Suy nghĩ về phim truyền hình Việt Nam

Vịt kêu đồng, bộ phim truyền hình nhiều tập đoạt Giải Cánh Diều vàng 2009.
Vịt kêu đồng, bộ phim truyền hình nhiều tập đoạt Giải Cánh Diều vàng 2009.

Tôi không hiểu vì sao các nhà biên kịch, các đạo diễn hay các diễn viên "bắt" các nhân vật khóc nhiều thế? Tôi không hiểu các nhân vật của chúng ta có mắc căn bệnh của cô Tấm trong chuyện cổ tích không, cứ hơi gặp chút khó khăn là khóc. Vả lại, phim truyền hình của chúng ta phần lớn là phim hiện thực, chứ ít có phim cổ tích mà sao các nhân vật lại dễ khóc đến vậy?

Tôi nói điều này để phân tích một điều, vì sao khán giả không thích nước mắt? Cuộc sống hôm nay do áp lực công việc, áp lực đời thường, áp lực sức khỏe và các mối quan hệ phức tạp khiến khán giả không muốn thấy nước mắt nữa. Và một điều các nhà làm phim nên chú ý, diễn viên của chúng ta không như diễn viên Hàn Quốc, diễn khóc cũng không bằng, thật không nên bắt chước.

Ngược lại, khán giả thích những nhân vật mạnh mẽ, có quyết tâm, có nghị lực vượt khó khăn, vượt lên nỗi đau để đương đầu với mọi thử thách. Vì cuộc sống là một chuỗi những ngày khó khăn vất vả nên khán giả cần có những con người có sức vươn lên để truyền cho họ nghị lực và niềm tin vào hiện tại và tương lai. Ngày trước, phim Trên từng cây số hay 17 khoảnh khắc mùa xuân của Nga được khán giả nín thở theo dõi hằng ngày vì họ cảm nhận trí thông minh, lòng dũng cảm của các chiến sĩ tình báo. Hay phim Ô-sin (Oshin) của Nhật Bản sở dĩ thu hút đông người xem bởi các tác giả đã xây dựng nên hình ảnh người phụ nữ từ nghèo khó, phải đi ở, vươn lên thành bà chủ. Ô-sin là biểu tượng đi lên của nước Nhật. Song có thể do tầm nhận thức của khán giả hay do các diễn viên đóng Ô-sin thời đi ở đạt hơn chăng nên danh từ riêng Ô-sin của Nhật Bản đã trở thành danh từ chung cho những người Việt giúp việc ở thời đại ngày nay? Dù nói thế nào đi chăng nữa, đa số các phim được khán giả yêu thích đều xây dựng được những nhân vật đầy nghị lực. Nhìn sang các phim truyền hình Hàn Quốc, có thể kể ra Ước mơ vươn tới một ngôi sao, Anh em nhà bác sĩ, Nàng Dae Chang Kum hoặc với phim Trung Quốc, có thể kể các phim như Bằng chứng thép, Ðại nghiệp kiến quốc...

Nhiều bộ phim truyền hình của ta có quá nhiều cảnh bạo lực. Nói điều này có thể có nhiều người không đồng tình, song thực tế, tôi nói chuyện với nhiều nhà làm phim của Nga, của Pháp hoặc của Hàn Quốc về phim truyền hình Việt Nam, họ đều nói một ý chung là, phim truyền hình của ta khác phim truyền hình của Mỹ là ít có những cảnh rùng rợn... Nhưng phim của ta lại có những yếu tố bạo lực theo kiểu khác.

Trước hết, nói về ánh mắt. Nhiều diễn viên khi diễn nam cũng như nữ, già cũng như trẻ, đều thể hiện ánh mắt rất "dữ tợn" - những đôi mắt "mang hình viên đạn"...

Thứ hai, nói về ngôn ngữ. Xem phim thấy nhiều tiếng nhiếc móc, tiếng cãi lộn, tiếng quát nạt, tiếng nói bóng gió, tiếng chủ - tớ, tiếng đối đáp xã giao dạo này bị đời thường hóa nhiều quá. Các bạn hãy để ý, cái TV của mỗi gia đình đặt ở vị trí trang trọng trong nhà mình mà đến giờ phim Việt Nam, cứ phát ra những ngôn ngữ như vậy, liệu có nguy hiểm không?

Một điều nữa tôi muốn chia sẻ với các bạn, tại sao trước đây, khán giả nhớ đến những nhân vật như nàng E-xte trong phim Người giàu cũng khóc, nhớ Ô-sin trong phim cùng tên, nhớ nhiều nhân vật khác trong các phim truyền hình của Hàn Quốc, Trung Quốc, còn phim của chúng ta làm cũng khá nhiều nhưng khán giả lại ít nhớ nhân vật nào? Chúng ta ít có nhân vật nào cao thượng, ít có nhân vật nghị lực, ít có nhân vật chân thực, gần gũi với người xem. Ðó là lời trước hết, thuộc về các nhà biên kịch thiếu vốn sống và vốn văn hóa.

Ðiều nữa, đó là về đề tài. Trong xu hướng xã hội hóa, nhiều hãng phim tư nhân tham gia làm phim. Song hầu hết các hãng phim này chỉ quanh quẩn làm lại những phim của nước ngoài, nhất là Hàn Quốc (Tính đến nay có khoảng 20 phim làm lại từ kịch bản nước ngoài). Và nội dung chủ yếu của các phim này thường là tình yêu tay ba với bối cảnh thành phố, bãi biển... Thiết nghĩ, Trung tâm sản xuất phim THVN là nơi có thế mạnh làm các bộ phim về các vấn đề xã hội như tam nông, tham nhũng... Khán giả cần những bộ phim về những người thầm lặng hy sinh nơi biên giới hải đảo, những tấm gương đạo đức cao đẹp như tình mẹ con, tình cảm gia đình, những gương xây dựng cuộc sống mới. Ðó là sở trường của trung tâm. Không nên vì nhu cầu thương mại mà đổi sở trường lấy sở đoản.

Có thể bạn quan tâm

Nhiều ca sĩ được giới trẻ yêu thích sẽ tham gia chương trình Đón Tết Nguyên đán Toàn cầu 2026 tại Hà Nội và Hải Phòng.

Chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật đặc sắc Việt Nam-Trung Quốc chào Xuân Bính Ngọ 2026

Trong không khí hân hoan đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật Việt Nam-Trung Quốc “Đón Tết Nguyên đán toàn cầu 2026 (Global Youth Spring Festival Gala - Bạn đồng hành của tuổi thanh xuân)” sẽ diễn ra tại Hà Nội và Hải Phòng với chuỗi hoạt động sôi động và đặc sắc.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước

Tối 31/1, tại Quảng trường Cách mạng Tháng Tám, phía trước Nhà hát Lớn Hà Nội, chương trình nghệ thuật “Hòa nhạc Ánh sáng – Chào năm mới 2026” sẽ chính thức diễn ra. Chương trình được kỳ vọng trở thành một dấu mốc văn hóa mang ý nghĩa biểu tượng trong thời khắc đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Không gian trưng bày các tác phẩm nổi bật do Nhà xuất bản Quân đội nhân dân ấn hành.

Ra mắt sách của Đại tướng Phan Văn Giang về xây dựng Quân đội trong kỷ nguyên mới

Ngày 27/1, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân phối hợp Cục Tuyên huấn ra mắt cuốn sách "Xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới" của Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng.

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Nhằm cung cấp cho cán bộ, đảng viên và nhân dân một cách hệ thống thông tin về các đơn vị hành chính trong cả nước sau sáp nhập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách "Đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp" của hai tác giả Nguyễn Thái Bình và Trương Hải Long.

Hình tượng chú Tễu được tiếp cận như một biểu tượng văn hóa, kết tinh giữa nghệ thuật ẩm thực và những giá trị gắn với tình thân gia đình.

Kể câu chuyện văn hóa ẩm thực Việt từ hình ảnh chú Tễu

Trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam, chú Tễu của nghệ thuật múa rối nước là một hình tượng quen thuộc và giàu ý nghĩa. Tên gọi “Tễu” được cho là bắt nguồn từ chữ “Tiếu”, nghĩa là cười. Nụ cười của chú Tễu mộc mạc, hóm hỉnh nhưng ẩn chứa trí tuệ dân gian, tinh thần lạc quan và khát vọng an hòa của người Việt.

Công chúng thưởng thức các tác phẩm tại triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026". (Ảnh: CHIÊU ANH)

Bản giao hưởng rực rỡ, nồng nàn của mùa xuân

Triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026" giới thiệu đến công chúng gần 100 tác phẩm của các họa sĩ Nguyễn Ngọc Bình, Đặng Thanh Dương, Nguyễn Quý Dương, Nguyễn Ngọc Phương. Sự hội ngộ của 4 cá tính khác biệt này đã tạo nên không gian nghệ thuật, nơi những rung cảm trước thềm năm mới được chuyển hóa thành mảng màu nồng nàn, sống động.

Đoàn công tác UNESCO khảo sát thực địa tại Tháp Nhạn, Tuy Hòa. (Ảnh: UNESCO)

UNESCO hỗ trợ khẩn cấp cho Việt Nam sau các thảm họa thiên tai năm 2025

Trước những thiệt hại nặng nề do chuỗi bão lũ gây ra vào cuối năm 2025, Tổng Giám đốc UNESCO Khaled El-Enany chính thức công bố khoản hỗ trợ khẩn cấp nhằm bảo vệ di sản văn hóa và duy trì hoạt động giáo dục tại các cộng đồng bị ảnh hưởng với tổng ngân sách huy động khoảng 740.000 USD (tương đương khoảng 19,4 tỷ đồng).