KỶ NIỆM 133 NĂM NGÀY SINH CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH (19/5/1890 - 19/5/2023)

Những người góp phần làm sống động Khu di tích Kim Liên

Mỗi lần về thăm Khu di tích Kim Liên-Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt tại xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An, không ai không khỏi xúc động khi tìm hiểu cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Cùng với đó, du khách luôn dành tình cảm đặc biệt với những nữ thuyết minh nhỏ nhẹ nhưng đằm sâu giọng Nghệ, tiếng Nghệ khi kể lại những câu chuyện lay động lòng người về Bác Hồ kính yêu. Chính họ là những người làm sống động Khu di tích Kim Liên từng phút, từng giây.
Hướng dẫn khách tham quan Khu Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia đặc biệt Kim Liên (Nam Đàn, Nghệ An). Ảnh: SÁCH NGUYỄN
Hướng dẫn khách tham quan Khu Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia đặc biệt Kim Liên (Nam Đàn, Nghệ An). Ảnh: SÁCH NGUYỄN

17 tâm hồn đồng điệu

Chị Phan Thị Quý, Phó Trưởng phòng Truyên truyền giáo dục Khu di tích Kim Liên kiêm thuyết minh viên nêu một thông tin gây tò mò, là “17 thuyết minh viên ở đây phục vụ tại ba cụm di tích chính, gồm cụm di tích Hoàng Trù, cụm di tích Làng Sen và Khu mộ Bà Hoàng Thị Loan, thân mẫu của Bác, nhưng khi cần, một thuyết minh viên có thể dẫn đoàn tham quan và thuyết minh khắp lượt ba cụm di tích. Nghĩa là, một thuyết minh viên ở đây có khả năng thuyết minh tại bất cứ cụm di tích nào”.

Ngay lúc đó, chúng tôi trao đổi thông tin này với thuyết minh viên Lê Thị Hà. Chị Hà nở nụ cười điềm đạm: “Chúng tôi là thuyết minh viên cơ động, không ai làm nhiệm vụ cố định cả. Cứ một thuyết minh viên đảm trách một tuần tại một cụm di tích, sau đó luân phiên. Từ xưa (1956) đến nay, Khu di tích Kim Liên đều có đội ngũ thuyết minh viên như vậy. Hiện, thuyết minh viên cao tuổi nhất là 54 tuổi đến thuyết minh viên trẻ nhất là 24 tuổi đang nối nghiệp các thế hệ đi trước”.

Một thông tin khác cũng gây tò mò là “tất cả thuyết minh viên được tuyển chọn vào Khu di tích Kim Liên đều tuân thủ một quy định bắt buộc. Đó là, 100% người được tuyển chọn phải là người Nghệ. Còn tốt nghiệp trường đại học ở tỉnh nào cũng được, miễn là sinh viên ngành Văn hóa-Xã hội (Văn, Sử, Bảo tàng, Du lịch, Ngoại ngữ)”. Thực tế cho thấy nữ sinh viên người Nghệ tốt nghiệp các trường đại học văn hóa, đại học Vinh và đại học Huế chiếm tỷ lệ cao. Chị Quý giải thích: “Du khách trong và ngoài nước về Khu di tích Kim Liên ai cũng muốn thuyết minh viên kể chuyện về Bác Hồ bằng giọng Nghệ, tiếng Nghệ, là quê hương đã sinh ra Bác. Ở đâu tiếng Nghệ có vẻ mộc, thậm chí khó nghe nhưng trong Khu di tích Kim Liên người ta thích nghe giọng Nghệ, tiếng Nghệ 100%. Dĩ nhiên là tiếng Nghệ được diễn tả bằng từ ngữ phổ thông. Mà con gái Nghệ, nói tiếng Nghệ bằng từ ngữ phổ thông nghe lọt tai lắm đó”. Chúng tôi không giấu giếm cảm xúc thật sự này khi bản thân mình là người Nghệ nghe giọng Nghệ, tiếng Nghệ của thuyết minh viên mới cảm hết sự đằm thắm, dịu ngọt của quê hương, xứ sở mình.

Thêm một thông tin thứ ba cũng gây không ít tò mò. Đó là, ngoài trọng trách làm thuyết minh tại các cụm di tích, chị em thuyết minh viên ở đây còn đảm nhiệm một số công tác tuyên truyền ngoài di tích. Thí như, thuyết minh triển lãm; thuyết minh online; viết bài nghiên cứu về quê hương Bác Hồ, về Chủ tịch Hồ Chí Minh đăng các báo Văn hóa, báo Nghệ An, tạp chí Di sản hoặc trang web của Khu di tích Kim Liên (khuditichkimlien.gov.vn). 17 thuyết minh viên còn thay nhau đi nói chuyện tại các cơ quan, đơn vị trong và ngoài tỉnh về quê hương, gia đình, thời niên thiếu của Bác; tình cảm của Bác Hồ dành cho các ngành, các tỉnh, thành trong cả nước.

Ngoài 17 thuyết minh viên, Khu di tích Kim Liên còn có một tổ truyền thông gồm bảy thành viên phục vụ ba fanpage, chuyên thuyết minh về quê hương Kim Liên của Bác, về Khu di tích Kim Liên-Di tích quốc gia đặc biệt và Khu mộ Bà Hoàng Thị Loan, thân mẫu của Bác Hồ. Ba fanpage này thật sự đã truyền tải nhiều thông tin quan trọng, hình ảnh tươi mới, sự kiện thời sự liên quan đến cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Bác và Khu di tích Kim Liên.

Khách tham quan Khu Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia đặc biệt Kim Liên (Nam Đàn, Nghệ An). Ảnh: ĐĂNG KHOA

Khách tham quan Khu Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia đặc biệt Kim Liên (Nam Đàn, Nghệ An). Ảnh: ĐĂNG KHOA

Giữ “lửa” cho cội nguồn

Giữa chừng câu chuyện, chị Lê Thị Hà vui nói: “Nhà báo gọi chúng tôi là những người làm sống động Khu di tích Kim Liên, còn một số du khách sau buổi tham quan đã cảm ơn và lưu lại tình cảm bằng lời dặn dò nồng ấm: “Hãy là những người giữ “lửa” cho cội nguồn, cho quê hương các nữ thuyết minh nhé”.

Chúng tôi đi tìm những câu trả lời-bằng cách làm thế nào để các thuyết minh viên tạo dựng cho bản thân mình vốn sống rồi biến vốn sống thành kinh nghiệm để không ngừng giữ “lửa sáng”, làm sống động Khu di tích Kim Liên, để Khu di tích Kim Liên không chỉ là nơi tôn nghiêm, trầm mặc bởi sự ngưỡng mộ và lòng tôn kính đối với Bác. Anh Nguyễn Bảo Tuấn, Giám đốc Khu di tích Kim Liên nói như một đúc kết: “Chính cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Bác làm sống động mỗi ý nghĩ, tâm can không chỉ của con người Việt Nam. Vậy, cán bộ nhân viên của Khu di tích Kim Liên muốn kể chuyện sâu sắc về Bác, muốn nhắc lại kỷ niệm sâu sắc về Bác thì chính họ đã, đang học tập Bác ngay trong Khu di tích Kim Liên này”.

Cách học tập Bác được anh Tuấn kể ra rất cụ thể. Đó là cách xây dựng các chuyên đề để bồi dưỡng chuyên sâu cho cán bộ thuyết minh. Thí như các chuyên đề “Bác Hồ với quân đội”, “Bác Hồ với công an”, “Bác Hồ với thiếu niên, nhi đồng”, Bác Hồ với ngành y”, “Bác Hồ với các tỉnh thành”… Các chuyên đề do giám đốc và trưởng phòng tuyên truyền, phòng nghiên cứu xây dựng. Sau khi thông qua Hội đồng khoa học của cơ quan, các chuyên đề được đưa ra tọa đàm nhằm củng cố, xác minh thật chính xác tư liệu phong phú về Bác. Tiếp đến là giảng dạy, học tập rồi sát hạch, kiểm tra. Công đoạn cuối cùng được thực hiện, đó là lúc các thuyết minh viên tổ chức một mục riêng, gọi là “nói cho nhau nghe”. Tại đây, các thuyết minh viên lắng nghe đồng nghiệp mình thuyết minh rồi chỉnh sửa, bổ sung cho nhau từng tí một rất tỉ mẩn, tạo nên một kịch bản hoàn chỉnh nhất từ giọng nói, từ ngữ, cách nói, cách dẫn giải câu chuyện, kỷ niệm về Bác. Mỗi năm, Khu di tích Kim Liên hoàn chỉnh một chuyên đề theo quy trình như thế này. Đây là nhiệm vụ thường xuyên-xuyên suốt, trở thành niềm đam mê của Ban quản lý Khu di tích Kim Liên và các thuyết minh viên.

Riêng về ngoại ngữ? Anh Tuấn nói: “Càng ngày, du khách thập phương về thăm viếng, tham quan Khu di tích Kim Liên ngày càng đông. Riêng trong 5 ngày nghỉ lễ từ 29/4 đến hết ngày 3/5 có 5.908 đoàn du khách (67.851 lượt người), trong đó du khách nước ngoài có tám đoàn (13 lượt người) gồm các quốc tịch Angola, Canada, Anh… Trước đó, năm 2022 có 71.902 đoàn (1.271.096 lượt người), trong đó 296 đoàn du khách nước ngoài (1.829 lượt người) đến từ Lào, Thailand, Australia, Ấn Độ, Pháp, Cộng hòa Séc, Hàn Quốc, Thụy Sĩ, Trung Quốc, Thụy Điển, Hà Lan, Tây Ban Nha…”. Anh Tuấn bảo, liệt kê như vậy để thấy rằng khả năng ngoại ngữ của các thuyết minh viên rất cần thiết. Hiện, Khu di tích Kim Liên có những thuyết minh viên nói được ba thứ tiếng, gồm Anh, Pháp, Lào. Có thuyết minh viên nói được cả tiếng Anh và tiếng Lào hoặc tiếng Pháp và tiếng Anh. “Tất cả đều là tự học hoặc mời thầy là người nước ngoài đến dạy, bồi dưỡng thường xuyên, liên tục”.

Theo anh Tuấn, cán bộ làm việc ở Khu di tích Kim Liên không có ngày nghỉ. Càng ngày lễ càng phải làm việc thông tầm, xuyên trưa, buổi chiều còn thêm một giờ nữa mới đạt 100% ý muốn làm hài lòng từng du khách trong Khu di tích Kim Liên. Đây cũng là một cách làm cho Khu di tích Kim Liên luôn luôn sống động.

Có thể bạn quan tâm

Khoảng lặng giữa cuộc tăng tốc

Sáng nay tôi nhận hộ một món đồ do vợ đặt trên mạng. Người giao hàng lại là một cậu bạn thời đại học. Tuy nhiều năm rồi không gặp, nhưng tôi vẫn nghe ai đó nói cậu ấy đang làm ở một cơ quan báo chí lớn. Trước cái nắm tay chần chừ trên gói hàng, cậu bạn chỉ cười khẽ: Cơ quan tớ bị giải thể rồi.

Các đồng chí lãnh đạo và đại biểu tham dự tọa đàm cùng trải nghiệm quy trình in sáp tờ báo Việt Nam Độc lập.

Tôn vinh di sản báo chí trong thời đại số

Việc gắn di sản báo chí với phát triển du lịch lịch sử sẽ biến những giá trị tinh thần nơi cội nguồn cách mạng thành nguồn lực kinh tế - xã hội địa phương. Bước qua cột mốc thế kỷ, việc giữ vẹn nguyên giá trị cốt lõi và lòng tin của nhân dân chính là điểm tựa vững chắc nhất để báo chí cách mạng Việt Nam vững vàng dấn thân, đồng hành cùng đất nước tiến vào kỷ nguyên mới.

Cái bẫy và khoảng trống của sự quan tâm

Thím tôi đã hơn 70 tuổi, sống ở thôn quê. Mấy năm trước, thím thấy bà con trong xóm kháo nhau có công ty đưa xe tải về tặng quà tri ân ở trường tiểu học trong xã. Đã nghe cảnh báo chuyện bị lừa mua hàng “rởm” giá cao, thím tôi cẩn thận để hết tiền ở nhà. Thím bảo: Chỉ đến nhận quà rồi về, mất tiền sao được!

Ủy ban Kiểm tra Trung ương vận hành Trung tâm Điều hành giám sát, kiểm tra trên môi trường số. Ảnh: MINH NGỌC

Xây dựng dữ liệu trở thành nguồn lực chiến lược của ngành Kiểm tra Đảng

Quan điểm chỉ đạo mới về đổi mới, nâng cao hiệu lực công tác kiểm tra, giám sát được Trung ương xác định tại Nghị quyết số 05-NQ/TW đặt ra những yêu cầu mang tính đột phá, cốt lõi, nền tảng cho tư duy và hành động, đáp ứng nhiệm vụ xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; nâng cao năng lực quản trị quốc gia.

Một cuộc gặp gỡ theo mô hình “Buổi sáng với nhân dân” tại xã Nha Bích. Ảnh: NVCC

Nhìn lại để tháo gỡ vướng mắc ở cơ sở

Xuyên suốt một năm qua, đóng góp cho sự thành công của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp chính là sự trưởng thành năng lực cơ sở cấp xã, phường. Tuy nhiên, khối lượng công việc khổng lồ sau sáp nhập cũng khiến địa phương đối mặt với áp lực lớn.

Đại tá Nguyễn Hồng Vĩnh, giảng viên Khoa Công tác Đảng, công tác chính trị (đứng giữa) triển khai triết lý giáo dục đào tạo mới của Học viện.

Trải nghiệm triết lý giáo dục mới tại Học viện Chính trị

Là trung tâm đào tạo cán bộ chính trị cấp trung, sư đoàn, cán bộ cấp chiến thuật, chiến dịch trong quân đội, năm học vừa qua, Học viện Chính trị (Bộ Quốc phòng) đã cho ra mắt triết lý giáo dục mới nhằm nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo. Hệ quả, phương pháp dạy và học của Học viện cũng không ngừng được đổi mới, đặt người học vào vai trò chủ thể, trung tâm.

Đại học “mất giá”

Tôi còn nhớ như in một ngày hè của hơn 20 năm trước. Sau buổi thi đại học cuối cùng, mặt trời đỏ lửa, nhưng lòng tôi phơi phới. Dù chưa biết kết quả, việc làm tốt bài thi cho tôi niềm tin rằng mình sẽ “vượt vũ môn”. Áp lực đỗ đại học khi ấy đúng là tảng đá lớn đè lên tôi, lên cả cha mẹ và gia đình của một thế hệ tôi.

 Ra mắt tủ sách "Vinh quang Hồ Chí Minh"

Ra mắt tủ sách "Vinh quang Hồ Chí Minh"

NXB Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh vừa giới thiệu tủ sách “Vinh quang Hồ Chí Minh”, tập hợp những bài báo, bài trả lời phỏng vấn, thư, thơ… - di sản quý giá mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại cho dân tộc Việt Nam.

Người kể chuyện và sự thật

Tiếng người nói mỗi lúc một to, rồi thêm cả tiếng vỡ của một đồ vật gì đó bằng thủy tinh. Cánh cửa một căn hộ chung cư cao cấp bật mở. Người phụ nữ chạy ra ngoài, loạng choạng rồi ngã xuống hành lang. Ít phút sau, mọi thứ yên ắng trở lại.

Nguyễn Ái Quốc tại Đại hội Tours của Đảng Xã hội Pháp tháng 12/1920. Ảnh tư liệu

Tấm gương không ngừng sáng tạo và khơi nguồn sáng tạo

Tròn 115 năm trước, quyết định đi tìm đường cứu nước thể hiện rõ tư duy độc lập, sáng tạo của Nguyễn Tất Thành. Đây cũng là quyết định khởi nguồn cho thắng lợi của cuộc cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam. Hình ảnh của Chủ tịch Hồ Chí Minh là biểu tượng, là nguồn cảm hứng cổ vũ cho độc lập, tự do của các dân tộc. Cuộc đời của Người là hành trình không mệt mỏi sáng tạo không ngừng.

Dạy dỗ và rèn giũa

Ở thời điểm hiện tại, trẻ em có lẽ là nhóm được xã hội dành nhiều sự quan tâm hơn bất kỳ giai đoạn nào trước đây. Nếu như một thời, quan niệm “yêu cho roi cho vọt” từng được xem là cách rèn người trong hoàn cảnh thiếu thốn, thì ngày nay, việc nuôi dưỡng và bảo vệ trẻ em được nhìn nhận toàn diện hơn.

Thủ đô mất điện

Thủ đô mất điện

Trong mấy ngày “nắng như đổ lửa”, sức chịu đựng của một bộ phận người dân Hà Nội còn bị thử thách thêm bởi tình trạng mất điện, hoặc điện chập chờn tại nhiều khu vực. 

Lựa chọn một chiều

Ngày 1/6 tới là thời điểm ấn định cho việc thay thế xăng A92 và A95 (xăng khoáng, xăng không chì) bằng xăng sinh học E10 (hàm lượng ethanol = 10% so với xăng cũ). Càng thấy nhiều ý kiến liên quan tới việc làm sao sử dụng loại xăng này cho an toàn, hiệu quả.

Nhiều tuyến đường huyết mạch của Thủ đô đang dần lộ diện. Ảnh: KM

Liều thuốc cho trái tim cả nước

Trong mỗi cơ thể người, trái tim và khối óc là hai bộ phận quan trọng nhất nhằm duy trì sự sống. Đối với một quốc gia, những chủ trương lớn được sinh ra từ khối óc của những người đại diện cho nhân dân, được nhân dân tin tưởng lựa chọn. Và trái tim, nhất là với mỗi người dân Việt Nam, luôn luôn là Thủ đô Hà Nội.

Bản quyền chiếm chỗ trước

“Tôi đã quá quen với việc bị ăn cắp chất xám”, câu nói chua xót của một nhạc sĩ trong nước hé lộ mảng màu tối ở môi trường được coi là văn hóa. Người ta “ăn cắp” sau lưng tác giả và không chỉ dừng lại ở đó. Hàng loạt nghệ sĩ bị cảnh báo vi phạm bản quyền chính tác phẩm của mình trên các nền tảng số phổ biến như YouTube.

Họa sĩ Phạm Thị Hường trong lần hóa trang hình tượng Bác Hồ cho diễn viên NSƯT Minh Hải.

Cô gái hóa trang hình tượng Bác Hồ

Tôi biết Phạm Thị Hường là khi cô đứng lên xin hát một bài quan họ. Và Hường đã hát dân ca miền Kinh Bắc trong tiếng đệm của đàn ghita và kèn saxophone. Giọng quan họ rất “mầu” của cô hóa ra lại rất hợp với thứ nhạc cụ ngỡ chỉ dành cho những ca khúc tân nhạc hoặc bài hát nước ngoài.

Bác Hồ và Anh hùng Nguyễn Thị Kim Huế. Ảnh tư liệu

Về bức ảnh Bác Hồ tặng hoa nữ thanh niên xung phong

Đây là đoạn đời rất đáng nhớ của tôi, trong đó có những kỷ niệm không quên với những đồng đội như liệt sĩ Trần Đức Hè, Anh hùng Nguyễn Thị Kim Huế và Anh hùng Võ Xuân Khuể, người lái ca-nô kéo phà trên sông Gianh mà hàng triệu khán giả vừa có dịp gặp lại qua chương trình “Bản hùng ca trên sông” do VTV1 phát ngày 18/4/2026.

Tôn vinh các điển hình học tập, làm theo Bác

Tôn vinh các điển hình học tập, làm theo Bác

Ngày 17/5, Liên đoàn Lao động TP Hà Nội tổ chức hội nghị biểu dương, tôn vinh 10 tập thể, 20 cá nhân tiêu biểu trong học tập và làm theo Bác giai đoạn 2023-2025; đồng thời tuyên dương 100 công nhân giỏi Thủ đô năm 2026.

Bác Hồ phát kẹo cho các cháu trong Báo Nhân Dân (1957).

Bác Hồ về thăm Báo Nhân Dân

Nhân kỷ niệm Ngày sinh thứ 136 của Bác Hồ kính yêu (19/5/1890 - 19/5/2026) và cũng là 70 năm Bác đến thăm Báo Nhân Dân, tôi viết bài báo này để nhớ lại tình cảm một thời Bác dành cho báo Đảng.

Thượng tướng Khamliang Outhakaysone - Bộ trưởng Quốc phòng Lào chụp ảnh lưu niệm cùng Trung tá Nguyễn Cao Phong và các bộ đội tình nguyện tại Lào. Ảnh: NVCC

Vững lời nguyện giúp bạn là giúp mình

Trong thư gửi các đơn vị bộ đội tác chiến ở Thượng Lào năm 1953, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã căn dặn: “Giúp nhân dân bạn là tự giúp mình”. Không chỉ là mệnh lệnh chạm đến trái tim, đó còn là kim chỉ nam giúp mỗi bước chân của người bộ đội tình nguyện như Trung tá Nguyễn Cao Phong thêm vững vàng trên đất bạn.

Cuộc chiến với "giấy phép con"

Trong bộ vest lịch lãm, vị giám đốc một doanh nghiệp tư nhân ở Hải Phòng chậm rãi bước đến cầm micro. Trong không gian một buổi tọa đàm về cải cách thủ tục hành chính và gỡ bỏ rào cản pháp lý cho doanh nghiệp (diễn ra tháng 8/2025), đó là khoảnh khắc chúng tôi mong đợi.

Phòng lab được trang thiết bị hiện đại phục vụ sinh viên nghiên cứu khoa học tại Trường Điện - Điện tử (Đại học Bách khoa Hà Nội).

Để tự chủ trở thành động lực phát triển

Nhiều năm qua, giáo dục đại học Việt Nam liên tục đặt ra yêu cầu đổi mới để theo kịp nhu cầu nhân lực và tốc độ phát triển công nghệ. Đó cũng là lý do định hướng “tăng quyền tự chủ đại học, hiện đại hóa giáo dục đại học và phát triển một số trường đạt chuẩn quốc tế” được đặt ra trong các văn kiện Đại hội XIV của Đảng.

Khu vực giải tỏa phục vụ dự án đường vành đai 2 (Hà Nội). Ảnh: HẢI NAM

Hy sinh cho “chiến dịch”

Những ngày này, đi quanh Hà Nội sẽ thấy Thủ đô như một đại công trường. Những công trình chống ngập lớn đang cấp tập được triển khai và sẽ phải hoàn thành trước khi mùa mưa tới.

Giá cao và quyền được lựa chọn

Sau phản ánh của người tiêu dùng về việc một đĩa cơm "vỉa hè" trên đường Võ Thị Sáu (TP Huế) có giá 100.000 đồng, chính quyền địa phương đã nhanh chóng vào cuộc. Đến hẹn lại lên, cứ vào dịp nghỉ lễ, những đĩa cơm "chặt chém" lại xuất hiện dày đặc trên mặt báo.

Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh Nguyễn Hồng Thái kiểm tra tiến độ triển khai dự án trên địa bàn.

Gỡ "điểm nghẽn" bảo đảm tăng trưởng thực chất

LTS: Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đưa ra nhiều định hướng quan trọng với các quan điểm chỉ đạo, các mục tiêu, chỉ tiêu phát triển chủ yếu và định hướng phát triển đất nước giai đoạn 2026-2030. Cùng với đó là các nhiệm vụ trọng tâm, các đột phá chiến lược.