Phát triển nhân lực số cho kỷ nguyên mới

Với sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), Internet vạn vật (IoT)…, nguồn nhân lực số giữ vai trò quan trọng, là động lực quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia.

Đào tạo nhân lực tự động hóa tại Trung tâm Đào tạo Khu Công nghệ cao (Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh).
Đào tạo nhân lực tự động hóa tại Trung tâm Đào tạo Khu Công nghệ cao (Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh).

Tại Việt Nam nói chung và Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng, các ngành kinh tế, công nghiệp đều hướng đến số hóa quy trình, tối ưu hóa nguồn lực, nâng cao năng suất lao động.

Các chuyên gia nhận định, nhân lực trong kỷ nguyên số phải có khả năng làm việc trong môi trường toàn cầu và số hóa, thích ứng nhanh với sự thay đổi của công nghệ. Do đó, việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trở thành nhiệm vụ cấp bách, nhằm đáp ứng yêu cầu thị trường lao động hiện đại, đồng thời tạo nền móng vững chắc cho sự phát triển bền vững của đất nước. Để trở thành đầu tàu đổi mới sáng tạo của Việt Nam và trung tâm đào tạo quốc tế, thành phố cần đặt trọng tâm vào đào tạo nhân lực chất lượng cao gắn liền với quốc tế hóa.

Theo Tiến sĩ Đinh Thị Thu Hồng, Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh, các trường đại học đã chủ động cập nhật và tích hợp công nghệ mới vào giảng dạy và nghiên cứu khoa học. Một số trường xây dựng phòng thí nghiệm số, trung tâm ứng dụng công nghệ thông tin và dự án hợp tác nghiên cứu với các doanh nghiệp hàng đầu trong và ngoài nước. Điều này cho phép sinh viên không chỉ học lý thuyết mà còn có cơ hội thực hành, trải nghiệm các công nghệ tiên tiến, từ quản lý dữ liệu đến phân tích thống kê và phát triển phần mềm.

Thành phố Hồ Chí Minh, trung tâm kinh tế, tài chính và khoa học-công nghệ hàng đầu cả nước, đang bước vào giai đoạn phát triển mới với việc sáp nhập cùng tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu từ ngày 1/7/2025. Việc sáp nhập này không chỉ tạo ra cơ hội hình thành một vùng đô thị-dịch vụ-công nghiệp liên kết, mà còn đặt ra yêu cầu cấp thiết về tái cấu trúc và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực số.

Tuy nhiên, thách thức lớn đặt ra là sự chênh lệch giữa nhu cầu nhân lực số và khả năng đáp ứng của hệ thống giáo dục đại học hiện nay. Một trong những hạn chế cốt lõi là sự thiếu gắn kết giữa hệ thống đào tạo và nhu cầu của doanh nghiệp. Chương trình giáo dục ở nhiều trường đại học, cao đẳng vẫn thiên về lý thuyết, trong khi chưa chú trọng kỹ năng thực hành và khả năng thích ứng với môi trường quốc tế. Do vậy, nhiều doanh nghiệp phản ánh phải đào tạo lại nhân viên mới do năng lực chuyên môn không đáp ứng yêu cầu công việc.

Theo Trung tâm Dự báo nhu cầu nhân lực và Thông tin thị trường lao động Thành phố Hồ Chí Minh (FALMI), riêng năm 2025, Thành phố Hồ Chí Minh cần bổ sung khoảng 330.000 lao động mới, trong đó phần lớn là các ngành dịch vụ có yêu cầu kỹ năng chuyên sâu như công nghệ thông tin, tài chính-ngân hàng, logistics, thương mại điện tử…

Để khắc phục tình trạng này, Thành phố Hồ Chí Minh và các đơn vị liên quan cần thực hiện giải pháp mang tính đột phá, bao gồm đổi mới căn bản giáo dục đại học, xây dựng cơ chế hợp tác hiệu quả giữa nhà trường-doanh nghiệp-chính quyền, triển khai chiến lược phát triển kỹ năng phù hợp với yêu cầu nền kinh tế số và hội nhập quốc tế. Đồng thời, cần áp dụng khung tiêu chuẩn kỹ năng nghề nghiệp quốc tế nhằm tăng tính minh bạch và khả năng hội nhập của nguồn nhân lực, đầu tư mạnh mẽ vào kỹ năng số và năng lực đổi mới sáng tạo, phát triển chính sách học tập suốt đời để bảo đảm tính thích ứng lâu dài của lực lượng lao động.

Tiến sĩ Nguyễn Thị Lưu An, Trường đại học Thủ Dầu Một cho rằng: Việc hình thành một hệ sinh thái đào tạo-nghiên cứu-đổi mới sáng tạo, với các trường đại học đóng vai trò nòng cốt, là điều kiện tiên quyết để đáp ứng những thách thức, cơ hội của kỷ nguyên số, kinh tế tri thức và toàn cầu hóa. Theo đó, các cơ sở giáo dục đại học cần tái cấu trúc chương trình đào tạo theo hướng lồng ghép chương trình kỹ năng số, phân tích dữ liệu, quản trị dịch vụ, kỹ năng tư duy phản biện; tăng cường học phần tích hợp doanh nghiệp và đẩy mạnh đánh giá năng lực theo chuẩn nghề nghiệp quốc tế…

Tiến sĩ Đinh Thị Thu Hồng nhấn mạnh: Yêu cầu của nguồn nhân lực chất lượng cao trong kỷ nguyên số không chỉ là có kiến thức chuyên môn mà còn phải thành thạo kỹ năng số, tư duy dữ liệu, bảo mật, AI. Họ cũng phải có tư duy toàn cầu, khả năng làm việc trong môi trường đa quốc gia, có khả năng tự học, cập nhật liên tục kiến thức, tham gia vào hệ sinh thái đổi mới sáng tạo toàn cầu…

Vì vậy, các chính sách cần hướng đến chiến lược phát triển nhân lực số, chú trọng các lĩnh vực công nghệ thông tin, AI, khoa học dữ liệu, an ninh mạng, công nghệ tài chính, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Ngoài ra, cần đầu tư hạ tầng số cho giáo dục thông qua phát triển đại học số, hệ thống dữ liệu mở, nền tảng đào tạo trực tuyến tích hợp AI. Các trường đại học cần có chiến lược quốc tế hóa và chuyển đổi số toàn diện, cả trong đào tạo, nghiên cứu, và quản trị; xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp với đổi mới sáng tạo, để mỗi trường là một trung tâm đổi mới sáng tạo, kết nối sinh viên-doanh nghiệp-nhà đầu tư.

Có thể bạn quan tâm

Khát vọng đô thị toàn cầu từ sứ mệnh tiên phong

Khát vọng đô thị toàn cầu từ sứ mệnh tiên phong

Với vai trò trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước, Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục bước vào kỷ nguyên phát triển mới với vị thế, tầm nhìn và động lực mới. Mục tiêu của Thành phố là trở thành đô thị toàn cầu thông minh, hiện đại, có sức cạnh tranh và vị thế ngang tầm các đô thị phát triển trên thế giới.

Đánh thức tiềm năng logistics Thành phố Hồ Chí Minh

Đánh thức tiềm năng logistics Thành phố Hồ Chí Minh

Sau hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh đang đứng trước cơ hội lớn để tái định hình hệ sinh thái logistics hiện đại, có sức cạnh tranh trong khu vực. Qua đó, tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững, nâng cao vị thế của thành phố trong chuỗi cung ứng toàn cầu. 

Tuyến metro số 1 Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: THẾ ANH)

Cơ chế mới, cách làm mới

Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ ngày 1/10/2026, đánh dấu bước chuyển quan trọng về thể chế phát triển đối với Thành phố Hồ Chí Minh.

Một dự án của Novaland đang giai đoạn hoàn thiện để bàn giao cho khách hàng tại trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: QUANG QUÝ)

Công an Thành phố Hồ Chí Minh xác minh các bài đăng trên mạng về Novaland

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an Thành phố Hồ Chí Minh cho biết đã tổ chức xác minh, rà soát các tài khoản, cá nhân có liên quan; thu thập tài liệu, dữ liệu điện tử và làm rõ nguồn gốc, nội dung, mục đích của các thông tin được đăng tải về Công ty cổ phần tập đoàn đầu tư địa ốc Nova (Novaland).

Điểm tựa của người lao động Thành phố Hồ Chí Minh

Điểm tựa của người lao động Thành phố Hồ Chí Minh

Đằng sau sự phát triển của thành phố là sự đóng góp bền bỉ của hàng triệu người lao động. Để những nhà máy luôn sáng đèn, những dây chuyền sản xuất vận hành thông suốt, việc chăm lo chỗ ở, đời sống vật chất và tinh thần cho người lao động đã và đang trở thành nhiệm vụ trọng tâm của các cấp Công đoàn Thành phố Hồ Chí Minh.

Tìm lời giải cho bài toán xanh hóa khu công nghiệp

Tìm lời giải cho bài toán xanh hóa khu công nghiệp

Sau hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh sở hữu hệ thống khu công nghiệp quy mô lớn nhất nước, hình thành chuỗi giá trị công nghiệp từ công nghệ cao, chế biến chế tạo và công nghiệp năng lượng, cảng biển. Đây là cơ hội để thành phố tạo ra động lực phát triển mới, nhưng cũng đặt ra thách thức giải bài toán môi trường.

Long Sơn, kỳ vọng một vùng đất xanh

Long Sơn, kỳ vọng một vùng đất xanh

Từ một xã đảo cách trở giao thông, đời sống người dân khó khăn, ngày nay Long Sơn, Thành phố Hồ Chí Minh đã và đang trở thành vùng đất phát triển năng động với các ngành công nghiệp an toàn, bền vững. Tương lai không xa, Long Sơn còn là trung tâm dự trữ năng lượng của quốc gia, điện khí thân thiện với môi trường.

Hồi sinh những dòng kênh, kiến tạo một thành phố đáng sống

Hồi sinh những dòng kênh, kiến tạo một thành phố đáng sống

Chương trình di dời, giải tỏa nhà trên và ven kênh rạch đang được Thành phố Hồ Chí Minh quyết liệt triển khai. Hành trình hồi sinh những dòng kênh không chỉ làm thay đổi diện mạo đô thị mà còn kiến tạo nền tảng cho một Thành phố Hồ Chí Minh xanh, hiện đại, đáng sống và phát triển bền vững cho các thế hệ mai sau.

Bắt chó thả rông tại phường Đông Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: LÊ ĐÌNH THÌN)

Quyết tâm phòng, chống bệnh dại

Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương đã và đang quyết tâm đẩy lùi bệnh dại. Trong đó, ngành y tế tăng cường tuyên truyền hướng dẫn và cảnh báo với người dân còn chính quyền cũng đang ráo riết bắt chó thả rông.

Sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ theo mô hình kinh tế xanh. (Ảnh: CAO TÂN)

Kinh tế tuần hoàn, động lực chuyển đổi xanh

Trước yêu cầu thúc đẩy tăng trưởng xanh và giảm phát thải khí nhà kính, kinh tế tuần hoàn đang trở thành một định hướng phát triển có ý nghĩa chiến lược đối với Thành phố Hồ Chí Minh. Không chỉ là giải pháp quản lý môi trường, kinh tế tuần hoàn ngày càng trở thành một yếu tố quan trọng của đổi mới mô hình tăng trưởng đổi xanh.

Hiện trạng nhà của gia đình bà Nguyễn Thị Tố Nga bị bong gạch, sụt lún gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt của gia đình. (Ảnh: CTV)

Dân kêu cứu vì đường thoát nước gây ngập, sụt lún nền nhà nghiêm trọng

Dưới sàn nhà của người dân xuất hiện đường thoát nước, khi mưa lớn gây xói lở, ngập dãy phòng trọ, sụt lún nền nhà, bong gạch gây ảnh hưởng nghiêm trọng sinh hoạt, thậm chí có nguy cơ sập nhà. Sự việc đã được phản ánh với chính quyền địa phương nhiều lần nhưng vẫn chưa được hỗ trợ giải quyết một cách triệt để.

Tăng trưởng GRDP 9 tháng Thành phố Hồ Chí Minh đạt 9,06% là tốc độ tăng cao nhất trong 15 năm qua. (Ảnh: TÙNG ANH)

Tăng trưởng quý III bứt phá, Thành phố Hồ Chí Minh tạo đà mục tiêu hai con số

Mức tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của Thành phố Hồ Chí Minh trong quý III đạt 9,86% so với cùng kỳ năm trước (nếu loại trừ yếu tố dầu khí tăng 10,08%). Đây là nhịp tăng bứt phá mạnh mẽ nhất của Thành phố trong nhiều năm qua, góp phần đưa tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân 9 tháng năm 2026 đạt 9,06%.

Hiện thực hóa chiến lược đưa Thành phố Hồ Chí Minh thành trung tâm trí tuệ nhân tạo

Hiện thực hóa chiến lược đưa Thành phố Hồ Chí Minh thành trung tâm trí tuệ nhân tạo

Thành phố Hồ Chí Minh đang đứng trước bước ngoặt khi bước vào kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), giai đoạn phát triển dựa trên nền tảng tri thức và đổi mới sáng tạo. Với vị thế là trung tâm tài chính và đổi mới sáng tạo, Thành phố đang tập trung tái cấu trúc từng bước chuyển mình thành một trung tâm AI hàng đầu khu vực.

Mang nghĩa tình ra biển, đảo Tây Nam

Mang nghĩa tình ra biển, đảo Tây Nam

Có những chuyến đi không chỉ được tính bằng quãng đường, mà còn được ghi dấu bằng những cái nắm tay, giọt nước mắt và tình cảm từ đất liền gửi đến những người đang làm nhiệm vụ nơi đầu sóng. Đoàn đại biểu Thành phố Hồ Chí Minh mang theo quà tặng và trở về với những câu chuyện, tình cảm về biển, đảo được ghi sâu trong mỗi người.

Giải bài toán xử lý rác của đô thị Thành phố Hồ Chí Minh

Giải bài toán xử lý rác của đô thị Thành phố Hồ Chí Minh

Sau mở rộng địa giới hành chính, mỗi ngày Thành phố Hồ Chí Minh phát sinh khoảng 14.000 tấn rác sinh hoạt, quy mô lớn nhất cả nước. Khi dân số, đô thị hóa và lượng rác tiếp tục tăng, Thành phố đứng trước yêu cầu không thể chậm trễ: chuyển đổi công nghệ xử lý, biến rác từ gánh nặng môi trường thành nguồn tài nguyên, năng lượng.

Du khách trải nghiệm nghỉ dưỡng tại Minera Hot Springs Bình Châu. (Ảnh: HOÀNG TUYẾT)

Khơi thông “mỏ vàng” du lịch y tế

Thành phố Hồ Chí Minh có nhiều lợi thế để phát triển du lịch y tế. Đây thật sự là “mỏ vàng” trong việc đóng góp vào sự tăng trưởng hai con số của thành phố nếu ngành du lịch có những giải pháp khơi thông, phát huy lợi thế đặc biệt này một cách hiệu quả.