Phát huy vai trò của triết học trong xây dựng nền tảng tư tưởng phát triển đất nước kỷ nguyên mới

Chiều 6/1, tại Trụ sở Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng đã đến thăm và làm việc với Viện Triết học. Buổi làm việc nằm trong chương trình công tác của Bộ trưởng tại Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.

Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại buổi làm việc.
Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại buổi làm việc.

Phát biểu tại buổi làm việc, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam nhấn mạnh: khoa học xã hội và nhân văn, đặc biệt là khoa học triết học, có vai trò quan trọng trong việc xây dựng nền tảng tư tưởng của Đảng, cung cấp luận cứ khoa học cho quá trình hoạch định đường lối, chính sách phát triển đất nước. Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia và những biến động sâu sắc của thế giới hiện nay, triết học càng có ý nghĩa trong việc định hướng giá trị, phát triển con người và xã hội bền vững.

hung6.jpg
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phát biểu tại buổi làm việc.

Tại buổi làm việc, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Tài Đông, Viện trưởng Viện Triết học đã báo cáo khái quát kết quả hoạt động nghiên cứu khoa học, đào tạo và tư vấn chính sách của Viện Triết học trong thời gian qua; đồng thời nêu rõ những định hướng nghiên cứu trọng tâm trong giai đoạn tới, gắn với yêu cầu tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận và phục vụ trực tiếp sự nghiệp phát triển đất nước.

hung8.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Tài Đông, Viện trưởng Viện Triết học phát biểu tại buổi làm việc.

Khẳng định vai trò quan trọng của nghiên cứu Triết học, tại buổi làm việc Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với những chuyển đổi sâu sắc do trí tuệ nhân tạo, dữ liệu và xã hội số mang lại. Những chuyển đổi này không chỉ là vấn đề công nghệ mà cốt lõi là vấn đề về con người, giá trị, đạo đức và ý nghĩa của sự phát triển - những lĩnh vực thuộc về triết học. Vì vậy, triết học không thể đứng ngoài mà cần giữ vai trò dẫn dắt tư duy trong kỷ nguyên mới.

Bộ trưởng cho rằng, triết học cần chuyển từ việc chủ yếu giải thích thế giới sang chủ động tham gia kiến tạo tương lai, đồng hành cùng Nhà nước trong việc xây dựng tầm nhìn phát triển dài hạn. Triết học phải tham gia ngay từ khâu định nghĩa đúng vấn đề, tạo nền tảng tư duy cho quá trình xây dựng chính sách, nhất là các chính sách về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Theo đó, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đề nghị Viện Triết học tập trung nghiên cứu các vấn đề triết học của thời đại số như: triết học về dữ liệu, đạo đức trí tuệ nhân tạo, quyền lực và quản trị trong xã hội số, bảo vệ phẩm giá con người, công bằng xã hội và quyền riêng tư dữ liệu. Trên cơ sở đó, góp phần làm rõ và phát huy những giá trị mang bản sắc văn hóa Việt Nam, phục vụ việc xây dựng hệ giá trị Việt Nam trong thế kỷ XXI, vừa hiện đại, vừa nhân văn, vừa giữ gìn căn tính dân tộc.

hung7.jpg
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng chụ ảnh lưu niệm cùng các nhà khoa học tại buổi làm việc.

Bộ trưởng cũng gợi mở việc hình thành các nhóm tư tưởng chiến lược, xây dựng cơ chế tham vấn triết học đối với các chính sách lớn của quốc gia; từng bước đưa Viện Triết học trở thành trung tâm đối thoại tư tưởng, kết nối triết học với khoa học, công nghệ, giáo dục và quản trị nhà nước. Viện Triết học không chỉ là cơ sở nghiên cứu học thuật mà còn là địa chỉ tư duy chiến lược, góp phần dẫn dắt nhận thức và định hướng phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Buổi làm việc thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ đối với khoa học xã hội và nhân văn; đồng thời khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của Viện Triết học và Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam trong việc cung cấp luận cứ khoa học, nền tảng tư tưởng phục vụ sự nghiệp phát triển bền vững của đất nước.

Có thể bạn quan tâm

Hạ tầng chuyển đổi số, ứng dụng các công nghệ số, dữ liệu số tại một địa phương. (Ảnh: TTXVN)

Giảm phân mảnh phần mềm để khơi thông dữ liệu số

Ở nhiều địa phương, cán bộ cơ sở đang chịu áp lực vì phải thao tác trên quá nhiều phần mềm rời rạc, nhập lặp dữ liệu, mà vẫn khó kết nối thông tin. Yêu cầu thống nhất quản trị, tinh gọn nền tảng và phát triển ứng dụng dùng chung trở nên cấp thiết.

Đại sứ Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức Nguyễn Đắc Thành và ông Marcus Pleyer, Quốc vụ khanh, Bộ Nghiên cứu, Công nghệ và Không gian Đức. (Ảnh: Đại sứ quán Việt Nam tại Đức)

Đưa hợp tác khoa học-công nghệ trở thành trụ cột quan trọng trong quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Đức

Chiều 6/1 (theo giờ địa phương), Đại sứ Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức Nguyễn Đắc Thành đã có buổi làm việc với ông Marcus Pleyer, Quốc vụ khanh, Bộ Nghiên cứu, Công nghệ và Không gian Đức nhằm trao đổi về định hướng hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa hai nước trong thời gian tới.

Đoàn công tác Bộ Khoa học và Công nghệ khảo sát thực tế tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Phù Liễn, thành phố Hải Phòng.

Tạo động lực phát triển nhanh và bền vững

Nhiệm kỳ Đại hội XIII của Đảng đánh dấu bước ngoặt khi chuyển đổi số lần đầu được đặt trong chỉnh thể chiến lược cùng khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo, trở thành đột phá quan trọng hàng đầu, là trụ cột chiến lược cho phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. 

Một số hệ thống AI đã được phát triển tại Pháp để chẩn đoán bệnh hiếm chỉ trong vài phút.

Vai trò của AI trong chăm sóc và điều trị bệnh hiếm gặp một cách thuận tiện

Trong dòng chảy phát triển của cách mạng công nghiệp 4.0, với việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), ngành y tế đang đứng trước một bước ngoặt mang tính lịch sử. AI không chỉ hỗ trợ con người trong công tác điều trị, mà dường như “định nghĩa lại” hành trình chăm sóc sức khỏe cho con người, nhất là điều trị bệnh hiếm gặp.

Hoạt động nghiên cứu tại Trường đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội.

Xây dựng nguồn nhân lực khoa học-công nghệ đáp ứng yêu cầu đổi mới

Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang là yếu tố quyết định cho phát triển của các quốc gia. Vì vậy, cùng với các giải pháp đột phá khác, việc nâng cao chất lượng đào tạo, bảo đảm nguồn nhân lực khoa học, công nghệ chất lượng cao có ý nghĩa quan trọng trong phát triển kinh tế-xã hội hiện nay.

Trình diễn Robot AI và giải pháp iKnow hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục hành chính tại Diễn đàn Quốc gia phát triển doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam 2025.

Bước chuyển trong tư duy về công nghệ số

Sau một giai đoạn dài nỗ lực làm chủ công nghệ, Việt Nam đang đứng trước yêu cầu phát triển mới: Không chỉ làm chủ cho mình, mà phải tiến tới dẫn dắt. Đây là bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển, khi công nghiệp công nghệ số được đặt ở vị trí trung tâm của năng lực tự chủ và chủ quyền số quốc gia.

Kho chứa rác nguyên liệu tại Nhà máy xi-măng Lam Thạch (Quảng Ninh). (Ảnh HOÀNG QUÂN)

Đẩy mạnh sử dụng nguyên liệu thay thế

Trong bối cảnh ngành xi-măng là một trong những lĩnh vực phát thải khí nhà kính lớn, bài toán giảm phát thải gắn với sử dụng tiết kiệm, hiệu quả tài nguyên trở thành yêu cầu bắt buộc. Việc biến chất thải thành tài nguyên thông qua đẩy mạnh sử dụng nguyên, nhiên liệu thay thế đang là xu thế trong sản xuất xi-măng hiện nay.

Các thiết bị phòng thử nghiệm đạt chuẩn quốc tế ISO/IEC 17025:2017 tại Vilab.

VATAP công nhận thêm một phòng đạt chuẩn quốc tế ISO/IEC 17025:2017

Ngày 3/1, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Hiệp hội Chống hàng giả và Bảo vệ thương hiệu Việt Nam đã trao Quyết định công nhận phòng thử nghiệm đạt chuẩn quốc tế ISO/IEC 17025:2017 đối với Công ty Cổ phần Kiểm định Vilab, nâng tổng số đơn vị có phòng thử nghiệm đạt chuẩn lên gần 60 đơn vị.

Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Thị Thu Hà cùng nhóm nghiên cứu tại Phòng thí nghiệm trọng điểm Công nghệ Lọc, Hóa dầu.

Giảm phát thải tại nguồn bằng giải pháp công nghệ “mềm”

Bài toán giảm phát thải khí nhà kính đang trở thành yêu cầu cấp bách đối với nhiều ngành kinh tế, nhất là lĩnh vực sử dụng nhiều nhiên liệu. Bên cạnh các giải pháp đầu tư thiết bị mới, chuyển đổi công nghệ quy mô lớn, những giải pháp công nghệ “mềm” đang được quan tâm bởi tính khả thi trong giai đoạn chuyển tiếp.

Hướng dẫn sinh viên Đại học Phenikaa "thực chiến" chống lại các cuộc tấn công trên không gian mạng. Ảnh: Ngọc Thơm

Xây dựng nhân lực an ninh mạng từ giảng đường đại học

Chuyển đổi số tạo động lực phát triển mới cho đất nước, nhưng cũng kéo theo những thách thức  về an toàn thông tin, an ninh mạng. Để bảo vệ không gian mạng an toàn, lành mạnh, yếu tố then chốt không chỉ nằm ở công nghệ, mà ở đội ngũ nhân lực chất lượng cao – nền tảng bảo đảm an ninh quốc gia và chủ quyền số...

Truy xuất nguồn gốc đã trở thành yêu cầu cần thiết đối với hàng hóa lưu thông trên thị trường.

Truy xuất nguồn gốc: Trụ cột của quản lý, kinh doanh hiện đại

Trong kỷ nguyên số, công nghệ truy xuất nguồn gốc mở ra cơ hội để người tiêu dùng kiểm chứng xuất xứ, chất lượng hàng hóa, đồng thời giúp doanh nghiệp quản trị chuỗi cung ứng, chống hàng giả, nâng cao lợi thế cạnh tranh. Tuy nhiên, việc ứng dụng vẫn đối mặt nhiều rào cản, từ hạ tầng, chi phí đến thói quen quản lý.

Tiếp viên Vietnam Airlines hướng dẫn hành khách sử dụng internet trên chuyến bay.

Vietnam Airlines chính thức triển khai dịch vụ Internet trên máy bay, tiến gần hơn mục tiêu hãng hàng không 5 sao

Sau thời gian thử nghiệm thành công, Vietnam Airlines chính thức cung cấp dịch vụ kết nối Internet trên máy bay. Việc đưa dịch vụ vào khai thác thường lệ cho phép hành khách truy cập Internet trong suốt chuyến bay với các tính năng như nhắn tin, chia sẻ hình ảnh, truy cập web và gửi thư điện tử.