Phát huy vai trò của triết học trong xây dựng nền tảng tư tưởng phát triển đất nước kỷ nguyên mới

Chiều 6/1, tại Trụ sở Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng đã đến thăm và làm việc với Viện Triết học. Buổi làm việc nằm trong chương trình công tác của Bộ trưởng tại Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.

Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại buổi làm việc.
Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại buổi làm việc.

Phát biểu tại buổi làm việc, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam nhấn mạnh: khoa học xã hội và nhân văn, đặc biệt là khoa học triết học, có vai trò quan trọng trong việc xây dựng nền tảng tư tưởng của Đảng, cung cấp luận cứ khoa học cho quá trình hoạch định đường lối, chính sách phát triển đất nước. Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia và những biến động sâu sắc của thế giới hiện nay, triết học càng có ý nghĩa trong việc định hướng giá trị, phát triển con người và xã hội bền vững.

hung6.jpg
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phát biểu tại buổi làm việc.

Tại buổi làm việc, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Tài Đông, Viện trưởng Viện Triết học đã báo cáo khái quát kết quả hoạt động nghiên cứu khoa học, đào tạo và tư vấn chính sách của Viện Triết học trong thời gian qua; đồng thời nêu rõ những định hướng nghiên cứu trọng tâm trong giai đoạn tới, gắn với yêu cầu tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận và phục vụ trực tiếp sự nghiệp phát triển đất nước.

hung8.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Tài Đông, Viện trưởng Viện Triết học phát biểu tại buổi làm việc.

Khẳng định vai trò quan trọng của nghiên cứu Triết học, tại buổi làm việc Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với những chuyển đổi sâu sắc do trí tuệ nhân tạo, dữ liệu và xã hội số mang lại. Những chuyển đổi này không chỉ là vấn đề công nghệ mà cốt lõi là vấn đề về con người, giá trị, đạo đức và ý nghĩa của sự phát triển - những lĩnh vực thuộc về triết học. Vì vậy, triết học không thể đứng ngoài mà cần giữ vai trò dẫn dắt tư duy trong kỷ nguyên mới.

Bộ trưởng cho rằng, triết học cần chuyển từ việc chủ yếu giải thích thế giới sang chủ động tham gia kiến tạo tương lai, đồng hành cùng Nhà nước trong việc xây dựng tầm nhìn phát triển dài hạn. Triết học phải tham gia ngay từ khâu định nghĩa đúng vấn đề, tạo nền tảng tư duy cho quá trình xây dựng chính sách, nhất là các chính sách về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Theo đó, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đề nghị Viện Triết học tập trung nghiên cứu các vấn đề triết học của thời đại số như: triết học về dữ liệu, đạo đức trí tuệ nhân tạo, quyền lực và quản trị trong xã hội số, bảo vệ phẩm giá con người, công bằng xã hội và quyền riêng tư dữ liệu. Trên cơ sở đó, góp phần làm rõ và phát huy những giá trị mang bản sắc văn hóa Việt Nam, phục vụ việc xây dựng hệ giá trị Việt Nam trong thế kỷ XXI, vừa hiện đại, vừa nhân văn, vừa giữ gìn căn tính dân tộc.

hung7.jpg
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng chụ ảnh lưu niệm cùng các nhà khoa học tại buổi làm việc.

Bộ trưởng cũng gợi mở việc hình thành các nhóm tư tưởng chiến lược, xây dựng cơ chế tham vấn triết học đối với các chính sách lớn của quốc gia; từng bước đưa Viện Triết học trở thành trung tâm đối thoại tư tưởng, kết nối triết học với khoa học, công nghệ, giáo dục và quản trị nhà nước. Viện Triết học không chỉ là cơ sở nghiên cứu học thuật mà còn là địa chỉ tư duy chiến lược, góp phần dẫn dắt nhận thức và định hướng phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Buổi làm việc thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ đối với khoa học xã hội và nhân văn; đồng thời khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của Viện Triết học và Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam trong việc cung cấp luận cứ khoa học, nền tảng tư tưởng phục vụ sự nghiệp phát triển bền vững của đất nước.

Có thể bạn quan tâm

Ban tổ chức trao giải nhất quốc gia tặng 6 thành viên Đội tuyển MOS Việt Nam năm 2026 tại buổi lễ. (Ảnh: BTC cung cấp)

6 bạn trẻ đại diện Việt Nam dự chung kết tin học văn phòng thế giới tại Hoa Kỳ

Chiều 13/7, tại Hà Nội, Trung ương Đoàn, Tổ chức Giáo dục IIG Việt Nam tổ chức Lễ tổng kết và trao giải quốc gia Cuộc thi Vô địch tin học văn phòng thế giới (MOSWC) năm 2026. Ban tổ chức đã tuyên dương 161 cá nhân, tập thể xuất sắc và công bố 6 Đại sứ MOS Việt Nam dự chung kết thế giới tại Hoa Kỳ cuối tháng 7 tới đây.

Các đối tượng lừa đảo thường giả mạo ứng dụng của cơ quan nhà nước và ngân hàng để dụ người dân cài đặt mã độc, chiếm đoạt tài sản.

Lừa đảo núp bóng dịch vụ công trực tuyến

Mạo danh cơ quan công an, ngân hàng, Bảo hiểm xã hội (BHXH) để yêu cầu người dân cài đặt ứng dụng là một trong những thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao đang diễn biến phức tạp. Chỉ sau vài phút làm theo hướng dẫn, nhiều nạn nhân đã bị chiếm quyền điều khiển điện thoại và mất toàn bộ tiền trong tài khoản.

Cán bộ hướng dẫn người dân làm thủ tục hành chính tại Điểm phục vụ hành chính công phường Đống Đa (Thành phố Hà Nội). (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Phát huy nguồn lực dữ liệu trong đổi mới mô hình tăng trưởng

Sự bùng nổ của công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI) và các nền tảng liên quan đã khiến dữ liệu trở thành một nguồn lực chiến lược. Khi nước ta chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên năng suất, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, dữ liệu giữ vai trò trung tâm, kết nối công nghệ, tri thức và quản trị.

Đội thi Trung tâm 186 tham gia cuộc thi Chiến binh mạng đa quốc gia tại Thái Lan.

Khi tri thức trở thành sức mạnh chiến đấu

Tại Bộ Tư lệnh Tác chiến không gian mạng, những đề tài nghiên cứu không nằm yên trên giá sách. Chúng được đưa thẳng vào huấn luyện, vào thực chiến và đang dần trở thành một thứ vũ khí thật sự, mở ra một hướng phát triển mới trong xây dựng quân đội chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.

Sản xuất AI Camera của MK Vision tại Khu công nghiệp Thăng Long Vĩnh Phúc, Bình Xuyên, tỉnh Phú Thọ.

Khơi thông nguồn lực thúc đẩy công nghệ chiến lược

Nghị quyết số 57-NQ/TW đang tạo động lực thúc đẩy phát triển các công nghệ chiến lược, với nhiều lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo (AI), robot, thiết bị bay không người lái (UAV) hay công nghệ sinh học đã sẵn sàng bước vào giai đoạn ứng dụng. Song để tạo đột phá, Việt Nam vẫn cần khơi thông các nút thắt về thể chế...

Nhân viên Công ty cổ phần Truyền thông Luật Việt Nam sử dụng nền tảng ứng dụng AI hỗ trợ tra cứu, phân tích và rà soát pháp lý.

AI hỗ trợ rà soát pháp lý

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong rà soát pháp lý đang trở thành xu hướng tại nhiều cơ quan, doanh nghiệp. Không chỉ giúp rút ngắn thời gian tra cứu, đối chiếu, công nghệ này còn hỗ trợ phát hiện sớm những nội dung mâu thuẫn, chồng chéo, nâng cao chất lượng văn bản và hiệu quả tuân thủ pháp luật.

Sử dụng drone phun thuốc bảo vệ thực vật cho lúa tại Công ty cổ phần thiết bị bay AgriDrone Việt Nam. (Ảnh AgriDrone Việt Nam)

Tối ưu hóa hiệu quả thiết bị không người lái trong nông nghiệp

Việc ứng dụng thiết bị không người lái (drone/UAV) trong sản xuất nông nghiệp tại Việt Nam đang có bước phát triển nhanh, từng bước chuyển từ thí điểm sang ứng dụng thực tiễn trên diện rộng. Điều này đặt ra yêu cầu xây dựng một giải pháp đồng bộ giữa sản phẩm, thiết bị và quy trình sử dụng nhằm tối ưu hóa hiệu quả của drone.

Hệ thống phòng thí nghiệm hiện đại của Trường đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) phục vụ đào tạo và nghiên cứu công nghệ bán dẫn. (Ảnh VNU)

Khoa học cơ bản và năng lực tự chủ quốc gia

Trong cuộc cạnh tranh công nghệ toàn cầu, khoa học cơ bản ngày càng trở thành nền tảng của công nghệ lõi và năng lực tự chủ quốc gia. Tuy nhiên, để tri thức khoa học thật sự chuyển hóa thành sức cạnh tranh, yêu cầu đặt ra là xây dựng một hệ sinh thái nghiên cứu có chiều sâu...

Sản phẩm nghi vấn giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng của Công ty trách nhiệm hữu hạn Thương mại và xuất nhập khẩu Lộc Thành bị Hải quan cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp (tỉnh Tây Ninh) thu giữ.

Ngăn chặn các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ

Công tác chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ hiện nay không còn đơn thuần chỉ bảo vệ một nhãn hiệu mà là câu chuyện bảo vệ năng lực cạnh tranh quốc gia, an ninh kinh tế trong thời đại mà giá trị của nền kinh tế tập trung ở trí tuệ, dữ liệu và sáng tạo.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa cùng lãnh đạo Tổng Công ty Bưu điện Việt Nam thực hiện nghi thức ký kết thỏa thuận hợp tác. (ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Phát huy hạ tầng bưu chính, tạo động lực mới cho chuyển đổi số, cải cách hành chính ở Khánh Hòa

Ngày 10/7, tại Nha Trang, Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa và Tổng Công ty Bưu điện Việt Nam đã ký kết thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2026-2030, mở ra bước phát triển mới trong việc khai thác đồng bộ hạ tầng bưu chính phục vụ cải cách hành chính, chuyển đổi số, thương mại điện tử, logistics và các dịch vụ công ích trên địa bàn tỉnh.

Toàn cảnh hội thảo. (Ảnh: BÍCH LIÊN)

Đề xuất đãi ngộ 300 triệu đồng/tháng cho Tổng công trình sư

Dự thảo Thông tư quy định cơ chế tài chính đối với nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược đề xuất mức thu nhập tối đa 300 triệu đồng/tháng đối với Tổng công trình sư. Đây được xem là bước đi đột phá nhằm xây dựng cơ chế đãi ngộ đủ sức cạnh tranh để thu hút, giữ chân nhân tài, từng bước làm chủ các công nghệ chiến lược.

Các học viên thực hành khai thác và phân tích dữ liệu mở của NASA dưới sự hướng dẫn của cố vấn.

Khơi dậy tư duy khoa học cho học sinh từ dữ liệu mở của NASA

Ngày 8/7, Trại hè Khám phá dữ liệu mở 2026 (NASA Open Data Camp 2026) khai mạc tại Trung tâm Hoa Kỳ Hà Nội, mang đến cơ hội để 80 học sinh từ 14 đến 17 tuổi tiếp cận với nguồndữ liệu mở của Cơ quan hàng không và vũ trụ Hoa Kỳ (NASA), đồng thời rèn luyện tư duy khoa học và kỹ năng giải quyết vấn đề dựa trên dữ liệu.