mục tiêu công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP vào năm 2030.

Dù vậy, để công nghiệp văn hóa bứt phá, cần tháo gỡ những rào cản, vướng mắc: cơ chế pháp lý chưa đồng bộ, chưa theo kịp thực tiễn, nhiều chính sách chỉ dừng ở thí điểm; việc huy động nguồn lực tài chính đầu tư cho phát triển công nghiệp văn hóa còn hạn chế, doanh nghiệp khó tiếp cận các quỹ đầu tư. Nguồn nhân lực chất lượng cao còn thiếu và yếu; chuyển đổi số có nơi còn chậm; bảo hộ sở hữu trí tuệ chưa chặt chẽ...

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hồ An Phong cho rằng: “Chúng ta cần những chủ trương, chính sách có tính dẫn dắt, kiến tạo nhằm tạo ra những động lực mới để các doanh nghiệp của xã hội làm công nghiệp văn hóa”.

Có thể bạn quan tâm

Điện ảnh Quân đội nhân dân vinh dự nhận nhiều giải thưởng uy tín. (Nguồn: Điện ảnh Quân đội nhân dân)

Hành trình vẻ vang 66 năm của Điện ảnh Quân đội nhân dân

Kỷ niệm 66 năm Ngày truyền thống Điện ảnh Quân đội nhân dân (17/8/1960-17/8/2026), cán bộ, nghệ sĩ, chiến sĩ của đơn vị có dịp nhìn lại chặng đường vẻ vang và đáng tự hào. Từ chiến trường đến thời bình, đội ngũ làm phim quân đội đã góp phần lưu giữ những giá trị tinh thần đặc biệt quan trọng của đất nước và quân đội.

[Video] Giới thiệu sự kiện “Cùng Việt Nam tiến bước 2026”

[Video] Giới thiệu sự kiện “Cùng Việt Nam tiến bước 2026”

Sự kiện “Cùng Việt Nam tiến bước” tổ chức vào năm 2025 với hàng triệu bước chân đã cùng tạo nên một hành trình đầy tự hào. Hơn 1,1 triệu người tham gia, cùng nhau tích lũy 6 tỷ bước chân – lan tỏa tinh thần đoàn kết, rèn luyện sức khỏe và khát vọng vươn lên. Và hành trình ấy sẽ chính thức trở lại trong mùa thu này.

Công viên Thống Nhất có nhiều tiềm năng phát triển không gian sáng tạo. (Ảnh: Ngọc Liên

Ươm mầm không gian sáng tạo

Với diện tích rộng, hệ thống cây xanh lâu năm và cảnh quan mở, Công viên Thống Nhất (Hà Nội) có nhiều lợi thế trở thành một không gian sáng tạo giữa lòng Thủ đô. Nhiều ý tưởng đang được “ươm mầm” nhằm khai thác tiềm năng sẵn có, tạo nên đời sống sáng tạo thường xuyên phục vụ cộng đồng.

Đại diện các cơ quan tiến hành động thổ bắt đầu khai quật khẩn cấp. (Ảnh: Bảo tàng Nghệ An-Xô Viết Nghệ Tĩnh)

Nghệ An: Khai quật khẩn cấp mộ gạch cổ tại Rú Bụt

Ngày 13/8, thông tin từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An cho biết, Bảo tàng Nghệ An-Xô Viết Nghệ Tĩnh phối hợp Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội đang tổ chức khai quật khẩn cấp lăng mộ gạch cổ tại xã Kim Liên. Sau hai ngày khai quật, nhiều hiện vật đã được tìm thấy.

Các nghệ nhân vừa nghe nhạc vừa vẽ tranh. (Ảnh: THÙY VÂN)

Zhostovo - thương hiệu khay vẽ thủ công nổi tiếng của Nga

Phong cách nghệ thuật Zhostovo với những bó hoa rực rỡ đầy biểu cảm và hài hòa khó có thể nhầm lẫn với bất kỳ nghệ thuật nào khác trên thế giới. Đằng sau mỗi chiếc khay được vẽ là lịch sử nghệ thuật dân gian Nga, đã tồn tại qua nhiều thế kỷ, vẫn giữ được giá trị và chỉ cần nhìn thấy là đã cảm nhận được "chất Nga".

Nhà báo Nguyễn Đức Lợi, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: TRẦN HUẤN)

Phát động Giải Báo chí toàn quốc "Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam" năm 2026

Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển văn hóa Việt Nam” lần thứ tư, năm 2026 được điều chỉnh theo hướng giảm số lượng, nâng cao chất lượng và giá trị tôn vinh. Ban tổ chức bổ sung giải Đặc biệt, trao cho tác phẩm xuất sắc nhất được lựa chọn từ 5 loại hình báo chí, với giá trị 100 triệu đồng và một chuyến du lịch.

Luật Phát triển công nghiệp văn hóa ra đời sẽ tạo "cú huých" chính sách cho công nghiệp văn hóa. (Ảnh: LINH BẢO)

Tạo “cú huých” chính sách cho công nghiệp văn hóa

Việc xây dựng dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, đồng thời triển khai các chỉ đạo, kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Phiên họp thứ hai của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam.

Phim có sự trở lại của Tom Holland. (Ảnh chụp màn hình)

“Người Nhện” lập kỷ lục vô tiền khoáng hậu, “The Odyssey” thiết lập cột mốc mới

Cuộc đua màn ảnh rộng trên thế giới mùa phim hè 2026 đang chứng kiến sự bùng nổ chưa từng có. Trong khi siêu phẩm “Spider-Man: Brand New Day” (tạm dịch “Người Nhện: Khởi đầu mới”) đang càn quét mọi kỷ lục doanh thu, thì “The Odyssey” của đạo diễn Christopher Nolan cũng chính thức ghi tên mình vào lịch sử điện ảnh.

Không gian Hồ Văn thuộc Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám là nơi diễn ra chương trình. (Ảnh: Ban tổ chức)

Nghệ thuật trở thành nhịp cầu kết nối yêu thương trong mùa Vu Lan

Từ Hồ Văn, chương trình "Duyên 8" tiếp tục kể những câu chuyện, chia sẻ những ký ức về mẹ bằng âm nhạc. Không chỉ lan tỏa yêu thương trong mùa Vu Lan, góp phần khơi dậy tinh thần đạo hiếu, đạo học, để mỗi lần trở về với cha mẹ cũng là một lần mỗi người trở về với những giá trị bền vững của văn hóa Việt.

Chương trình nghệ thuật chính luận “Tổ quốc trong tim” sẽ diễn ra tại Thành phố Hồ Chí Minh vào 20 giờ ngày 23/8/2026. (Ảnh: Ban tổ chức)

Công bố sơ đồ khu vực khán giả chương trình “Tổ quốc trong tim”

Sơ đồ các khu vực dành cho khán giả tại Chương trình nghệ thuật chính luận “Tổ quốc trong tim” năm 2026 chính thức được công bố. Tiếp nối dấu ấn từ mùa đầu tiên tại Hà Nội, các khu vực mang tên Độc lập, Tự do, Hạnh phúc và Cờ đỏ sao vàng tiếp tục được sử dụng khi chương trình đến với Thành phố Hồ Chí Minh.