KỶ NIỆM 70 NĂM CHIẾN THẮNG ĐIỆN BIÊN PHỦ (7/5/1954 - 7/5/2024)

“Sống” cùng Điện Biên Phủ lịch sử (kỳ 1)

Sáng tạo trong tôn vinh những chiến công, kỷ niệm dấu son của dân tộc đang là một gợi mở lớn. Hướng về 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, du lịch… đang diễn ra trên cả nước. Tại thành phố lịch sử Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên, đón những làn gió mới, nhiều cá nhân, tập thể đang trân trọng quá khứ theo cách riêng của mình.
Các cựu chiến binh và du khách thăm Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ. Ảnh: KHIẾU MINH
Các cựu chiến binh và du khách thăm Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ. Ảnh: KHIẾU MINH

Kỳ 1: Số hóa và cộng hưởng dân gian

Xu hướng ứng dụng công nghệ và giao thoa bản sắc với các giá trị hiện đại để cùng tôn nhau lên, hai chiếc “chìa khóa vàng” này đang tạo ra những giá trị thiết thực như du lịch, trải nghiệm, giải trí… song song với ngợi ca lịch sử và bảo tồn văn hóa. Nét mới này đang được thúc đẩy qua hoạt động bảo tàng và dân vũ học đường tại Điện Biên.

Nét mới hút khách muôn phương

Trong dòng cựu chiến binh từ nhiều tỉnh, thành phố lên thăm Bảo tàng chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ, có đoàn Bắc Ninh. Các ông, bà tuổi đều đã cao, mang mặc quân phục chỉnh tề. Những phù hiệu khác nhau trên áo cho thấy mọi người từng công tác, chiến đấu ở nhiều quân, binh chủng khác nhau. Chúng tôi hòa vào những người lính một thời, nghe hướng dẫn viên thuyết minh bên các hiện vật, hình ảnh dân công tải gạo, bộ đội kéo pháo; hình ảnh Bế Văn Đàn khi đã bị thương nặng, vẫn ghé vai làm giá súng, tay nắm chắc càng súng đến lúc hy sinh; rồi cảnh quân y chăm sóc thương binh, ca mổ dưới chiến hào…

Liên tiếp, đoàn này sang điểm trưng bày khác, lại có đoàn nối vào. Nhiều cựu chiến binh Bắc Ninh bất ngờ thấy gian trưng bày chuyên đề “Bắc Ninh trong kháng chiến chống thực dân Pháp”, được chia tiêu đề: “Bắc Ninh vùng đất yêu nước cách mạng” và “Bắc Ninh trong kháng chiến chống thực dân Pháp và chiến dịch Điện Biên Phủ”…

Các cựu chiến binh và du khách tham quan bức tranh toàn cảnh chiến dịch Điện Biên Phủ tại bảo tàng.

Các cựu chiến binh và du khách tham quan bức tranh toàn cảnh chiến dịch Điện Biên Phủ tại bảo tàng.

Đó là 1 trong 4 chuyên đề bày mà Bảo tàng chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ phối hợp các địa phương thực hiện từ đầu năm 2024 đến nay: “Quân và dân tỉnh Hòa Bình đóng góp với chiến dịch Điện Biên Phủ”, “Ninh Bình trong kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược”, “Từ chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954 đến chiến dịch Điện Biên Phủ trên không năm 1972”… Như bà Vũ Thị Tuyết Nga, Giám đốc bảo tàng nhấn mạnh, thì Chiến thắng Điện Biên Phủ là chiến công của toàn quân, toàn dân cả nước. Vì thế, ngoài các trưng bày thường xuyên, bảo tàng và đồng nghiệp các địa phương phải làm sâu sắc hơn tinh thần này.

Nhiều cuộc tuyên truyền, triển lãm về chiến dịch Điện Biên Phủ và kháng chiến chống Pháp đã được bảo tàng giới thiệu đến công chúng các địa bàn trong tỉnh Điện Biên, một số cuộc đưa sang tỉnh bạn. Với sự hỗ trợ của Bảo tàng Lịch sử quốc gia, bảo tàng còn xây dựng Câu lạc bộ “Em yêu lịch sử” kèm theo các tour online, phối hợp các tỉnh, thành phố trong cả nước. Các tiết dạy sử về Chiến thắng Điện Biên Phủ đã đến với nhiều học sinh, sinh viên ở TP Hồ Chí Minh, Hà Nội và nhiều nơi khác. Như cuộc trải nghiệm cho hơn 100 học sinh Trường Quốc tế Bình Minh (Sơn La) đã tạo hứng thú và dấu ấn Điện Biên Phủ rất sâu đậm trong các em. Bà Tuyết Nga kể: Đến nay, dù đã được đánh giá tích cực từ nhiều kênh cũng như đông đảo người tham gia trải nghiệm, chúng tôi vẫn tiếp tục tìm những hướng đi mới, những cách làm độc đáo hơn.

Tìm hiểu thêm được biết, trải nghiệm tại bảo tàng cũng là nội dung mới, nhằm biến nơi đây thành một trung tâm giáo dục lịch sử qua các hình thức học tập, giải trí gần gũi, dễ tiếp cận. Thí dụ như cho học sinh “tập” đẩy xe thồ lương thực và nấu cơm chiến sĩ… Lịch sử có nhiều cách tiếp cận, qua sách vở, qua các câu chuyện tại bảo tàng hay các ứng dụng mới. Với quan điểm đó, cán bộ, nhân viên bảo tàng đang số hóa gần 1.000 hiện vật gốc nhằm giúp cho khách tham quan được đầy đủ và hấp dẫn hơn. Một bộ phim 3D “Chiến dịch Điện Biên Phủ 56 ngày đêm” cũng sắp hoàn thành. Tới đây, trước thềm kỷ niệm 7/5, bảo tàng sẽ khởi động hình thức tương tác bằng công nghệ thực tế ảo. Du khách, học sinh sẽ được dùng kính thực tế ảo - Virtual Reality Glasses (AR) và công nghệ thực tế ảo - Virtual Reality (VR) để tham gia vào các game là những trận đánh mô phỏng chiến dịch Điện Biên Phủ. Lượng khách về Điện Biên cuối tháng 4, đầu tháng 5 sẽ càng đông. “Hiện mỗi ngày đã đón 3.000, có khi 5.000 lượt khách, vì thế bảo tàng sẽ mở cửa thêm buổi tối, trước mắt là thứ 6 và thứ 7”, bà Tuyết Nga cho biết.

Học sinh “thử” làm dân công thồ gạo tại di tích lịch sử đồi A1.

Học sinh “thử” làm dân công thồ gạo tại di tích lịch sử đồi A1.

Lan rộng vòng xòe nghìn người

Nếu như tận dụng thế mạnh công nghệ, đa dạng hóa hình thức trải nghiệm… là những nét mới hấp dẫn của hoạt động bảo tàng, thì trong phong trào văn, thể, mỹ học đường còn có một số hoạt động mới mẻ khác. Ngành văn hóa và giáo dục của tỉnh đã phối hợp tổ chức tập huấn trình diễn múa xòe cho giáo viên Đoàn-Đội ở các trường trong TP Điện Biên Phủ và các huyện lân cận. Mới đây, cuộc thi dân vũ học đường đã diễn ra rộng rãi với hơn 40 đội, gần 200 người 1 đội. Những điệu xòe truyền thống được ghi hình tại các danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử của tỉnh. Qua đó chào mừng kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ và góp phần quảng bá du lịch cho tỉnh.

Theo nghệ sĩ múa Nguyễn Thị Thanh Hương, Phó Giám đốc Trung tâm Văn hóa, Điện ảnh tỉnh Điện Biên, các clip được phát rộng rãi trên phương tiện thông tin đại chúng và lan tỏa trong cộng đồng mạng, đã tạo nên không khí theo dõi sôi nổi. Đặc biệt, 12 đội của TP Điện Biên Phủ và 2 câu lạc bộ xòe đã tham gia chương trình “Lễ hội hoa ban” với 29 điệu xòe biểu diễn trên nền chủ đạo là các ca khúc mang âm hưởng về Điện Biên.

Chúng tôi gặp ông Phạm Minh, 69 tuổi, ở Quảng Yên, Quảng Ninh dưới tầng hầm Bảo tàng chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ, nơi giới thiệu bức tranh toàn cảnh chiến dịch Điện Biên Phủ. Ông lên Điện Biên lần thứ 3, thăm bảo tàng thấy nhiều nội dung hay. “Lần đầu tiên tôi được xem bức tranh lớn này, đây là một cái rất mới, vừa xem vừa nghe thuyết minh, thấy quá đỗi xúc động và tự hào”, ông Minh nói.

Được biết, từ tháng 4/2022, khi bức tranh được đưa vào khai thác, khách tham quan bảo tàng đã tăng lên 120.700 lượt khách năm 2022; 155.675 lượt khách năm 2023. Năm 2024, chỉ trong quý I, bảo tàng đã đón hơn 70 nghìn lượt khách, đến thời điểm hiện tại, đã đạt hơn 100 nghìn lượt khách, vượt xa chỉ tiêu hằng năm trước đây.

Nhiều đơn vị đang kỳ vọng sẽ tổ chức được 1 màn xòe kỷ lục của 7.000 sinh viên, học sinh, thể hiện những chủ đề gắn với các sự kiện đặc biệt của tỉnh. Nghệ sĩ Thanh Hương cho rằng: Việc khai thác bản sắc văn hóa đặc trưng của Điện Biên có thể tạo dấu ấn để tôn vinh truyền thống lịch sử, quảng bá du lịch, đồng thời gắn các giá trị lịch sử và truyền thống với du lịch một cách mềm mại, cuốn hút, giàu giá trị thẩm mỹ. Đó là một con đường ngắn cần phải đi.

Được biết, tinh thần kỷ niệm Chiến thắng Điện Biên Phủ đã được lấy làm chủ đề cho hoạt động tuyên truyền lưu động năm nay của Điện Biên. Khoảng 50-60 tuyên truyền viên thuộc các ngành nghề sẽ dự thi tại nhiều địa điểm trong tỉnh chứ không theo hình thức tập trung, “hội trường hóa”. Cách làm mới này được cho là gần dân hơn và sẽ mời gọi được sự hưởng ứng của đồng bào. Ở phạm vi rộng hơn, từ cuối tháng 3 đến đầu tháng 4 vừa qua, Hội thi tuyên truyền lưu động toàn quốc “Về với Điện Biên” đã có sự tham gia của 37 đội thi trong cả nước. Khai mạc tại Vĩnh Phúc, hội thi đã phục vụ rộng rãi cho nhân dân tại 32 điểm của 9 tỉnh, thành phố: Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Hà Nội, Hòa Bình, Sơn La, Yên Bái, Lào Cai, Lai Châu, Điện Biên.

(Còn nữa)

Có thể bạn quan tâm

Cho một quốc gia cất cánh, vươn mình

Nhìn ngược về lịch sử, có lẽ không phải chiếc xương sườn của Adam làm nên một nửa thế giới bởi rõ ràng những người phụ nữ ở bất kỳ đâu trên Trái đất này đều có thể chứng minh rằng, họ không phải và không bao giờ là một nửa lệ thuộc vào giới đàn ông còn lại.

Nhà báo Văn Bắc (ngoài cùng, bên trái) trong một chuyến công tác tại Vương quốc Anh.

Những chuyến đi truyền lửa

Gần 14 năm tháp tùng Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng trong nhiều chuyến công tác, với tôi là một hành trình nghề nghiệp đặc biệt, đầy ắp kỷ niệm.

Tín hiệu vui từ cây đa Hàng Trống

Tín hiệu vui từ cây đa Hàng Trống

Ngày 25/5/1987 là một ngày vui. Từ Thủ đô Hà Nội đến Thành phố Hồ Chí Minh, từ miền bắc lan vào miền nam xôn xao bởi một tín hiệu phát ra từ cây đa hơn 300 năm tuổi ở số 71 Hàng Trống, nằm cạnh Hồ Gươm linh thiêng.

Cán bộ, phóng viên Báo Nhân Dân thăm địa điểm di tích nơi Ban Biên tập Báo làm việc từ tháng 9/1953 đến tháng 7/1954 tại Tuyên Quang.

Về nguồn góp lửa

Về nguồn ôn lại truyền thống, nhưng cũng để tiếp tục đồng hành và gợi mở những bước đi mới cho việc hợp tác phát triển văn hóa, xã hội, kinh tế của đồng bào các dân tộc. Hằng năm, báo Đảng vẫn tổ chức các đoàn về thăm những “địa chỉ đỏ”. Năm nay kỷ niệm 75 năm báo ra số đầu, ý nghĩa này càng được khẳng định.

Cử tri có thể thay đổi nơi bỏ phiếu trên VNeID

Trên VNeID, cử tri có thể dễ dàng xem thông tin cần thiết của người ứng cử để chủ động tìm hiểu, nâng cao nhận thức và trách nhiệm khi tham gia bầu cử; theo dõi nơi bỏ phiếu của mình tại ứng dụng Bầu cử Quốc hội.

Hài hòa lợi ích và trách nhiệm

Tại buổi tiếp xúc cử tri ở Thành phố Hồ Chí Minh ngày 3/3 vừa qua, Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang cho rằng, việc lập lại trật tự vỉa hè thành phố đã làm từ lâu, như nhiều địa phương khác. Tuy nhiên, Đà Nẵng là địa phương giải quyết tốt nhất vấn đề này.

Cán bộ, chiến sĩ tàu 740 (Hải đoàn 129, Quân chủng Hải quân) được chở tới Nhà giàn DK1/20 để thực hiện bỏ phiếu sớm.

Lá phiếu chủ quyền trên sóng thềm lục địa

Những ngày đất liền vẫn đang trong giai đoạn chuẩn bị cho kỳ bầu cử đại biểu Quốc hội (ĐBQH) khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, thì trên Biển Đông, nhiều khu vực đã hoàn thành việc bỏ phiếu sớm. Năm nay, hành trình bỏ phiếu sớm cũng tiến hành ngay khi kỳ nghỉ Tết Nguyên đán vừa kết thúc.

Viết lại kế hoạch 5 năm

Hai vợ chồng trẻ ngồi lại bên bàn ăn sau khi con nhỏ đã ngủ. Câu chuyện rôm rả thường ngày nhường chỗ cho sự im lặng. Người chồng mở điện thoại xem giá nhà, người vợ nhẩm tính học phí và khoản tiết kiệm.

Xóa bỏ “lệ làng”

Khi những ngày Tết Nguyên đán Bính Ngọ dần trôi qua, các cán bộ, viên chức nhà nước đã bắt đầu trở lại với những công việc thường nhật, cũng là lúc mà nhân dân cả nước bắt đầu một tháng lễ hội, ăn chơi theo đúng như những gì người ta đúc rút về một tháng Giêng xuân sắc và vui vẻ.

Niềm tin ở chợ hoa

Những ngày làm việc cuối cùng của năm ngắn dần, Tết Nguyên đán cận kề. Đường phố vẫn lèn chặt dòng xe hối hả. Có ai đó thở dài vì phải nhích từng chút một khi chờ nhịp đèn giao thông đếm chậm. Những ánh mắt dán vào ánh đèn đỏ giữa ngã tư, mà bỏ quên sắc hoa đã phủ khắp hai bên lề phố.

Luật chơi một chiều

Khách hàng thường được coi là thượng đế, là đối tượng quyết định sự sống còn của doanh nghiệp. Nhưng điều đó có vẻ không đúng hoàn toàn trong thị trường vàng, bạc, đá quý. Ở địa hạt này, cuộc chơi diễn ra theo luật… một chiều, lợi thế hoàn toàn thuộc về một bên.

Những người lính Việt Nam tại Phái bộ gìn giữ hòa bình LHQ ở Nam Sudan gói bánh chưng đón Tết. Ảnh: TIẾN PHÚC

Tết xa nhà của những người lính mũ nồi xanh

Không giống với tiết trời se lạnh, ẩm ướt rất riêng của mùa xuân Việt Nam, mùa khởi đầu năm mới ở châu Phi đến bằng cái nắng chói chang và lớp bụi đỏ đặc trưng của vùng đất xích đạo.

Lãnh đạo tỉnh và Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Trị tặng quà cho đồng bào Rục, xã Kim Phú.

Người Rục ơn Đảng

“Biết làm ăn kinh tế, đời sống bà con đồng bào Rục (dân tộc Chứt) nay đã có nhiều thay đổi. Vừa qua còn có sinh viên người Rục được kết nạp Đảng từ trong trường đại học”, Bí thư Chi bộ bản Mò O Ồ Ồ Cao Xuân Long (xã Kim Phú, tỉnh Quảng Trị) “khoe”.

Một nghị định, hai nhịp vận hành

Nghị định 46/2026/NĐ-CP về an toàn thực phẩm được ban hành trong bối cảnh xã hội đòi hỏi ngày càng cao về chất lượng bữa ăn, sức khỏe cộng đồng và trách nhiệm của doanh nghiệp. Về nguyên tắc, rất khó phản đối một chính sách nhằm bảo vệ con người khỏi thực phẩm bẩn.

Nghệ nhân Nguyễn Đăng Chế giới thiệu với tác giả bài viết bộ sưu tập tranh dân gian Đông Hồ.

Người đảng viên 70 năm tuổi Đảng giữ nghề làng

Đang hướng dẫn chúng tôi tham quan nhà trưng bày, Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Đăng Chế chợt dừng lại trước một bức ảnh. Ông lặng đi, ánh mắt sáng lên. Lâu sau ông thầm thì: “Bức ảnh này chụp ngày tôi nhận Huy hiệu 65 năm tuổi Đảng.

Thư Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi cụ Hồ Đức Thành (tháng 3/1948). Tư liệu gia đình

Đi đón lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc năm 1939

Ông Hồ Nghị Dân, 85 tuổi, cán bộ hưu trí Bộ Nông nghiệp và Môi trường có chuyển cho tác giả bài viết này một tài liệu được viết năm 1974 của cụ thân sinh ông là cụ Hồ Đức Thành. Trong đó, cụ Thành kể lại nhiệm vụ được giao đi đón lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc năm 1939.

Một số đồng chí trong chi bộ Đảng Cộng sản Việt Nam đầu tiên tại Khu mỏ Mạo Khê. Ảnh tư liệu

Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của vùng mỏ

Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời đã tạo điều kiện thúc đẩy phong trào đấu tranh của công nhân vùng mỏ. Hơn 20 ngày sau ngày thành lập Đảng, ngày 23/2/1930, chi bộ đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam ở khu mỏ Quảng Ninh được thành lập.

Giải pháp tình thế

Hai tuần trôi qua kể từ khi quy định cấm xe tải có tổng trọng tải từ 2 tấn trở lên hoạt động vào ban ngày (6 giờ đến 21 giờ) trong đường vành đai 3,5 của Hà Nội có hiệu lực, người dân Thủ đô vui mừng trước những biến chuyển rõ rệt về giao thông.

Chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng thành công Đại hội XIV của Đảng. Ảnh: THÀNH ĐẠT

Kiên định, đổi mới vì mục tiêu phát triển nhanh và bền vững đất nước

Sau 5 ngày làm việc khẩn trương, nghiêm túc, khoa học, ý thức trách nhiệm cao trước Đảng, Đất nước và Nhân dân, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đã thành công rất tốt đẹp. Đại hội đánh dấu một mốc son mới trong lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam và lịch sử hào hùng của dân tộc Việt Nam.

Lãng phí tài nguyên trên tuyến BRT Hà Nội

Đã 10 năm, tính từ khi tuyến xe bus nhanh (BRT) đầu tiên được triển khai tại Hà Nội, mang theo bao sự kỳ vọng cho một loại hình dịch vụ công cộng được cho là hiện đại lần đầu tiên được áp dụng ở Thủ đô, để rồi chỉ có thể triển khai được tuyến duy nhất trong số 8 tuyến đã được quy hoạch.

AI và khoảng trống của chuẩn mực

Giải thưởng của Hội Nhà văn Việt Nam được công bố ngày 19/1. Một trong ba giải Tác giả Trẻ được trao cho tác giả Lâu Văn Mua với tập thơ “Nhặt xác em chất chồng bảo tàng”.

Khát vọng phát triển, phồn vinh được nhiều đảng viên gửi gắm đến Đại hội XIV của Đảng.

Xín Mần đón mừng ngày hội lớn

Cùng với cả nước, đông đảo cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân xã vùng biên Xín Mần, tỉnh Tuyên Quang tích cực hưởng ứng, chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đang diễn ra tại Thủ đô Hà Nội.

Vững bước vào kỷ nguyên mới

Hôm nay, ngày 19/1, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam bắt đầu khai mạc. Đây không chỉ là sự kiện chính trị trọng đại nhất của Đảng, mà còn là cột mốc khởi đầu cho kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Trăm triệu trái tim người dân Việt Nam đang hướng về Thủ đô với niềm tin son sắt và kỳ vọng lớn lao.

Không gian sống tạm

Trong một con ngõ nhỏ điển hình của thành phố, chiều rộng chỉ vừa đủ cho hai xe máy tránh nhau. Căn nhà năm tầng nằm im lìm cuối ngõ, tầng một chật kín xe máy.