Phát triển phần mềm nguồn mở để tạo “đối trọng”

Nhiều khách tham quan tìm hiểu
sản phẩm phần mềm nguồn mở
tại triển lãm bên lề Hội thảo.
Nhiều khách tham quan tìm hiểu sản phẩm phần mềm nguồn mở tại triển lãm bên lề Hội thảo.

Tại Hội thảo quốc gia lần thứ 5 về Phần mềm tự do nguồn mở với chủ đề “Phần mềm tự do nguồn mở với giáo dục và cộng đồng” diễn ra mới đây, do Bộ Khoa học - Công nghệ phối hợp với Bộ GD-ĐT, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam tổ chức, ông Thắng kể ra sáu thành công là:

Thứ nhất, triển khai thành công ứng dụng Bộ phần mềm văn phòng nguồn mở OpenOffice, trình duyệt Web Firefox và bộ gõ tiếng Việt Unikey vào hệ thống thông tin của Đảng từ Trung ương tới địa phương với kết quả rất ấn tượng. Khoảng 12.000/20.000 máy tính đã được chuyển đổi, khoảng 1.000/3.000 máy chủ chạy hệ điều hành Linux, hầu hết website nội bộ của hệ thống được phát triển trên nền nguồn mở. Mô hình ứng dụng phần mềm tự do nguồn mở cấp tỉnh được hình thành và đã triển khai thí điểm tại tỉnh Bắc Giang với kết quả khả quan, có ngày một nhiều các cơ quan, đơn vị và doanh nghiệp đã đưa vào ứng dụng trong công việc hàng ngày.

Thứ hai, một số chính sách thúc đẩy đã được ban hành như chính sách mua sắm sản phẩm CNTT sử dụng ngân sách Nhà nước. Bộ Thông tin - Truyền thông đã ban hành Danh mục các sản phẩm phàn mềm tự do nguồn mở đáp ứng yêu cầu sử dụng trong các cơ quan, tổ chức nhà nước để khuyến cáo sử dụng nhằm thúc đẩy việc ứng dụng phần mềm tự do nguồn mở vào thực tiễn.

Thứ ba, việc đẩy mạnh ứng dụng trong giáo dục và đào tạo cũng đã được thực hiện bằng Chỉ thị, văn bản của Bộ GD-ĐT  gửi các sở giáo dục và đào tạo, các trường ĐH, CĐ về đẩy mạnh ứng dụng CNTT, trong đó quy định rõ việc đưa phần mềm nguồn mở vào trong chương trình giảng dạy ở các cấp học.

Thứ tư, một số sản phẩm đã được bản địa hóa và phát triển trên nền nguồn mở và đã được đưa vào ứng dụng thực tiễn tại thị trường Việt Nam. Ngày một nhiều các công ty cung cấp giải pháp, phần mềm tham gia vào lĩnh vực này.

Thứ năm, đã thu hút được sự quan tâm và tham gia nhiệt tình của các phương tiện thông tin đại chúng, việc tham gia này góp phần không nhỏ vào việc ứng dụng phần mềm nguồn mở vào thực tế. Mặt khác, sự tham gia của cộng đồng và doanh nghiệp cũng là nhân tố đẩy nhanh quá trình ứng dụng phần mềm tự do nguồn mở vào Việt Nam.

Cuối cùng là Việt Nam trở thành thành viên chính thức của Liên minh phần mềm tự do nguồn mở Asianux gồm Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc và Việt Nam, đánh dấu một bước hội nhập mới của ngành CNTT Việt Nam nói chung và phần mềm tự do nguồn mở nói riêng. Chúng ta đã hình thành được một số cộng đồng và tham gia vào mạng lưới phần mềm tự do nguồn mở của khu vực và thế giới.

Ông Thắng nhận xét: "Quan trọng là việc thúc đẩy ứng dụng và phát triển phần mềm tự do nguồn mở đã tạo được một đối trọng đối với các phần mềm sở hữu riêng (phần mềm nguồn đóng). Các công ty này đã không thể áp đặt chúng ta theo ý muốn chủ quan của họ trước đây".

Tuy nhiên, còn rất nhiều khó khăn trong ứng dụng phần mềm nguồn mở như : nhận thức chưa đúng, coi "miễn phí là không giá trị", việc vi phạm bản quyền phần mềm còn phổ biến, tâm lý e ngại, người dùng chưa có thói quen, thiếu động lực chuyển đổi, nguồn nhân lực hạn chế...

HỒNG VÂN

Có thể bạn quan tâm

Doanh nghiệp tìm hiểu giải pháp hạ tầng trung tâm dữ liệu tại DCCI Summit 2026 (Ảnh Viettel IDC)

Khơi thông dòng chảy dữ liệu

Việt Nam đang từng bước hình thành không gian dữ liệu thống nhất, mở rộng khả năng kết nối, chia sẻ và đưa dữ liệu vào lưu thông. 

Nguyễn Vũ An Chi, học sinh lớp 11 Trường trung học phổ thông Lý Thái Tổ, Hà Nội. (Ảnh: VNPT)

Năm học mới và những “lớp học” trong chiếc điện thoại

Từ thời khóa biểu, tài liệu ôn tập đến những buổi học trực tuyến, chiếc điện thoại kết nối internet đang hiện diện trong nhiều hoạt động học tập hằng ngày của người trẻ. Khi năm học mới bắt đầu, nhu cầu kết nối vì thế không chỉ gắn với liên lạc hay giải trí, mà ngày càng gắn với khả năng học tập chủ động và linh hoạt hơn.

Tỉnh đoàn Tây Ninh và MobiFone Tây Ninh ký kết Thỏa thuận hợp tác chiến lược về chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030. (Ảnh: THANH PHONG)

Tuổi trẻ Tây Ninh tiên phong chuyển đổi số

Nhằm cụ thể hóa mục tiêu về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, ngày 27/8, Tỉnh đoàn Tây Ninh tổ chức Hội nghị tập huấn nâng cao năng lực số cho cán bộ, đoàn viên, thanh niên, học sinh, sinh viên bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến tại 150 điểm cầu ở các xã, phường và trường học trên địa bàn.

(Ảnh minh họa: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Không chỉ “có sóng”, người dân cần internet đủ nhanh, ổn định

Điện thoại hiển thị vạch sóng nhưng người dân vẫn khó gửi hồ sơ, truy cập dịch vụ số; có nơi việc liên lạc còn phụ thuộc vào “may rủi”. Thông tư số 51/2026/TT-BKHCN đưa ra cách tiếp cận mới: phổ cập viễn thông công ích không chỉ được tính bằng vùng phủ, mà phải được kiểm chứng bằng chất lượng kết nối thực tế.

Cần thu hút và giữ chân những tổng công trình sư, chuyên gia, nhà khoa học đủ năng lực đảm nhận các nhiệm vụ công nghệ chiến lược. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Tạo sức hút mới với nhân lực công nghệ chiến lược

Người giỏi có thể được thu hút bằng thu nhập, nhưng để họ ở lại và tạo ra kết quả, cần những bài toán đủ lớn, phòng thí nghiệm hiện đại, đội ngũ cộng sự và quyền quyết định chuyên môn. Nghị định số 260/2026/NĐ-CP đã mở cơ chế theo hướng đó; vấn đề còn lại là đưa chính sách vào thực tiễn.

Tăng cường khả năng ứng dụng, thương mại hóa đối với sản phẩm công nghệ. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Đặt hàng từ thực tiễn, đo kết quả bằng sản phẩm

Thay vì bắt đầu từ đề xuất nghiên cứu và chờ đến khi nghiệm thu mới đánh giá, nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược sẽ được hình thành từ bài toán thực tế, chia theo từng gói công việc và sàng lọc qua các mốc kết quả. Cách làm mới hướng nguồn lực nhà nước vào công nghệ có khả năng ứng dụng, thương mại hóa.

Hình ảnh về tác động mà tên lửa của SpaceX gây ra trên bề mặt Mặt Trăng. (Ảnh: NASA)

Nguy cơ "tắc nghẽn" quỹ đạo Trái đất do rác vũ trụ

Các chuyên gia vũ trụ cảnh báo ngày càng nhiều rủi ro từ lượng rác thải không gian đang tăng lên, làm dấy lên lo ngại về tình trạng “tắc nghẽn” quỹ đạo và thách thức trong việc thu gom xử lý chúng. Lời cảnh báo được đưa ra sau sự cố một tên lửa của SpaceX va chạm với Mặt trăng ngày 5/8.

Công an thành phố Hà Nội cảnh báo một số chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm

Công an thành phố Hà Nội cảnh báo một số chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm

Công an thành phố Hà Nội vừa phát đi cảnh báo về 2 chủng mã độc đặc biệt nguy hiểm đang bị các nhóm tin tặc khai thác, tấn công trực tiếp vào hệ thống thông tin của các cơ quan, đơn vị và thiết bị di động của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trên địa bàn, tiềm ẩn nguy cơ gây mất an ninh mạng, an ninh thông tin.

Hội thảo là cơ hội để các kỹ sư, chuyên gia và doanh nghiệp tại Việt Nam tiếp cận những xu hướng mới trong Agentic AI, Model-Based Design và phát triển hệ thống điều khiển, đồng thời trao đổi trực tiếp với các chuyên gia về khả năng ứng dụng những công nghệ này vào các bài toán kỹ thuật thực tế. (Ảnh: HNV)

Thúc đẩy quy trình phát triển hệ thống điều khiển với hệ thống AI tự chủ

Đông đảo cộng đồng kỹ sư, chuyên gia nghiên cứu và phát triển (R&D), nhà nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ, startup và các tổ chức đổi mới sáng tạo đang hoạt động trong các lĩnh vực như ô-tô, xe điện, robot, UAV, hệ thống nhúng, tự động hóa công nghiệp và các hệ thống điều khiển thông minh đã tham dự hội thảo.

Ký kết hợp tác giữa hai đơn vị. (Ảnh: HNV)

Ký kết hợp tác chiến lược, thúc đẩy sáng tạo số và ứng dụng AI trong giáo dục Việt Nam

Với việc ký kết hợp tác chiến lược này, NIC trở thành đối tác hàng đầu của Canva tại Việt Nam trong lĩnh vực phát triển nguồn nhân lực số cho ngành giáo dục. Việc hợp tác hướng tới ba mục tiêu trọng tâm, thể hiện tinh thần đồng hành giữa Nhà nước và doanh nghiệp công nghệ vì sự phát triển bền vững của nền giáo dục.

Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương đã có buổi làm việc với Giám đốc điều hành bộ phận Open Government Products thuộc Cơ quan Công nghệ Chính phủ Singapore (GovTech) Lý Hồng Nghị.

Thúc đẩy những định hướng hợp tác chiến lược về khoa học, công nghệ đi vào thực tiễn

Làm việc với Giám đốc điều hành bộ phận Open Government Products thuộc Cơ quan Công nghệ Chính phủ Singapore (GovTech) Lý Hồng Nghị, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc cho biết, đào tạo nhân lực; phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số đều là những vấn đề Việt Nam ưu tiên và mong muốn Singapore chia sẻ kinh nghiệm.

Sinh viên Đại học Quốc gia Hà Nội thực hành trên hệ thống thiết bị đo kiểm phục vụ đào tạo, nghiên cứu IoT và bán dẫn. (Ảnh: VNU)

Làm chủ công nghệ, tăng sức cạnh tranh

Hành lang chính sách cho phát triển công nghệ chiến lược đang từng bước được hoàn thiện, cùng với cơ chế đặt hàng, tài trợ, thử nghiệm và hỗ trợ doanh nghiệp. Vấn đề hiện nay là đưa các cơ chế đó vào thực tiễn, tạo ra sản phẩm cụ thể, nâng cao năng lực làm chủ công nghệ, tăng sức cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Các diễn giả tham dự hội thảo “Chuyển đổi số trong khu vực công: Kiến tạo hạ tầng bền vững và bảo đảm an ninh dữ liệu hướng đến mục tiêu tăng trưởng quốc gia”. (Ảnh: Ban tổ chức)

Chuyển đổi số khu vực công: Làm chủ dữ liệu, kiến tạo hạ tầng bền vững

Chuyển đổi số khu vực công đang chuyển từ số hóa quy trình sang quản trị dựa trên dữ liệu. Cùng với hạ tầng có khả năng kết nối, chia sẻ và mở rộng, bảo đảm an ninh dữ liệu và năng lực phục hồi sau sự cố đang trở thành những điều kiện nền tảng để nâng cao hiệu quả quản trị và tạo động lực tăng trưởng.