Thu ngân sách giảm gần 15.000 tỷ đồng
Ngay từ đầu năm 2023, Cục Hải quan Thành phố Hồ Chí Minh xác định việc thực hiện nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước sẽ hết sức khó khăn trong bối cảnh hậu quả của đại dịch Covid-19, chiến tranh thương mại, xung đột Nga-Ukraine gây nhiều áp lực lên nền kinh tế thế giới; người tiêu dùng phải thắt chặt chi tiêu, khiến doanh nghiệp Việt Nam thiếu đơn hàng trầm trọng; giá xăng, dầu thế giới tăng… khiến nguồn thu thuế xuất, nhập khẩu đều sụt giảm.
Theo thống kê của Cục Hải quan thành phố, lũy kế trong chín tháng năm 2023, kim ngạch xuất nhập khẩu qua các cảng của Thành phố Hồ Chí Minh đạt 89,46 tỷ USD, giảm 14,25% (so với cùng kỳ năm 2022), tương đương giảm 14,87 tỷ USD; trong đó, kim ngạch nhập khẩu đạt 47,08 tỷ USD, giảm 15,6% tương đương giảm 8,7 tỷ USD.
Trong chín tháng, kim ngạch hàng hóa xuất, nhập khẩu của một số mặt hàng đóng góp chủ lực cho số thu ngân sách của Cục Hải quan thành phố giảm như: xăng dầu, máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện, sắt thép… có mức sụt giảm nguồn thu mỗi mặt hàng lên đến hàng nghìn tỷ đồng.
Cụ thể, xăng dầu các loại nhập khẩu hơn 3,86 triệu tấn, kim ngạch có thuế 3,21 tỷ USD, tăng 28,5% về lượng và 0,3% về trị giá, nhưng số thu ngân sách giảm 9,11%, tương đương giảm 1.363 tỷ đồng. Máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện nhập khẩu đạt kim ngạch có thuế 1,44 tỷ USD, số thuế thu được giảm 32,2%, tương đương giảm 1.656 tỷ đồng. Sắt thép các loại nhập khẩu hơn hai triệu tấn, kim ngạch có thuế hơn 1,34 tỷ USD, số thuế phải thu giảm hơn 26%, tương đương giảm 1.140 tỷ đồng.
Số thu thuế xuất, nhập khẩu trong tháng 10 (từ ngày 1/10 đến 26/10) đạt 7.424,2 tỷ đồng, giảm 18,51% so với cùng kỳ năm 2022, giảm hơn 1.686 tỷ đồng. Lũy kế thu thuế xuất, nhập khẩu từ đầu năm đến ngày 26/10 đạt hơn 99.805 tỷ đồng, bằng 68,4% chỉ tiêu (145.800 tỷ đồng), giảm 12,82% so với cùng kỳ năm 2022, tương đương giảm hơn 14.676 tỷ đồng.
Hiện nay, nhiều Chi cục Hải quan thuộc Cục Hải quan thành phố có số thu ngân sách nhà nước lớn như: Chi cục Hải quan cửa khẩu Cảng Sài Gòn khu vực 1 (chỉ tiêu thu 51.000 tỷ đồng); Chi cục Hải quan quản lý hàng đầu tư (chỉ tiêu 30.600 tỷ đồng); Chi cục Hải quan Cảng Sài Gòn khu vực 3 (chỉ tiêu thu 25.400 tỷ đồng)… nhưng các đơn vị này mới chỉ thu hơn 60% kế hoạch được giao.
Quyết liệt triển khai nhiệm vụ
Cục Hải quan Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Để hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước năm 2023, Hải quan thành phố thường xuyên tập hợp số liệu kim ngạch xuất, nhập khẩu của ngành để đánh giá tác động kim ngạch xuất, nhập khẩu đối với số thu ngân sách; đánh giá, phân tích tác động số thu ngân sách nhà nước hằng ngày, tuần, tháng, quý được chính xác hơn. Từ đó, kịp thời tham mưu phổ biến, triển khai thực hiện các văn bản và công tác trọng tâm nhằm hỗ trợ, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất, nhập khẩu, nuôi dưỡng nguồn thu ngân sách nhà nước.
Thực hiện chỉ đạo mới đây của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh về công tác thu ngân sách nhà nước năm 2023, Cục Hải quan thành phố yêu cầu thủ trưởng các đơn vị thuộc và trực thuộc tổ chức nghiên cứu, quán triệt đến từng cán bộ, công chức thừa hành, quyết liệt triển khai thực hiện những nội dung, giải pháp cụ thể, khắc phục khó khăn, phấn đấu hoàn thành cao nhất chỉ tiêu thu ngân sách nhà nước năm 2023.
Theo đó, các đơn vị tập trung tuyên truyền, triển khai các chính sách giảm thuế, gia hạn thời gian nộp thuế, thực hiện tốt công tác hoàn thuế, xử lý tiền thuế nộp thừa để hỗ trợ nuôi dưỡng nguồn thu trên địa bàn; thực hiện kiểm tra, rà soát thu đúng, đủ khi hết thời gian gia hạn nộp thuế; thực hiện tốt công tác cải cách hành chính, tuyên truyền, hướng dẫn tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế.
Các đơn vị rà soát, nắm chắc đối tượng, nguồn thu ngân sách trên địa bàn, phấn đấu thu ở các lĩnh vực, ngành nghề, doanh nghiệp... có khả năng tăng thu để bù đắp các phần giảm thu. Kiểm soát việc kê khai thuế của các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân, bảo đảm thu đúng, thu đủ, thu kịp thời các khoản thuế, phí, lệ phí và thu khác vào ngân sách; tổ chức thực hiện đúng và đầy đủ các nội dung chấn chỉnh tại Công văn 2871 ngày 6/10/2023 của Cục Hải quan Thành phố Hồ Chí Minh về việc chấn chỉnh công tác thu phí hải quan và các quy định pháp luật khác có liên quan, quyết liệt thu hồi nợ phí hải quan nộp ngân sách theo quy định.
Cục Hải quan thành phố tiếp tục theo dõi, đôn đốc, hướng dẫn các Chi cục Hải quan thực hiện rà soát, phân loại, thu hồi và xử lý các khoản nợ thuế phát sinh trước ngày 1/1/2023 theo bốn nhóm nợ; đồng thời, áp dụng các giải pháp phù hợp theo quy định của pháp luật đối với từng nhóm nợ theo chỉ đạo của Tổng cục Hải quan nhằm tăng cường hiệu quả công tác quản lý nợ thuế, hoàn thành chỉ tiêu thu hồi và xử lý nợ được giao.
Các Chi cục Hải quan tăng cường công tác quản lý trị giá hải quan cả trong thông quan và sau thông quan để kịp thời phát hiện các trường hợp thực hiện chưa đúng quy định về trị giá hải quan; tập trung rà soát, kiểm tra mã số, tên hàng, mức thuế suất trên dữ liệu hải quan để kịp thời phát hiện và xử lý các trường hợp cố tình gian lận, khai sai mã số, khai sai tên mặt hàng, khai tên hàng không rõ ràng, đầy đủ để được hưởng mức thuế suất thấp hơn hoặc để được hưởng các mức thuế ưu đãi đặc biệt.
Đồng thời, Hải quan thành phố chủ động nắm bắt, phát hiện phương thức thủ đoạn buôn lậu, gian lận thương mại mới; tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát trên các tuyến sông, cảng biển, sân bay, bưu điện; tăng cường đấu tranh với hiện tượng giả mạo hồ sơ, chứng từ để làm thủ tục hải quan, hoặc đưa hàng ra khỏi khu vực giám sát hải quan; ngăn chặn kịp thời hàng hóa chuyển khẩu, chuyển cảng, quá cảnh không có giấy phép hoặc sai khai báo để trốn nghĩa vụ nộp thuế.
